• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kaszalot


    UWAGA: TA PODSTRONA MOŻE ZAWIERAĆ TREŚCI PRZEZNACZONE TYLKO DLA OSÓB PEŁNOLETNICH



    Przeczytaj także...
    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.
    Gatunek typowy – gatunek wyznaczony przez systematyków jako typ nomenklatoryczny rodzaju. Typ nie musi być typowym przedstawicielem reprezentowanego taksonu, nie musi też świadczyć o jego zmienności. Typ umożliwia identyfikację taksonów. Okazy będące typami przechowywane są w specjalnych kolekcjach, a miejsce przechowywania wzorca jest dokładnie znane. W razie wątpliwości można odwołać się do gatunku typowego i wyróżnionych dla niego cech diagnostycznych.

    Kaszalot (Physeter) – rodzaj ssaka z rodziny kaszalotowatych (Physeteridae).

    Występowanie[]

    Rodzaj obejmuje jeden współcześnie żyjący gatunek występujący we wszystkich oceanach świata.

    Systematyka[]

    Nazewnictwo[]

    Nazwa rodzajowa pochodzi od greckiego słowa φυσητήρ physetēr – „dmuchawa” (φυσάω physao – „dmuchać”).

    ]

    Physeter macrocephalus Linnaeus, 1758

    Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.Kaszalot spermacetowy, kaszalot, potwal, potwal olbrotowiec (Physeter macrocephalus) – gatunek ssaka z rodziny kaszalotowatych (Physeteridae), największy przedstawiciel kladu zębowców (Odontoceti). Występuje we wszystkich oceanach.

    Podział systematyczny[]

    Do rodzaju należy jeden występujący współcześnie gatunek:

  • Physeter macrocephalus – kaszalot spermacetowy
  • oraz wymarłe:

  • Physeter antiquus
  • Physeter vetus
  • Uwagi

    1. Epitet gatunkowy Physeter catodon Linneaus, 1758.
    2. Greckie φύσαλος physalos – „wieloryb”.
    3. Greckie κήτος kētos – „wieloryb”.
    4. Greckie μέγιστος mēgistos – „największy”; σαυρος sauros – „jaszczur, gad”.
    5. Greckie μεγας megas – „wielki”; νευρον neuron – „nerw”.

    Przypisy

    1. Physeter, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. C. Linneaus: Systema naturae per regna tria naturae: secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis. Wyd. 10. T. 1. Sztokholm: Impensis Direct. Laurentii Salvii, 1758. (łac.)
    3. C. Linnaeus: Fauna svecica: sistens animalia sveciae regni: mammalia, aves, amphibia, pisces, insecta, vermes, distributa per classes & ordines, genera & species, cum differentiis specierum, synonymis auctorum, nominibus incolarum, locis natalium, descriptionibus insectorum. Wyd. 2. Sztokholm: Sumtu & Literis Direct. Laurentii Salvii, 1761, s. 18. (łac.)
    4. B. G. de Lacépède: Histoire naturelle des cétacées. Paryż: Plassan, 1804, s. xl. (fr.)
    5. G. J. Billberg: Synopsis faunae Scandinaviae. T. 1. Sztokholm: Ex officina typogr. Caroli Deleen, 1828, s. 38. (łac.)
    6. R. Harlan. Note, from R. Harlan, M. D. on the Examination of the large bones disinterred at the mouth of the Mississippi River, and exhibited in the city of Baltimore, January 22d, 1828. „The American Journal of Science and Arts”. 14, s. 186, 1828 (ang.). 
    7. J. E. Gray. Notice of a new species of Australian Sperm Whale (Catodon krefftii) in the Sydney Museum. „Proceedings of the Zoological Society of London”. 1865, s. 439, 1865 (ang.). 
    8. Systematyka i nazwy polskie za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 190. ISBN 978-83-88147-15-9.
    9. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Physeter. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-09-19]
    10. T. S. Palmer: Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. Waszyngton: Government Printing Office, 1904, s. 536, seria: North American Fauna. (ang.)
    11. P. Gervais. Sur la repartition des mammiferes fossiles entre les differents etages tertiaires qui concourent a former le sol de la France. „Comptes Rendus Hebdomadaires des Séances de l'Académie des Sciences”. 28, s. 643-647, 1849 (fr.). 
    12. Physeter antiquus (ang.). The Paleobiology Database. [dostęp 20 stycznia 2010].
    13. J. Leidy. The extinct mammalian fauna of Dakota and Nebraska, including an account of some allied forms from other localities, together with a synopsis of the mammalian remains of North America. „Journal of the Academy of Natural Sciences of Philadelphia”. Second Series. 7, s. 23, 1869 (ang.). 
    14. Physeter vetus (ang.). The Paleobiology Database. [dostęp 20 stycznia 2010].
    Ocean (łac. Oceanus, stgr. Ὠκεανός Okeanos – u starożytnych Greków i Rzymian mityczna rzeka oblewająca cały świat, także nazwa jej boga) – wielka część hydrosfery ziemskiej, stanowiąca rozległy obszar słonej wody. Wody słone pokrywają w sumie blisko 3/4 (70,8%) Ziemi. Powierzchnia oceanów wynosi ok. 361 mln km², a ich łączna objętość ok. 1,3•10 m³.Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.022 sek.