• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Katowice



    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6] [7] [8]
    Przeczytaj także...
    Buddyjski Związek Diamentowej Drogi Linii Karma Kagyu – jest związkiem wyznaniowym oficjalnie zarejestrowanym w Polsce 27 stycznia 1984 roku, początkowo jako Stowarzyszenie Buddyjskie Karma Kagyu. Od października 1994 roku do października 2005 roku związek działał pod nazwą Związek Buddyjski Karma Kagyu.Huta Baildon – huta żelaza, położona w Katowicach, na obszarze dwóch jednostek pomocniczych: Dąb i Załęże. Została ona założona w 1823 roku przez szkockiego inżyniera – Johna Baildona jako pudlingarnia. Z biegiem czasu była rozbudowywana, stając się jednym z najnowocześniejszych zakładów hutniczych w Europie. Podczas II wojny światowej produkowała dla celów zbrojeniowych. Po 1945 roku ulegała dalszemu rozwojowi, uruchamiając nowe i rozbudowując stare wydziały. Od 2001 roku jest w stanie upadłości.
    Demografia[ | edytuj kod]
     Osobny artykuł: Ludność Katowic.

    Katowice są 10. pod względem liczby ludności polskim miastem (303 314 mieszkańców według stanu z 30 czerwca 2014) i 11. pod względem powierzchni (164,64 km²). Ludność Katowic stanowi około 0,8% mieszkańców całego kraju. Liczba ludności Katowic od 1989 stale się zmniejsza na skutek ubytku naturalnego i ujemnego salda migracji. W okresie 1995-2007 liczba mieszkańców stałych spadła o 35,7 tys. osób (10,3%), czyli średnio o 2200–2500 mieszkańców na rok. Największe ubytki liczby mieszkańców nastąpiły w północnych dzielnicach miasta, zwłaszcza w Śródmieściu (25% ludności w okresie 1988-2007). Ubytek ponad 15% mieszkańców w okresie 1988-2007 nastąpił też w dzielnicach: Dąb, Wełnowiec-Józefowiec, Załęże i Załęska Hałda-Brynów. W tym okresie przyrost ludności następował w trzech południowych dzielnicach Katowic, tj. w Kostuchnie, Podlesiu i Zarzeczu.

    Droga krajowa nr 79 – droga krajowa przebiegająca z centralnej przez południowo-wschodnią do południowej części kraju. Jeden z trzech traktów komunikacyjnych łączących Katowice i Kraków. Przez większość trasy podąża za biegiem Wisły.Ropczyce (ji. ראָפּשיץ) – miasto w zachodniej części województwa podkarpackiego, siedziba powiatu ropczycko-sędziszowskiego i miejsko-wiejskiej gminy Ropczyce. Położone jest na pograniczu Pogórza Środkowobeskidzkiego i Kotliny Sandomierskiej, nad rzeką Wielopolką.

    Gęstość zaludnienie w 2007 wynosił średnio 1895 osób/km². Najgęściej zaludnione jest Osiedle Tysiąclecia (12,5 tys. osób/km²) oraz Śródmieście (9,4 tys. osób/km²). Najniższa gęstość zaludnienia jest w południowych dzielnicach Katowic – w Murckach (140 osób/km²; spowodowane zwłaszcza położeniem w dużym kompleksie leśnym) i Podlesiu (663 osób/km²).

    Kopalnia Węgla Kamiennego Murcki-Staszic – kopalnia w Katowicach powstała 1 stycznia 2010 r. w wyniku połączenia KWK "Murcki" i KWK "Staszic". Należy do Katowickiego Holdingu Węglowego S.A.De Stijl (po niderlandzku styl) – kierunek w sztuce rozwijający się w latach 20. XX wieku. Znany jest także pod nazwą neoplastycyzm.

    W połowie 2014 47,54% mieszkańców miasta (144 193 osób) stanowili mężczyźni, natomiast 52,46% (159 121 osób) – kobiety. Wskaźnik feminizacji wynosił wówczas 110 kobiet na 100 mężczyzn. Ludność Katowic starzeje się, co jest spowodowane wzrostem odsetku mieszkańców w wieku poprodukcyjnym, a także spadkiem liczby osób w wieku poniżej 18 roku życia. Największym udziałem osób w wieku poprodukcyjnym charakteryzuje się Koszutka, Dąb i Brynów-Osiedle Zgrzebnioka. W 2007 ludność w wieku produkcyjnym stanowiła około 65% ogółu mieszkańców.

    Ulica Ligocka w Katowicach − jedna z ulic w katowickiej dzielnicy Załęska Hałda-Brynów. Swą nazwę wzięła od części Katowic − Ligoty, do której prowadzi z Brynowa; przedłużeniem drogi jest ulica Piotrowicka.Ostrawa (czes.: Ostrava, niem.: Ostrau) – miasto w Czechach na granicy Śląska Cieszyńskiego, Śląska Opawskiego i Moraw, u ujścia do Odry dwóch rzek: Opawy i Ostrawicy. Miasto leży przy północnym wejściu Bramy Morawskiej.

    Pod względem struktury narodowościowej w Narodowym Spisie Powszechnym 2002 narodowość polską zadeklarowało 296 792 (90,1%) spośród 327 222 przebadanych mieszkańców miasta. Narodowość śląską zadeklarowało 17 777 katowiczan (5,4%). Ponadto w mieście żyło wówczas 674 Niemców i 165 Romów. 470 mieszkańców zadeklarowało inną narodowość, zaś 11 344 ma narodowość nieustaloną. Podczas Narodowego Spisu Powszechnego 2011 narodowość śląską podało 78 838 katowiczan, czyli 24,4% mieszkańców miasta.

    Gmach Sejmu Śląskiego – zabytkowy budynek znajdujący się w centrum Katowic, przy ulicy Jagiellońskiej 25. Wybudowany w stylu modernistycznym. W okresie międzywojennym jeden z największych budynków administracyjnych w Polsce. Jego sala sejmowa była wzorcem dla sali Sejmu II RP. Obecnie siedziba śląskiego Urzędu Marszałkowskiego i Śląskiego Urzędu Wojewódzkiego.Plac kardynała Augusta Hlonda w Katowicach – plac znajdujący się w katowickiej dzielnicy Śródmieście, w centrum miasta. Usytuowany jest pomiędzy ulicami: Mikołowską, Henryka Jordana, Głowackiego i J. Poniatowskiego.

    Rozwój demograficzny[ | edytuj kod]

    Rozwój demograficzny Katowic związany jest z wcielaniem pogranicznych osad i tym samym z rozwojem terytorialnym miasta. Od uzyskania w 1865 praw miejskich, Katowice powiększały kilkakrotnie swoją powierzchnię i zmieniały strukturę administracyjną. W okresie od 1825 do 1924 liczba ludności podwajała się co około 10 lat głównie przez migrację i wcielanie okolicznych osad i w ciągu tychże 100 lat liczba mieszkańców miasta zwiększyła się ponad 165-krotnie. 15 lipca 1924 liczba ludności miasta przekroczyła 100 tys. W tym dniu wcielono do Katowic: Bogucice, Brynów, Dąb, Ligotę, Załęską Hałdę, Załęże i Zawodzie, co spowodowało praktycznie podwojenie liczby mieszkańców z niespełna 57 tys. do prawie 113 tys. (129 437 w maju 1930). Kolejne przyłączenia okolicznych osad miały miejsce w latach 1951, 1960 i 1975. Najliczniejszą populację Katowice odnotowały w 1987 – według danych GUS miasto liczyło wówczas 368 621 mieszkańców. Ze schyłkiem lat 80. XX w. nastąpiła zmiana tendencji rozwoju demograficznego miasta i rozpoczął się spadek liczby ludności Katowic z 368 621 w 1987 do 292 774 mieszkańców pod koniec roku 2019. Według prognoz Głównego Urzędu Statystycznego liczba mieszkańców Katowic ma spaść do 248 455 w 2035.

    Katowice – dworzec kolejowy oraz największa i najważniejsza stacja kolejowa Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego mieszcząca się przy placu Wilhelma Szewczyka w ścisłym śródmieściu Katowic.Balice – wieś w Polsce położona w środkowej części województwa małopolskiego, w powiecie krakowskim, w gminie Zabierzów, na zachód od Krakowa. Wzdłuż wschodniej granicy miejscowości płynie rzeka Rudawa.

    Wykres liczby ludności miasta Katowice na przestrzeni 3 ostatnich stuleci.

    Piramida wieku mieszkańców Katowic w 2014 roku.

    Piramida wieku Katowice.png

    Gospodarka[ | edytuj kod]

    Zabudowa biurowa w Śródmieściu

    Katowice są jednym z największych ośrodków gospodarczych w Polsce. Gospodarka miasta opiera się w głównej mierze na sektorze usług. Pod koniec 2012 w systemie REGON zarejestrowanych było 44 050 podmiotów gospodarczych, z czego 1469 (3,4% ogółu podmiotów w Katowicach) to podmioty sektora publicznego, a 42 581 (96,6%) sektora prywatnego. Łącznie stanowiło wówczas prawie 10% wszystkich podmiotów zarejestrowanych w województwie śląskim.

    Odra (czes. i dł. Odra, niem. Oder, gł. Wodra, łac. starożytna Viadua, Suevus, łac. średniowiecza Oddera (w Dagome iudex), Odera; łac. renesansowa Viadrus (od 1543)) – rzeka w Europie Środkowej, w zlewisku Morza Bałtyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec. Pod względem całkowitej długości jest drugą (po Wiśle) rzeką Polski. Biorąc pod uwagę tylko jej część w granicach Polski jest trzecią rzeką pod względem długości (po jej dopływie Warcie).Fałd – ciągła deformacja tektoniczna polegająca na wygięciu plastycznym pierwotnie płasko ułożonych warstw skalnych bez przerwania ich ciągłości. Wyróżnia się dwie formy fałdu, przeważnie sąsiadujące ze sobą: antykliny i synkliny (łęki). Antyklina posiada w swoim jądrze utwory starsze, natomiast synklina posiada w swoim jądrze utwory młodsze. Zwykle antyklina jest wypukła ku górze, a synklina wklęsła ku górze, ale nie dotyczy to fałdów leżących, przewalonych, silnie przechylonych i pionowych.

    Pod względem poziomu zatrudnienia, 31 grudnia 2006 z ponad 150 tys. zatrudnionych w Katowicach ponad 73% stanowiły osoby zatrudnione w sektorze prywatnym (bez podmiotów gospodarczych o liczbie pracujących do 9 osób). Jest to wynik przemian gospodarczych w ostatnich latach. Przeciętne miesięczne wynagrodzenie brutto w sektorze przedsiębiorstw wynosiło w 2008 4362,39 zł. Poziom bezrobocia w Katowicach jest jednym z najniższych w Polsce – pod koniec października 2014 zarejestrowanych było 10,0 tys. bezrobotnych, a stopa bezrobocia wynosiła 4,8% (9. miejsce spośród wszystkich powiatów w Polsce).

    Fujitsu (jap. 富士通株式会社, Fujitsū Kabushiki-kaisha) – japońska korporacja, z siedzibą w Tokio, specjalizująca się w półprzewodnikach, komputerach (superkomputerach, PC, serwerach, telekomunikacji i usługach). 1 października 1999 r. firmy: Fujitsu Ltd. i Siemens AG, powołały nową spółkę produkującą w Europie sprzęt komputerowy pod nazwą Fujitsu Siemens Computers.Ulica Tadeusza Kościuszki w Katowicach – jedna z najważniejszych arterii komunikacyjnych Katowic, jest najdłuższą ulicą w Katowicach. Biegnie przez dzielnice: Śródmieście, Brynów-Osiedle Zgrzebnioka, Piotrowice-Ochojec do Mikołowa (zmiana nazwy na ul. Katowicką).

    Katowice dysponują kilkoma instytucjami wspierania gospodarki. Do najważniejszych należy Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna, której siedzibą są Katowice. Na dzień 31 grudnia 2013 miasto posiadało około 10% udziałów w KSSE. Na obszarze Katowic łączna powierzchnia kompleksów KSSE podstrefy tyskiej wynosiła w 2008 około 128 ha. Prócz KSSE, na obszarze Katowic funkcjonuje kilka parków przemysłowych i technologicznych, stanowiące miejsce lokowania nowych działalności przemysłowo-usługowych. Do nich należy m.in.:

    Automobilklub Śląski – stowarzyszenie powstałe w 1924 roku. Jest organizacją społeczną powołaną w celu popularyzowania sportu i turystyki motorowej, podnoszenia kultury motoryzacyjnej i bezpieczeństwa ruchu drogowego.Królestwo Prus (niem. Königreich Preußen) – oficjalny tytuł państwa prusko-brandenburskiego po 1701, wraz z pozostałymi domenami dynastii Hohenzollernów w latach 1701-1918, od 1871 wchodzące w skład Cesarstwa Niemieckiego. Terytorium Królestwa Prus obejmowało dwie trzecie całego obszaru Cesarstwa Niemieckiego.
    1. Górnośląski Park Przemysłowy – park powstały na terenach po dawnej Hucie Silesia przy ul. Konduktorskiej. Jego początek sięga 2005, kiedy to rozpoczęto prace koncepcyjne nad tą strefą. Spółka ta zajmuje się przede wszystkim wynajem nowoczesnych powierzchni produkcyjno-magazynowych oraz biurowych, a także obsługę prawną i pomocą w tworzeniu i promowaniu podmiotów gospodarczych.
    2. Euro-Centrum Park Przemysłowy – kompleks biurowo-usługowy otwarty w 2008 przy ul. Ligockiej 103. Składał się on wówczas z 4 nowych i 7 przebudowanych obiektów i oferował 480 miejsc pracy. W 2007 powołano Euro-Centrum Park Naukowo-Technologiczny, którego działalność przy współudziale biznesu i nauki koncentruje się na rozwoju technologii energooszczędnych w budynkach.

    Rolnictwo[ | edytuj kod]

    Pole uprawne w Szopienicach; w tle zabytkowa wieża ciśnień

    Działalność rolna w Katowicach ze względu na dużą urbanizację ma ograniczony zasięg. Ogółem, w 2007 320,19 ha powierzchni miasta (1,94% ogółu) była użytkowana rolniczo. Obszar ten stale się zmniejsza na skutek następującej urbanizacji. Powierzchnia nieużytków porolnych wynosiła blisko 240 ha (2,26% powierzchni miasta), a powierzchnia niezabudowanych parceli na nieużytkach porolnych 341 ha (2,07%). W 2007, w rolnictwie pracowało 447 mieszkańców Katowic (0,3% ogółem pracujących).

    Dębowe Tarasy − osiedle mieszkaniowe znajdujące się w Katowicach przy ulicy Johna Baildona. W jego sąsiedztwie znajdują się Wojewódzki Park Kultury i Wypoczynku oraz centrum handlowo-rozrywkowe Silesia City Center. Osiedle Dębowe Tarasy jest drugim etapem budowy wielofunkcyjnego centrum − w skład którego wchodzi powstałe już centrum handlowo-rozrywkowe oraz planowane biurowce Silesia Towers. Teren, na którym powstaje osiedle należał dawniej do KWK Kleofas. Deweloperem projektu jest węgierska firma TriGranitMarcin Tomasz Krupa (ur. 5 kwietnia 1976 w Katowicach) – polski samorządowiec i wykładowca akademicki, od 8 grudnia 2014 prezydent Katowic.

    Działalność rolnicza odbywa się głównie w południowych dzielnicach miasta, zwłaszcza w Zarzeczu i Podlesiu, gdzie obszary rolne zajmują ponad 100 ha. Ponadto obszary użytkowane rolniczo występują jeszcze w Kostuchnie, Murckach, Piotrowicach-Ochojcu i w Szopienicach-Burowcu, z czego w tej ostatniej dzielnicy powierzchnia terenów rolnych wynosi 32 ha. Wśród nich dominują głównie gospodarstwa o powierzchni do 1 ha. Brak jest natomiast terenów rolnych w śródmiejskich dzielnicach. Użytki porolne w Katowicach występują zwłaszcza w północnych dzielnicach o genezie rolniczej (głównie w Załężu, Osiedlu Witosa, Bogucicach, Wełnowcu-Józefowcu i Załęskiej Hałdzie-Brynowie).

    Skawina – miasto w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim. Jest siedzibą gminy miejsko-wiejskiej Skawina. Miasto jest położone nad rzeką Skawinką kilkanaście kilometrów na południowy zachód od centrum Krakowa. Jest jednym z ośrodków miejskich aglomeracji krakowskiej.Załęże (niem. Zalenze) – dawniej samodzielna gmina, od 1924 dzielnica Katowic, położona w północno-zachodniej części miasta, ciągnąca się wzdłuż ulicy Gliwickiej, od centrum Katowic, aż do granicy z Chorzowem. Zabudowania stanowią w przeważającej części kamienice i zaniedbane zabytkowe familoki. Jest to jedna z najstarszych dzielnic Katowic.

    Według danych z Narodowego Spisu Rolnego z 2010, na 262,81 ha powierzchni zasiewów głównie uprawia się zboża (291,38 ha), w tym pszenicę jarą (39,46 ha) i owies (32,42 ha). Spośród zwierząt gospodarskich w Katowicach w 2010 pogłowie drobiu liczyło 56,8 tys., trzody chlewnej 589, a bydła 126 sztuk.

    Przemysł[ | edytuj kod]

    Pudlingarnia Huty Baildon w połowie XIX w.

    Rozwój przemysłu wydobywczego oraz ciężkiego w XIX w. stał się jednym z czynników miastotwórczych Katowic, zwłaszcza jego zewnętrznych dzielnic. Początki eksploatacji węgla kamiennego sięgają 1740, kiedy to uruchomiono kopalnię Murcki, natomiast w 1769 rozpoczęto budowę kopalni Emanuelssegen (Błogosławiona Emanuela). Wraz ze wzrostem zapotrzebowania na węgiel w pierwszej połowie XIX w. na terenie obecnych Katowic powstały: w 1801 kopalnia Beata (później wchodząca w skład kopalni Wujek) w 1823 Ferdynand w Bogucicach i w 1845 Kleofas w Załężu. W XIX w. intensywnie rozwijało się hutnictwo cynku, które było jednym z podstawowych gałęzi przemysłu ciężkiego w granicach obecnych Katowic. W 1863 na obszarze Katowic działało 12 hut cynku, z czego największa z nich była huta Wilhelmina w Szopienicach, założona w 1834. W tym czasie rozwijało się też hutnictwo żelaza. Pierwsza huta powstała na granicy Dębu i Załęża w 1823 z inicjatywy Johna Baildona.

    Rockwell Automation, Inc. (NYSE: ROK) – amerykański producent automatyki przemysłowej oraz rozwiązań informatycznych z siedzibą w Milwaukee, Wisconsin. Główne marki to Allen-Bradley i Rockwell Software. Rockwell Automation zatrudnia około 22 000 pracowników i oferuje usługi oraz produkty w ponad 80 krajach na świecie. Jest komponentem rankingu giełdowego Fortune 500 z obrotem ponad 6 miliardów dolarów w roku 2014. Dewizą firmy jest slogan „Listen, Think, Solve".Kolej Wilhelma (Wilhelmsbahn AG) – zbudowana w latach 1842–1847 linia kolejowa Koźle – Racibórz – Bogumin, odgałęzienie Kolei Górnośląskiej, fragment pierwszego połączenia kolejowego Berlin – Wiedeń.

    Samo miasto Katowice do momentu inkorporacji w 1924 dzielnic o funkcji przemysłowo-mieszkaniowej miało charakter głównie administracyjno-usługowy. W 1931 49,5% mieszkańców miasta pracowało w przemyśle, z czego 12,5% w górnictwie węgla kamiennego. W 1938 funkcjonowało łącznie 258 zakładów przemysłowych, w tym 55 zakładów metalurgicznych, 41 chemiczno-technologicznych oraz 19 ceramicznych i kamieniarskich. W tym czasie prócz przemysłu ciężkiego funkcjonował przemysł przetwórczy, silnie powiązany z przemysłem ciężkim i wydobywczym, produkujący głównie środki produkcji, natomiast przemysł nastawiony na dobra konsumenckie funkcjonował w formie drobnych zakładów. Przemysł cynkowy w latach międzywojennych miał znacznie mniejszą rolę – wówczas funkcjonowała tylko jedna huta – Kunegunda.

    Franciszkański Ośrodek Duszpasterstwa Akademickiego – duszpasterstwo akademickie znajdujące się przy Klasztorze Franciszkanów w Katowicach-Panewnikach.Górnośląska Konwencja Węglowa (niem. Oberschlesische Kohlen - Konvention) – porozumienie kartelowe górnośląskich kopalń węgla kamiennego działające w latach 1898 - 1918 i 1925 - 1930. Od 1925 w składzie Ogólnopolskiej Konwencji Węglowej, 1931-1939 w składzie Polskiej Konwencji Węglowej.

    W latach 1945–1989 przemysł nadal odgrywał znaczącą rolę w gospodarce miasta. W 1968 z Katowic pochodziło 8% produkcji krajowej węgla kamiennego (10,4 mln ton), 1,9% stali (214,6%) oraz 73,3% cynku (148,8 tys. ton). W skali ówczesnego województwa katowickiego w 1975 udział produkcji przemysłowej stanowił 12,8%, a zatrudnienia w przemyśle 11,4%. W 1985 udziały te były mniejsze – 10,7% produkcji przemysłowej i 9,7% pracujących w przemyśle. W 1989 w przemyśle zatrudnionych było 112,2 tys. mieszkańców Katowic (36% zatrudnionych w mieście). Po II wojnie światowej w Katowicach funkcjonowało 7 kopalń węgla kamiennego: Katowice, Kleofas, Wujek, Eminencja (od 1953 Gottwald), Wieczorek, Boże Dary i Murcki. W 1964 na terenach rezerwowych kopalni Wieczorek uruchomiono kopalnię Staszic, w 1974 połączono kopalnie Kleofas i Gottwald, a w 1976 Boże Dary i Murcki. W 1990 na obszarze Katowic funkcjonowały dwie huty stali: Baildon i Ferrum, a także Huta Metali Nieżelaznych Szopienice i Zakłady Metalurgiczne Silesia, które ze względu na uciążliwy wpływ na środowisko zlikwidowano. W 1985 w hutnictwie pracowało 10,2 tys. osób. Spośród pozostałych gałęzi przemysłu, wysokim udziałem w okresie PRL-u cechował się przemysł maszynowy, wyspecjalizowany głównie w produkcji maszyn i urządzeń górniczych. Do ważniejszych zakładów należały: Piotrowicka Fabryka Urządzeń Maszyn Górniczych, Fabryka Sprzętu i Narzędzi Górniczych i Śląska Fabryka Urządzeń Górniczych.

    Radio eM (ewangeliczna Miłość) – śląska stacja radiowa prowadzona przez archidiecezję katowicką. Ma siedzibę w Katowicach przy ul. Wita Stwosza 16 (gmach kurii metropolitalnej).Polskie Linie Lotnicze „LOT” (PLL LOT, PLL „Lot”) – przedsiębiorstwo transportu lotniczego powstałe 1 stycznia 1929 roku z połączenia wszystkich działających w kraju linii lotniczych, polska spółka, będąca własnością Skarbu Państwa; właściciel spółek LOT Charters. Należy do aliansu Star Alliance. Jesienią 2013 roku zostaną uruchomione nowe połączenia: do Tajlandii, Japonii, Meksyku, na Kubę i Sri Lankę.
    Centrum Technologiczne Yamazaki Mazak przy Trasie im. Nikodema i Józefa Renców w Załężu

    Po 1989 w wyniku przemian gospodarczych Katowice pozostają jednym z ważniejszych ośrodków przemysłowych w Polsce. Udział zatrudnionych w przemyśle zmalał w latach 1995–2006 o blisko połowę, do 27,9% ogółu zatrudnionych w 2006. W tym czasie w Katowicach zlikwidowano kilka uciążliwych zakładów przemysłowych, a także wiele kopalń i hut. Pozostałe po ich likwidacji tereny poprzemysłowe często przeznaczone są pod inne funkcje, głównie handlowo-usługowe. Do najważniejszych tego typu przekształceń należy powstanie centrum handlowego Silesia City Center na terenie byłej kopalni Gottwald, a także nowej siedziby Muzeum Śląskiego na terenie byłej kopalni Katowice. Po 1989 rozwinęły się natomiast nowoczesne gałęzie przemysłu, zlokalizowane zwłaszcza w parkach przemysłowych i technologicznych.

    Kościół Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Marii Panny w Katowicach znany tradycyjnie jako kościół Mariacki. Zbudowany w stylu neogotyckim, na planie krzyża łacińskiego, z ciosów kamiennych, przy obecnym placu ks. E. Szramka.Silesia City Center – jedno z największych centrów handlowo-usługowo-rozrywkowych w Polsce (piąte pod względem powierzchni handlowej) o łącznej powierzchni kilkuset tysięcy m², z czego 86 000 m² to powierzchnia handlowa, 100 000 m² mieszkalna (osiedle Dębowe Tarasy) i 60 000 m² – biurowa (Silesia Office Towers). Znajduje się w Katowicach przy ul. Chorzowskiej 107 (tereny byłej KWK „Gottwald”). Obiekt został otwarty 18 listopada 2005 roku. Inwestorem była węgierska firma TriGranit Development Corporation. Właścicielem części handlowej jest firma Immofinanz Group (stan na październik 2011).

    Przemysł ciężki w gospodarce miasta nadal odgrywa ważną rolę. Obecnie działające kopalnie węgla kamiennego połączone są w jedną z 3 największych spółek węglowych w Polsce – Katowicki Holding Węglowy, której siedziba zwokalizowana jest w Katowicach. W skład tego holdingu wchodzą 3 kopalnie z Katowic i po jednej z Sosnowca i Mysłowic. Na terenie Katowic działają obecnie 2 kopalnie węgla kamiennego i 4 huty:

    Zgromadzenie Sióstr Służebniczek NMP Niepokalanie Poczętej - zgromadzenie zakonne założone 3 maja 1850 przez Edmunda Bojanowskiego, który do 1866 osobiście przyjmował kandydatki do zakonu i decydował o dopuszczeniu ich do ślubów czystości, ubóstwa i posłuszeństwa. Obecnie dziewczęta w wieku od 18 do 30 lat mogą zgłaszać się do przełożonej generalnej na okres rocznej próby.Fabryki Sprzętu i Narzędzi Górniczych Grupa Kapitałowa FASING SA (w skrócie: Grupa Kapitałowa FASING SA) – polskie przedsiębiorstwo przemysłu metalowego z siedzibą w Katowicach, notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Produkuje głównie łańcuchy.
  • KWK Wujek,
  • KWK Murcki-Staszic,
  • Ferrum SA,
  • BGH Polska (Edelstahl) (dawniej Huta Baildon).
  • ZM Silesia (dawniej Huta Silesia)
  • BATERPOL S.A. (dawniej HMN Szopienice)
  • Usługi[ | edytuj kod]

    Biurowiec klasy A Chorzowska 50
    Centrum Biurowe Francuska przy ul. Francuskiej

    Katowice są ważnym ośrodkiem handlowo-usługowym, szczególnie w zakresie: handlu hurtowego i detalicznego, pośrednictwa finansowego, obsługi nieruchomości i firm, nauki i edukacji, specjalistycznych usług medycznych oraz administracji publicznej i gospodarczej. Według stanu z 31 grudnia 2006 73% mieszkańców jest zatrudnionych w sektorze usług, a w 2007 76,6% spółek zarejestrowanych w Katowicach stanowiły podmioty w sektorze usług rynkowych, a 7,7% usług nierynkowych.

    Kopalnia Węgla Kamiennego Murcki znajduje się w Katowicach, w dzielnicy Kostuchna (pierwotnie w Murckach). Od 1769 do 1945 nosiła nazwę Emanuelssegen z przerwami w latach 1922-1936, gdy nazywała się Emanuel i 1937-1939 Książę Maria. W latach 1947-1948 przyłączona do kopalni Boże Dary. Od 1 stycznia 2010 kopalnia "Murcki" została połączona z KWK "Staszic" i otrzymała nazwę KWK "Murcki-Staszic". I powstanie śląskie – wystąpienie zbrojne zorganizowane przez Polską Organizację Wojskową Górnego Śląska mające na celu przyłączenie Górnego Śląska do Polski. Rozpoczęło się w nocy z 16 na 17 sierpnia, i trwało do 24 sierpnia 1919. Powstańcami niezadowolonymi z terroru i represji niemieckich, dowodził Alfons Zgrzebniok. Powstanie objęło powiaty: katowicki, lubliniecki, pszczyński, rybnicki, tarnogórski oraz część raciborskiego. Zaangażowanie militarne od 14 lutego 1919 w wojnę z Rosją sowiecką na wschodzie Polski, uniemożliwiło rządowi poparcie dla tego powstania. Zakończyło się przegraną i ucieczką powstańców przed represjami na teren Polski. W 1920 wybuchło II powstanie śląskie.

    Z racji centralnego położenia Katowic w konurbacji górnośląskiej, miasto pełni wiele usług o charakterze metropolitarnym, o czym świadczy obecność bogatej bazy infrastrukturalnej. Katowice stanowią ważny ośrodek administracji, kultury, edukacji i handlu. W Katowicach jako stolicy województwa śląskiego skupiają się jednostki administracji publicznej, w tym administracji samorządowej o zasięgu miejskim i wojewódzkim, terenowej administracji rządowej, związków międzygminnych, władz kościelnych (siedziba archidiecezji katowickiej) oraz innych instytucji. W Katowicach w 2007 znajdowało się 20 uczelni wyższych, z czego na uczelniach publicznych kształciło się ok. 54,5 tys. studentów. Miasto stanowi siedzibę pięciu szpitali klinicznych Śląskiego Uniwersytetu Medycznego, oraz wielu placówek kulturalnych o zasięgu lokalnym i ponadregionalnym.

    Transport tramwajowy w Katowicach stanowi część systemu komunikacji tramwajowej konurbacji górnośląskiej, działający na terenie Katowic od 1896 r. Sieć tramwajowa znajduje się głównie w północnej części miasta i łączy dzielnice: Brynów-Osiedle Zgrzebnioka, Dąb, Koszutka, Osiedle Tysiąclecia, Piotrowice-Ochojec (pętla Brynów), Szopienice-Burowiec, Śródmieście, Wełnowiec-Józefowiec, Załęże i Zawodzie.Gleby bielicowe – ubogie gleby z klasy gleb bielicoziemnych, wytworzone na piaskach, zawierające w profilu poziomy diagnostyczne albic i spodic, o budowie profilu Ol-Of-Oh-AEes-Bh-Bfe-C.

    Największą koncentracją usług wykazuje się Śródmieście, które swoje funkcje kształtowały od połowy XIX w., kiedy to w 1839 Franciszek von Winckler przeniósł zarząd swych dóbr do Katowic, a w 1846 otwarto linię kolejową do miasta. Te dwa czynniki wpłynęły na rozwój handlu i rzemiosła, a w późniejszym okresie również funkcji administracyjno-dyspozycyjnej. Również w dzielnicach wykształciły się lokalne ośrodki usługowe. Ich stopień wyposażenia zależy przede wszystkim od wielkości obsługiwanego obszaru i genezy ośrodków.

    Górnośląskie Centrum Zdrowia Dziecka im. Jana Pawła II – jeden z największych szpitali dziecięcych w Polsce, znajdujący się w dzielnicy Katowic Ligocie-Panewnikach. Neobarok – nurt w architekturze historyzmu, nawiązujący formalnie do baroku, szczególnie w dekoracji elewacji, rozpowszechniony w końcu XIX wieku (od 1880).

    Handel i targi[ | edytuj kod]

    Od końca lat 80. XX w. zmieniła się całkowicie struktura handlu w całej Polsce – w tym także w Katowicach. Ówczesne domy handlowe zostały w większości sprywatyzowane. W Katowicach nadal funkcjonują targowiska miejskie – bazar Załęże wraz z częścią rolno-spożywczą, targowisko na Placu Miarki i targowisko przy ul. Katowickiej zarządzane przez gminny Zakład Targowisk Miejskich. W 2007 w Katowicach zarejestrowanych było 4600 podmiotów gospodarczych prowadzących działalność handlową. Ich liczba od 2002 stopniowo się zmniejsza, przede wszystkim ze względu na wzrost liczby średnio- i wielkopowierzchniowych obiektów handlowych. W mieście znajdują się trzy duże centra handlowe oraz kilka mniejszych. Większość supermarketów jest usytuowana w okolicach osiedli mieszkaniowych. Do największych centrów handlowo-rozrywkowych należą: Galeria Katowicka, CH 3 Stawy, CH Dąbrówka oraz Silesia City Center. W mieście odbywa się szereg targów o różnorodnej tematyce, jak np.:

    Unia Europejska, UE – gospodarczo-polityczny związek 27 demokratycznych państw europejskich. Unia powstała 1 listopada 1993 roku – na mocy podpisanego 7 lutego 1992 traktatu z Maastricht – jako efekt wieloletniego procesu integracji politycznej, gospodarczej i społecznej. Korzenie współczesnej integracji europejskiej sięgają okresu powojennego i ograniczały się do 6 państw zachodnioeuropejskich. Państwa te tworzyły wiele form i mechanizmów współpracy, powoływały organizacje, instytucje i organy, których celem było wzmocnienie jedności między nimi. W 1993 nadrzędną wobec wszystkich poprzednich organizacji została Unia Europejska, sama otrzymując nieznaną wcześniej hybrydową formułę sui generis. Chałupki (niem. Annaberg) – wieś w Polsce położona w województwie śląskim, w powiecie raciborskim, w gminie Krzyżanowice nad granicą z Czechami przy dawnym przejściu granicznym Chałupki-Bogumin. Historycznie na Górnym Śląsku.

    Inwestycje[ | edytuj kod]

    Katowice, fontanna na przebudowanym rondzie Ziętka, w tle wieżowiec Altus (2001–2003)

    Katowice prowadzą program rewitalizacji i przebudowy centrum miasta. W ramach tego projektu jest przebudowywana przestrzeń Rynku wraz z przyległymi ulicami oraz Alei Korfantego wraz z obszarem wokół Ronda.

    MAN NL 2x2 – seria niskowejściowych autobusów miejskich tzw. drugiej generacji, produkowanych w latach 1991-2001 przez niemiecką firmę MAN.Kolejny, po renesansie, styl w architekturze nowożytnej nazywany jest barokiem. Wyodrębniony został w latach późniejszych, bowiem twórcy żyjący w tym okresie uważali się raczej za kontynuatorów renesansu. Kierunek ukształtował się w Rzymie z odmiany późnego renesansu nazywanej stylem dekoracyjnym (tzw. barok rzymski). Umowny czas trwania baroku to okres od połowy XVI do połowy XVIII wieku.

    Oprócz tego, niezależnie w przygotowaniu lub budowie znajduje się wiele projektów prywatnych inwestorów. Z powodu problemów z lotniskiem Muchowiec zablokowane były do tej pory budowy wieżowców. W 2009 uzyskanie pozwolenia na budowę wysokich budynków stara się około czternastu inwestorów. Najbardziej zaawansowane są projekty wież Silesia Towers korporacji deweloperów TriGranit, aktualnie prowadzone są prace związane z prestiżowymi biurowcami KTW, które mają pełnić funkcję wizytówki miasta, Jupiter Plaza oraz biurowiec Hines Polska. Dodatkowo, wiele ważnych budynków w mieście ulega kompleksowej rewitalizacji – przede wszystkim należy wymienić remonty os. Tysiąclecia, Spodka, wieżowca Haperowiec oraz planowaną przebudowę biurowca DOKP.

    Konurbacja górnośląska (katowicka, śląska, śląsko-dąbrowska) – konurbacja w południowej Polsce, w województwie śląskim, położona w większości na Wyżynie Śląskiej. W skład konurbacji wchodzą historyczne tereny Górnego Śląska, Zagłębia Dąbrowskiego oraz Jaworzna.Zespół przyrodniczo-krajobrazowy – forma ochrony przyrody w Polsce. Bieżąca ustawa o ochronie przyrody definiuje je jako "fragmenty krajobrazu naturalnego i kulturowego zasługujące na ochronę ze względu na ich walory widokowe i estetyczne".

    Podaż powierzchni biurowej wynosi ca. 337 000 metrów kwadratowych, co daje 4 miejsce w Polsce. W 2015 roku podaż ma wzrosnąć o kolejne 60 000 m.kw w związku z budową m.in. Silesia Business Park, Silesia Star, A4 Business Park. Od kilku lat popularne są także budynki przemysłowe poddane gruntowej rewitalizacji i adaptacja ich na biura czy mieszkania.

    Zakon Braci Mniejszych (łac. Ordo Fratrum Minorum, siglum: OFM, pot. franciszkanie, franciszkanie brązowi) – katolicka wspólnota zakonna z grupy zakonów żebrzących. Założona w 1209 przez św. Franciszka z Asyżu. Jeden z największych zakonów katolickich (ponad 13 tys. braci). Do wspólnoty należą na równych prawach zarówno kapłani, jak i bracia laicy. Kościół zalicza Braci Mniejszych do instytutów kleryckich.Wieża spadochronowa w Katowicach – 35-metrowa stalowa wieża spadochronowa w Katowicach w Parku im. Tadeusza Kościuszki. Do lat 50. XX wieku była wykorzystywana do początkowego szkolenia lotniczego i szkolenia skoczków spadochronowych. Jest to również owiany legendą punkt obrony Katowic, skąd w pierwszych dniach II wojny światowej harcerze mieli stawić opór wkraczającym do miasta oddziałom Wehrmachtu. Obecnie pomnik poświęcony obrońcom Katowic, poległym i zamordowanym przez Niemców w 1939 r. Jest to także jedyna zachowana wieża spadochronowa w Polsce.

    Rynek mieszkaniowy Katowic gwałtownie się rozwija. Budowane są m.in. Osiedle Dębowe Tarasy, Osiedle Nowe Tysiąclecie, Osiedle 4 wieże, Osiedle Karoliny, Apartamentowiec Złota Katowice, Osiedle Zielone Katowice, Osiedle Dolina Trzech Stawów, Osiedle Twoja Dolina, Osiedle Atal Francuska Park, Osiedle Franciszkańskie czy luksusowe Osiedle Bażantów.

    Zmotoryzowane Odwody Milicji Obywatelskiej (ZOMO) – (czasem można spotkać się z mylną nazwą Zmechanizowane Oddziały Milicji Obywatelskiej lub Zorganizowane Oddziały Milicji Obywatelskiej) oddziały Milicji Obywatelskiej powołane w drugiej połowie 1956 (po Poznańskim Czerwcu) do zaprowadzania porządku w sytuacjach wyjątkowych (dsł.: "likwidacji zbiorowych naruszeń porządku publicznego"), a także do udzielania pomocy ludności w czasie klęsk żywiołowych i ochrony imprez masowych.Plac Andrzeja – plac usytuowany w Śródmieściu Katowic. Położony jest na styku ulic: Mikołaja Kopernika (od południa), Marii Skłodowskiej-Curie (od wschodu) oraz Andrzeja (od północy). Od strony wschodniej znajduje się wylot ulicy Krzywej. Od strony zachodniej sąsiadują budynki aresztu śledczego i sądu okręgowego.

    W dniu 6 czerwca 2013 roku, firma IBM ogłosiła, że zainwestuje w Katowicach. Do końca 2015 roku ma zatrudnić w Katowicach 2 tysiące pracowników, natomiast w Parku Przemysłowym Euro-Centrum zainwestują firmy z Doliny Krzemowej w Kalifornii. Najbardziej znane firmy, które zainwestowały w Katowicach to m.in. Capgemini, Fujitsu Technology Solutions, Unilever, Rockwell Automation, Oracle, PwC, Deloitte, Vattenfall, Kroll Ontrack, ING, ABB, Bombardier, Mentor Graphics i UPC.

    Górnośląskie Tramwaje Parowe (niem. Oberschlesische Dampfstrassenbahnen AG, w skr. ODS) – berlińska spółka, która od 1894 budowała pierwszą sieć tramwajów parowych w GOP, elektryfikowaną od 1898. Spółka zbudowała także kolej lokalną Gliwice – Rudy – Racibórz.Giszowiec (niem. Gieschewald) – dzielnica Katowic w południowo-wschodniej części miasta, położona pomiędzy lasami, odległa od centrum o około 6 km.

    Transport[ | edytuj kod]

    Transport drogowy[ | edytuj kod]

    Autostrada A4 (al. Górnośląska)

    Katowice znajdują się na skrzyżowaniu szeregu drogowych szlaków komunikacyjnych. Przez miasto przebiegają m.in.:

  • trasa europejska E40: FrancjaBelgiaNiemcyPolskaUkrainaRosjaKazachstanUzbekistanKirgistan;
  • trasa europejska E75: NorwegiaFinlandiaPolskaSłowacjaWęgrySerbiaMacedonia PółnocnaGrecjaKreta;
  • trasa europejska E462: PolskaCzechy;
  • autostrada A4: granica z NiemcamiJędrzychowiceLegnicaWrocławOpoleGliwice – Katowice – KrakówTarnówRzeszówKorczowa – granica z Ukrainą;
  • droga krajowa nr 79: WarszawaKozieniceZwoleńSandomierzKrakówTrzebiniaChrzanówJaworzno – Katowice – ChorzówBytom;
  • droga krajowa nr 81: Katowice – MikołówŻorySkoczów;
  • droga krajowa nr 86: Wojkowice KościelneBędzinSosnowiec – Katowice – Tychy.
  • W okolicach Katowic przebiega kilka ważnych dróg:

    Województwo śląskie – jedyna autonomiczna jednostka administracyjna II Rzeczypospolitej Polskiej z siedzibą władz w Katowicach, powołana do życia w 1920 roku, faktycznie istniała w latach 1922–1939. W 1945 roku autonomia została formalnie zniesiona.Staszic − kopalnia węgla kamiennego, znajdująca się w Katowicach, w dzielnicy Giszowiec. Aktualnie kopalnia należy do Katowickiego Holdingu Węglowego S.A. i położona jest w samym centrum Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego. 1 stycznia 2010 kopalnia „Staszic” została połączona z KWK „Murcki” i otrzymała nazwę KWK „Murcki-Staszic”.
  • droga krajowa nr 1: PyrzowiceDąbrowa GórniczaTychyBielsko-BiałaŻywiecZwardoń – granica państwa ze Słowacją
  • autostrada A1: GdańskToruńŁódźPiotrków TrybunalskiCzęstochowaGliwiceGorzyczki – granica z Czechami;
  • droga krajowa nr 11: KołobrzegKoszalinPiłaPoznańJarocinOstrów WielkopolskiKępnoLubliniecTarnowskie GóryBytom;
  • droga krajowa nr 44: GliwiceMikołówTychyOświęcimZatorSkawinaKraków;
  • droga krajowa nr 78: granica z Czechami – ChałupkiWodzisław ŚląskiRybnikGliwiceTarnowskie GórySiewierzZawiercieSzczekocinyJędrzejówChmielnik;
  • droga krajowa nr 88: Strzelce OpolskieNogowczyceGliwiceBytom;
  • droga krajowa nr 94: węzeł „Zgorzelec” – BolesławiecLegnicaProchowiceWrocławBrzegOpoleStrzelce OpolskiePyskowiceBytomBędzinSosnowiecDąbrowa GórniczaOlkuszKrakówTargowiskoTarnówPilznoDębicaRopczyceRzeszówJarosławKorczowa.
  • Przebiega tędy również Drogowa Trasa Średnicowa – trasa szybkiego ruchu, która w założeniu ma przebiegać przez Katowice, Chorzów, Świętochłowice, Rudę Śląską, Zabrze, Gliwice oraz przez Mysłowice, Sosnowiec, Będzin i Dąbrowę Górniczą. Biegną też tędy dwie drogi ekspresowe: S1 (część drogi krajowej nr 1 i Wschodniej Obwodnicy GOP) oraz S86 (część drogi krajowej nr 86). Trasy te w powiązaniach zewnętrznych zapewnia bezpośredni dojazd do sąsiednich miast, do ośrodków o zasięgu wojewódzkich jak Opole, Wrocław czy Kraków, a także do państw europejskich, zwłaszcza Europy Zachodniej (Niemcy, Belgia i Francja), a także na południe (głównie do Czech).

    Ligota – Panewniki (niem. Ellgoth (Idaweiche) -Panewnik) – południowa dzielnica Katowic, z której skład wchodzą następujące części: Ligota, Zadole, Kokociniec, Panewniki, Nowe Panewniki, Stare Panewniki i Wymysłów. Jej obszar wynosi 12,59 km² a liczba ludności 31 879 osób (stan 2007). Dzielnica znana jest głównie ze szpitali, których w tej okolicy jest wiele (Centralny Szpital Kliniczny Śląskiego Uniwersytetu Medycznego, Okręgowy Szpital Kolejowy i Górnośląskie Centrum Zdrowia Dziecka im. Jana Pawła II).Puchar Polski w piłce nożnej mężczyzn (także Puchar kraju, oficjalny skrót PP) – cykliczne rozgrywki piłkarskie, organizowane co roku 2 maja przez Polski Związek Piłki Nożnej dla polskich drużyn klubowych (zarówno amatorskich, jak i profesjonalnych). Zdobywca tytułu otrzymuje prawo gry w kwalifikacjach Ligi Europy UEFA oraz awansuje do finału Superpucharu Ekstraklasy. Mecze finałowe turnieju są rozgrywane na 58 tysięcznym Stadionie Narodowym. PP to najbardziej prestiżowe i masowe ze wszystkich rozgrywek pucharowych prowadzonych kiedykolwiek w Polsce – z racji liczby uczestniczących w nim drużyn – potocznie nazywane „Pucharem tysiąca drużyn”.

    Podstawę wewnętrznego układu komunikacyjnego Katowic stanowią ulice główne, które w dużej mierze realizują powiązania w skali miasta, a także łączą z głównymi ciągami komunikacji drogowej. Łączą się również z nimi drogi o charakterze zbiorczym i lokalnym, które pełnią powiązania między jednostkami w poszczególnych dzielnicach, a także stanowią obsługę osiedli mieszkaniowych i obiektów funkcjonalnych. Najważniejsze ciągi ulic to m.in.:

    Górny Śląsk (łac. Silesia Superior, śl. Gůrny Ślůnsk, czes. Horní Slezsko, śl-niem. Oberschläsing, niem. Oberschlesien) – kraina historyczna położona na terenie Polski i Czech w dorzeczu górnej Odry oraz początkowego biegu Wisły, południowo-wschodnia część Śląska.Piła (niem. Schneidemühl) – miasto i gmina w północno-zachodniej Polsce, w województwie wielkopolskim, siedziba powiatu pilskiego. Położone na pograniczu Pojezierza Wałeckiego i Pojezierza Krajeńskiego, nad Gwdą, około 11 km powyżej jej ujścia do Noteci. Liczy 74 763 mieszkańców, co daje jej 51. pozycję w kraju i 4. w województwie.
  • Bytkowska – Agnieszki – Bukowa – ZłotaBrackaBocheńskiego (ciąg ten przebiega południkowo i łączy dzielnice: Wełnowiec-Józefowiec, Dąb, Załęże/Osiedle Witosa oraz Załęska Hałda-Brynów);
  • Telewizyjnaal. Korfantego (łączy Śródmieście z północnymi dzielnicami Katowic: z Koszutką, Bogucicami i Wełnowcem-Józefowcem);
  • HalleraObrońców WesterplatteBednorzaLwowska (droga, łącząca trasę S86 z drogą krajową nr 79 przez Dąbrówkę Małą i Szopienice-Burowiec);
  • Mysłowicka – Kolista – 73 Pułku Piechoty – Kolejowa (droga biegnąca od granicy Katowic z Mysłowicami przez Giszowiec i Piotrowice-Ochojec);
  • LigockaPiotrowickaArmii Krajowej (droga wzdłuż Załęskiej Hałdy-Brynowa, Ligoty-Panewnik oraz południowych dzielnic miasta).
  • Średnia prędkość pojazdów w centrum Katowic wynosiła w 2014 29 km/h. Największe natężenie ruchu odnotowuje się w okresie między 7:45 a 9:15, a także między 16:00 a 17:15. Według danych z września 2007 w okresie szczytu popołudniowego największe natężenie ruchu zaznacza się na al. Roździeńskiego (średnio 9710 pojazdów na odcinku Olimpijska – al. Korfantego i 6114 na S 86), Chorzowskiej (6 245 pojazdów na wysokości Silesia City Center i 3279 na wysokości ul. Brackiej), Trasie Renców (3 175 pojazdów na Estakadzie Orląt Lwowskich), autostradzie A4 w kierunku Mysłowic (3 026 pojazdów) i ul. Kościuszki (2 965 pojazdów). Największe zatory w godzinach szczytu w Śródmieściu Katowic są na ul.: Sokolskiej, Francuskiej, Damrota oraz na al. Korfantego.

    Lądowisko Kamień Śląski – lądowisko wielofunkcyjne w Kamieniu Śląskim, położone w gminie Gogolin, w województwie opolskim, ok. 13 km na północny wschód od Krapkowic. Lądowisko należy do firmy Lotnisko Kamień Śląski Sp. z o.o.Śląskie Centrum Dziedzictwa Kulturowego w Katowicach − wojewódzka samorządowa instytucja kultury, która zajmuje się szeroko pojętą ochroną dziedzictwa kulturowego na terenie województwa śląskiego. Centrum realizuje zadania dotyczące zarówno sfery materialnej, jak i niematerialnej środowiska kulturowego zajmując się:

    Transport kolejowy[ | edytuj kod]

    Widok nocą na główny budynek dworca w Katowicach
    Pociąg ED250 Pendolino spółki PKP Intercity na peronie głównej stacji w Katowicach

    Katowice stanowią jeden z największych węzłów komunikacji kolejowej w Polsce, zarówno jeśli chodzi o przewozy pasażerskie, jak i towarowe. Przez miasto przebiega 20 linii kolejowych zarządzanych przez PKP Polskie Linie Kolejowe. Katowice leżą na skrzyżowaniu dwóch transeuropejskich korytarzy transportowych:

    Szpital im. św. Elżbiety w Katowicach − samodzielny publiczny zakład opieki zdrowotnej w katowickiej dzielnicy Śródmieście przy ul. Warszawskiej 52, prowadzony przez siostry zakonne ze Zgromadzenia Sióstr św. Elżbiety.Spółdzielczy Dom Handlowy „Skarbek” (SDH „Skarbek”) − budynek w katowickiej dzielnicy Śródmieście, zlokalizowany przy Rynku, na zbiegu ul. 3 Maja i ul. Adama Mickiewicza.
  • linia E30 DreznoWrocław – Katowice – PrzemyślKijówMoskwa,
  • linia E65 GdyniaWarszawa – Katowice – OstrawaWiedeńRijeka.
  • Na terenie miasta znajduje się główna stacja węzłowa oraz największa stacja pasażerska węzła katowickiego – Katowice. Z niej odjeżdżają (początek 2015) pociągi wszystkich kategorii, w tym Express InterCity Premium, EuroCity, Express InterCity i InterCity, zapewniające połączenia ze wszystkimi największymi miastami w Polsce oraz z Austrią, Białorusią, Czechami, Francją, Rosją, Słowacją i Węgrami. Rocznie ze stacji korzysta średnio 12 mln pasażerów. Kolejowy transport towarowy to przede wszystkim przewozy węgla kamiennego, ze względu na położenie miasta dużą rolę odgrywają przewozy tranzytowe, także międzynarodowe.

    Józef Wesołowski (ur. 15 lipca 1948 w Mizernej), polski ksiądz katolicki, biskup (1999), były nuncjusz apostolski i delegat papieski.Tarnowskie Góry (śl. Tarnowský Góry, niem. Tarnowitz, czes.: Tarnovské Hory, Tarnovice, łac. Montes Tarnovicenses) – miasto i gmina w południowo-zachodniej Polsce, w województwie śląskim, siedziba powiatu tarnogórskiego, na północnym krańcu Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego (GOP), historycznie na Górnym Śląsku. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa katowickiego.

    W mieście znajduje się ponadto 8 stacji i przystanków kolejowych: Katowice Brynów, Katowice Ligota, Katowice Szopienice Południowe, Katowice Podlesie, Katowice Piotrowice, Katowice Załęże, Katowice Zawodzie oraz nieeksploatowane stacje Katowice Ochojec i Katowice Murcki.

    Komunikacja kolejowa na terenie Katowic funkcjonuje od 3 października 1846, kiedy to uruchomiono przedłużenie linii Towarzystwa Kolei Górnośląskiej ze Świętochłowic przez Katowice do Mysłowic. Stacja w Katowicach powstała w szczerym polu, w połowie długości między wsiami Dąb i Szopienice. W późniejszym okresie na obszarze miejscowości powstały nowe połączenia kolejowe oraz bocznice do zakładów przemysłowych. W dniu 1 grudnia 1852 oddano do użytku linię z Katowic do kopalni węgla kamiennego w Murckach, natomiast 24 sierpnia 1859 uroczyście otwarto łącznik między liniami Kolei Górnośląskiej a Koleją Warszawsko-Wiedeńską (trasa Szopienice – Ząbkowice) wraz z budową nowego budynku dworca w Katowicach. Do Katowic w następnych latach doprowadzono kilka nowych linii i łącznic kolejowych, w tym w 1858 linię Kolei Wilhelma z Mikołowa do Ligoty i w 1870 linię Kolei Prawego Brzegu Odry z Bytomia przez Dąbrówkę Małą i Szopienice do Dziedzic. Rozwój kolei w Katowicach siał się jednym z czynników szybkiego rozwoju miasta, dzięki czemu uzyskało w 1865 prawa miejskie.

    Zarzecze (niem. Zarzetsche) – dzielnica Katowic w południowym zespole dzielnic. Zarzecze zostało włączone administracyjnie do Katowic w 1975 roku, do tego czasu było wsią w gminie Kostuchna, co do dzisiaj rzutuje na typowo wiejski charakter dzielnicy. Dzielnica ta graniczy z Podlesiem, Kostuchną, Piotrowicami oraz miastem Mikołów. W dzielnicy znajduje się kościół MB Wspomożenia Wiernych, dom kultury, niedaleko – Osiedle Kopaniny Lewe oraz Kopalnia Doświadczalna "Barbara".Kościół Zielonoświątkowy w Rzeczypospolitej Polskiej – chrześcijański wolny Kościół protestancki o charakterze ewangelikalnym nurtu zielonoświątkowego; drugi, pod względem wielkości Kościół protestancki w Polsce (po Kościele Ewangelicko-Augsburskim w RP), posiadający ponad 23 tysięcy wiernych zrzeszonych w ramach 217 zborów; największy polski Kościół protestancki nurtu ewangelicznego; największa, choć nie jedyna, wspólnota zielonoświątkowców w Polsce, związana z pentekostalną tradycją amerykańskich Zborów Bożych i przyjmująca ustrój kongregacjonalno-synodalny. Kościół Zielonoświątkowy w RP jest członkiem Europejskiej Wspólnoty Zielonoświątkowej, Światowej Wspólnoty Zborów Bożych oraz Towarzystwa Biblijnego w Polsce. Organem prasowym Kościoła jest miesięcznik „Chrześcijanin”. Siedzibą władz Kościoła jest miasto stołeczne Warszawa. Podstawą prawną działalności Kościoła jest Ustawa o stosunku Państwa do Kościoła Zielonoświątkowego w Rzeczypospolitej Polskiej z dn. 20 lutego 1997. Obecnym Przewodniczącym Naczelnej Rady Kościoła i Prezbiterem Naczelnym Kościoła jest bp dr Marek Kamiński.

    Komunikacja miejska[ | edytuj kod]

    Solaris Urbino 12 w barwach katowickiego PKM
    Autobus MAN NL 2x2 spółki PKM Katowice na przystanku Katowice Andrzeja Dworzec
    Terminal autobusów ZTM Katowice Dworzec znajdujący się pod budynkiem głównego dworca

    System transportu zbiorowego w Katowicach oparty jest na komunikacji autobusowej oraz tramwajowej. Udział ruchu odbywającego się za pomocą komunikacji publicznej wynosił w 2007 57%. Głównym organizatorem komunikacji miejskiej w Katowicach jest Zarząd Transportu Metropolitalnego (ZTM) z siedzibą w Katowicach (wcześniej zwane jako Komunikacyjny Związek Komunalny Górnośląskiego Okręgu Przemysłowego; KZK GOP; zlikwidowany 31 grudnia 2018). Według stanu z 2013 długość tras obsługiwanych na zlecenie ówczesnego KZK GOP na terenie miasta wynosiła 248,86 km, w tym 220,75 km tras autobusowych i 28,11 km tras tramwajowych. Łączna długość linii w tym okresie wynosiła 922,25 km (najwięcej spośród miast członkowskich ZTM), w tym 824,48 km linii autobusowych i 97,78 km linii tramwajowych. Przez teren Katowic przebiega ponad 100 linii ZTM, z czego 30 z nich to linie wewnątrzmiejskie (28 autobusowych i 2 tramwajowe). Poza tym, na obszarze Katowic funkcjonują linie obsługiwane przez Miejski Zarząd Dróg i Mostów w Jaworznie (autobusy do Jaworzna; prawie 800 wozokilometrów na dobę w 2013). Największym przewoźnikiem jest PKM Katowice, realizujący przewozy na zlecenie ZTM.

    Czwartorzęd (Q) – najmłodszy okres ery kenozoicznej, który zaczął się 2,588 mln lat temu z końcem neogenu i trwa do dziś. Dzieli się na:Janina-Barbara – dwa zbiorniki wodne oraz ośrodek wypoczynkowy znajdujące w pobliżu osiedla Giszowiec, przy ulicy Pszczyńskiej na trasie Katowice–Tychy.
     Osobny artykuł: Tramwaje w Katowicach.

    Komunikacja tramwajowa na obszarze miasta jest organizowana na zlecenie ZTM spółce Tramwaje Śląskie S.A., której Katowice są największym udziałowcem (32,67% akcji). Łączna długość tras tramwajowych w 2013 wynosiła 28,11 km, a praca eksploatacyjna w 2013 w Katowicach wynosiła blisko 9000 wozokilometrów na dobę. Przez Katowice 30 stycznia 2015 przebiegało 12 linii tramwajowych, w tym jedna wewnątrzmiejska (36 Brynów Pętla – Zawodzie Pętla). Struktura sieci tramwajowej na terenie Katowic ma układ promienisty z koncentracją na Rynku i łączy Śródmieście m.in. z Brynowem, Koszutką, Osiedlem Tysiąclecia, Szopienicami, Wełnowcem, Załężem i Zawodziem.

    Grupa Wyszehradzka (V4, potocznie także Czworokąt Wyszehradzki) – nieformalne zrzeszenie czterech państw Europy Środkowej – Czech, Polski, Słowacji i Węgier, którego celem jest pogłębianie współpracy między tymi krajami, w początkowej fazie w szczególności w kwestiach przystąpienia do struktur Unii Europejskiej i NATO. Powołane w 1991 roku przez trzy państwa (Polskę, Węgry i Czechosłowację) tworzące tzw. Trójkąt Wyszehradzki. W późniejszym czasie, wskutek rozpadu Czechosłowacji (1 stycznia 1993 r.), członkami grupy stały się Czechy i Słowacja. Jedyną instytucją grupy jest Międzynarodowy Fundusz Wyszehradzki (International Visegrad Fund).Ulica księdza biskupa Herberta Bednorza w Katowicach − jedna z historycznych ulic w katowickiej dzielnicy Szopienice-Burowiec. Jest to jeden z najważniejszych szlaków komunikacyjnych w Szopienicach.

    Początki komunikacji tramwajowej na terenie Katowic sięgają końca XIX w., kiedy to 30 grudnia 1896 oddano do użytku odcinek Katowice (na wysokości obecnego ronda gen. Ziętka) – Wełnowiec – Huta Laura, który po dwóch latach zelektryfikowano. W tym samym roku rozpoczęto budowę linii tramwajowej Katowice (Rynek) – Dąb – Królewska Huta, którą ukończono w sierpniu, a uruchomiono 25 listopada 1898. W 1899 spółka Oberschlesische Dampfstraßenbahn (ODS) uzyskała koncesję na linię Hajduki Górne – Katowice – Załęże – Zawodzie – Szopienice – Mysłowice, którą uruchomiła 31 października 1900. W 1912 w Katowicach uruchomiono normalnotorową linię, która łączyła Rynek w Katowicach z Parkiem Kościuszki. Na końcu tej linii powstała zajezdnia normalnotorowa. W latach międzywojennych wzmogły się procesy przekształcenia sieci na terenie Katowic w sieć normalnotorową, a także 14 lipca 1928 uruchomiono linię z Szopienic do Sosnowca. Po II wojnie światowej dokonano przedłużenia linii z Parku Kościuszki do Brynowa, oddaną do użytku 18 września 1947. Po 1989 mimo niedofinansowania, sieć tramwajową na terenie Katowic systematycznie modernizowano.

    Drezno (niem. Dresden, górnołuż. Drježdźany, czes. Drážďany, dawniej Drezdno) – miasto we wschodnich Niemczech na Pogórzu Zachodniosudeckim, położone nad Łabą, stolica kraju związkowego Saksonia. Aglomeracja drezdeńska liczy ok. 1,036 mln mieszkańców (2004).Wieża wodna przy ul. Janusza Korczaka w Katowicach − wieża ciśnień, zlokalizowana przy ul. Janusza Korczaka w katowickiej dzielnicy Szopienice-Burowiec, w sąsiedztwie kolonii Borki.

    Transport lotniczy[ | edytuj kod]

    W odległości około 30 km na północ od centrum Katowic znajduje się międzynarodowy port lotniczy Katowice-Pyrzowice z asfaltobetonową drogą startową o długości 3200 metrów i szerokości 45 metrów. W 2015 obsłużył on 3 mln 069 tys. pasażerów. Port ma dwa terminale pasażerskie (nowszy otwarty w lipcu 2007), terminal przylotowy oraz jeden terminal cargo. Przepustowość roczna terminali pasażerskich wynosi ok. 6 mln. Lotnisko w Pyrzowicach obsługuje ponad 30 stałych połączeń rejsowych liniami lotniczymi LOT, Lufthansa, Wizz Air, Ryanair, Transavia i Ellnair.

    E75 – oznaczenie trasy europejskiej bezpośredniej północ-południe, biegnącej z Vardø w Norwegii przez Finlandię, Polskę, Czechy, Słowację, Węgry, Serbię, Macedonię do miejscowości Sitía na Krecie w Grecji.Droga krajowa nr 94 – droga krajowa będąca bezpłatną trasą alternatywną dla autostrady A4. Droga krajowa nr 94 w znacznej części jest poprowadzona starą trasą drogi krajowej nr 4. Po całkowitym wybudowaniu autostrady A4 na odcinku Zgorzelec – Tarnów równolegle biegnąca dawna droga krajowa nr 4, nabrała znaczenia drugorzędnego i pełni funkcję trasy zapasowej; może okazać się przydatna w razie ewentualnego powstania wypadku lub innego źródła zaburzającego ruch na A4. Przebiega przez województwa: dolnośląskie, opolskie, śląskie oraz małopolskie. Pod oznaczeniem drogi krajowej nr 4 nadal funkcjonuje odcinek od Targowiska do przejścia granicznego w Korczowej, jednak według wykazu dróg krajowych opublikowanego na stronie GDDKiA przebieg drogi nr 94 wytyczony został aż do Tarnowa..

    W granicach miasta Katowice znajduje się również lotnisko aeroklubowe Katowice-Muchowiec z czynnym trawiastym polem wzlotów. Planowo miało zostać przeistoczone w miejski port lotniczy (ang. city airport) z przyszłą utwardzoną drogą startową o długości 850 metrów i szerokości 25 metrów, obsługujący samoloty zabierające do 18 pasażerów oraz samoloty lotnictwa ogólnego, w tym biznesowe. Jednak obecnie jego rozwój jest hamowany sporami na tle własnościowym pomiędzy aeroklubami.

    Prochowice (pol. hist. Parchwice,niem. Parchwitz) – miasto w woj. dolnośląskim, w powiecie legnickim, nad rzeką Kaczawą, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Prochowice. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do woj. legnickiego. Historycznie leży na Dolnym Śląsku.Ulica Obrońców Westerplatte w Katowicach − jedna z ważniejszych ulic, łącząca dzielnicę Szopienice-Burowiec i Roździeń z Zawodziem oraz jedna z głównych ulic w Szopienicach.

    W odległości do 100 km od Katowic znajdują się jeszcze dwa międzynarodowe porty lotnicze: port lotniczy Ostrawa i Airport Kraków w Balicach. Ponadto odległe od Katowic o 90 km lotnisko w Kamieniu Śląskim pod Opolem starało się o status lotniska dla ruchu rejsowego, w tym międzynarodowego. Z uwagi na swoje położenie 12 km od autostrady A4, stanowiłoby realistyczną alternatywę do Pyrzowic i Balic m.in. dla Katowic – plany te pozostały niezrealizowane

    Śląsk (śl. Ślunsk, Ślůnsk, niem. Schlesien, dś. Schläsing, czes. Slezsko, łac. Silesia) – kraina historyczna położona w Europie Środkowej, na terenie Polski, Czech i Niemiec. Dzieli się na Dolny i Górny Śląsk. Historyczną stolicą Śląska jest Wrocław.Kościół Boży – najstarszy na świecie kościół zielonoświątkowy, druga, pod względem wielkości, wspólnota zielonoświątkowców na świecie (po Zborach Bożych). Kościół Boży jest kościołem protestanckim o zasięgu ogólnoświatowym, działającym w 160 krajach świata. Ogólnoświatowa centrala Kościoła Bożego mieści się w Cleveland, w stanie Tennessee, Stany Zjednoczone. Prezbiterem Generalnym Kościoła Bożego jest pastor dr G. Dennis McGuire. Dzisiaj Kościół Boży obejmuje ponad 7 milionów wiernych w 36.000 zborach, w 178 krajach.

    W 2013 przy ul. Medyków oddano do użytku sanitarne lądowisko Katowice-GCZD, a w 2014 przy ul. Armii Krajowej śmigłowcowe lądowisko Famur.

    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5] [6] [7] [8]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Filharmonia Śląska im. Henryka Mikołaja Góreckiego – instytucja kulturalna działająca w Katowicach, założona w 1945 roku.
    Pałac w Załężu (nazywany również Dworem w Załężu) − neoklasycystyczny pałac położony w Załężu, dzielnicy Katowic przy ulicy Gliwickiej 159.
    Plac Bolesława Chrobrego w Katowicach (w latach 1939−1945 Barbarossaplatz) – plac usytuowany w Śródmieściu Katowic, po południowej stronie torów kolejowych. Położony jest na styku ulic: Jagiellońskiej (od południa), Józefa Lompy (od zachodu), Władysława Reymonta (od wschodu). W północnej części placu stoi budynek Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego (wejście od ul. Henryka Dąbrowskiego).
    Lądowisko Famur – lądowisko śmigłowcowe w Katowicach, w województwie śląskim, zlokalizowane przy ul. Armii Krajowej 51.
    Ulica Mariacka w Katowicach (1876−1922 i 1939−1945 Richard Holtzestraße) − jedna z ważniejszych ulic w katowickiej dzielnicy Śródmieście. Jej nazwa wywodzi się od Kościoła Mariackiego, do którego prowadzi. W 2008 ulicę przekształcono w deptak.
    Ulica Armii Krajowej w Katowicach − jedna z ważniejszych arterii komunikacyjnych w katowickich dzielnicach Ligota-Panewniki, Piotrowice-Ochojec, Kostuchna i Podlesie. Ulica posiada przebieg o kierunku zbliżonym do południkowego. Znajdują się przy niej historyczne obiekty, świadczące o ważnej funkcji, jaką było połączenie drogowe dawnych wsi − dzisiejszych dzielnic miasta.
    Fritz Bracht (ur. 18 stycznia 1899 w Heiden, zm. 9 maja 1945 w Kudowie-Zdroju) – zbrodniarz hitlerowski, gauleiter i nadprezydent Prowincji Górny Śląsk oraz SA-Gruppenführer .

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.29 sek.