• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kamieniołom

    Przeczytaj także...
    Osuwisko - nagłe przemieszczenie się mas ziemnych, powierzchniowej zwietrzeliny i mas skalnych podłoża spowodowane siłami przyrody lub działalnością człowieka (podkopanie stoku lub jego znaczne obciążenie). Jest to rodzaj ruchów masowych, polegający na przesuwaniu się materiału skalnego lub zwietrzelinowego wzdłuż powierzchni poślizgu (na której nastąpiło ścięcie), połączone z obrotem. Ruch taki zachodzi pod wpływem siły ciężkości. Osuwiska są szczególnie częste w obszarach o sprzyjającej im budowie geologicznej, gdzie warstwy skał przepuszczalnych i nieprzepuszczalnych występują naprzemiennie. Miejsca występowania osuwisk to naturalne stoki i zbocza dolin i zbiorników wodnych, obszary źródłowe rzek (gdzie erozja wsteczna zwiększa spadek terenu), skarpy wykopów i nasypów oraz wyrobisk.Węgiel brunatny – skała osadowa pochodzenia organicznego roślinnego powstała w neogenie, w erze kenozoicznej ze szczątków roślin obumarłych bez dostępu powietrza. Zawartość węgla 62-75%. Często stosowany jako paliwo. Jego wartość opałowa waha się od 7,5 do 21 MJ/kg. Węgiel brunatny jest nieodnawialnym źródłem energii.
    Wody podziemne – wody, zalegające pod powierzchnią Ziemi na różnych głębokościach, powstałe na skutek różnych procesów geologicznych. Ich łączna objętość wynosi ok. 60 000 tys. km³, co stanowi ok. 4,12‰ ogólnej objętości zasobów hydrosfery Ziemi. Strefa nasycenia wodami podziemnymi nosi nazwę strefy saturacji, i położona jest poniżej strefy nasycenia powietrzem glebowym i innymi gazami czyli strefy aeracji. W strefie aeracji mogą występować wody, ale tylko jako wody zawieszone albo związane (woda higroskopijna, woda błonkowata, woda kapilarna). Miejsce wypływu wód podziemnych na powierzchnię w zależności od obfitości i sposobu wypływu to źródło, młaka, wykap lub wysięk.
    Fragment kamieniołomu wapienia (Krzeszowice, os. Czatkowice) – największego w Polsce
    Fragment najgłębszego w Polsce kamieniołomu w Strzelinie

    Kamieniołomkopalnia odkrywkowa kamienia użytkowego (skały zwięzłej o dużej twardości). Kamieniołomów nie należy mylić z kopalniami odkrywkowymi wydobywającymi skały sypkie (piaskownie, żwirownie). Nie są nimi także odkrywkowe zakłady górnicze eksploatujące skały zwięzłe o stosunkowo małej twardości (węgiel brunatny, glinka ogniotrwała), czyli takie, które można urabiać za pomocą koparek. W Polsce w kamieniołomach wydobywa się głównie: granit, bazalt, wapień, piaskowiec, marmur, melafir, sjenit.

    Dębnik – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Krzeszowice przy drodze powiatowej nr 2126K. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.Niedźwiedzia Góra – całkowicie zalesione wzniesienie (354 m n.p.m.) na obszarze Garbu Tenczyńskiego na południowy wschód od Krzeszowic, koło południowo wschodnich krańców Tenczynka. Wchodzi w skład dużego kompleksu leśnego (m.in. Puszcza Dulowska, Las Zwierzyniecki).

    Eksploatację w kamieniołomach można podzielić na dwie zasadnicze gałęzie:

  • w celu pozyskania bloków skalnych, z których produkuje się następnie foremne elementy kamienne (kostka brukowa, krawężniki, płyty kamienne) – do takiej eksploatacji nadają się wyłącznie złoża o odpowiedniej bloczności;
  • do produkcji kruszyw łamanych (grys, kliniec, tłuczeń).
  • Głównym sposobem urabiania surowców skalnych jest obecnie użycie materiału wybuchowego, którego ładunki umieszcza się we wcześniej odwierconych otworach. Dla pozyskania bloków skalnych stosuje się otwory o małej średnicy (24-42 mm) i niewielkiej długości (do 8 m), rozmieszczone w niewielkiej odległości od siebie (do 0,5 m), gdyż głównym celem jest jedynie odspojenie fragmentu skały od calizny. Następnie blok jest cięty przy pomocy pił diamentowych, palników termicznych lub łuparek, a uzyskane elementy foremne poddawane dalszej obróbce (szlifowanie, groszkowanie, polerowanie, płomieniowanie). W sytuacji produkowania kruszyw łamanych stosuje się większą ilość materiału wybuchowego – dłuższe otwory strzałowe (10-24 m) o większej średnicy (64-105 mm) rozmieszczone w większych odległościach od siebie (2-3,5 m), nawet w trzech rzędach. Takie postępowanie, oprócz urobienia odpowiedniej ilości skał, ma również za zadanie zapewnić wstępne ich rozdrobnienie. Materiał skalny jest następnie przy pomocy koparek lub ładowarek ładowany na wozidła technologiczne (wywrotki kopalniane), które dostarczają go do zakładu przeróbczego. Tam zostaje on skruszony przy pomocy kruszarek i rozsiany przez układ przesiewaczy na poszczególne frakcje.

    Rząp, rząpie, w górnictwie - najniższa część szybu usytuowana poniżej ostatniego poziomu wydobywczego w kopalni. Jest to nieeksploatowana część szybu, mająca za zadanie zbieranie ściekającej po ścianach wody. Zbierana woda jest następnie odsysana za pomocą pomp odwadniających.Frakcja (budownictwo) - przy określaniu uziarnienia kruszywa - grupa ziaren o wymiarach ograniczonych dwoma kolejnymi sitami specjalistycznego, znormalizowanego zestawu do badania krzywej uziarnienia.

    Największym zagrożeniem naturalnym występującym w kamieniołomach (poza osuwiskowym i związanym z obrywaniem się skał) jest zagrożenie wodne, związane z możliwością zalania wyrobiska wodami podziemnymi lub opadowymi. Dlatego też istnieje stała konieczność wypompowywania wody napływającej do rząpia. Po wyczerpaniu się złoża i zakończeniu eksploatacji zaprzestaje się odwadniania wyrobiska, co najczęściej powoduje jego powolne zalewanie, wskutek podnoszenia się zwierciadła wód gruntowych. Jest to najprostszy i najczęściej stosowany kierunek rekultywacji, jeśli tylko warunki naturalne na to pozwalają.

    Wapień – skała osadowa (chemogeniczna lub organogeniczna) zbudowana głównie z węglanu wapnia, przede wszystkim w postaci kalcytu.Złoże mineralne – naturalne nagromadzenie kopalin w obrębie skorupy ziemskiej, powstałe w wyniku różnorodnych procesów geologicznych. Istotny jest fakt, iż złoże występuje w takiej ilości i w takich warunkach ekonomicznych i geologicznych, że jego eksploatacja jest opłacalna (tym się różni złoże od zasobu).

    Galeria[]

  • Kamieniołom w Wysoczanach

  • Kamieniołom w Wysoczanach

  • Kamieniołom w Miękini

  • Kopalnia Diabazu Niedźwiedzia Góra w Tenczynku

  • Kamieniołom Dębnik I w Dębniku

  • Kamieniołom Dębnik II w Dębniku

  • Kamieniołom w Krowiarkach

  • Krawężnik – zewnętrzna część chodnika oddzielająca go od jezdni. Na przejściach dla pieszych jest on obniżony, by ułatwić wejście dzieciom i niepełnosprawnym.Zakład górniczy – wyodrębniony technologicznie i organizacyjnie zespół środków służących bezpośrednio do wydobywania kopalin ze złoża, w tym wyrobiska górnicze, obiekty budowlane oraz technologicznie z nimi związane obiekty i urządzenia przeróbcze.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Miękinia – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie krakowskim, w gminie Krzeszowice, nad potokiem Miękinia i na południowo-zachodnim zboczu Doliny Miękini oraz na wschodnim stoku Miękińskiej Góry. Do wsi należy również przysiółek Stawiska, inne części wsi to: Olkówki i Wzgórze.
    Rekultywacja - przywracanie wartości użytkowych i przyrodniczych terenom (przede wszystkim leśnym i rolniczym) zdewastowanym i zdegradowanym przez działalność człowieka.
    Materiał wybuchowy – pojedynczy związek chemiczny lub mieszanina kilku związków chemicznych, która jest zdolna w odpowiednich warunkach do gwałtownej reakcji chemicznej o charakterze egzotermicznym, której towarzyszy wydzielenie wielkiej ilości produktów gazowych w postaci wybuchu (detonacji lub deflagracji).
    Tłuczeń, szuter, szaber – rodzaj kruszywa naturalnego łamanego ze skały. Jego ziarna charakteryzuje szorstka powierzchnia; kształtem zbliżone są do ostrosłupa lub sześcianu.
    Zwierciadło wód podziemnych (zwierciadło wód gruntowych) - granica stref aeracji (napowietrzenia) i saturacji (nasycenia). Zwierciadło wód podziemnych może być napięte, lub swobodne.
    Sjenit, syenit – obojętna skała głębinowa. Sjenit zaliczany jest do skał jawnokrystalicznych. Najczęściej barwy ciemnoszarej lub czarnej. W przeciwieństwie do granitu, nie zawiera wcale, albo zawiera bardzo mało kwarcu. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF sjenit zajmuje pole 7.
    Kopalnia odkrywkowa – rodzaj kopalni, w której (w przeciwieństwie do podziemnej pracy górniczej) wszelkie prace wydobywcze odbywają się na powierzchni, a proces wydobywczy odbywa się poprzez odkrywanie kolejnych warstw surowców.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.