• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Klejstotecjum

    Przeczytaj także...
    Owocnik, twór grzybniowy – zbita część grzybni, wytwarzana przez nią w formie charakterystycznej dla każdego gatunku, tworząca na zewnątrz lub wewnątrz zarodniki. Owocniki występują u grzybów wyższych; workowców i podstawczaków, a ich zadaniem jest wytwarzanie zarodników. Zbudowane są z dwóch rodzajów grzybni: płonnej – plektenchymy, stanowiącej rusztowanie i zarodnionośnej – obłoczni, w której wytwarzane są zarodniki. Mogą mieć różną postać, np. kapelusza osadzonego na trzonie, kopyta, bulwy, miseczki, maczugi, krzaczka, różdżki, płaskiej skorupy i inne. Istnieje ogromna różnorodność kształtów i barw owocników. Niemal wszystkie wyrastają nad ziemią, ale istnieją też owocniki podziemne, np. u trufli.Strzępki (łac. hyphae) – rozgałęziające się, splątane nitkowate elementy, z których zbudowana jest grzybnia (plecha), czyli ciało grzybów. Strzępki mogą być luźne (nitkowate) lub zbite (plektenchymatyczne), wtedy gdy splatają się i zrastają w jedną całość. Zbite strzępki tworzą:
    Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:
    Klejstotecja Erysiphum adunca na liściu
    Klejstotecjum z przyczepkami u Erysiphe alphitoides

    Klejstotecjum (l.mn. kleistotecja, łac. cleistothecium) – rodzaj owocnika u grzybów workowych. Nazwa pochodzi od dwóch greckich słów: kleistós oznaczającego zamknięty’ i théke – schowanie, skrzynia.

    Okrywa, perydium (łac. peridium) – osłonka otaczająca owocnik u niektórych grup grzybów i śluzowców. Występuje np. w rodzinach tęgoskórowate, piestrówkowate i in. Okrywa początkowo szczelnie otacza cały owocnik, a wewnątrz niej znajduje się warstwa rodzajna (hymenium), w której powstają zarodniki. Po ich dojrzeniu okrywa otwiera się lub odpada, umożliwiając zarodnikom rozsiewanie się. Dawniej grzyby posiadające taki zamknięty owocnik zaliczano do grupy wnętrzniaków. W obecnej klasyfikacji systematycznej grzybów grupy takiej nie wyróżnia się.Zarodnik, spora – termin stosowany w botanice, mykologii i mikrobiologii w odniesieniu do komórki służącej do rozmnażania protistów, roślin (mszaki, paprotniki) i grzybów. Zarówno termin „zarodnik” jak i „spora” są stare – pochodzą z czasów, gdy nie znano jeszcze dokładnie procesów rozmnażania tych grup organizmów, stąd też też używane są zarówno do określania komórek służących do rozmnażania bezpłciowego, jak i płciowego.

    Klejsotecjum to owocnik całkowicie zamknięty, bez otworu. Wewnątrz nie posiada płonnych strzępek. Worki, w których powstają zarodniki rozmieszczone są w nim bezładnie. Zarodniki wydostają się na zewnątrz dopiero po dojrzeniu owocnika. Następuje to na dwa sposoby: albo okrywa owocnika pęka i zarodniki wydostają się przez powstały otwór, albo okrywa całkowicie rozpada się. Klejstotecjum to przeważnie nieduży owocnik o mniej więcej kulistym kształcie. Owocniki typu klejsotecjum występują np. w rzędach Eurotiales, Erysiphales, Elaphomycetales.

    Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.

    Na klejstotecjum u niektórych grzybów (np. u mączniakowców Erysiphales) występują różnego rodzaju wyrostki zwane przyczepkami. Budowa tych przyczepek ma duże znaczenie przy oznaczaniu rodzajów i gatunków.

    Podobne budową do klejstotecjów i również zamknięte są owocniki typu chasmotecjum.

    Przypisy

    1. Janusz Błaszkowki: Przewodnik do ćwiczeń z fitopatologii. Szczecin: Wyd.AR w Szczecinie, 1999. ISBN 83-87327-23-9.
    2. Irena Kamińska-Szmaj (red.): Słownik Wyrazów Obcych. Kraków: Wydawnictwo Europa, 2001. ISBN 83-87977-08-X.
    3. Encyklopedia PWN. [dostęp 2014-09-15].
    4. Ascomycota – workowce. [dostęp 2014-09-15].
    5.  Flora Polska. Grzyby (Mycota) 15: Ascomycetes, Erysiphales. Sałata B. 1985. PWN, Warszawa-Kraków
    6. red.: Selim Kryczyński i Zbigniew Weber: Fitopatologia. Tom 1. Podstawy fitopatologii. Poznań: PWRiL, 2010. ISBN 978-83-09-01-063-0.
    (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Chasmotecjum (łac. chasmothecium) – rodzaj owocnika u workowców. Jest to podobnie jak klejstotecjum owocnik typu zamkniętego, z którego zarodniki wydostają się dopiero po pęknięciu osłony. Obydwa te typy owocników nazywane bywają czasami otoczniami zamkniętymi. W chasmotecjum worki wyrastają zazwyczaj w pęczku, rzadziej w warstwie na dnie owocnika, podczas gdy w klejstotecjum worki rozmieszczone są w specjalnych lokulach. W niektórych opracowaniach chasmotecja są traktowane jako synonim klejstotecjów.Mączniak prawdziwy dębu – choroba powodowana przez grzyba Erysiphe alphitoides (Griffon & Maubl.) U. Braun & S. Takam., należącego do rzędu mączniakowców, atakującego liście i pędy dębów. Największe szkody wyrządza wśród młodych dębów (szkółkarstwo).



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Przyczepki – różnego rodzaju wyrostki na powierzchni owocników u grzybów. Ich budowa ma duże znaczenie przy oznaczaniu niektórych gatunków, zwłaszcza w rzędzie mączniakowców (Erysiphales).
    Worek – u grzybów z gromady workowców (Ascomycota) specjalna komórka o charakterze zarodni, w której tworzy się 8 haploidalnych zarodników – askospor (rzadko inna liczba zarodników).
    Grzyby workowe (Ascomycota Caval.-Sm.) – typ grzybów z podkrólestwa Dikarya. Ich nazwa pochodzi od typu zarodni zwanej workiem (ascus), w której są wytwarzane zarodniki workowe (askospory).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.