• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kanonik

    Przeczytaj także...
    Hierarchia kościelna – uszeregowanie wedle zależności personalnej duchownych, a wedle niektórych kategoryzacji również świeckich. Obecnie często jest to jedynie zależność symboliczna, wynikająca z tradycji. W języku potocznym ogół wyższych duchownych w danym Kościele, zwanych hierarchami. W Kościele katolickim zwykle zalicza się papieża i kardynałów, poprzez arcybiskupów do biskupów.Kanonicy regularni, kanonicy regularni laterańscy, CRL – najstarszy zakon klerycki zorganizowany według reguły św. Augustyna. Genezy zakonu należy upatrywać w przykładzie życia pierwszej wspólnoty chrześcijan, o której czytamy w Dziejach Apostolskich.
    Sakrament święceń, święcenia kapłańskie, kapłaństwo, święcenia – sakrament w Kościele katolickim, także Kościołach prawosławnych, anglikańskich i starokatolickich, który nadaje władzę uświęcania, tj. udzielania innych sakramentów.
    Kanonicy kapituły kolegiackiej

    Kanonik (łac. canonicus) – wczesnośredniowieczna nazwa duchownych, żyjących według reguł kanonicznych przy kościołach biskupich (katedrach); obecnie kapłan uhonorowany tą godnością za szczególne zasługi dla Kościoła lokalnego, zobowiązany do sprawowania określonych obrzędów liturgicznych wraz z innymi kanonikami lub miejscowym biskupem.

    Diecezja pelplińska - jedna z trzech diecezji obrządku łacińskiego metropolii gdańskiej w Polsce, historycznie nawiązująca do diecezji chełmińskiej. 25 marca 1992 papież Jan Paweł II bullą Totus Tuus Poloniae populus zmienił nazwę diecezji chełmińskiej na pelplińską i włączył ją w skład nowoutworzonej metropolii gdańskiej. Zreorganizowana została również struktura diecezji. W jej skład weszła część dekanatów dawnej diecezji chełmińskiej, archidiecezji gnieźnieńskiej i diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej. Łącznie diecezja pelplińska składa się z 30 dekanatów i 285 parafii.Prałat (łac. praelatus – przełożony) – w Kościele rzymskokatolickim kapłan lub biskup mający zwyczajną władzę kościelną w prałaturze terytorialnej lub personalnej. Potocznie używa się jednak tego terminu w stosunku do kapłanów obdarzonych godnościami honorowymi przez Stolicę Apostolską lub biskupa diecezji, w której istnieje kapituła.

    Dawniej od kanoników nie wymagano posiadania święceń, lecz jedynie tonsury (tzw. kanonicy "świeccy").

    Kanonicy tworzą kapituły katedralne oraz kolegiackie. Zasadniczo dzielą się na:

  • kanoników gremialnych (inaczej rzeczywistych, czyli tytularnych)
  • kanoników ponadliczbowych (bez prebendy)
  • kanoników honorowych.
  • Strój[]

    Strój jest ustalany przez poszczególne kapituły kanonickie. Np. kanonicy kapituły pelplińskiej zamiast mozzetty noszą mantolety. Zazwyczaj noszą czarne sutanny z purpurowymi:

    Kanonik świecki (łac. canonicus saecularis) – kanonik kapituły katedralnej lub kolegiackiej, który nie posiadał święceń kapłańskich, lecz w sensie prawnym był duchownym, gdyż posiadał przynajmniej np. tonsurę lub święcenia niższe. Zwyczaj włączania do kapituły kanoników świeckich powstał w średniowieczu po ukształtowaniu się kanoników regularnych, którzy prowadzili życie zakonne.Biskup (łac. episcopus z gr. ἐπίσκοπος episkopos: nadzorca, opiekun) – w Kościołach chrześcijańskich duchowny o najwyższych święceniach. Urząd kościelny w Kościele katolickim i w kościołach prawosławnych uznawany za najwyższy stopień sakramentu kapłaństwa.
  • obwódkami wokół rękawów i u dołu,
  • guzikami,
  • biretami
  • pasami.
  • Są też kanonicy:

  • E.C. Expositorii Canonicalis – kanonicy noszą purpurowe podbicie komży oraz pompon purpurowy w birecie;
  • R.M. Rochettum et Mantolettum – posiadający przywilej noszenia rokiety i mantoletu,
  • Kanonikami gremialnymi i honorowymi mogą być prałaci. Wówczas ważniejszy jest strój kanonika (wyjątek stanowi prałat domowy Jego Świątobliwości oraz infułat). Noszą oni purpurowe sutanny, oraz pelerynę kanonika kapituły katedralnej lub kolegiackiej (w tym przypadku stroje ich nie różnią się zbytnio od stroju biskupa).

    Protonotariusz apostolski – w Kościele katolickim urzędnik (de numero) w kurii rzymskiej lub tytuł (supra numerum) honorowy prezbiterów. W Polsce z powodu dawnego przywileju noszenia szat i oznak pontyfikalnych (biskupich) protonotariuszy apostolskich nazywano infułatami (od infuły).Średniowiecze – epoka w historii europejskiej, obejmująca okres między starożytnością a renesansem. Granice czasowe średniowiecza nie są ściśle ustalone. Za początek epoki przyjmuje się okres, w którym cesarstwo zachodniorzymskie chyliło się ku upadkowi. Zwolennicy ścisłej datacji – w zależności od szkoły – za dokładne daty początku średniowiecza podają lata 378, 395 bądź 476. Za koniec epoki uważa się upowszechnienie idei humanistycznych i rozpoczęcie epoki renesansu. Najczęściej w tym przypadku wymieniane są daty ok. 1450 roku oraz lata 1453, 1492, a nawet 1517.

    Zobacz też[]

     Zobacz też kategorię: Polscy kanonicy.
  • kanonicy laterańscy
  • hierarchia kościelna
  • Przypisy

    1. Gerald O'Collins SJ, Edward G. Farrugia SJ, przekład Ks. Jan Ożóg SJ, Barbara Żak: LEKSYKON pojęć teologicznych i kościelnych. [dostęp 18 maja 2009].
    2. Encyklopedia Katolicka, t.8. Lublin: Tow. Naukowe Katol. Uniw. Lub., 2000, s. 599-600.
    Duchowieństwo, także kler (łac. clerus z gr. kléros) – część społeczeństwa danego państwa będąca kapłanami określonego kościoła.Katedra, kościół katedralny, kościół biskupi (łac. ecclesia cathedralis, z gr. καθέδρα, kathedra - krzesło, siedziba) – główny kościół biskupa diecezjalnego, arcybiskupa (archikatedra) lub patriarchy (kościół patriarchalny), w którym głosi on doktrynę katolicką. Termin stosuje się także do konkatedr i prokatedr. Niekiedy swobodnie jako określenie głównego kościoła miejskiego – nie zawsze jednak największy i najpiękniejszy kościół danej diecezji jest zarazem jej kościołem katedralnym, choćby w przypadku diecezji rzymskiej Bazylika św. Piotra znacznie przewyższa rozmiarami Bazylikę Laterańską. W historii sztuki i kultury utarło się, by ogólnie nazywać katedrami wielkie kościoły romańskie i gotyckie, niekoniecznie stanowiące katedry we właściwym sensie.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Kolegiata (łac. collegium – zgromadzenie równoprawnych urzędników) – kościół niebędący katedrą, przy którym istnieje kapituła, czyli zespół duchownych w randze kanoników, mających prawo wyboru biskupa. Przeznaczony również na modlitwy kolegium księży (duchowieństwo kolegiaty wyróżnia się spośród pozostałego duchowieństwa danej miejscowości posiadaniem pewnych przywilejów honorowych).
    Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.
    Prebenda – uposażenie duchownych niepołączone zasadniczo ze sprawowaniem obowiązków duszpasterskich. Osobę czerpiącą dochody z prebendy zwano prebendarzem lub prebendariuszem.
    Tonsura (łac. strzyżenie) – wygolony krążek obejmujący ciemię (w niektórych zakonach, jak np. dominikanie czy karmelici – całą głowę); włosy okalające wygolone miejsce miały przypominać koronę cierniową.

    Reklama