• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kangxi



    Podstrony: [1] [2] 3 [4]
    Przeczytaj także...
    Tajwan, hist. Formoza (chiń. upr.: 台湾; chiń. trad.: 臺灣 lub 台灣; pinyin: Táiwān; pe̍h-ōe-jī: Tâi-oân) – wyspa na Oceanie Spokojnym, oddzielona od Chin kontynentalnych Cieśniną Tajwańską. Jest wyspą w większości wyżynną, obrzeża Tajwanu są nizinne.Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.
    Podboje[edytuj kod]
    Ekspansja terytorialna Chin w latach 1643–1697

    Po zapewnieniu dynastii Qing niepodzielnego panowania w Chinach Kangxi rozpoczął działania mające na celu powstrzymanie rosyjskiej kolonizacji nad Amurem. W 1685 wybuchła wojna chińsko-rosyjska, zakończona podpisaniem 27 sierpnia 1689 traktatu nerczyńskiego, na mocy którego terytoria na północ od Amuru zostały przyłączone do Chin.

    Wu Sangui (ur. 1612, zm. 2 października 1678) – chiński dowódca wojskowy, który w 1644 roku umożliwił Mandżurom zajęcie Chin. Później przywódca antymandżurskiej rebelii i samozwańczy cesarz.Traktat nerczyński – pierwsze porozumienie w sprawie regulacji spornej granicy w regionie rzeki Amur, zawarte przez Rosję i Chiny 27 sierpnia 1689 roku.

    Po zabezpieczeniu granicy z Rosją Kangxi skierował się na zachód, chcąc rozgromić potęgę chanatu dżungarskiego. W latach 1690–1694 wojska chińskie przeprowadziły ofensywę przeciwko wojskom chana Galdana, wypierając Dżungarów z terytorium Mongolii. Jednocześnie na mocy traktatu zawartego z mongolskimi książętami w 1691 terytoria te zostały przyłączone do cesarstwa chińskiego jako Mongolia Zewnętrzna. W następnych latach wojska chińskie rozpoczęły podbój terytorium późniejszego Xinjiangu, zakończony ostatecznie dopiero w 1759.

    Shunzhi (chiń. upr.: 顺治帝; chiń. trad.: 順治帝; pinyin: Shùnzhì Dì; Wade-Giles: Shun-chih Ti; mandż.: ᠠᡳᠰᡳᠨ ᡤᡳᠣᡵᠣ ᡶᡠᠯᡳᠨ Ijishūn Dasan Hūwangdi; mongolski: Eyebeer Zasagch Khaan; ur. 15 marca 1638 - zm. 5 lutego 1661) – władca Mandżurii od 1643 , trzeci cesarz z dynastii Qing i pierwszy cesarz Chin z tej dynastii. W Chinach panował w latach 1644-1661. Ponieważ został wybrany na cesarza w wieku pięciu lat, przez pierwsze 7 lat jego panowania regencję sprawował jego stryj, Dorgon. Za czasów, aczkolwiek nie pod kierunkiem, cesarza Shunzhi, Mandżurowie podbili niemal całe Chiny.Pojęcia Chiny używa się w odniesieniu do krainy historycznej, obejmując wówczas całokształt chińskiej historii i kultury (zobacz: historia Chin), lub w węższym znaczeniu, w odniesieniu do Chińskiej Republiki Ludowej.

    Kiedy w 1717 Dżungarowie najechali Tybet, Kangxi skierował tam wojska chińskie, wypierając w 1720 najeźdźców i przywracając zrzuconą przez Tybet w XIV wieku chińską zwierzchność.

    W ostatnim roku swojego życia Kangxi poprowadził jeszcze jedną kampanię przeciwko Dżungarom, zajmując miasto Urumczi.

    Polityka wewnętrzna[edytuj kod]

    Kangxi należał do najlepiej wykształconych ludzi swojej epoki. Był mecenasem sztuki, sam interesował się poezją i filozofią. Był zwolennikiem lamaizmu, który starał się połączyć z konfucjanizmem. Utrzymywał bliskie stosunki z VI Dalajlamą.

    Język chiński (chiń. upr. 汉语, chiń. trad. 漢語, pinyin Hànyǔ; lub chiń. upr./chiń. trad. 中文, pinyin Zhōngwén) – język lub grupa spokrewnionych języków (tzw. makrojęzyk), należących do rodziny chińsko-tybetańskiej.Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.

    Za panowania Kangxi nastąpił gwałtowny rozwój literatury, wydano kilkaset wielkich zbiorów dzieł chińskich klasyków, liczne słowniki i encyklopedie oraz niezliczoną liczbę prac z różnych dziedzin nauki.

    Odbywał regularne podróże inspekcyjne po wszystkich zakątkach cesarstwa.

    Kangxi dbał o rozwój gospodarki chińskiej. W 1675 zniesiony został zakaz pozyskiwania kopalin, a w 1683 zniesiono zakaz handlu zagranicznego. Kangxi starał się poprawić położenie najbiedniejszych warstw, wprowadzając edykty regulujące sprawy podatkowe. Na skutek ogłoszenia edyktu stanowiącego, że urodzone po 1711 roku dzieci nie będą płaciły podatków, w ciągu niecałych stu lat ludność Chin wzrosła ze 150 do 400 milionów.

    Konfucjanizm (儒學, rúxué, lub 儒家, rújiā) – system filozoficzno-religijny zapoczątkowany w Chinach przez Konfucjusza (Kong Fuzi, Kongzi) w V wieku p.n.e., a następnie rozwinięty m.in. przez Mencjusza (konfucjanizm idealistyczny) i Xunzi (konfucjanizm realistyczny) w III wieku p.n.e. Konfucjanizm głosi, że zbudowanie idealnego społeczeństwa i osiągnięcie pokoju na świecie jest możliwe pod warunkiem przestrzegania obowiązków wynikających z hierarchii społecznej oraz zachowywania tradycji, czystości, ładu i porządku.Cangjang Gjaco (tyb. ཚང་དབྱངས་རྒྱ་མཚོ་ Wylie: tshang-dbyangs-rgya-mtsho, ZWPY: Cangyang Gyaco; ur. 1682 lub 1683 w Monjul, zm. 1706, 1707 lub 1746) – najwyższy inkarnowany lama szkoły Gelug buddyzmu tybetańskiego, szósty dalajlama, poeta, autor miniatur i pieśni o tematyce miłosnej, aktywny również w innych dziedzinach sztuki.


    Podstrony: [1] [2] 3 [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Yongzheng (chiń.: 雍正帝; pinyin: Yōngzhèng Dì; Wade-Giles: Yung-cheng Ti, mandżurski: Hūwaliyasun Tob hūwangdi, mongolski: Nairalt Töv Khaan, imię osobiste Yinzhen chiń.: 胤禛; pinyin: Yìnzhēn; Wade-Giles: Yin-chen; ur. 13 grudnia 1678, zm. 8 października 1735 w Pekinie) – piąty cesarz mandżurskiej dynastii Qing i trzeci cesarz Chin z tej dynastii.
    Mongolia Zewnętrzna (mong. Ar Mongol, mandż. Tulergi Monggo, chin. 外蒙古; Wài Měnggǔ) – historyczna kraina geograficzna obejmująca dzisiejszą Mongolię i (do 1912 roku) Tuwę. Nazwa Mongolia Zewnętrzna pojawiła się w źródłach chińskich w połowie XVII wieku, jako określenie północnej części historycznej Mongolii, która w przeciwieństwie do Mongolii Wewnętrznej nie została bezpośrednio włączona do Chin.
    LIBRIS (Library Information System, pol. System Informacyjny Bibliotek) szwedzki katalog rozproszony utrzymywany przez Narodową Bibliotekę Szwecji w Sztokholmie. Umożliwia wyszukiwanie 6,5 milionów tytułów.
    Buddyzm tybetański (tyb. བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན།, Wylie. bod brgyud nang bstan; określany też jako lamaizm, choć nazwa ta bywa odbierana jako pejoratywna i jest merytorycznie niesłuszna) – odmiana buddyzmu, która jest główną religią Tybetu i jego regionów sąsiadujących (np. Bhutanu, Nepalu, Sikkimu i Ladakhu) od czasu ustanowienia jej jako religii państwowej przez króla Trisong Decena (Wylie. khri srong lde btsan) panujacego w Tybecie w okresie od 755 do 797 r. oraz główną religią Mongolii i kilku republik autonomicznych Federacji Rosyjskiej (np. Buriacji, Tuwy i Kałmucji).
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.
    Urumczi (Ürümqi; chin. upr.: 乌鲁木齐; chin. trad.: 烏魯木齊; pinyin: Wūlǔmùqí; ujg.: ئۈرۈمچى, Ürümchi) – miasto o statusie prefektury miejskiej w północno-zachodnich Chinach, stolica regionu autonomicynego Sinciang. Z ludnością 1361,5 tys. osób (2000 r.) Ürümqi stanowi największe miasto zachodniej części Chin. Okręg miejski liczy 2,36 mln (2008 r.). Ośrodek przemysłu hutniczego, maszynowego, chemicznego, włókienniczego, odzieżowego, skórzanego, papierniczego i spożywczego.
    Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.048 sek.