l
  • Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Temat nie został wyczerpany?
    Zapraszamy na Forum Naukowy.pl
    Jeśli posiadasz konto w serwisie Facebook rejestracja jest praktycznie automatyczna.
    Wystarczy kilka kliknięć.

    Kalendarium historii Krakowa



    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Tiul – lekka, ażurowa tkanina. Zazwyczaj jest to tkanina bawełniana, choć spotyka się też jedwabne. Z racji dużej przejrzystości z tiulu robi się głównie welony ślubne czy woalki, używa się go też na firanki. W teatrze na tej tkaninie malowane są dekoracje, za pomocą odpowiedniego oświetlenia można ukazać co jest za tiulem, a co przed nim.Pierścień – rodzaj biżuterii, nakładana na palec ozdoba w kształcie obręczy. Wykonany najczęściej ze szlachetnego metalu, z tzw. oczkiem, czyli kamieniem ozdobnym. Istnieją różne odmiany pierścieni: sygnet, obrączka ślubna, pierścionek zaręczynowy.
    Lata | edytuj kod]
  • 1320:
  • 20 styczniakoronacja Władysława Łokietka i jego żony, Jadwigi, w ocalałej po pożarze części katedry wawelskiej. Od tego momentu Kraków stał się miejscem koronacji królów Polski. Koronacja Władysława Łokietka kończy okresu rozbicia dzielnicowego Polski.
  • Z inicjatywy biskupa Nankiera rozpoczęta została budowa nowej gotyckiej, trzeciej z kolei, katedry wawelskiej (1 - przedromańska, 2 - romańska, 3 - gotycka). Budowa została zakończona w roku 1364.
  • 1322Sąd ziemski przysądził kapitule katedralnej wieś Bawół, której grunty weszły później w obręb miasta Kazimierz.
  • 1324 – Umowa handlowa z Koszycami.
  • 1331Władysław Łokietek nadał Krakowowi przywileje wolności od ceł na terenie całego państwa.
  • 1333:
  • 2 marca – zmarł Władysław Łokietek. Był pierwszym władcą Polski pochowanym w katedrze na Wawelu, która od tego momentu zaczęła pełnić rolę nekropolii królewskiej.
  • 25 kwietniaKazimierz Wielki i jego żona Aldona Anna Giedyminówna zostali koronowani w katedrze na Wawelu.
  • 1335 – Król Kazimierz Wielki założył przy Krakowie miasto, któremu nadał własne imię (Kazimierz).
  • 1338 – Przywilej królewski Kazimierza Wielkiego dla kupców krakowskich.
  • 1340 – Nadanie przez Kazimierza Wielkiego wsi Bawół miastu Kazimierz.
  • 1342:
  • Dokument Kazimierza Wielkiego określający zasady sprzedaży sukna w Krakowie. Przywożone sukno mogło być sprzedawane tylko w kramach, później zwanych sukiennicami.
  • Kazimierz Wielki sprowadził z Czech do Krakowa zakon augustianów. Augustianie objęli później kościół św. Katarzyny.
  • 1345, 12 lipcaoblężenie Krakowa: pod Kraków podeszły wojska Jana Luksemburczyka, króla czeskiego, ale zostały odrzucone od miasta i pobite.
  • 1347 – Dekret Kazimierza Wielkiego zwany „Statutem Żup Krakowskich”, regulujący przemysł górniczy.
  • 1348 – Epidemia dżumy (czarnej śmierci), która trwała do 1351 r.
  • 1349, 13 grudniaKazimierz Wielki nakazał utopić w Wiśle kaznodzieję i wikarego katedry wawelskiej, księdza Marcina Baryczkę. Za ten czyn król został obłożony klątwą przez papieża Klemensa VI.
  • 1350 – Papież nakazał Kazimierzowi Wielkiemu, w celu zdjęcia klątwy nałożonej za zabójstwo księdza Baryczki, budowę szeregu kościołów. W tych okolicznościach powstały na Kazimierzu kościoły św. Katarzyny i Bożego Ciała.
  • 1352 – Król pożyczył od rajców wielką kwotę 1.600 kop groszy.
  • 1353 – Dekret królewski zabraniający korzystania z drogi na Ruś obcym kupcom. Dekret ten stworzył krakowianom monopol na handel.
  • 1354 – Dekret królewski zabraniający handlu w Krakowie pomiędzy kupcami nie krakowskimi (tzw. Dekret handlu „gościa gościem”).
  • 1355 – Z fundacji Mikołaja Wierzynka (starszego) rozpoczęta została budowa prezbiterium Kościoła Mariackiego w Krakowie. Budowa zakończona została w 1365 r.
  • 1356:
  • 5 października – Kazimierz Wielki powołał do życia Sąd wyższy prawa niemieckiego na zamku krakowskim.
  • 5 października – Kazimierz Wielki ustanowił Sąd Sześciu Miast, w którym ławnicy z Wieliczki zasiadali na równi z ławnikami z Krakowa, Olkusza, Kazimierza, Sącza i Bochni.
  • 1357 – Na terenach podkrakowskiej wsi Łobzów, Kazimierz Wielki wzniósł zamek, przekształcony później przez Stefana Batorego w renesansowy pałac.
  • 1358:
  • Przywilej Kazimierza Wielkiego nadany miastu Kraków, regulujący zasady funkcjonowania instytucji miejskich.
  • Kazimierz Wielki zrzekł się na rzecz miasta Krakowa prawa do większości należących do króla obiektów na Rynku krakowskim.
  • 1360Zaraza i głód w Krakowie.
  • 1362 – Książę austriacki Rudolf IV uzgodnił z Kazimierzem Wielkim warunki kontaktów handlowych pomiędzy Krakowem i Wiedniem.
  • 1363:
  • 21 maja – w Krakowie odbył się ślub króla Czech i cesarza rzymskiego Karola IV z wnuczką króla Kazimierza Wielkiego, Elżbietą pomorską.
  • Poselstwo polskie w Awinionie przedstawiło papieżowi Urbanowi V prośby króla Kazimierza Wielkiego, a wśród nich postulat założenia w Krakowie uniwersytetu.
  • 1364:
  • 28 marca – w obecności króla Kazimierza Wielkiego arcybiskup gnieźnieński Jarosław Bogoria Skotnicki dokonał uroczystej konsekracji katedry wawelskiej, co kończyło rozpoczętą 44 lata wcześniej budowę.
  • 12 maja – Kazimierz Wielki powołał do życia Akademię Krakowską.
  • 1 wrześniapapież Urban V wydał bullę powołującą do życia Akademię Krakowską.
  • Wrzesień – zjazd monarchów w Krakowie, na którym miano rozstrzygnąć konflikt pomiędzy Habsburgami i Andegawenami dotyczącego patriarchatu akwilejskiego. W zjezdzie udział wzięli: cesarz Karol IV, król Węgier Ludwik Andegaweński, Waldemar Duński, król Cypru Piotr, Rudolf IV książę Austrii, Siemowit III książę mazowiecki, Władysław Opolczyk książę opolski, Bogusław V Pomorski książę słupski oraz książę Bolko Świdnicki. Według legendy monarchów miał podejmować ucztą patrycjusz krakowski Mikołaj Wierzynek (młodszy), bankier króla Kazimierza Wielkiego.
  • Kazimierz Wielki nadał prawa miejskie Skawinie.
  • 1366:
  • Kazimierz Wielki założył przy Krakowie miasto na prawie magdeburskim, któremu nadał nazwę Florencja, pochodzącą od wezwania kościoła parafialnego. W XV w. pierwotną nazwę Florencja wyparła nazwa Kleparz (Clepardia).
  • Siostry Norbertanki zawarły umowę z magistratem Krakowa, zamieniając ziemię dzisiejszych Błoń krakowskich na kamienicę przy ulicy Floriańskiej.
  • 1367:
  • Kazimierz Wielki przeprowadził reformę monetarną i wprowadził do obiegu grosz krakowski.
  • Kazimierz Wielki nadał przywileje Żydom małopolskim.
  • Wielki pożar Krakowa.
  • 1368:
  • 21 kwietnia – król Kazimierz Wielki wydał Statut żupny.
  • Kazimierz Wielki mianował bankiera żydowskiego Lewko, na żupnika największego zakładu przemysłowego w ówczesnej Europie - Żupy krakowskiej.
  • 1370:
  • 5 listopada – król Kazimierz Wielki umarł o wschodzie słońca.
  • 17 listopadaLudwik Andegaweński został koronowany na Wawelu na króla Polski (Polska Andegawenów).
  • Zaraza morowa.
  • 1373 – Władze miejskie Krakowa wydały zarządzenie o obowiązku utrzymywania w czystości ulic przez właścicieli przyległych kamienic.
  • 1374 – Rada miejska Krakowa uchwaliła pierwszy porządek ogniowy obowiązujący w mieście.
  • 1376 – Pierwsza pisana wzmianka o osadzie Stradom.
  • 1378:
  • Ludwik Andegaweński potwierdził przywileje miasta Krakowa w zamian za prawo do sukcesji tronu polskiego.
  • Konsekracja kościoła św. Katarzyny Aleksandryjskiej i św. Małgorzaty przez biskupa krakowskiego Jana.
  • 1380:
  • 29 grudnia – zmarła Elżbieta Łokietkówna. Namiestnikami Zjednoczonego Królestwa Polskiego zostali przywódcy stronnictwa prowęgierskiego: krakowski biskup Zawisza z Kurozwęk i czterej wielkorządcy.
  • Początek przebudowy krakowskich Sukiennic, wybudowanych w okresie panowania w Krakowie księcia Bolesława Wstydliwego. Prace zakończono w roku 1400, Sukiennice uzyskały charakter budowli gotyckiej.
  • 1382, 10 września – w Trnawie zmarł król Polski i Węgier, Ludwik Andegaweński.
  • 1383 – Ukończona została budowa Wieży Ratuszowej w Krakowie.
  • 1384, 15 październikaJadwiga została koronowana na króla Polski, na zamku w Krakowie, przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Bodzantę.
  • 1385 – Przybycie poselstwa wielkiego księcia litewskiego Jagiełły z prośbą o rękę Jadwigi (Unia w Krewie).
  • Lata | edytuj kod]

  • 1386:
  • 15 lutegoWładysław Jagiełło ze swoim bratem Wiguntem przyjęli chrzest w kościele św. Franciszka z Asyżu w Krakowie.
  • 18 lutego – Jadwiga i Władysław Jagiełło uroczyście zawarli związek małżeński w katedrze na Wawelu.
  • 4 marca – koronacja Władysława Jagiełły na króla Polski przez arcybiskupa gnieźnieńskiego Bodzantę.
  • 1387 – Kraków jest poświadczony jako miasto członkowskie Hanzy.
  • 1388 – Miasto Kraków zakupiło wieś Grzegorzowice (Grzegórzki), a w roku następnym wieś Dąbie.
  • 1389 – Z inicjatywy Kongregacji Kupieckiej, został ustanowiony pierwszy w Krakowie cennik na towary rzemieślnicze.
  • 1392 – Rozpoczęcie przebudowy kościoła Wniebowzięcia Maryi Panny (kościoła Mariackiego) z typu halowego na bazylikowy. Przebudowa ukończona została w 1397 r.
  • 1393Królowa Jadwiga założyła przy katedrze Kolegium Psałterzystów.
  • 1394 – Mieszczanin Piotr Gerardorf nabył kamienicę zwaną Lapidea Magna, prawdopodobnie na zlecenie króla. Kamienica ta, uwolniona od długów i zobowiązań wobec żydowskich sąsiadów, stała się zalążkiem i siedzibą Collegium Maius.
  • 1395:
  • Władysław Jagiełło i jego żona Jadwiga ufundowali kościół Nawiedzenia Najświętszej Marii Panny z klasztorem Karmelitów Trzewiczkowych na Garbarach.
  • Kulminacja sporu między Krakowem a Lwowem.
  • 1397:
  • 11 stycznia – dzięki staraniom Jadwigi Andegaweńskiej, Akademia Krakowska uzyskała zezwolenie papieskie na organizację wydziału teologicznego.
  • Jadwiga Andegaweńska i Władysław Jagiełło sprowadzili do Krakowa zakon Karmelitów.
  • 1399:
  • 17 lipca – na skutek komplikacji poporodowych zmarła Jadwiga Andegaweńska, królowa Polski. Na krótko przed śmiercią powiedziała przebywającemu w Krakowie krzyżackiemu komturowi: „Dokąd ja żyję, potrwa pokój, ale kiedy umrę, macie pewną wojnę z Polską”.
  • Pierwsza pisemna wzmianka o miejskim wodociągu „rurmusie”, zasilanym wodami rzeki Rudawy.
  • 1400:
  • 24 lipca – w Collegium Maius odbyły się pierwsze wykłady akademickie.
  • 26 lipca – Władysław Jagiełło nadał przywilej Akademii Krakowskiej, reaktywując działalność uczelni. Fundusze na uczelnię pochodziły ze sprzedaży klejnotów zmarłej królowej Jadwigi.
  • 1402, 29 stycznia – ślub Władysława Jagiełły z Anną Cylejską w katedrze wawelskiej.
  • 1403:
  • 25 lutego – koronacja Anny Cylejskiej, drugiej żony Władysława Jagiełły.
  • Trzęsienie ziemi w Krakowie.
  • 1405:
  • 26 maja – powstał ogień koło kościółka św. Piotra. Ogarnął on swym działaniem domy przy ulicy Grodzkiej i Kanoniczej oraz kościoły: św. Piotra, św. Marcina, św. Marii Magdaleny, św. Andrzeja i Collegium Juridicum.
  • Władysław Jagiełło sprowadził z Kłodzka zakon Kanoników Regularnych i osadził ich przy Kościele Bożego Ciała w podkrakowskim Kazimierzu.
  • 1406, 7 grudnia – ścięto oskarżonego o kradzież pieniędzy miejskich Andrzeja Wierzynka, rajcę, potomka znanej i bogatej rodziny kupieckiej Wierzynków.
  • 1407 – Podczas rozruchów przeciw Żydom, od ognia rozpalonego przy kościele św. Anny zapaliła się cała zachodnia część miasta.
  • 1409:
  • Przybyły z Pragi w roku 1400, Mikołaj Isner, uczony i pedagog, założył w Krakowie bursę dla ubogich studentów z Litwy i Rusi.
  • Delegacja Uniwersytetu Krakowskiego wzięła udział w soborze w Pizie.
  • 1410:
  • Władysław Jagiełło opuścił Kraków, udając się na wojnę z Zakonem krzyżackim (Bitwa pod Grunwaldem).
  • Kongregacja Kupiecka, składająca się w większości z osadników niemieckich, wsparła finansowo wyprawę króla.
  • 1411 – W katedrze wawelskiej zawieszono chorągwie zdobyte podczas wojny z Zakonem Krzyżackim.
  • 1414 – Wystąpienie Pawła Włodkowica, rektora Akademii Krakowskiej, na soborze w Konstancji.
  • 1417:
  • 19 listopada – koronacja Elżbiety Pileckiej, trzeciej żony Władysława Jagiełły.
  • Decyzja Władysława Jagiełły o rozbudowie Akademii Krakowskiej.
  • Całkowite zaćmienie Słońca widoczne w Krakowie.
  • 1418 – Władysława Jagiełło nadał prawo patronatu nad kościołem św. Anny mistrzom Akademii Krakowskiej oraz opatowi mogilskiemu. Od tego moment kościół ten stał się kościołem akademickim.
  • 1419 – Wielka powódź w Krakowie, która rozniosła drewno składowane w krakowskim porcie rzecznym.
  • 1420 – Powstanie najstarszej udokumentowanej pieczęci Akademii Krakowskiej.
  • 1421, 8 kwietnia – w Krakowie został podpisany antykrzyżacki sojusz zaczepno-obronny między Władysławem Jagiełło a margrabią Brandenburgii, Fryderykiem I.
  • 1422:
  • 27 września – Kraków świadkował na akcie pokoju melneńskiego, zawartego z Zakonem Krzyżackim.
  • 4 października – akt fundacyjny Kapituły Krakowskiej, ustanawiający parafię w Bieżanowie. W dokumencie tym jest mowa o budowie kościoła drewnianego i o wyznaczeniu dochodu dla plebana.
  • Władysław Jagiełło zezwolił na budowę fosy wokół Kazimierza.
  • 1423 – Biskupem krakowskim został Zbigniew Oleśnicki, znany ze wzmacniania wpływów kościoła na politykę państwa.
  • 1424:
  • 12 lutego – koronacja Zofii Holszańskiej, czwartej żony Władysława Jagiełły.
  • 31 października – urodził się syn Władysława Jagiełły, Władysław, zwany później Warneńczykiem.
  • 1425 – Chrzest syna Jagiełły, Władysława Warneńczyka w katedrze wawelskiej.
  • 1427, 30 listopada – urodził się syn Władysława Jagiełły, Kazimierz, zwany później Jagiellończykiem.
  • 1428, 14 lutego – chrzest syna Władysława Jagiełły, Kazimierza Jagiellończyka.
  • 1431:
  • Kilkudniowa dysputa przedstawicieli środowiska uniwersyteckiego z husytami na Zamku Wawelskim.
  • Zmarł Stanisław ze Skalbmierza, pierwszy rektor odnowionej w 1400 roku Akademii Krakowskiej, prawnik, kanonik kapituły katedralnej na Wawelu.
  • 1432:
  • Władysław Jagiełło nadał przywilej zezwalający Radzie Miejskiej Krakowa ustanowić trzy jarmarki, w maju, w czerwcu i wrześniu.
  • Ukończona została budowa fosy wokół Kazimierza.
  • 1433:
  • 9 stycznia – Władysław Jagiełło ogłosił w Krakowie tzw. drugi wielki przywilej dla szlachty.
  • Wykłady humanistyczne Grzegorza z Sanoka w Akademii Krakowskiej.
  • 1434:
  • 1 czerwca – w Gródku Jagiellońskim zmarł Władysław Jagiełło.
  • czerwiec – uroczystości pogrzebowe króla Władysława Jagiełły. Król został pochowany na Wawelu.
  • 25 lipca – koronacja Władysława III Warneńczyka na króla Polski, przez arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa Polski Wojciecha Jastrzębca.
  • 1435:
  • Król Władysław III Warneńczyk zatwierdził Krakowowi zwolnienia podatkowe z lat 1428 i 1431.
  • Zmarł Paweł Włodkowic, rektor Akademii Krakowskiej.
  • 1438 – Przyjazd do Krakowa poselstwa czeskiego z wiadomością o elekcji nieletniego Kazimierza IV Jagiellończyka na tron czeski.
  • 1439 – Spłonęły ulice św. Anny, Szewska, Szczepańska i św. Mikołaja w Krakowie.
  • 1440 – Poselstwo węgierskie powołało uroczyście Władysława III Warneńczyka na króla Węgier.
  • 1442, 5 czerwca – trzęsienie ziemi w Krakowie. W jego wyniku zawaliło się m.in. sklepienie kościoła św. Katarzyny i kościoła Mariackiego.
  • 1444, 10 listopada – śmierć Władysława III Warneńczyka w bitwie pod Warną nad Morzem Czarnym.
  • 1447:
  • 25 czerwca – po trzyletnim bezkrólewiu, odbyła się koronacja Kazimierza IV Jagiellończyka na króla Polski, dokonana przez arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa Polski Wincentego Kota.
  • Jan z Ludziska, profesor katedry wymowy Akademii Krakowskiej (był oficjalnym mówcą uniwersyteckim), wygłosił mowę w obronie chłopów.
  • 1448Marcin Król z Żurawicy ufundował na Uniwersytecie krakowskim pierwszą katedrę astrologii.
  • 1449 – Działał Jędrzej Gałka, zwolennik poglądów Jana Husa, autor Pieśni o Wiklefie i traktatów łacińskich.
  • 1451 – Wybuch epidemii w Krakowie.
  • 1452 – Wielka epidemia w Krakowie.
  • 1453 – Kazania Jana Kapistrana, franciszkanina, włoskiego kaznodziei, wzywające do walki z innowiercami.
  • Przypisy

    1. Jadwiga Andegaweńska kanonizowana została 8 czerwca 1997 przez papieża Jana Pawła II.
    2. Bazylika Mariacka w Krakowie – Historia.

    Lata | edytuj kod]

  • 1454:
  • 10 lutego – koronacja Elżbiety Rakuszanki, żony Kazimierza IV Jagiellończyka.
  • 6 marca – ogłoszenie przez króla Kazimierza IV Jagiellończyka aktu inkorporacji Prus. Początek wojny trzynastoletniej.
  • Kazimierz Jagiellończyk wydał przywilej cerekwicko-nieszawski.
  • Pożar w Krakowie.
  • 1455 – Wielki pożar w Krakowie.
  • 1456Zbigniew Oleśnicki ufundował bursę Jeruzalem.
  • 1457:
  • 21 września – urodziła się Jadwiga Jagiellonka, królewna polska i księżniczka litewska, księżna bawarska.
  • Kazimierz Jagiellończyk zabronił kupcom polskim i ruskim omijania Krakowa, a kupcom norymberskim i innym obcym handlowania w Krakowie poza jarmarkami.
  • 1461, 16 lipca – starosta rabsztyński Andrzej Tęczyński został zlinczowany przez tłum krakowskich mieszczan w odwecie za pobicie miejscowego płatnerza.
  • 1462, 27 kwietnia – wybuchł pożar w klasztorze OO. Dominikanów, od którego zapaliły się domy przy ulicy Grodzkiej, Brackiej, Gołębiej, Poselskiej i św. Anny, a także kościół i klasztor OO. Franciszkanów oraz pałac biskupi.
  • 1464 – Wobec przygotowywanej krucjaty przeciw Turkom, doszło do wystąpień antyżydowskich.
  • 1465, 7 kwietnia – spalił się Stradom z kościołem i szpitalem św. Jadwigi.
  • 1466 – Zaraza morowa w Krakowie.
  • 1467:
  • Kazimierz Jagiellończyk ustanowił Jana Długosza wychowawcą swoich synów.
  • Ponowna zaraza w Krakowie. Król Kazimierz Jagiellończyk z królową udali się na Litwę, dzieci królewskie przebywały w klasztorze tynieckim.
  • Powstał tryptyk Trójcy Świętej w katedrze wawelskiej.
  • 1469Jan Thurzo założył hutę miedzi i srebra w podkrakowskiej Mogile.
  • 1470:
  • Wybuch epidemii w Krakowie.
  • Początek odbudowy części Collegium Maius po pożarze oraz rozbudowy budynków uniwersyteckich. Prace trwały do 1491 r.
  • 1472 – Wybuch epidemii w Krakowie.
  • 1473:
  • Jan Długosz nabył dom, w którym powstała nowa Bursa Kanonistów.
  • Ukazał się pierwszy druk wykonany przez Kaspra Straube „Almanach na rok 1474”.
  • Śmierć Jana z Kęt.
  • Pożar w Krakowie.
  • 1475:
  • 31 marca – spaliła się cała dzielnica koło Nowej Bramy i Bramy Mikołajskiej, spłonęło ponad 100 domów.
  • Rada Miejska wykupiła wójtostwo krakowskie, pozostające dotąd - jako dziedziczne - w rękach prywatnych.
  • Wydrukowano pierwszą na ziemiach polskich książkę „Explanatio in psalterium”.
  • Szczytowy okres rozwoju Akademii Krakowskiej, trwający do 1525, zwłaszcza dla katedry matematyki i astronomii.
  • 1476 – Pożar kościoła św. Franciszka w Krakowie.
  • 1477:
  • Przybył z Norymbergi Wit Stwosz (Veit Stoss).
  • 25 maja – Wit Stwosz, we współpracy z rzemieślnikami krakowskimi, rozpoczął pracę nad Ołtarzem Mariackim w Krakowie. Prace trwały do 1489 r.
  • Burmistrzem Krakowa został Jan Thurzo - kupiec, przedsiębiorca i patrycjusz z węgierskiego rodu von Bethlemhalva (z Betlanovców).
  • 1480:
  • Polski historyk Jan Długosz, Filip Kallimach - włoski humanista i pisarz piszący w języku łacińskim, Konrad Celtis - niemiecki humanista, założyli „Sodalitas Litterarum Vistulana” (Nadwiślańskie Towarzystwo Literackie), pierwsze w Polsce towarzystwo literackie.
  • Wybuch epidemii.
  • 1482:
  • Wybuch epidemii.
  • 18 lipca – zmarł Szymon z Lipnicy, który w czasie epidemii pomagał dotkniętym chorobą. W wyniku tego wkrótce sam zachorował i zmarł.
  • 1483Szwajpolt Fiol założył drukarnię, w której po raz pierwszy na świecie drukowano cyrylicą (były to księgi liturgiczne w języku cerkiewnosłowiańskim).
  • 1485Gmina żydowska wyrzekła się uprawiania handlu i pośrednictwa w Krakowie, z wyjątkiem sprzedaży rzeczy zastawionych.
  • 1489Adam z Bochynia, lekarz, humanista, profesor Akademii Krakowskiej, opublikował pracę przyrodniczą i medyczną „Fundamentum scienciae nobilissimae secretorum naturae”.
  • 1491:
  • W Krakowie rozpoczął studia Mikołaj Kopernik.
  • Na zebraniu doktorów i magistrów uchwalono, że studenci mają mieszkać w bursach, a nie w kwaterach mieszczan.
  • We wsi Prądnik Czerwony wybudowano pierwszy młyn papierniczy na terenie Polski.
  • 1492:
  • 7 czerwca – w Grodnie zmarł Kazimierz Jagiellończyk.
  • Pogrzeb Kazimierza Jagiellończyka na Wawelu.
  • 23 września – koronacja Jana Olbrachta na króla Polski, którą poprowadził arcybiskup gnieźnieński i prymas Polski Zbigniew Oleśnicki.
  • Ponowny pożar budynku Collegium Maius.
  • 1493:
  • Hartmann Schedler wydał w Norymberdze „Chronicon mundi” (Kroniki świata) z widokami miast europejskich, między innymi pierwszym najstarszym znanym widokiem miasta Krakowa.
  • Król Jan Olbracht potwierdził prawa miejskie Krakowa.
  • Zmarł Marcin Bylica, astronom, astrolog i lekarz.
  • 1494:
  • Czerwiec – ogień ogarnął północną część miasta od Nowej Bramy do ulicy Szewskiej, ogień strawił 8 ulic.
  • W murze Collegium Maius odkryto skarb: monety, pierścienie i inne kosztowności.
  • Dekretem króla Jana I Olbrachta Żydzi zamieszkujący rejon placu Szczepańskiego w Krakowie zostali przesiedleni do wschodniej części miasta Kazimierz.
  • 1495:
  • Mikołaj Kopernik ukończył studia na Uniwersytecie Krakowskim.
  • Zmarł Wojciech Brudzewski, astronom, filozof, matematyk, profesor Akademii Krakowskiej. Jego uczniem był prawdopodobnie Mikołaj Kopernik.
  • Pogrom Żydów, jakiego dopuścili się zebrani w Krakowie uczestnicy krucjaty antytureckiej, spowodował usuwanie się ludności żydowskiej do Kazimierza.
  • Pierwszy przypadek choroby wenerycznej.
  • 1496 – Wybuch epidemii.
  • 1497:
  • Wybuch epidemii.
  • Na kopcu Krakusa odbyły się tajemne obrzędy zaduszek wiosennych, z ucztą pogrzebową i paleniem ogni. Praktyki te krytykowane były w „Kazaniach trzemieśniańskich” Michała z Żarnowca.
  • 1498 – Na przedpolu Bramy Floriańskiej wzniesiony został barbakan - najpotężniejsze umocnienie Krakowa.
  • 1499:
  • 6 maja – w Krakowie została zawarta unia krakowsko-wileńska.
  • Liczba mieszkańców Krakowa wynosiła około 10.000.
  • Pożar zamku wawelskiego.
  • W Krakowie sejm.
  • 1500 – Początek przebudowy zamku wawelskiego w stylu renesansowym zamku, po ogromnych zniszczeniach spowodowanych pożarem.
  • 1501:
  • Przybył do Krakowa Franciszek Florentczyk, sprowadzony do przebudowy zamku wawelskiego.
  • 17 czerwca – w Toruniu zmarł Jan I Olbracht.
  • Pogrzeb w katedrze wawelskiej Jana I Olbrachta.
  • 12 grudnia – koronacja Aleksandra Jagiellończyka na Wawelu przez arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa Polski kardynała Fryderyka Jagiellończyka.
  • 1503:
  • Kasper Hochfeder założył pierwszą stałą drukarnię.
  • Ukazał się najstarszy krakowski druk Kaspra Hochfedera.
  • 1504 – Spłonął Kazimierz.
  • 1505:
  • Piorun uderzył w wieżę zamku wawelskiego zwaną Lubranką.
  • Powstał Kodeks Baltazara Behema.
  • Wybuch epidemii w Krakowie. Epidemia powtarzała się co roku, aż do 1508 r.
  • Utworzenie instytucji lekarza miejskiego w Krakowie.
  • 1506:
  • 27 stycznia – drukarnia Jana Hallera wydrukowała Statut Łaskiego, zawierający m.in. tekst Bogurodzicy. Status został rozesłany do wszystkich sądów polskich, stał się fundamentalnym źródłem prawa aż do rozbiorów.
  • 19 sierpnia – w Wilnie zmarł Aleksander Jagiellończyk.
  • 1507:
  • 24 stycznia – koronacja Zygmunta I Starego przez arcybiskupa gnieźnieńskiego i prymasa Polski Andrzeja Boryszewskiego.
  • 11 lutego – zmarł w Krakowie Jan z Głogowa, astronom, matematyk i filozof scholastyczny, przedstawiciel przyrodoznawczego nurtu albertyzmu.
  • Zostało opublikowane dzieło filozoficzne Adama z Bochynia, w którym jako niekonwencjonalny myśliciel wysunął hipotezę nieśmiertelności ludzkości jako gatunku.
  • 1509 – Ogień strawił Stradom z 3 kościołami.
  • 1510, 25 lipca – drukarz pochodzący z Bawarii Florian Ungler założył drukarnię.
  • 1512:
  • 8 lutego – koronacja Barbary Zápolya, pierwszej żony Zygmunta I Starego.
  • Wybuch epidemii.
  • 1513 – Drukarnia Floriana Unglera wydrukowała pierwszą książkę w języku polskim „Raj duszny”, autorstwa Biernata z Lublina.
  • 1514 – Triumfalny wjazd do miasta, kniazia, hetmana wielkiego litewskiego, Konstantego Ostrogskiego po zwycięstwie nad Moskwą.
  • 1515:
  • Na zamku wawelskim rozpoczął obrady sejm walny.
  • Wybuch zarazy.
  • 1517:
  • Powstała drukarnia Hieronima Wietora.
  • Na Rynku odbył się turniej rycerski, w obecności króla Zygmunta Starego i posła cesarskiego, po którym przyjmowano monarchę na ratuszu.
  • Wybuch epidemii.
  • 1518:
  • 18 kwietnia – koronacja księżniczki mediolańskiej Bony Sforzy, na królową Polski i jej zaślubiny z Zygmuntem I Starym w katedrze wawelskiej.
  • Król Zygmunt Stary zezwolił zamieszkać w Polsce emigrantom żydowskim wygnanym z miast czeskich i morawskich. Osiedlali się oni licznie w Kazimierzu.
  • 1519 – Wybuch epidemii.
  • 1520 – W Akademii Krakowskiej odbył się pierwszy wykład z języka greckiego.
  • 1521:
  • 9 lipca – na wieży katedralnej zawieszono dzwon Zygmunt. Według legendy, dzwon ten został odlany z dział zdobytych w bitwie pod Orszą. Głos tego dzwonu towarzyszy odtąd doniosłym wydarzeniom.
  • 13 lipca – Krakowianie po raz pierwszy usłyszeli głos Dzwonu Zygmunta.
  • Powstała instytucja kontrolna złożona z 32 mężów, a od 1548 z 40 osób, mająca za zadanie łagodzenia konfliktów między patrycjatem a pospólstwem Krakowa.
  • 1522 – w Krakowie odbył się pierwszy proces przeciw luteranom.
  • 1523:
  • 8 września – zmarł Maciej Miechowita, wielokrotny rektor Akademii Krakowskiej, lekarz, historyk, geograf.
  • Wybuch epidemii w Krakowie.
  • 1525:
  • 8 kwietniaZygmunt I Stary i Albrecht Hohenzollern podpisali Traktat krakowski, na mocy którego 2 dni później odbył się hołd pruski.
  • 10 kwietnia – koniec wojny z zakonem krzyżackim, książę pruski Albrecht Hohenzollern złożył na Rynku krakowskim hołd lenny królowi Zygmuntowi Staremu.
  • Pierwsze przejawy działalności reformatorskiej wśród rzemieślników Krakowa.
  • Wybuch epidemii w Krakowie.
  • 1526 – Dwukrotna epidemia w Krakowie.
  • 1528:
  • 27 kwietnia – pożar, który powstał koło Gródka, zniszczył całą północną część miasta z kościołami: św. Krzyża, św. Ducha, św. Marka, a za murami miejskimi kościół św. Mikołaja, św. Krzyża na Kleparzu i św. Filipa .
  • 18 maja – spalił się klasztor na Zwierzyńcu, skąd ogień przerzucił się na Kazimierz, gdzie obrócił w popiół ratusz oraz południową i wschodnią część miasta.
  • Na uniwersytecie odbyły się pierwsze wykłady z prawa rzymskiego i języka hebrajskiego, do tej pory wykładano tylko prawo kanoniczne.
  • 1530:
  • 20 lutegoArcybiskup gnieźnieński i prymas Polski Jan Łaski koronował dziesięcioletniego Zygmunta Augusta, vivente rege, na króla Polski w katedrze wawelskiej.
  • Zmarł Jan ze Stobnicy, astronom i geograf, autor globusa z zaznaczoną Ameryką.
  • Powstała pierwsza w Europie Środkowej żydowska, drukarnia Haliczów. Drukowano w niej książki po hebrajsku i w jidysz.
  • 1533:
  • Ukończono kaplicę Zygmuntowską na Wawelu, według projektu Bartłomieja Berrecciego.
  • 1534:
  • Zakaz królewski studiowania w niektórych miastach niemieckich objętych luteranizmem.
  • Drukarnia Haliczów wydrukowała przetłumaczony na jidysz, Nowy Testament.
  • Katastrofalny wylew Wisły w Krakowie.
  • 9 listopada – zmarł Michał Wrocławczyk, profesor Akademii Krakowskiej, filozof, astronom i matematyk. Jego wykładów słuchał prawdopodobnie Mikołaj Kopernik.
  • 1535:
  • 18 października – uległ pożarowi świeżo zbudowany pałac królewski na Wawelu.
  • Zygmunt I Stary nadał szlachectwo wszystkim profesorom i doktorom Akademii Krakowskiej, którzy przez 20 lat prowadzili zajęcia.
  • Kościół św. Anny podniesiony został do godności kolegiaty.
  • Just Ludwik Decjusz wybudował renesansowy pałacyk znajdujący się na terenie Woli Justowskiej, zwany Willą Decjusza.
  • Powstał Park Decjusza.
  • 1536:
  • Zmarł Marcin Biem z Olkusza, profesor Akademii Krakowskiej, astronom i matematyk, reformator kalendarza.
  • Na uniwersytecie został zreformowany wydział filozoficzny, filozofia chrześcijańska, a właściwie katolicka, stała się podstawą wykładów.
  • Pożar zamku królewskiego na Wawelu, ogień ogarnął górne piętro i dachy pałacu.
  • 1537:
  • Ponowny pożar zamku królewskiego na Wawelu.
  • Zmarł Bartolommeo Berrecci, królewski architekt i rzeźbiarz, autor projektu kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu.
  • 1539:
  • 19 kwietnia – na Małym Rynku została spalona na stosie pod zarzutem apostazji 79-letnia Katarzyna Weiglowa.
  • Pożar Kleparza.
  • 1540 – Zygmunt Stary ufundował kapelę Rorantystów.
  • 1541 – Zmarł Stanisław Samostrzelnik, malarz epoki renesansu, autor wielu malowideł ściennych, cysters.
  • 1542 – Do Kazimierza napłynęła kolejna po 1518 fala wypędzonych z Pragi emigrantów żydowskich.
  • 1543:
  • 6 maja – koronacja Elżbiety Habsburżanki, pierwszej żony Zygmunta II Augusta.
  • Wybuch epidemii w Krakowie.
  • W Krakowie wydane zostały dzieła: Mikołaja Reja - „Krótka rozprawa między trzema osobami: Panem, Wójtem i Plebanem”, Stanisława Orzechowskiego - „Fidelis subditus”, Andrzeja Frycza Modrzewskiego - „O karze mężobójstwa”.
  • 1546 – Andrzej Trzecieski, jeden z tłumaczy Biblii brzeskiej, założył kółko różnowiercze.
  • 1547 – Na Prądniku Białym biskup krakowski Samuel Maciejowski zbudował pałac stanowiący letnią rezydencje biskupów krakowskich.
  • 1548:
  • 1 kwietnia – w Krakowie zmarł Zygmunt I Stary.
  • Na Wawelu odbył się pogrzeb króla Zygmunta Starego, królem Polski został Zygmunt II August, ostatni król z dynastii Jagiellonów.
  • Zygmunt August zakupił pierwsze z flamandzkich arrasów. Królewska kolekcja gobelinów tworzona była do roku 1553.
  • 1549:
  • Rozruchy studenckie spowodowane śmiercią jednego ze scholarów, spory między scholarami a strażą miejską i demonstracyjne wyjście żaków z Krakowa.
  • Wykonano karę śmierci na dziewczynie lekkich obyczajów, która zabiła matkę. Najpierw była „kleszczami targana”, potem zaś zaszyto ją w worku razem z psem i kotem i utopiono.
  • Pożar części zamku królewskiego na Wawelu, tym razem strony południowej. Akcją gaszenia pożaru kierował osobiście król Zygmunt II August.
  • 1550:
  • 7 grudnia – koronacja Barbary Radziwiłłówny, drugiej żony Zygmunta II Augusta.
  • Włoch Franciszek Stankar, wykładowca języka hebrajskiego w Akademii Krakowskiej, został aresztowany i osadzony w więzieniu na zamku Lipowieckim za szerzenie poglądów heretyckich.
  • 1551:
  • 8 maja – zmarła królowa Polski Barbara Radziwiłłówna.
  • Według tradycji mistrz czarnoksięstwa Twardowski wywołał na zamku wawelskim ducha zmarłej królowej Barbary Radziwiłłówny i ukazał go królowi.
  • W Krakowie ukazało się dzieło Andrzeja Frycza Modrzewskiego „De Republica emendanda” (O poprawie Rzeczypospolitej) oraz „Kronika wszystkiego świata” Marcina Bielskiego.
  • Konrad Krupka został pozwany przed sąd przez biskupa Andrzeja Zebrzydowskiego. Pozwany został oskarżony o organizowanie nabożeństw, podawanie komunii pod dwoma postaciami i demoralizowanie otoczenia.
  • Zaraza w miastach Kraków i Kazimierz. Epidemia trwała do 1552 r.
  • 1552:
  • Pierwsze w Krakowie jawne nabożeństwo ewangelickie, zorganizowane przez syna Justa Decjusza w willi ojca na Woli Justowskiej.
  • Rozpoczął swą działalność w Krakowie Grzegorz Paweł z Brzezin, pisarz i teolog ariański, jeden z głównych twórców i propagatorów radykalnego nurtu braci polskich. Działał w mieście do roku 1561.
  • Wykładowca Akademii Krakowskiej Franciszek Stankar, po ucieczce z więzienia, wydał dzieło o reformie kościoła w Polsce.
  • 1553:
  • 30 lipca – koronacja Katarzyny Habsburżanki, trzeciej żony Zygmunta II Augusta.
  • Powiększenie obszaru miasta żydowskiego na Kazimierzu, o tereny odkupione od chrześcijan.
  • Na Kazimierzu powstał najstarszy i istniejący do dziś w Krakowie cmentarz żydowski Remuh.
  • 1554 – Szczyt produkcji materiałów budowlanych w cegielniach miejskich Krakowa wyprodukowano 383.000 cegieł, 11.500 dachówki okrągłej, 9.000 dachówki szerokiej oraz 59.000 płyt posadzkowych.
  • 1555:
  • Powstał pierwszy zbór ewangelicki.
  • Od ognia zaprószonego w jatkach garbarskich zajęły się Sukiennice. Pożar zniszczył znaczną część budynku.
  • 1556:
  • 1 lutego – królowa Bona Sforza opuściła Kraków i udała się do dziedzicznego księstwa Bari we Włoszech.
  • 3 maja – spłonął szpital św. Jadwigi i kościół św. Agnieszki na Stradomiu, ogień zdołał przedostać się przez Wisłę, gdzie zrujnował Kościół św. Katarzyny i św. Jakuba.
  • Pożar części zamku królewskiego i wieży ratuszowej w Krakowie.
  • Odbudowa spalonych Sukiennic w Krakowie przez Jana Marię Padovano.
  • Powstała drukarnia innowiercza Macieja Wirzbięty.
  • Jerzy Izrael minister braci czeskich wizytował miasto Kraków.
  • 1557:
  • 19 października – rozruchy na pogrzebie innowierczyni Filipowskiej i kontrdemonstracja różnowiercza w Krakowie.
  • Pożar części miasta żydowskiego Kazimierz wraz z drewnianą wówczas synagogą Remuh.
  • Jan Łaski, ksiądz katolicki, biskup wesprymski, następnie pastor i teolog protestancki, polski działacz reformacji, humanista i dyplomata, nauczał w kamienicy Jana Bonera w Krakowie.
  • 1558:
  • 18 października – powstała Poczta Polska. Król nadał przywilej na organizację pierwszej na ziemiach polskich poczty, łączącej Kraków z Wenecją. Organizatorem był Włoch Prosper Prowana, a od 1569 przywilej królewski został przeniesiony na Waleriana Montelupiego.
  • Początek prac budowlanych na Kazimierzu przy nowej, murowanej synagodze Remuh, stawianej w miejscu spalonej drewnianej synagogi.
  • 1559:
  • czerwiec – król Zygmunt II August na zawsze opuścił Kraków. Za jego panowania rezydencjalny charakter Krakowa zaczął wyraźnie zanikać.
  • Andrzej Patrycy Nidecki skorzystał z gościny Piotra Myszkowskiego, chroniąc się w okresie szalejącej w mieście zarazy w jego rezydencji w Bieżanowie.
  • 1561 – W Krakowie odbył się synod, na którym doszło do ostrej dyskusji pomiędzy zwolennikami kalwinizmu i arianizmu.
  • 1562 – W Krakowie zmarł Jan Boner, patron kalwinów.
  • 1564:
  • Powstała szkoła kalwińska.
  • Zmarł Mikołaj z Szadka Prokopowicz, profesor astrologii, kustosz biblioteki uniwersyteckiej, autor oficjalnych kalendarzy w języku polskim, z których jeden został wydrukowany przez Hieronima Wietora w 1528.
  • 1565:
  • Zygmunt II August podarował Bractwu Kurkowemu, słynnego srebrnego kura.
  • Rozłam zboru małopolskiego na większy, czyli kalwiński, i mniejszy, ariański.
  • 1566:
  • Na terenie Rynku znajdowały się 342 kramy. Handlowe życie Rynku i obyczaje przekupniów opisał Mikołaj Rej w „Zwierciadle”.
  • Maciej Wirzbięta wydrukował dzieło „Dworzanin polski”, autorstwa Łukasza Górnickiego.
  • 1568 – W drukarni Macieja Wirzbięty wykonano z pięknymi drzeworytami „Zwierciadło” Mikołaja Reja.
  • 1569 – Zygmunt II August wyraził zgodę na budowę szkoły i szpitala dla wyznawców protestantyzmu w Krakowie. Powstał również cmentarz różnowierczy (Borg).
  • 1571:
  • Otwarcie stałego zboru ewangelickiego, zwanego Brogiem, przy obecnej ulicy Szpitalnej w Krakowie.
  • Klęska głodu.
  • 1572, 7 lipca – w Knyszynie zmarł Zygmunt II August.
  • 1574:
  • Pogrzeb na Wawelu ostatniego władcy z dynastii Jagiellonów, Zygmunta II Augusta.
  • 18 lutego – uroczysty wjazd króla Henryka Walezego, wybranego na elekcji w Warszawie.
  • 21 lutego – koronacja Henryka Walezego na Wawelu.
  • 18/19 czerwcaHenryk Walezy, w nocy, potajemnie, w przebraniu, opuścił Wawel i udał się pospiesznie w kierunku granicy, by objąć wakujący po śmierci swojego brata Karola tron francuski.
  • 10 października – wielki tumult na tle religijnym i pierwsze zburzenie zboru ewangelickiego (zbór został odbudowany). Początki kontrreformacji w Krakowie.
  • 26 października – przed krakowskim ratuszem ścięto pięciu uczestników tumultu z 10 października.
  • 1575, 16 czerwca – tzw. „tumult cmentarny” w Krakowie - zajścia na tle religijnym, w trakcie których wykopane zostały zwłoki ewangelika Stanisława Myszkowskiego, wojewody krakowskiego, oraz innych osób. Wykopane zwłoki włóczone były przez uczestników zajść po mieście i stawiane pod murem nogami do góry.
  • 1576:
  • Do Krakowa przybyła Anna Jagiellonka, aby tu oczekiwać na ślub ze Stefanem Batorym.
  • 1 maja – koronacja Stefana Batorego i Anny Jagiellonki.
  • 1577:
  • Sprofanowanie nagrobków na cmentarzu innowierczym.
  • Przy utrzymującym się konflikcie religijnym, król ostro monituje o utrzymanie porządku.
  • 1579 – Przybycie pierwszych jezuitów - dwaj Włosi założyli placówkę misyjną. Zatrzymali się przy parafii św. Szczepana.
  • 1584, 26 maja – na dziedzińcu zamku wawelskiego został ścięty hetman kozacki Samuel Zborowski, którego wcześniej skazano na wygnanie za morderstwo kasztelana przemyskiego Andrzeja Wapowskiego; Zborowski nie respektując wyroku, wrócił do kraju, gdzie jako banita został pojmany i stracony.
  • 1586 – Powstała pierwsza świecka szkoła średnia Kolegium Nowodworskiego.
  • 1587:
  • 14 października-29 listopadaoblężenie Krakowa przez wojska arcyksięcia austriackiego Maksymiliana Habsburga, w związku z jego pretensjami do korony polskiej.
  • Udział młodzieży akademickiej w obronie miasta przed wojskami Maksymiliana.
  • 24 listopada – generalny szturm na Kraków wojsk arcyksięcia Maksymiliana Habsburga. Atak wojsk arcyksięcia został odparty.
  • 29 listopada:
  • wojska arcyksięcia Maksymiliana Habsburga zostały pobite i odrzucone od murów miejskich Krakowa.
  • podczas oblężenia Krakowa przez arcyksięcia Maksymiliana Habsburga pastwą płomieni padły przedmieścia: Kleparz, Garbary i Smoleńsk aż po Groble.
  • Uroczysty wjazd króla elekta Zygmunta III Wazy.
  • 27 grudnia – koronacja Zygmunta III Wazy na króla Polski.
  • Przysięga wierności królowi złożona przez mieszczan na Rynku.
  • Rozruchy antyprotestanckie, napaść i podpalenie zboru protestanckiego.
  • 1588:
  • 23 maja – w krypcie katedry wawelskiej odbył się pogrzeb króla Stefana Batorego.
  • Jan Zamoyski wyruszył z Krakowa na ostateczną rozprawę z arcyksięciem Maksymilianem (Bitwa pod Byczyną).
  • Przy Akademii Krakowskiej postanowiono powołać do życia tzw. szkoły prywatne.
  • Wybuch epidemii.
  • 1589 – Pożar kramów w Rynku i spłonął cały Kleparz.
  • 1591:
  • Kulminacja działań kontrreformatorskich w Krakowie.
  • Ponowne rozruchy antyprotestanckie, zakończone spaleniem borgu ewangelickiego i zniszczeniem cmentarza.
  • Zbór ewangelicki przeniesiono do Aleksandrowic.
  • Wybuch epidemii i pożar na Stradomiu.
  • 1592:
  • 31 maja – w Krakowie odbył się ślub Zygmunt III Waza i Anny Habsburżanki oraz jej koronacja na królową Polski.
  • Wybuch epidemii i dwukrotny pożar na Rynku.
  • 1593 – Dwukrotna powódź.
  • 1594:
  • 29 stycznia – pożar ogarnął część Zamku Królewskiego na Wawelu od „Kurzej Stopy” ku kościołowi.
  • 9 czerwca – doszczętnie został zniszczony przez pożar Zamek Królewski na Wawelu.
  • Uroczysty wjazd Zygmunta III Wazy, wracającego ze Szwecji po koronacji na króla szwedzkiego.
  • 1595:
  • Powstał plan budowy Kościoła św. św. Piotra i Pawła, prawdopodobnie autorstwa Giovanniego de Rossie.
  • Wybuchł pożar, w którym spłonęła północno-wschodnia część Zamku Królewskiego na Wawelu.
  • 1596:
  • 12 listopada – w Krakowie odbył się pogrzeb królowej Polski Anny Jagiellonki.
  • Zygmunt III Waza wyjechał na sejm do Warszawy. Historycy warszawscy uznali to za datę „przeniesienia stolicy do Warszawy”.
  • 1597:
  • Poświęcenie kamienia węgielnego pod jezuicki kościół św. św. Piotra i Pawła. Budowę rozpoczął Józef Brizio.
  • Pożar na Kazimierzu.
  • 1598 – Dwukrotny wylew Wisły.
  • 1599:
  • Wybuch epidemii.
  • Liczba mieszkańców Krakowa wynosiła około 30.000.
  • 1601 – Wybuch epidemii.
  • 1603:
  • Rozpoczął obrady ostatni zwołany do Krakowa sejm zwyczajny.
  • Marszałek wielki koronny Mikołaj z Podhajec Wolski sprowadził zakon Kamedułów.
  • Ukazał się pierwszy drukowany przewodnik po krakowskich kościołach: „Przewodnik albo kościołów krakowskich krótkie opisanie”.
  • Wydanie pierwszego indeksu ksiąg zakazanych przez biskupa Bernarda Maciejowskiego.
  • 1604:
  • Do Krakowa przybył Dymitr Samozwaniec, podający się za syna Iwana IV Groźnego, pretendenta do tronu moskiewskiego. Był to powód do interwencji militarnej. W wyniku tego polskie wojska zdobyły Moskwę.
  • Pożar Kazimierza.
  • Początek budowy Klasztoru Kamedułów i kościoła Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny. Prace trwały do 1630 r.
  • 1605:
  • Giovanni Trevano rozpoczął ostatnią fazę budowy kościoła św. św. Piotra i Pawła, nadającą ostateczny kształt. Był to pierwszy barokowy kościół w Krakowie. Budowę rozpoczęto ok. 1595, a ukończono w 1619 r.
  • Katastrofalny wylew Wisły.
  • 28 listopada – przybycie do Krakowa karmelitów bosych.
  • 11 grudnia – koronacja Konstancji Habsburżanki, żony Zygmunta III Wazy.
  • 1606 – Ponowny katastrofalny wylew Wisły.
  • 1609:
  • 24 maja – po pożarze Wawelu, Zygmunt III Waza opuścił wraz z rodziną Wawel i przeniósł się do Warszawy, która od tego momentu stopniowo przejmuje funkcje stolicy.
  • Mieszczanin krakowski i kupiec Walerian Montelupi sprowadził z Włoch do Krakowa zakon Bonifratrów.
  • 1611:
  • Pożar Stradomia.
  • Rozpoczęcie przebudowy kościoła św. Wojciecha, prace trwały do 1618 r. Po przebudowie kościół uzyskał kształt wczesnobarokowy.
  • 1612, 27 września – zmarł Piotr Skarga, jezuita, kaznodzieja królewski. Został pochowany w kościele św. św. Piotra i Pawła.
  • 1617 – Pierwszy zapis fundacyjny Bartłomieja Nowodworskiego na rzecz tzw. szkół prywatnych, przygotowujących do studiów uniwersyteckich; następny w 1619 r.
  • 1620 – Kupiec Wolf Popper ufundował synagogę Poppera przy ul. Szerokiej na Kazimierzu (istniejąca do dziś).
  • 1621:
  • 24 września – poświęcono kościół św. Tomasza Apostoła w Krakowie.
  • Uroczysty wjazd do Krakowa królewicza Władysława po zwycięstwie nad Turkami pod Chocimiem. Królewicz odbył pielgrzymkę do siedmiu kościołów krakowskich.
  • 1623 – Wybuch epidemii i głód.
  • 1625:
  • W Krakowie osiedlili się bracia zakonu Reformatów.
  • Na rynku spalono skonfiskowany nakład antyjezuickiego druku „Gratis”.
  • 1626:
  • Dekret królewski kładący kres długiemu sporowi między radą miejską i pospólstwem.
  • 7 grudnia – zmarł Sebastian Petrycy z Pilzna, lekarz, filozof, tłumacz. Zwolennik umiarkowanego racjonalizmu i empiryzmu.
  • 1627 – Utworzenie zgromadzenia Prezentek.
  • 1632 30 kwietnia – w Warszawie umiera król Zygmunt III Waza.
  • 1633:
  • Pogrzeb króla Zygmunta III Wazy i królowej Konstancji Habsburżanki. Zostali pochowani w podziemiach kaplicy Wazów w Katedrze Wawelskiej.
  • 6 lutego – koronacja Władysława IV Wazy na Wawelu.
  • 1635:
  • Profesor Akademii Krakowskiej, Stanisław Rudłowski, po otrzymaniu probostwa św. Mikołaja na Wesołej, urządził tam pracownię fizyczną i obserwatorium astronomiczne.
  • Powódź.
  • 1636 – Jan Fox, archidiakon katedry krakowskiej, przeznaczył cały swój majątek na budowę murowanego kościoła w Bieżanowie.
  • 1637 – Dobudowano do Ratusza na Rynku, spichlerz, jatki szewskie i jatki garbarskie, prace trwały do 1640 r.
  • 1638, 30 kwietnia – rozpoczęcie budowy, w żydowskiej części Kazimierza, synagogi Izaaka (Ajzyka), której fundatorem był kupiec Izaak Jakubowicz. Budowę ukończono w 1644 r.
  • 1640Jan Sobieski, późniejszy król polski, przyjechał do Krakowa, po nauki. Kształcił się w Kolegium Nowodworskim, podległym Akademii Krakowskiej.
  • 1642 – Konsekracja kościoła Kamedułów na Bielanach.
  • 1646, 15 lipca – koronowana została Ludwika Maria Gonzaga, żona Władysława IV Wazy, potem Jana Kazimierza.
  • 1647:
  • Powstała Synagoga Kupa. Jest to ostatnia synagoga powstała w okresie istnienia miasta żydowskiego.
  • Ukazał się drukowany przewodnik po Krakowie „Klejnoty stołecznego miasta Krakowa”, zawierający opis 59 kościołów miasta.
  • 1649:
  • Pogrzeb zmarłego Władysława IV Wazy w Katedrze Wawelskiej.
  • 17 stycznia – koronacja Jana Kazimierza na Wawelu.
  • Pożar zamku królewskiego.
  • 1650, 17 stycznia – zmarł Tomasz Dolabella, malarz włoski, jeden z głównych twórców malarstwa barokowego.
  • 1651:
  • 18 lipca – stracenie na Krzemionkach przywódców powstania chłopskiego na Podhalu: Aleksandra Kostkę Napierskiego, Stanisława Łętowskiego i Marcina Radockiego.
  • Do Krakowa dotarła ze wschodu wielka epidemiaczarnej śmierci”, prawdopodobnie czarnej ospy lub dżumy, która zdziesiątkowała ludność miasta.
  • 1652:
  • Wybuch epidemii.
  • lipiec – wylew Wisły, zalany został Kazimierz i część Krakowa.
  • 21 listopada – zmarł Jan Brożek z Kurzelowa, matematyk i astronom, rektor Akademii Krakowskiej.
  • 1654 – W Krakowie osiedlił się zakon „Pijarów”.
  • 1655:
  • Potop szwedzki;
  • 19 września – do Krakowa przybył Jan Kazimierz wraz z kilkoma tysiącami żołnierzy oraz pospolitym ruszeniem.
  • 20 września – odbyła się rada senatu, na której król i senatorowie zapewnili się o wytrwałości wobec niebezpieczeństw. Początkowo król polski Jan Kazimierz myślał nawet o pozostaniu w mieście i obronie Krakowa jednak pomysł ten wyperswadowali mu senatorowie.
  • 24 września – nocą Jan Kazimierz opuścił Kraków, powierzając obronę miasta Stefanowi Czarnieckiemu. Marszałek wielki koronny Jerzy Sebastian Lubomirski wywiózł insygnia koronacyjne i inne klejnoty Skarbca Koronnego do swego zamku w Lubowli na Spiszu.
  • 25 września – wojska szwedzkie zajęły przedmieścia oraz Kazimierz i rozpoczęły oblężenie Krakowa. Miasta bronią mieszczanie, młodzież akademicka i nieliczne oddziały pod dowództwem hetmana Stefana Czarnieckiego.
  • 13 października – decyzja o kapitulacji i zakończenie oblężenia.
  • 17 października – formalna kapitulacja miasta.
  • 19 października – wymarsz wojsk polskich.
  • 19 października – po południu król Karol Gustaw wjechał do zdobytego miasta, rozpoczęła się okupacja Krakowa. Wojska szwedzkie zniszczyły wiele budynków w Krakowie i zrabowały wiele cennych dzieł sztuki.
  • Podczas najazdu, od 25 kwietnia, Szwedzi spalili wszystkie kościoły i klasztory poza murami miasta. Zniszczenia i pożary spowodowane wojną trwały do 1657 r.
  • 1656 – Próba odbicia miasta - Jerzy Lubomirski rozpoczął oblężenie Krakowa.
  • 1657:
  • Najazd Jerzego Rakoczego na Kraków.
  • Okupacja szwedzko-siedmiogrodzka Krakowa.
  • 23 sierpnia – Szwedzi podpisali akt kapitulacji i opuścili miasto.
  • Król Jan Kazimierz wjechał do Krakowa.
  • 1659 – Rektor Akademii Krakowskiej polecił wykonać dwie nowe pieczęcie uniwersytetu. Poprzednie pieczęcie zaginęły podczas wojny ze Szwedami. Do herbu z dwóch bereł dodano koronę.
  • 1661:
  • 3 stycznia – zaczęła wychodzić pierwsza polska gazeta periodyczna „Merkuriusz Polski”.
  • Rektor Akademii Krakowskiej Adam Rosczewicz zarządził ponowne otwarcie uczelni.
  • 1667 – Król Jan Kazimierz wystawił akt fundacyjny kaplicy Wazów w Katedrze Wawelskiej.
  • 1668, 16 wrześniaabdykacja Jana Kazimierza.
  • 1669:
  • 30 kwietnia – król Jan Kazimierz, wyjeżdżając z Polski do Francji, zatrzymał się na dłużej w Krakowie, gdzie zamieszkał w Pałacu „Krzysztofory”.
  • 29 września – koronacja nowo obranego króla Michała Korybuta Wiśniowieckiego na Wawelu.
  • 1671 – Wylew Wisły.
  • 1674:
  • 6 października – w Krakowie został wydany zbiór utworów Wespazjana Kochowskiego Niepróżnujące próżnowanie.
  • Powstał zalążek drukarni uniwersyteckiej.
  • 1676:
  • Styczeń – król Jan III Sobieski odprawił uroczysty wjazd do Krakowa.
  • 31 stycznia – przed koronacją Jana III Sobieskiego na Wawelu pochowano jego dwóch poprzedników: Jana Kazimierza oraz Michała Korybuta Wiśniowieckiego.
  • 2 lutego – koronacja Jana III Sobieskiego i jego żony Marii Kazimiery na Wawelu. Po koronacji król odebrał od mieszczan krakowskich przysięgę wierności.
  • 1677:
  • Przywilej Jana III Sobieskiego, nadający radzie miejskiej prawo wyboru nowych członków.
  • Przez cztery lata z przerwami wybuchała epidemia, zmarło 22 tys. osób.
  • 1680, 23 maja – spłonęła wieża ratuszowa, od uderzenia pioruna. Odbudowywano ją w latach 1683 - 1686, twórcą nowego hełmu był budowniczy królewski Piotr Beber.
  • 1682 – Początek poważnych rozruchów antyżydowskich.
  • 1683:
  • Piotr Beber, królewski architekt, rozpoczął odbudowę wieży ratuszowej po pożarze. Prace trwały do 1686 r.
  • Katastrofalna powódź. Król Jan III Sobieski przeznaczył 6.000 talarów na regulacje Wisły.
  • 29 lipca – Jan III Sobieski wyruszył z Krakowa kierując się w stronę Wiednia (Bitwa pod Wiedniem).
  • grudzień – Jan III Sobieski wjechał uroczyście do Krakowa. Następnego dnia zawiesił przy grobie św. Stanisława na Wawelu zdobytą chorągiew turecką.
  • 1685 – Zamknięcie mennicy na Wawelu.
  • 1687 – Powódź.
  • 1689 – Wyburzono stary gotycki kościół św. Anny i zastąpiono obecnym, wykonanym według projektu Tylmana z Gameren. Uchodzi za jedną z najpiękniejszych budowli barokowych w Polsce. Budowę zakończono w 1703 r.
  • 1695:
  • W mieście rozpoczął działalność barokowy rzeźbiarz i sztukator pochodzenia włoskiego, Baltazar Fontana.
  • Przybycie do Krakowa kapucynów.
  • 1696, 17 czerwca – zmarł w Wilanowie Jan III Sobieski.
  • 1697:
  • 15 września – koronacja Augusta II Sasa. Koronacji dokonał biskup kujawski Stanisław Dąmbski, gdyż prymas Michał Radziejowski był zwolennikiem wybranego przez większość księcia Ludwika Franciszka Conti.
  • Obradował ostatni w Krakowie sejm koronacyjny.
  • 1698 – Zaczęło wychodzić czasopismo „Mercurius Polonicus”.
  • 1702:
  • 7 sierpnia – do Krakowa wkroczyły wojska szwedzkie Karola XII. Gubernatorem został generał Magnus Stenbock.
  • 10 sierpnia – dewastacja Wawelu przez żołnierzy szwedzkich.
  • 22-27 września – podczas najazdu Karola XII, w lazarecie Szwedów na Wawelu powstał pożar od ognia palonego na posadzce. Ogarnął on cały zamek zniszczył go całkowicie.
  • Wojska szwedzkie opuściły Kraków.
  • 1703 – Kolejne konsekracje przebudowanych kościołów: kapucynów, kościoła św. Józefa przy klasztorze bernardynek, kościoła akademickiego św. Anny.
  • 1704:
  • Początek marca – ucieczka króla Augusta II Sasa przed wojskami szwedzkimi z Krakowa do Niepołomic. Szwedzi pod wodzą gen. Renskjölda ponownie rozpoczęli okupację Krakowa.
  • 14 marca – wojska szwedzkie wycofały się z Krakowa.
  • 1705:
  • Po raz trzeci oddziały szwedzkie wkroczyły do Krakowa.
  • Koronacja Stanisława Leszczyńskiego w Warszawie, na którą Kraków musiał pod naciskiem Szwedów wysłać swoich reprezentantów. Była to pierwsza nowożytna koronacja króla poza Krakowem.
  • 1707 – Wybuch epidemii tyfusu, trwającej do 1708 r. W Krakowie zmarło 7.223, w okolicy Krakowa - 12.047 osób.
  • 1709 – Szwedzi czwarty raz okupowali Kraków.
  • 1711 – Do Krakowa wkroczyły oddziały rosyjskie. Garnizon rosyjski stacjonował na Wawelu do roku 1716.
  • 1713 – Na uniwersytecie wprowadzono kursy języków nowożytnych (francuskiego i niemieckiego).
  • 1719, 26 lipca – spalił się kościół św. Piotra, Kollegium OO. Jezuitów, kościół św. Magdaleny, Kollegium prawnicze i wszystkie domy wokół.
  • 1722 – Odnowienie Krakowskiej Kongregacji Kupieckiej na podstawie przywileju Augusta II.
  • 1729 – Po wielu latach próżnego domagania się na sejmach wyznaczenia odpowiednich sum na odbudowę zniszczonego podczas pożaru w 1702 r. zamku wawelskiego, uzyskano fundusze i rozpoczęto restaurację gmachu (ukończono ją w 1731 r.).
  • 1732 – Powstał projekt przebudowy gotyckiego kościoła Paulinów na Skałce.
  • 1733 – Początek przebudowy kościoła na Skałce w stylu późnobarokowym. Budowa kościoła ukończona została w stanie surowym w 1742 r.
  • 1734:
  • Uroczysty wjazd nowo obranego króla polskiego Augusta III.
  • 15 stycznia – ostatnie pogrzeby królewskie na Wawelu - w podziemiach Katedry pochowano, Marię Kazimierę, Jana III Sobieskiego oraz Augusta II.
  • 17 stycznia – koronacja Augusta III i jego żony Marii Józefy na Wawelu. Była to ostatnia koronacja w Krakowie.
  • 19 stycznia – zwołany w Krakowie ostatni sejm koronacyjny, nie odbył się z powodu zbyt małej liczby zebranych.
  • 1735 – Przemarsz przez Kraków wojsk rosyjskich biorących udział w wojnie o sukcesję polską.
  • 1745:
  • Akademia Krakowska otworzyła szkołę rysunku i rzeźby. Powstał zalążek Akademii Sztuk Pięknych.
  • Na potrzeby Akademii Krakowskiej zakupiono teleskop astronomiczny.
  • 1747 – Władze kościelne wprowadziły zakaz urządzania w kościołach widowisk jasełkowych.
  • 1748Andrzej Stanisław Załuski, biskup krakowski podejmuje próbę reformy Akademii Krakowskiej.
  • 1755, 13 lipca – powstał pożar w klasztorze PP. Wizytek, który ogarnął Kleparz i zniszczył kościół św. Filipa, św. Szymona, św. Judy oraz św. Floriana.
  • 1759Wojna siedmioletnia. Przez Kraków przechodziły na Śląsk wojska austriackie, które wzięły udział w III wojnie śląskiej.
  • 1760 – W katedrze wawelskiej ukończono pomniki nagrobne Michała Korybuta Wiśniowieckiego i Jana III Sobieskiego, wykonane według projektu Franciszka Placidiego, fundacji Michała Kazimierza Radziwiłła, hetmana wielkiego litewskiego.
  • 1762 – Wojska pruskie podeszły do przedmieść miasta.
  • 1763 – Oblężenie miasta przez wojska rosyjskie.
  • 1764 – Uroczystości religijne związane z kanonizacją Jana z Kęt.
  • 1765:
  • Mandat królewski o przeniesieniu z Wawelu do Warszawy archiwum koronnego, tzw. Archiwum Skarbca Koronnego.
  • Do roku 1768, po raz drugi, na Wawelu działała mennica.
  • 1768:
  • Przystąpienie większości szlachty województwa krakowskiego do Konfederacji Barskiej.
  • Opanowanie Krakowa przez konfederatów barskich przy poparciu mieszczan.
  • 27 lipca – odparcie pierwszego ataku wojsk rosyjskich na Kraków. Początek oblężenia Krakowa przez wojska rosyjskie. Załoga miasta liczyła około 2 tys. żołnierzy.
  • 5-12 sierpnia – podczas oblężenia Krakowa przez Moskali spłonęły wszystkie przedmieścia: Kleparz, Wielopole, Wesoła, Biskupie, Krupniki, Garbary, Smoleńsk i Nowy Świat.
  • 17 sierpnia – kapitulacja Krakowa przed wojskami rosyjskimi.
  • Wojska rosyjskie opuściły Kraków.
  • 1769:
  • Ponowne zajęcie Krakowa przez Rosjan.
  • Zaczął ukazywać się periodyk „Krakowskie Kointelligencje”.
  • 1771 – W Tyńcu powstał obóz warowny konfederatów barskich.
  • 1772:
  • Atak konfederatów barskich i zdobycie Zamku Wawelskiego zajmowanego przez wojska rosyjskie.
  • Powrót wojsk rosyjskich, walki z konfederatami.
  • 24 kwietnia – kapitulacja konfederatów w Krakowie.
  • Lipiec – obóz warowny konfederatów barskich w Tyńcu został zdobyty przez wojska rosyjskie.
  • Wojska austriackie wkroczyły na Kazimierz.
  • 5 sierpniaI rozbiór Polski.
  • Austriacy, wykonując postanowienia traktatu rozbiorowego, zajęli prawy brzeg Wisły.
  • 1773:
  • 15 lutego – do Krakowa wkroczyły oddziały austriackie. Do roku 1778 w mieście pozostawał jeszcze garnizon rosyjski.
  • Władze austriackie dokonały kasaty budynku Collegium Jezuitów przy ul. Grodzkiej 52.
  • 1774 – Wielki wylew Wisły.
  • 1776:
  • Na mocy konwencji granicznej Kazimierz powrócił do Rzeczypospolitej.
  • Powstała Komisja Dobrego Porządku (Boni Ordonis) - pierwsza próba reformy administracji miejskiej (analogiczne komisje dla Kleparza i Kazimierza powstały w 1779).
  • 1777Hugo Kołłątaj, wydelegowany przez Komisje Edukacji Narodowej do przeprowadzenia reformy Szkół Nowodworskich, ogłosił nowe zasady nauczania.
  • 1778:
  • Powstanie pierwszej w Krakowie loży masońskiej „Korona pod Trzema Hełmami”.
  • Hugo Kołłątaj wskazał drogi rozwoju Akademii Krakowskiej.
  • 1779 – Zlikwidowano karę kuny - wystawiania zakutych w rodzaj kajdan ludzi w miejscu publicznym.
  • 1780:
  • Założenie pierwszego w Polsce szpitala klinicznego.
  • Ogłoszenie uroczyste aktu reformy Uniwersytetu. W ramach reformy Akademia Krakowska została przemianowana na Szkołę Główną Koronną, wprowadzono wykłady w języku polskim i nowe przedmioty nauczania.
  • 1781, 17 października – początek działalności Teatru Starego. Przedstawienia odbywały się w budynku Pałacu Spiskiego przy Rynku Głównym.
  • 1782 – Utworzenie w Szkole Głównej Koronnej pierwszej w Polsce katedry naukowej.
  • 1783:
  • Założenie Ogrodu Botanicznego w Krakowie.
  • Epidemia febry.
  • 1784:
  • 17 stycznia – rozpoczęły się w Wesołej udane eksperymenty ze wzlotem balonu. Inicjatorami byli krakowscy uczeni: Jan Śniadecki, Jan Jaśkiewicz, Franciszek Scheidt i Jan Szaster. Balon wzniósł się na wysokość około 4,700 m i utrzymywał się w powietrzu przez 33 minuty.
  • Cesarz austriacki Józef II na prawym brzegu Wisły założył konkurencyjne względem Krakowa miasto Podgórze.
  • Dekretem cesarskim, Podgórze zostało podniesione do rangi wolnego miasta i uzyskało liczne ulgi podatkowe.
  • Zaczął ukazywać się tygodnik „Zbiór wiadomości Tygodniowych”. Wychodził do roku 1785.
  • Epidemia ospy.
  • 1785 – Z inicjatywy Hugo Kołłątaja opracowano plan miasta Krakowa, zwany kołłątajowskim.
  • 1786:
  • 27 lutego i 3 grudnia – dwukrotne trzęsienie ziemi.
  • 9 marca – założona została loża wolnomularskaPrzesąd Zwyciężony”.
  • 1787
  • Dominik Merlini przeprowadził częściową restaurację Zamku Wawelskiego.
  • Z inicjatywy Jana Śniadeckiego powstało obserwatorium astronomiczne na Wesołej.
  • Na uniwersytecie, Jan Śniadecki, rozpoczął wykłady algebry po polsku.
  • Król Stanisław August Poniatowski wizytował Kraków.
  • Nalot szarańczy na Kraków.
  • 1789:
  • Wykład profesora Józefa Bogucickiego o husytyzmie, w którym pochwalił on wolność wyznaniową w Polsce. Stał się jednak celem ataków fanatycznych teologów.
  • Epidemia zimnicy i ospy.
  • 1790 – Powtórny nalot szarańczy na Kraków.
  • 1791:
  • Marzec – Tadeusz Czacki, wizytował Wawel, otworzył groby Zygmunta Starego i Zygmunta Augusta, dokonał spisu klejnotów znajdujących się w skarbcu królewskim.
  • Sierpień – starania o rozszerzenie Krakowa przez przyłączenie Kazimierza, Kleparza i okolicznych wsi, rozpoczęte w oparciu o dzieło Komisji Dobrego Porządku.
  • Otwarcie pierwszej w Krakowie wypożyczalni książek i czytelni.
  • Uporządkowanie administracji miasta.
  • Liczba mieszkańców Krakowa wynosiła około 24.000.
  • 1792:
  • 14 kwietniaFranciszek Wielopolski został pierwszym prezydentem Krakowa.
  • 12 wrześniaMaciej Bajer został prezydentem Krakowa.
  • Po zajęciu Krakowa przez wojska rosyjskie odbyła się w kościele Mariackim uroczysta wotywa dla uczczenia zwycięstwa Targowicy.
  • Kraków został podzielony na cztery cyrkuły: Śródmieście, Kleparz z Krowodrzą, Kazimierz, Garbary.
  • Na terenie Krakowa przypisy pożarowe zwane porządkami ogniowymi ustalił magistrat.
  • Na terenie Ogrodu Botanicznego powstała jedna z najstarszych stacji meteorologicznych na terenie Polski.
  • 1793:
  • 23 styczniaII rozbiór Polski. Podpisanie traktatu podziałowego przez Katarzynę Wielką i Fryderyka Wilhelma II. Po podpisaniu traktatu wojska pruskie weszły do Wielkopolski, a rosyjskie do wschodniej Polski.
  • Okupacja Krakowa przez wojska rosyjskie.
  • 1794:
  • Wojska rosyjskie opuściły Kraków w związku z działaniami brygady kawalerii gen. Antoniego Madalińskiego (początek insurekcji kościuszkowskiej).
  • 6 marcaFilip Nereusz Lichocki został prezydentem Krakowa.
  • 24 marca – około godziny 10 na rynku krakowskim pojawił się Tadeusz Kościuszko, po czym odczytano akt powstania, a Kościuszko złożył przysięgę.
  • 1 kwietnia – wymarsz korpusu Kościuszki w kierunku Kielc.
  • 4 kwietniaBitwa pod Racławicami. Wojska powstańcze pod wodzą Tadeusza Kościuszki stoczyły zwycięską bitwę z wojskami rosyjskimi.
  • 5 kwietnia – Tadeusz Kościuszko ogłosił w obozie pod Słomnikami Raport narodowi polskiemu o zwycięstwie pod Racławicami.
  • 7 kwietnia – do Krakowa wprowadzono 12 rosyjskich armat zdobytych w bitwie pod Racławicami.
  • 8 kwietnia – Tadeusz Kościuszko mianował Bartosza Głowackiego chorążym regimentu grenadierów krakowskich.
  • 24 kwietniaMichał Wohlman został prezydentem Krakowa.
  • Wyszły dwa numery „Gazety Krakowskiej”.
  • Leżące w skarbcu uniwersyteckim od czasów średniowiecznych kosztowności, zostały oddane na cele powstania.
  • 15 czerwca:
  • komendant Krakowa Ignacy Wieniawski bez walki poddał miasto Prusom.
  • ponownie Maciej Bajer został prezydentem Krakowa.
  • 30 czerwca – korpus austriacki wkroczył do województwa krakowskiego, sandomierskiego i lubelskiego.
  • Magistrat obronę ogniową miasta powierzył Kongregacji Kupieckiej, cechom rzemieślniczym i kominiarzom.
  • Przypisy

    1. Jan z Kęt został beatyfikowany w 1680 r., kanonizowany w 1764 r.
    2. Szymon z Lipnicy został beatyfikowany w 1685 r. przez papieża Innocentego IX, kanonizowany w Watykanie 3 czerwca 2007 r.
    3. Temat słynnego obrazu Jana Matejki.
    4. Tradycję szkoły kontynuuje I Liceum Ogólnokształcące im. Bartłomieja Nowodworskiego.
    5. W latach 1815–1846 mieścił się tutaj Senat Wolnego Miasta Krakowa. Od 1971 r. Collegium Broscianum.
    6. Pozostałości takich kun do dziś można zobaczyć przy wrotach południowych kościoła Mariackiego w Krakowie.
    7. Stacja meteorologiczna w krakowskim ogrodzie botanicznym posiada nieprzerwaną serię pomiarową od 1825 r.
    Komitet Obrony Robotników – polska organizacja opozycyjna działająca od września 1976 do września 1977, sprzeciwiająca się polityce władz PRL, niosąca pomoc osobom represjonowanym w wyniku wydarzeń Czerwca 1976, przede wszystkim w Radomiu i Ursusie. Po częściowym spełnieniu jej postulatów przez władze PRL przekształciła się w Komitet Samoobrony Społecznej KOR.Ceramika – w rozumieniu tradycyjnym, tworzywa i wyroby otrzymywane w wyniku wypalenia odpowiednio uformowanej gliny. Nazwa tych wyrobów wywodzi się z greckiego określenia κεραμικός (keramikos), które pochodzi z kolei od słowa κέραμος (keramos – ziemia, glina).


    Podstrony: [1] [2] 3 [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Czy wiesz że...? beta

    Weimar – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Turyngia, jedno z europejskich centrów kulturalnych.
    Ulica Szewska – jedna z ulic Starego Miasta w Krakowie, zaczyna się w Rynku Głównym i jest kontynuacją ulicy Siennej i prowadzi do ulicy Podwale, gdzie dawniej istniało przedmieście Garbary z młynami i foluszami królewskimi. Zabudowa ulicy pochodzi głównie z XVI-XVII wieku. Przedłużeniem ulicy Szewskiej w kierunku zachodnim jest ulica Karmelicka.
    Sztukateria – stiuki i inne elementy dekoracyjne (np. putta, ornamenty, gzymsy wewnątrz pomieszczeń) wykonane z gipsu lub żywicy poliestrowej, często odlewane i montowane do podłoża (do ścian, sufitów). Stosowane w architekturze od starożytności, upowszechniły się w okresie renesansu i baroku.
    Biernat z Lublina, inne formy nazwiska: Lubelczyk, Bernardus Lublinensis, Bernardus Lublinius, (ur. ok. 1465 w Lublinie, zm. ok. 1529) – polski renesansowy poeta, tłumacz, bajkopisarz. Autor m.in. Raju dusznego oraz Żywota Ezopa Fryga. Przez długi czas uchodził za autora pierwszej książki wydrukowanej w języku polskim – Raju dusznego, wydanego w 1513 roku (w rzeczywistości jednak pierwsza drukowana polska książka to opublikowana przez anonimowego autora w 1508 roku Historyja umęczenia Pana naszego Jezusa Chrystusa).
    Merkuriusz Polski dzieje wszystkiego świata w sobie zamykający dla informacji pospolitej – najstarsza, polska, periodyczna gazeta, drukowana szwabachą, wydana po raz pierwszy w Krakowie 3 stycznia 1661.
    PKO Bank Polski SA (pełna nazwa: Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski Spółka Akcyjna) – największy bank w Polsce, utworzony 8 lutego 1919. Od 1 października 2009 prezesem banku jest Zbigniew Jagiełło.
    III najazd mongolski na Polskę, (zwany też III najazdem tatarskim na Polskę) – atak Mongołów na Polskę pod wodzą Nogaja i Telebogi, który miał miejsce na przełomie 1287 i 1288 roku.

    Reklama

    tt