• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Karol Sverkersson

    Przeczytaj także...
    Ulvhild lub Ulfhilda (duń. Ulvhild lub Ulfhild) (ur. ok. 1095, zm. 1148) – królowa Danii i Szwecji, córka wodza norweskiego Håkona Finnsona z rodu Thjotta.Klasztor w Alvastra – klasztor cysterski w Alvastra w południowej Szwecji, w prowincji Östergötland, założony w XII w., zniesiony w XVI w., nekropola królów szwedzkich. Obecnie w ruinie.
    Östergötland to jeden z 21 szwedzkich regionów terytorialnych (szw. län). Graniczy z regionami Jönköping, Kalmar, Västra Götaland, Örebro, Södermanland a także z Morzem Bałtyckim. Siedzibą jego władz (residensstad) jest Linköping.

    Karol Swerkersson, Karol VII, szw. Karl Sverkersson (ur. ok. 1130., zm. 12 kwietnia 1167) – król Szwecji 11611167 z dynastii Swerkerydów.

    Dokładna data urodzenia Karola nie jest znana. Był synem króla Szwecji Swerkera I Starszego i jego pierwszej żony Ulfhildy (zm. przed 1143), wdowy po królu szwedzkim Inge II oraz po królu duńskim Nielsie Starym.

    Ojciec Karola został zamordowany 25 grudnia 1156, w pobliżu opactwa Alvastra z polecenia Duńczyka Magnusa Henrikssona, uznającego się za ostatniego potomka szwedzkich królów z rodu Stenkila. Po śmierci Swekera I samodzielne rządy objął współwładca Eryk IX z rodu Erykidów, a młody Karol zdołał utrzymać się jedynie we wschodniej części Götalandu (tzw. Östergötland). W 1160 Eryk IX także zginął zamordowany, o co podejrzewano sprawcę śmierci Swerkera I, jak również Karola. Gdy Eryk zginął władzę w Szwecji na krótko przejął Magnus Henriksson, ale już w 1161 Swerkersson wykorzystując niechęć ludności do Duńczyka wygnał go z kraju i ogłosił się królem Szwecji.

    Kuria Rzymska – organ, przez który papież sprawuje swoją władzę. Kuria składa się z dykasterii i innych urzędów, z których każdy ma swój zakres działania, co wiąże się z odpowiedzialnością oraz odpowiednimi kompetencjami. Najważniejszymi działami Kurii są Sekretariat Stanu oraz kongregacje. Kolejne miejsca w hierarchii zajmują rady i komisje papieskie. Oprócz stałych urzędów papież może zwoływać konsystorze Kolegium Kardynalskiego w celu wyjaśnienia szczególnie trudnych kwestii. Powołano w szczególności Komisję Kardynalską ds. Organizacji i Problemów Ekonomicznych Stolicy Apostolskiej, która zajmuje się zarządzaniem finansami Watykanu. Kuria stanowi osobisty personel papieża i jej organizacja zależy całkowicie od niego.Kościół katolicki – największa na świecie chrześcijańska wspólnota wyznaniowa, głosząca zasady wiary i życia określane mianem katolicyzmu. Kościół katolicki jest jednym z trzech głównych nurtów chrześcijaństwa, obok Cerkwi prawosławnej i Kościołów protestanckich.

    Aż do czasów panowania Karola Swerkerssona Kościół szwedzki był podporządkowany duńskiemu arcybiskupstwu w Lund (położonemu w duńskiej ówcześnie Skanii). Nowy król postanowił zmienić ten stan rzeczy i wyjednał w rzymskiej kurii zgodę na powołanie nowego arcybiskupstwa w Szwecji. W 1164 siedzibą nowego arcybiskupa Stefana została Uppsala. W czasie swego panowania król Karol musiał toczyć boje z synem Eryka IX – Knutem Erikssonem. Rywalizacja ta skończyła się 12 kwietnia 1167 zabójstwem Karola Swerkerssona na wyspie Visingsö na jeziorze Wetter dokonanym przez ludzi Knuta. Po śmierci Karola nowym królem Szwecji został Knut Eriksson.

    Kanut Lavard, duń. Knud Erikssen Lavard (ur. 12 marca 1096 w Roskilde, zm. 7 stycznia 1131 w lesie Haraldstedu koło Ringsted) – duński książę Jutlandii i Szlezwiku, mąż Ingeborgi Nowogrodzkiej, męczennik za sprawiedliwość, święty Kościoła katolickiego.Lund – miasto w południowo-zachodnim regionie Szwecji, w prowincji Skanii, na północny wschód od Malmö; siedziba władz gminy Lund, wchodzącej w skład transgranicznego regionu Öresund, obejmującego fragmenty terytoriów Danii i Szwecji. Około 101 tys. mieszkańców i 442,7 km² powierzchni, co daje mu pozycję dwunastego pod względem liczby mieszkańców miasta w Szwecji. W związku z jego akademickim charakterem, Lund charakteryzuje się wyraźną nadreprezentacją grupy wiekowej 20–29 lat (21% populacji) i osób z wyższym wykształceniem (58% w stosunku do 29% w skali kraju).

    Żoną Karola była Krystyna, córka duńskiego możnego Stiga Tokesena zwanego Hvitaledhr (Białoskóry) i Margaret (córka duńskiego księcia Kanuta Lavarda). Synem królewskiej pary był Swerker II Młodszy (późniejszy król Szwecji w latach 1196-1208), który po śmierci ojca został przez jego stronników wywieziony do Danii.

    Język szwedzki (szw. svenska språket, svenska) – język północnogermański wschodni (wschodnioskandynawski), używany głównie w Szwecji i częściach Finlandii, przez ok. 9 mln ludzi. W Finlandii język szwedzki jest, obok fińskiego, językiem urzędowym, z uwagi na 5% szwedzkojęzycznych obywateli Finlandii zamieszkałych głównie na wybrzeżach tego kraju. Szwedzki jest dość dobrze zrozumiały dla Norwegów i w mniejszym stopniu także dla Duńczyków. Język standardowy w Szwecji, tzw. rikssvenska (szwedzki państwowy) oparty jest na dialektach regionu sztokholmskiego.Uppsala – miasto we wschodniej części Szwecji położone ok. 70 km na północ od Sztokholmu. Jest czwartym co do wielkości miastem Szwecji i centrum administracyjnym regionu Uppsala (Uppsala län).

    Karol Swerkersson jest pierwszym znanym historycznie, potwierdzonym źródłowo szwedzkim królem o tym imieniu, jednakże w XVI w. szwedzki uczony Johannes Magnus w dziele Historia de omnibus gothorum sueonumque regibus opisał legendarne początki historii Szwedów i Gotów, gdzie przedstawił listę królów panujących jakoby przed Erykiem Zwycięskim (zm. 994) i umieścił na niej sześciu królów o imieniu Karol.

    Święty Eryk IX Jedvardsson, szw. Erik den helige (ur. ok. 1120 w okolicy jeziora Melar, zm. ok. 1160) – pierwszy przedstawiciel dynastii Erykidów na tronie szwedzkim, święty katolicki. Panował prawdopodobnie od ok. 1155 do ok. 1160 (do końca XII wieku daty życia i panowania władców szwedzkich są niepewne).Erykidzi – średniowieczna dynastia szwedzka wywodząca się od króla Eryka IX (panował 1155-1160), panująca w Szwecji od 1155 do 1250, na przemian z przedstawicielami dynastii Swerkerydów (potomków króla Swerkera I Starszego, zmarł 1156). Gdy w 1161 roku w Szwecji zostały obalone rządy pochodzącego z Danii króla Magnusa Henrikssona, którego matka była wnuczką króla Inge I Starszego, oba szwedzkie rody rozpoczęły między sobą zaciekłe walki o królewską koronę, skutkiem czego każdy kolejny król był mordowany przez swego następcę z wrogiego rodu. Walki trwały do roku 1250 kiedy to zmarł Eryk XI, ostatni z rodu Erykidów, a władzę w Szwecji przejęła na trwałe nowa dynastia Folkunga.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • M. Hertmanowicz-Brzoza, K. Stepan, Słownik władców świata, Kraków 2005, s. 376, ​ISBN 83-7435-077-6




  • Warto wiedzieć że... beta

    Johannes Magnus (ur. 19 marca 1488 w Linköping, zm. 22 marca 1544 w Rzymie) – arcybiskup Uppsali od 1523 roku. Wygnany w 1526 roku po sukcesie reformacji w Szwecji.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Archidiecezja (z gr. arche – pierwszeństwo), arcybiskupstwo – jednostka terytorialna wyższej administracji kościelnej. Istnieją ich cztery rodzaje:
    Wetter (szw. Vättern) – jezioro w południowej Szwecji, drugie co do wielkości w tym kraju (po jeziorze Wener), położone w zapadlisku tektonicznym. Znajduje się na wysokości 88 m n.p.m., a jego maksymalna głębokość sięga 128 m - dno jeziora stanowi zatem kryptodepresję.
    DaniaKrólestwo Danii (duń. Kongeriget Danmark) – państwo położone w Europie Północnej (Skandynawia), najmniejsze z państw nordyckich. W jej skład wchodzą też formalnie Grenlandia oraz Wyspy Owcze, które posiadając szeroką autonomię tworzą z kontynentalną Danią Wspólnotowe Królestwo Danii (Rigsfællesskabet). Dania graniczy od południa z Niemcami, zaś przez cieśninę Sund sąsiaduje ze Szwecją.
    Szwedzi (szw. svenskar) – naród germański mieszkający głównie w Szwecji (około 9 mln), zachodniej i południowo-zachodniej Finlandii (około 300 tys.) oraz w innych krajach skandynawskich, w USA (ponad 4 miliony ludzi pochodzenia szwedzkiego) i Kanadzie. Około 90% schrystianizowanych w XI-XII wieku Szwedów należy od XVI wieku do Szwedzkiego Kościoła Ewangelicko-Luterańskiego (w 2000 doszło do separacji kościoła od państwa). Większość z nich jest niepraktykująca. Posługują się językiem szwedzkim.
    Götaland (w polskiej nomenklaturze nazywany także Gotalandia oraz Gotlandia; ta ostatnia nazwa jest myląca ze względu na istnienie szwedzkiej wyspy Gotlandia) - historyczna kraina w południowej Szwecji. Od północy graniczy ze Svealandią, od której dawniej była oddzielona puszczami Tiveden, Tylöskog i Kolmården.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.776 sek.