• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Judasz Iskariota

    Przeczytaj także...
    Papiasz z Hierapolis, cs. Swiaszczennomuczenik Papij Ierapolskij – biskup Hierapolis w Azji Mniejszej, teolog, jeden z Ojców Apostolskich, żyjący prawdopodobnie w latach 70-135, męczennik, święty Kościoła katolickiego i prawosławnego.Nowy Testament (gr. Ἡ Καινὴ Διαθήκη, on Kainē Diathēkē) – druga, po Starym Testamencie, część Biblii chrześcijańskiej, powstała na przestrzeni 51-96 r. n.e.; stanowi zbiór 27 ksiąg, przedstawiających wydarzenia z życia Jezusa i wczesnego Kościoła oraz pouczenia skierowane do wspólnot chrześcijańskich, tradycyjnie datowanych na drugą połowę I wieku; niektórzy bibliści datują część ksiąg również na pierwszą połowę II wieku; główne źródło chrześcijańskiej doktryny i etyki.
    Szekel – starożytna hebrajska miara masy równa około 12 dag. Również miara babilońska, stosowana w dolinie Tygrysu i Eufratu.
    Pocałunek Judasza, pędzla Giotta (Padwa).
    Judasz prowadzący 12 żołnierzy do Jezusa

    Judasz Iskariota (Judasz to grecka forma imienia Juda, Iskariota – hebr. אִישׁ־קְרִיּוֹת – mąż z Kariotu, dosłownie „mąż kariocki”) – jeden z apostołów, według przekazów Ewangelii synoptycznych wydał Jezusa Chrystusa w ręce Sanhedrynu (według Mateusza za trzydzieści srebrników), po czym – również według Mateusza – popełnił samobójstwo.

    Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.Wielkanoc, Pascha, Niedziela wielkanocna, Zmartwychwstanie Pańskie, mazow. Wielki Dzień – najstarsze i najważniejsze święto chrześcijańskie upamiętniające Zmartwychwstanie Jezusa Chrystusa, obchodzone przez Kościoły chrześcijańskie wyznające Nicejskie Credo (325 r.).

    Jeśli chodzi o genezę przydomku Iskariota, wysunięto trzy hipotezy:

    1. pochodzi od miejsca pochodzenia Judasza – miasta Kariot (południowa JudeaJoz 15,25); pogląd ten potwierdza fakt, że Judasz był też nazywany synem Szymona Iskarioty (J 13,26); wedle tej opinii byłby jedynym z Dwunastu, który nie pochodził z Galilei,
    2. związany jest ze słowem sicarius, co znaczyłoby, że Judasz był związany z sykariuszami, skrajnym odłamem zelotów (pogląd odrzucany lub przyjmowany za najbardziej prawdopodobny),
    3. pochodzi od aramejskiego słowa iszkarja (kłamca) – w myśl tej teorii został on nadany Judaszowi dopiero przez tradycję chrześcijańską.

    Wszystkie wykazy apostołów zawarte w Nowym Testamencie wymieniają Judasza na ostatnim miejscu.

    Sanhedryn (hebr. סנהדרין Sanhedrin, gr. συνέδριον Synedrion), inaczej Wysoka Rada lub Wielki Sanhedryn (hebr. Sanhedrin Ha-Gdola) był w starożytnej Judei najwyższą żydowską instytucją religijną i sądowniczą wspomnianą w źródłach po raz pierwszy w 203 roku p.n.e. Sanhedryn zbierał się w Jerozolimie na Wzgórzu Świątynnym i składał się z 71 członków, głównie arystokracji saducejskiej. Od czasu Machabeuszów w skład sanhedrynu wchodzili także faryzeusze. Przewodniczącym (nasim) sanhedrynu był z urzędu arcykapłan.Giotto di Bondone, właściwie Angiolo di Bondone, zdrobniale Angiolotto (ur. ok. 1266, zm. 8 stycznia 1337 we Florencji) − malarz i architekt włoski, tercjarz franciszkański.

    Źródła przypisują Judaszowi różne sposoby popełnienia samobójstwa. Mt 27,5: „Rzuciwszy srebrniki ku przybytkowi oddalił się, potem poszedł i powiesił się”. Według Piotra (Dz 1,18) „spadłszy głową na dół, pękł”. Natomiast według Papiasza „zdrajca tak się roztył, iż nie mógł tam, gdzie łatwo przejeżdżał wóz, przejść nawet z pochyloną głową”. Chrześcijanie wierzą, że fakty te zostały przepowiedziane w Starym Testamencie (zob. Mt 27,3–10; 13,18–19; Dz 1,15–20).

    Egipt (arab. مصر Miṣr; dialekt egipski: Máṣr (/masˤɾ/); łac. Aegyptus, gr. Αίγυπτος Aígyptos), nazwa oficjalna Arabska Republika Egiptu (arab. جمهوريّة مصر العربيّة Dżumhurijjat Misr Al-Arabijja) – państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt graniczy z Izraelem i Strefą Gazy na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie. Od północy rozpościera się Morze Śródziemne, a na wschodzie Morze Czerwone.James Joseph Jacques Tissot (ur. 15 października 1836 w Nantes, zm. 8 sierpnia 1902 w Buillon) - francuski malarz neoklasycystyczny. Studiował na École nationale supérieure des beaux-arts.

    Gnostycka sekta ofitów (II wiek) czciła Judasza jako aktywnego uczestnika Bożego planu zbawienia (bez zdrady Judasza nie doszłoby do ukrzyżowania Jezusa, a co za tym idzie, nie byłoby Zmartwychwstania).

    W Wielkanoc roku 2006 wydano tłumaczenie odnalezionej w 1978 r. w Egipcie koptyjskiej kopii (datowanej na III/IV wiek) gnostyckiego apokryfu nazwanego Ewangelią Judasza (datowanego na II wiek), według którego Jezus poprosił Judasza, aby go wydał, co oznaczałoby, że Judasz nie był zdrajcą, lecz wykonawcą woli Chrystusa. Przy podawaniu tej informacji pomija się jednak często fakt, że w apokryfie argumentem Jezusa za zdradą było nie zbawienie ludzkości, lecz uwolnienie jego samego od cielesnej powłoki.

    Apokryf (gr. ἀπόκρυφος, ápókryphos – ukryty, tajemny) – określenie używane obecnie głównie w kontekście ksiąg o zabarwieniu religijnym z okresu przełomu naszej ery, które Kościół katolicki uważa za nienatchnione, w szczególności to księgi niewchodzące w skład Biblii.Gnostycyzm (z stgr. γνωστικός gnostikos „dotyczący wiedzy, służący poznaniu”) – doktryny i ruchy religijne powstałe w I i II w. na wschodzie cesarstwa rzymskiego, gł. w Syrii i Egipcie, dualistyczne i łączące elementy chrześcijaństwa z grecko-egipskim hermetyzmem. Zrodziły się one w kościołach lokalnych, związanych częściowo z tradycjami judeochrystianizmu, poszukujących własnej drogi i dążących do uniezależnienia się od większych metropolii. Około VI wieku ruchy gnostyckie zostały wchłonięte przez szerzący się manicheizm.

    Według jednej z hipotez, Judasz zgodził się zostać jednym z Apostołów, gdyż widział w osobie Jezusa przywódcę, który by poprowadził Żydów przeciwko Rzymianom. Sam Judasz miał być faworyzowany na tle pozostałych uczniów, co ma rzekomo potwierdzać wybranie go na skarbnika apostołów, co – według amerykańskiego duchownego Davida Wilkersona – ma być dowodem na zaufanie Jezusa względem Iskarioty. Inną poszlaką mającą wskazywać na uprzywilejowanie Judasza ma być jego często zasiadanie bezpośrednio po prawej stronie Chrystusa, co miało być miejscem zaszczytnym.

    Judea (hebr. יהודה, Yāhūdhā, arab. Jahuza, gr. Ιουδαία, łac. Iudaea) – górzysta kraina geograficzna położona w historycznej środkowej części Izraela. Obecnie terytorium to jest podzielone pomiędzy Izraelem a Autonomią Palestyńską. Judea to nazwa Judy używana od IV w. p.n.e. po przejęciu władzy nad Judą przez Greków.Język koptyjski – potomek języka staroegipskiego, ostatnia faza rozwojowa języka egipskiego, należy do rodziny języków afroazjatyckich. Od XIX wieku jest językiem martwym. Do jego zapisu używano pisma alfabetycznego zapożyczonego od Greków. Ponieważ jednak w języku koptyjskim istniały głoski nieistniejące w grece, twórcy alfabetu koptyjskiego zapożyczyli z demotyki siedem znaków (lub sześć w zależności od dialektu), wystylizowali je i przy ich pomocy przekazywali dźwięki. Są to: Ϣ, Ϥ, Ϧ, Ϩ, Ϫ, Ϭ, Ϯ. Autorem pierwszego słownika j.koptyjskiego jest Jean-François Champollion, człowiek, który odszyfrował hieroglify.

    Inna hipoteza głosi, że Judasz celowo zdradził Jezusa, aby po jego śmierci móc przeprowadzić z grupą zelotów powstanie przeciw Rzymowi, co z kolei kłóci się z biblijnym przekazem, w którym popełnia samobójstwo.

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. J 13,26 w przekładach Biblii.
    2. Julia Królewiec. Przeklęty Judasz Iskariota.. „Enigma”. 1 (Grudzień-Styczeń) (2015). s. 30-34. ISSN 2083-1900. 
    3. J. Gnilka, Jezus z Nazaretu, s. 230.
    4. W. Fricke, Ukrzyżowany w majestacie prawa, s. 148-154
    5. J. Lehmann, Tajemnica Rabbiego Jezusa, s. 102
    6. Tajemnice Biblii: Zaginione ewangelie. Andy Papadopoulos (reż.). Tajemnice Biblii. Discovery World. 19 lipca 2011.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Martin Bocian, Ursula Kraut, Iris Lenz, Leksykon postaci biblijnych, Juliusz Zychowicz (tłum.), Kraków: „Znak”, 1995, s. 295-300, ISBN 83-7006-393-4, OCLC 830112817.
  • Bosak Cz. P., Postacie Nowego Testamentu. Słownik-konkordancja, Poznań-Pelplin 1996, s. 417-423.
  • Joachim Gnilka, Jezus z Nazaretu. Orędzie i życie, Juliusz Zychowicz (tłum.), Józef Kudasiewicz, Kraków: „Znak”, 1997, s. 230, ISBN 83-7006-431-0, OCLC 749882567.

  • International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Ofici (także znani jako Ofianie lub Serpentynianie /z (gr.) ὄφιανοι, ὄφις = wąż/) – gnostyckie sekty w Syrii i Egipcie ok. 100 po Chr. Członkowie tych sekt czcili węża z Księgi Rodzaju jako symbol gnozy (poznania), którą tyran Yaldabaoth (demiurg) chciał ukryć przed Adamem i Ewą.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    Samobójstwo (łac. suicidium, od sui caedere, „zabić się”) – celowe działanie mające na celu odebranie sobie życia. Samobójstwo wynika często z uczucia smutku, które w wielu przypadkach jest rezultatem zaburzeń psychicznych takich jak depresja, zaburzenia afektywne dwubiegunowe, schizofrenia, alkoholizm lub uzależnienie od środków odurzających. Stresory takie jak problemy finansowe lub problemy w zakresie relacji międzyludzkich również odgrywają istotną rolę. Próby zapobiegnięcia samobójstwu obejmują ograniczenie dostępu do broni palnej, leczenie zaburzeń psychicznych, w tym uzależnienia od środków odurzających, a także poprawę sytuacji ekonomicznej.
    Ewangelie synoptyczne (z gr. εὐαγγέλιον, euangelion, dosł. dobra nowina; συνοψις, synopsis: zestawienie, patrzenie razem, wspólnie) – wspólna nazwa dla ewangelii według św. Mateusza, według św. Marka i według św. Łukasza. Jako pierwszy trzy pierwsze Ewangelie nazwał synoptycznymi J. J. Griesbach (zm. 24 marca 1812).
    Joachim Gnilka (ur. 8 grudnia 1928 w Głubczycach, zm. 18 stycznia 2018 w Monachium) – niemiecki teolog katolicki, egzegeta oraz biblista.
    Apostoł (gr. apostolos = wysłannik) – nazwa używana w Nowym Testamencie najczęściej na określenie najbliższych uczniów Jezusa Chrystusa powołanych przez niego osobiście i „wysłanych” do głoszenia jego nauk. Samo pojęcie występuje też w Nowym Testamencie na określenie innych osób.
    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Galilea (hebr. הגליל, ha-Galil; arab. الجليل‎, Al-Dżalil; łac. Galilaea) – kraina historyczna w północnym Izraelu i w Palestynie, między Morzem Śródziemnym a rzeką Jordan.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.035 sek.