• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kaletka Fabrycjusza

    Przeczytaj także...
    Nabłonek jednowarstwowy walcowaty – typ nabłonka jednowarstwowego. Składa się z komórek o kształcie cylindrycznym. Zwykle posiadający na zewnętrznej powierzchni rzęski (jajowód) czy mikrokosmki (jelita, żołądek). Jedno jądro owalne, podłużne, leżące prostopadle do powierzchni bliżej podstawy. Wyraźnie spolaryzowane substancje w cytoplazmie:Kura domowa (Gallus gallus domesticus) – ptak hodowlany z rodziny kurowatych, hodowany na całym świecie. W środowisku naturalnym nie występuje. Uważa się, że stanowi formę udomowioną kura bankiwa (Gallus gallus), lecz nie wyklucza się domieszki innych gatunków południowoazjatyckich kuraków (zarówno żyjących, jak i wymarłych). Udomowienie miało prawdopodobnie miejsce w III tysiącleciu p.n.e. w Indiach, chociaż badania archeologiczne wykazały, że pierwsze kuraki udomowiono w Chinach już w VI tysiącleciu p.n.e. Około 1000 p.n.e. kury hodowano już powszechnie w Chinach, a ok. 500 p.n.e. w Egipcie i Europie, w tym w Polsce (odnaleziono kości kur podczas wykopalisk w Biskupinie). W tym okresie w Chinach prowadzono już sztuczne wylęganie. Jak wykazały badania, ówczesne kury przypominały dzisiejsze kury bezrasowe, lecz miały lepiej rozwinięte skrzydła.
    Grasica (łac. glandula thymus) to gruczoł znajdujący się w śródpiersiu przednim, tuż za mostkiem. Otoczony jest torebką łącznotkankową. Zbudowany jest z kory podzielonej na zraziki przegrodami łącznotkankowymi i z rdzenia wspólnego dla wszystkich zrazików kory. Zrąb tego narządu stanowią, w przeciwieństwie do innych narządów limfatycznych, komórki nabłonkowe pochodzenia endodermalnego. Charakterystycznymi cechami grasicy są: zjawisko inwolucji, czyli gromadzenia się w narządzie tkanki tłuszczowej żółtej, oraz występowanie w części rdzennej tzw. ciałek Hassala. Grasica produkuje hormony takie jak: tymozyna, THF, tymulina, tymostymulina.
    Schemat przekroju steku samca

    Torebka Fabrycjusza (łac. bursa Fabricii, bursa cloacalis) – występujący u ptaków narząd limfatyczny będący workowatym uchyłkiem steku.

    Jest to ślepo zakończona kieszonka w dogrzbietowej ścianie końcowej części kloaki, czyli proctodeum. Znajduje się ona w płaszczyźnie pośrodkowej, poniżej kręgosłupa, w położeniu pozaotrzewnowym. Kończy się wąskim otworem stekowym (w postaci szpary). Kształt jamy zależy nie tylko od gatunku, ale także (i to głównie) od wieku osobnika. U zwierząt młodych struktura ta jest dobrze wykształcona, najlepiej (w pełni) u liczących około pół roku. U gołębi jest tak u osobników czteromiesięcznych; torebka ma u nich wtedy 1,5 cm. W przypadku kur jest tak u osobników pięciomiesięcznych; mają one kieszonkę stekową długości 2 lub 3 cm oraz szerokości 1,5 cm. Kaletka Fabrycjusza półrocznej kaczki ma długość 5 cm i szerokość 0,75 cm, osiągając wtedy szczyt swego rozwoju. Później nie tylko nie rozwija się, ale wręcz uwstecznia i pozostaje w zredukowanej w znacznym stopniu formie, a niekiedy zupełnie zanika. Narząd ten u dorosłej kury jest wielkości ziarna grochu. U ptaków wodnych zanika on wolniej, szybciej zaś u gołębi.

    Kaczka domowa (Anas platyrhynchos f. domestica) – ptak gospodarski z rodziny kaczkowatych, udomowiona forma kaczki krzyżówki (Anas platyrhynchos).Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:

    Torebka Fabrycjusza ma grubą – ulegającą podłużnemu sfałdowaniu – ścianę, wysłaną od wewnątrz nabłonkiem walcowatym. Ściana ta zawiera dużą ilość gruczołów, bogate jest również jej utkanie limforetikularne. Funkcja kaletki Fabrycjusza nie została jeszcze w pełni poznana, ale sądzi się, że ma ona związek z tym utkaniem, jako że torebka stekowa zalicza się do narządów limforetikularnych – prawdopodobnie zachodzi w niej różnicowanie limfocytów B. W latach 50. dwudziestego wieku Bruce Glick opisał strukturalne podobieństwo tego narządu do grasicy.

    Limfocyty B, inaczej limfocyty szpikozależne (B od łac. Bursa Fabricii – kaletka Fabrycjusza) – komórki układu odpornościowego należące do limfocytów odpowiedzialne za humoralną odpowiedź odpornościową, czyli wytwarzanie przeciwciał. Limfocyty B powstają w szpiku kostnym, a w przebiegu odpowiedzi immunologicznej różnicują się w obwodowych narządach limfatycznych w komórki plazmatyczne i komórki pamięci. Stężenie limfocytów B we krwi obwodowej wynosi 0,06–0,66 × 10/l.Kloaka (łac. cloaca), stek – końcowa część jelita występująca u prawie wszystkich kręgowców poza zrosłogłowymi i ssakami łożyskowymi. Powstaje w rozwoju embrionalnym w formie workowatego rozszerzenia w końcowym odcinku jelita pierwotnego, w późniejszym rozwoju zostaje zamknięty błoną stekową. Jest podzielony przegrodą stekową na część grzbietową i brzuszną. Z części grzbietowej powstaje odbytnica. Część brzuszna to worek stekowy zwany zatoką moczowo-płciową pierwotną (sinus urogenitalis primitivus).

    Jedną z chorób młodych (poniżej 17 tygodnia życia) kur jest zakaźne zapalenie torebki Fabrycjusza (tak zwana choroba Gumboro), wywoływane przez wirus zakaźnego zapalenia torebki Fabrycjusza (IBDV, od ang. infectious bursal disease virus), należący do rodziny Birnaviridae.

    Uwagi[ | edytuj kod]

    1. także: torba Fabrycjusza, kaletka Fabrycjusza, kieszonka Fabrycjusza, bursa Fabrycjusza; torebka stekowa, torba stekowa

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Henryk Kobryń, Kazimierz Kobryńczuk: Anatomia zwierząt. T. 3: Gruczoły dokrewne, układ nerwowy, narządy zmysłów i powłoka wspólna. Anatomia ptaków. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2012, s. 399–400. ISBN 978-83-01-16755-4.
    2. Infectious Bursal Disease. Washington Disease Diagnostic Laboratory, Washington State University. [dostęp 2017.05.25]
    Układ limfatyczny lub inaczej układ chłonny (łac. systema lymphaticum) – otwarty układ naczyń i przewodów, którymi płynie jeden z płynów ustrojowych – limfa, która bierze swój początek ze śródmiąższowego przesączu znajdującego się w tkankach. Układ naczyń chłonnych połączony jest z układem krążenia krwi. Oprócz układu naczyń chłonnych w skład układu limfatycznego wchodzą także narządy i tkanki limfatyczne. Najważniejszą funkcją układu chłonnego jest obrona przed zakażeniami oraz cyrkulacja płynów ustrojowych. Limfa porusza się w naczyniach limfatycznych za pomocą mięśni.Łacina, język łaciński (łac. lingua Latina, Latinus sermo) – język indoeuropejski z podgrupy latynofaliskiej języków italskich, wywodzący się z Lacjum (łac. Latium), krainy w starożytnej Italii, na północnym skraju której znajduje się Rzym.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.014 sek.