• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Kahał

    Przeczytaj także...
    Gmina Wyznaniowa Żydowska w Warszawie – gmina żydowska z siedzibą w Warszawie, będąca członkiem Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP. Swoim zasięgiem obejmuje wschodnią Polskę.Wałbrzych (niem. Waldenburg, śl-niem. Walmbrig, Walmbrich, czes. Valdenburk, Valbřich) – miasto na prawach powiatu na południowym zachodzie Polski, w województwie dolnośląskim, siedziba powiatu wałbrzyskiego. Miasto leży na Pogórzu Zachodniosudeckim i w Sudetach Środkowych, nad rzeką Pełcznicą, historycznie na Dolnym Śląsku. Dawna stolica województwa wałbrzyskiego. Według danych z 31 grudnia 2011 r. miasto miało 119 955 mieszkańców.
    Związek Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP (ZGWŻ) – związek wyznaniowy o strukturze federacji gmin żydowskich liczący ponad 1200 członków. Jest drugą co do liczebności organizacją żydowską w Polsce.

    Kahał (hebr. קהלה kehilla – zgromadzenie, gmina) – wyrażenie z języka jidysz oznaczające gminę, formę organizacji społeczności żydowskiej. Słowo to oznacza zarówno samo skupisko ludności, wewnętrznie zorganizowane i posiadające władzę, jak i grupę władz gminy.

    Była regulowana nie tylko przez prawo żydowskie, ale także polskie, szczególnie przywileje nadawane przez władców i określające poziom autonomii gmin.

    Jidyszייִדיש (dosłownie: żydowski – od pierwotnego określenia w tym języku ייִדיש־טײַטש jidisz-tajcz; żydowski niemiecki) – język Żydów aszkenazyjskich, powstały ok. X wieku w południowych Niemczech na bazie dialektu średnio-wysokoniemieckiego (Mittelhochdeutsch) z dodatkiem elementów hebrajskich, słowiańskich i romańskich.Żary (łac. Sara, Sarove, niem. Sorau, dolnołużycki Żarow) – miasto i gmina w zachodniej Polsce, w województwie lubuskim, siedziba powiatu żarskiego. Położone na południowym skraju Wału Trzebnickiego.

    Sama forma organizacji zależała od wielkości i zamożności danej gminy. Większe i bogatsze często lokowały się we własnych budynkach, nazywanych czasem „żydowskimi ratuszami”, zatrudniając wielu urzędników. Mogły one liczyć również na dalej idące przywileje, nadawane w porozumieniu z lokalnymi władcami. Mniejsze gminy pozostawały organizacjami na wpół nieformalnymi, zatrudniając jedynie niezbędną liczbę urzędników.

    Bytom (łac. Bitom, Bithom, niem. Beuthen, śl-niem. Beuthn, śląs. Bytůń) – miasto na prawach powiatu, położone w południowej Polsce, na Górnym Śląsku, w województwie śląskim, na Wyżynie Śląskiej, w centrum konurbacji górnośląskiej.Izraelicka Niezależna Gmina Wyznaniowa w Poznaniu - gmina żydowska z siedzibą w Poznaniu, założona w 2001 roku. Pozostaje w opozycji do Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich. Przewodniczącym gminy jest Szymon Majkowski.

    Struktura gminy żydowskiej była ściśle zhierarchizowana. Najwyższymi rangą członkami kahału byli seniorzy, pełniący oficjalne funkcje reprezentacyjne, ale i sądownicze oraz zajmujący się najistotniejszymi kwestiami administracyjnymi. Nieco niżej w hierarchii, przejmując część zadań seniorów, znajdowali się ławnicy. Ważną rolę w strukturach każdej gminy pełnił rabin, będąc nie tylko przywódcą religijnym, ale i nierzadko powiernikiem czy doradcą w sprawach osobistych.

    Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.Gmina Wyznaniowa Starozakonnych w RP – żydowska gmina wyznaniowa z siedzibą w Warszawie, której założycielem i obecnym prezesem jest Bolesław Szenicer.

    W ramach gminy działały liczne komisje, zajmujące się szczegółami kwestii administracyjnych. Przewodniczyli im kahalnicy.

    Dziś w Polsce istnieje tylko 8 gmin żydowskich oraz 7 filii tych gmin, skupionych w Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP, funkcjonującym na podstawie ustawy z dnia 20 lutego 1997 r. o stosunku Państwa do Gmin Wyznaniowych Żydowskich w Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 41, poz. 251). Największe z nich znajdują się w Warszawie, Krakowie i Łodzi. Przewodniczącym Związku jest Piotr Kadlčik. Naczelnym rabinem RP jest Michael Schudrich.

    Piotr Krzysztof Kadlčik (ur. 11 stycznia 1962 w Warszawie) – polski filolog, tłumacz i działacz społeczności żydowskiej, działacz opozycji demokratycznej w PRL.Gmina Wyznaniowa Żydowska w Łodzi – ortodoksyjna gmina żydowska z siedzibą w Łodzi, obejmująca centralną część Polski. Gmina jest członkiem Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich.

    Związek tworzy osiem gmin żydowskich:

  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Warszawie (z filią w Lublinie),
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska we Wrocławiu (z filiami w Wałbrzychu i Żarach),
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie,
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Łodzi,
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Szczecinie,
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Katowicach (z filiami w Bytomiu i Gliwicach),
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Bielsku-Białej,
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Legnicy.
  • oraz dwie filie samego ZGWŻ:

    Gmina Wyznaniowa Żydowska w Legnicy – gmina żydowska z siedzibą w Legnicy, będąca członkiem Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP. Swoim zasięgiem obejmuje teren byłego województwa legnickiego.Gmina Wyznaniowa Żydowska w Krakowie – gmina żydowska z siedzibą w Krakowie, będąca członkiem Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP. Swoim zasięgiem obejmuje południowo-wschodnią Polskę.
  • Filia ZGWŻ w Gdańsku,
  • Filia ZGWŻ w Poznaniu.
  • Gminy nie należące do ZGWŻ:

  • Gmina Wyznaniowa Starozakonnych w RP
  • Niezależna Gmina Wyznania Mojżeszowego
  • Izraelicka Niezależna Gmina Wyznaniowa w Poznaniu
  • Linki zewnętrzne[]

  • Dia–pozytyw: Gmina. [dostęp 2013-11-12]. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-09-22)].
  • Gmina Wyznaniowa Żydowska w Warszawie



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Gmina Wyznaniowa Żydowska we Wrocławiu – gmina żydowska z siedzibą we Wrocławiu, będąca członkiem Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP. Swoim zasięgiem obejmuje południowo-zachodnią i część centralnej Polski.
    Niezależna Gmina Wyznania Mojżeszowego w RP – żydowska gmina wyznaniowa z siedzibą w Gdańsku, której założycielem i obecnym przewodniczącym jest Jakub Szadaj.
    Przywilej, łac. privilegium – prawo (dokument) lub ugoda w prawie nadane przez monarchę określonej grupie społecznej (stanowi) obowiązujące na danej ziemi lub w całym kraju (przywilej generalny). Przywileje najczęściej miały formę zrzeczenia się przez monarchę pewnych swoich kompetencji na rzecz wymienionych adresatów przywileju.
    Gmina Wyznaniowa Żydowska w Bielsku-Białej – gmina żydowska z siedzibą w Bielsku-Białej, będąca członkiem Związku Gmin Wyznaniowych Żydowskich w RP. Swoim zasięgiem obejmuje teren byłego województwa bielskiego.
    Rabin (hebr. רַבִּי rabbī) – podstawowa funkcja religijna w judaizmie. Rabbi to hebrajskie słowo oznaczające mistrza. We współczesnym judaizmie tradycyjnym rabin jest jednocześnie administratorem gminy wyznaniowej, odpowiedzialnym za prowadzenie nabożeństw, szkoły zwanej cheder i opiekę nad domem modlitwy, czyli synagogi, oraz pełni funkcję duchowego ojca, doradcy, sędziego i interpretatora prawa religijnego w gminie. Nie jest on jednak namaszczonym przez Boga duchownym i jego autorytet opiera się wyłącznie na wiedzy i „bogobojności”.
    Poznań (niem. Posen, łac. Posnania, jidysz פּױזן Pojzn) – miasto na prawach powiatu w zachodniej Polsce, położone na Pojezierzu Wielkopolskim, nad Wartą, u ujścia Cybiny. Historyczna stolica Wielkopolski, od 1999 r. siedziba władz województwa wielkopolskiego i powiatu poznańskiego. Miasto jest istotnym węzłem drogowym i kolejowym, funkcjonuje tu również międzynarodowy port lotniczy.
    Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.028 sek.