• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Karczowniki

    Przeczytaj także...
    Ellobiusini – monotypowe plemię ssaków z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae). Chrońmy Przyrodę Ojczystą – czasopismo stawiające sobie za cel popularyzację idei i wspomaganie praktyki ochrony przyrody. Publikowane są w nim artykuły naukowe i popularnonaukowe w języku polskim z zakresu ochrony przyrody, wiadomości z kraju i swiata, recenzje.
    Państwowa Rada Ochrony Przyrody (PROP) – organ opiniodawczo-doradczy w zakresie ochrony przyrody, działający przy Ministrze Środowiska, ale doradzający na podstawie różnych ustaw także innym organom oraz mogący wyrażać opinie i stanowiska z własnej inicjatywy oraz na wniosek dowolnych podmiotów. Rada składa się z 40 członków powoływanych przez ministra na pięcioletnią kadencję, spośród działających na rzecz ochrony przyrody przedstawicieli nauki, praktyki i organizacji ekologicznych. Państwowa Rada Ochrony Przyrody okresowo ocenia stan ochrony przyrody w Polsce, opiniuje projekty aktów prawnych, projekty nowych obszarów chronionych, przedstawia wnioski w sprawach dotyczących ochrony przyrody oraz popularyzuje ochronę przyrody. Zgodnie z ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody pełni także funkcję organu naukowego CITES. PROP jest także członkiem Światowej Unii Ochrony Przyrody IUCN (jako organizacja pozarządowa). Do 1949 r. była wraz z Biurem Delegata Ministra Oświaty jedyną w Polsce instytucją państwową zajmującą się ochroną przyrody.

    Karczowniki, nornikowate (Arvicolinae) – podrodzina ssaków z rodziny chomikowatych (Cricetidae), wydzielana czasami jako odrębna rodzina Arvicolidae lub Microtidae. Obejmuje około 200 gatunków. W Polsce żyje 9 z nich.

    Zasięg występowania[ | edytuj kod]

    Żyją w norach, w których gromadzą zapasy pożywienia. Zamieszkują umiarkowaną i chłodną strefę Europy, Azji, Indochin i Ameryki Płn.. Jeden gatunek zamieszkuje północną Afrykę.

    John Edward Gray (ur. 12 lutego 1800, zm. 7 marca 1875) – brytyjski zoolog. Był starszym bratem George’a Roberta Graya. Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.

    Charakterystyka[ | edytuj kod]

    Karczowniki to gryzonie o niewielkich rozmiarach, krępej budowie ciała, dużej głowie, krótkim ogonie, małych oczach i uszach. Zęby trzonowe rosną przez całe życie. Samice kilka razy w roku rodzą młode, które po upływie kilku tygodni osiągają dojrzałość rozrodczą. Nie zapadają w sen zimowy. Żyją pojedynczo, w grupach rodzinnych lub koloniach. Roślinożerne, pożywienie norników stanowi w głównej mierze pokarm roślinny: korzenie, kłącza, trawy, zioła, nasiona, warzywa uprawne, owoce. Niektóre gatunki zjadają również bezkręgowce. W latach gdy pojawiają się masowo – średnio co 4 lata – niektóre gatunki stają się poważnymi szkodnikami upraw roślinnych.

    Indochiny – dawna nazwa regionu w południowo-wschodniej Azji, który pochodzi z okresu, gdy był kolonią Francji pod pełną nazwą francuskich Indochin. Nazwa stosowana również dla określenia wschodniej części Półwyspu Indochińskiego (Azja Południowo-Wschodnia), obejmującej współcześnie państwa Laos, Kambodża i Wietnam. Nazwa ta została nadana przez Europejczyków, którzy zwrócili uwagę na wpływ kultury chińskiej i hinduskiej na kulturę rodzimą tego obszaru.Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:

    Systematyka[ | edytuj kod]

    Do karczowników należą następujące plemiona:

  • Prometheomyini Kretzoi, 1955 – jedynym występującym współcześnie przedstawicielem jest Prometheomys schaposchnikowi Satunin, 1901prometeuszek gruziński
  • Ondatrini J.E. Gray, 1825
  • Phenacomyini
  • Lemmini J.E. Gray, 1825lemingi
  • Dicrostonychini Kretzoi, 1955
  • Myodini Kretzoi, 1969
  • Pliomyini Kretzoi, 1969 – jedynym przedstawicielem jest Dinaromys bogdanovi V. Martino & E. Martino, 1922 – dynarczyk górski
  • Ellobiusini Gill, 1872
  • Lagurini Kretzoi, 1955
  • Arvicolini J.E. Gray, 1821
  • Przodkami nornikowatych były żyjące w pliocenie gryzonie z rodzaju Baranomys.

    Ameryka Północna – kontynent o powierzchni 24 242 000 km² (co stanowi 16,3% całkowitej powierzchni lądów na kuli ziemskiej), położony na półkulach: północnej i zachodniej. Do Ameryki Północnej należy Ameryka Środkowa.Azja (gr. Ἀσία Asía, łac. Asia) – część świata, razem z Europą tworząca Eurazję, największy kontynent na Ziemi. Z powodów historycznych i kulturowych sama Azja bywa również nazywana kontynentem (zob. alternatywne listy kontynentów).

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • Ssaki Polski
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Arvicolinae, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. J.E. Gray. On the Natural Arrangment of Vertebrose Animals. „The London Medical Repository”. 15, s. 303, 1821 (ang.). 
    3. Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 235–239. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
    4. J. Gryz, G. Lesiński, M. Kowalski, D. Krauze. Skład pokarmu puszczyka Strix aluco w Puszczy Białowieskiej. „Chrońmy Przyrodę Ojczystą”. 68 (2), s. 100–108, 2012. Państwowa Rada Ochrony Przyrody (pol.). 
    5. C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 342–366. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.)
    6. D.E. Wilson & D.M. Reeder (red. red.): Subfamily Arvicolinae. W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-11-20].
    Theodore Nicholas Gill (ur. 21 marca 1837 w Nowym Jorku, zm. 25 września 1914) – amerykański ichtiolog, teriolog, malakolog i bibliotekarz. Przewodniczący American Association for the Advancement of Science w 1897 roku.Baranomys – wymarły rodzaj gryzoni z podrodziny Baranomyinae. Zwierzęta te wykształciły się w pliocenie i są spokrewnione z chomikowatymi. Są przodkami współczesnych nornikowatych. Kopalne ślady występowania gatunków z rodzaju Baranomys odnajdywano w Kanadzie, Niemczech (kopalnia węgla brunatnego koło Wölfersheim), na Węgrzech (Csarnóta, Komitat Baranya), na Słowacji i w Polsce. Skamieniałe szczątki Baranomys longidens (oznaczone pierwotnie jako należące do Microtodon longidens) zostały wypreparowane z brekcji kostnej zebranej w rezerwacie przyrody Węże i opisane przez polskiego zoologa Kazimierza Kowalskiego w 1960 roku. Holotyp znajduje się w Instytucie Systematyki i Ewolucji Zwierzat PAN w Krakowie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Bezkręgowce (Invertebrata) – zespół wszystkich grup zwierzęcych o rozmaitych planach budowy i różnym pochodzeniu, przeciwstawiany potocznie kręgowcom (Vertebrata). Jest to sztuczna jednostka systematyczna grupująca zwierzęta wielokomórkowe (Metazoa), wyodrębniane na podstawie negatywnej cechy diagnostycznej – braku szkieletu wewnętrznego (osiowego) w postaci kręgosłupa i czaszki. Pozostałe cechy, którymi określa się bezkręgowce nie są jednoznaczne. Do bezkręgowców należy 97–99% współcześnie występujących zwierząt. Liczba opisanych gatunków przekracza 1 milion.
    Prometheomyini – plemię gryzoni w podrodzinie nornikowatych (Arvicolinae). Plemię obejmuje rodzaj Prometheomys Satunin 1901, oraz wymarły Stachomys Kowalski, 1960
    Ssaki (Mammalia) – zwierzęta należące do kręgowców, charakteryzujące się głównie występowaniem gruczołów mlekowych u samic, zazwyczaj obecnością owłosienia (włosy lub futro; silnie zredukowane u gatunków wodnych, jak hipopotamy, u waleni całkowicie zanikają przed porodem lub w trakcie) oraz stałocieplnością (potocznie "ciepłokrwistość"). Większość ssaków utrzymuje temperaturę w granicach 36-39 °C. Stałocieplność umożliwia aktywny tryb życia w różnych środowiskach – od mroźnych obszarów podbiegunowych do gorących tropików. Futro i tłuszcz pomagają uchronić się przed zimnem, a wydzielanie potu i szybki oddech pomagają pozbyć się nadmiernego ciepła.
    Afryka – drugi pod względem wielkości kontynent na Ziemi. Ma 30,37 mln km² powierzchni, czyli ponad 20,3% ogólnej powierzchni lądowej naszego globu. Przechodzi przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.
    Dicrostonychini – monotypowe plemię ssaków z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w rodzinie chomikowatych (Cricetidae).
    Ssaki Polski – gatunki zwierząt z gromady ssaków (Mammalia) występujące w Polsce w stanie dzikim, w granicach swojego naturalnego obszaru występowania (gatunki rodzime), gatunki pojawiające się sporadycznie w wyniku migracji, oraz gatunki obce występujące w środowisku naturalnym. Nie ujęto w wykazie gatunków udomowionych, hodowlanych (z wyjątkiem uciekinierów z hodowli, mogących egzystować w warunkach naturalnych np. nutrii) oraz trzymanych w ogrodach zoologicznych. Łącznie, w czasach historycznych (po roku 1500), na terenie Polski odnotowano 115 (uwzględniając sobola – 116) gatunków ssaków, występujących w stanie dzikim.
    Chomikowate (Cricetidae) – rodzina należąca do rzędu gryzoni. Są to niewielkie zwierzęta o krępym ciele, prowadzące przede wszystkim naziemny tryb życia, lecz także nadrzewny, podziemny czy ziemnowodny.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.78 sek.