• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Juan Ignacio Molina

    Przeczytaj także...
    Towarzystwo Jezusowe, SJ (łac. Societas Iesu, SI), jezuici – męski papieski zakon apostolski Kościoła katolickiego, zatwierdzony przez papieża Pawła III 27 września 1540. Towarzystwo Jezusowe zostało założone w głównej mierze do walki z reformacją, by bronić i rozszerzać wiarę oraz naukę Kościoła katolickiego, przede wszystkim przez publiczne nauczanie, ćwiczenia duchowe, edukację i udzielanie sakramentów.Wigoń, wikunia (Vicugna vicugna) – gatunek południowoamerykańskiego, roślinożernego ssaka parzystokopytnego, najmniejszy przedstawiciel rodziny wielbłądowatych (Camelidae), protoplasta alpaki, blisko spokrewniony z gwanako i lamą, zwierzętami określanymi w języku polskim wspólną nazwą lamy. Żyje w małych grupach rodzinnych, na stokach Andów.
    Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.

    Juan Ignacio Molina (ur. 24 czerwca 1740 w Guaraculén w regionie Maule w Chile, zm. 12 września 1829 w Bolonii we Włoszech) – chilijski jezuita i naturalista.

    Biografia[]

    Molina urodził się w Guaraculén, dużej farmie w pobliżu Villa Alegre w regionie Maule w Chile (obecnie prowincja Linares). Rodzice nazywali się Agustín Molina i Francisca González Bruna. Pobierał nauki w Talca, a następnie w Kolegium Jezuickim w Concepción. Gdy w 1768 jezuici zostali wyrzuceni z Chile, przeniósł się do Bolognii we Włoszech, gdzie pracował jako wykładowca historii naturalnej. W roku 1782 wydał drukiem Saggio sulla Storia Naturale del Cile, które było pierwszym naukowym opisem fauny i flory Chile. Wiele gatunków zostało w ten sposób po raz pierwszy opisanych naukowo. Dzieło to zostało przetłumaczone na francuski, hiszpański, niemiecki i angielski.

    Chile (Republika Chile, hiszp. República de Chile) – państwo w Ameryce Południowej, ciągnące się długim pasem na zachodnim wybrzeżu kontynentu nad Oceanem Spokojnym. Stolicą Chile jest Santiago. Graniczy z Peru, Boliwią i Argentyną. Do Chile należą liczne wyspy przybrzeżne i wyspy na otwartym oceanie (w sumie ok. 3 tys.): Juan Fernández, Wyspa Wielkanocna (najbardziej oddalona od innych wysp i lądów zamieszkana wyspa na świecie), Sala y Gómez, San Ambrosio, San Félix, Chiloé, Campana, Santa Inés, Chonos.Szynszyla mała (Chinchilla lanigera) – endemiczny gatunek gryzonia z rodziny szynszylowatych, o pięknym futrze, które na przestrzeni ostatnich 200 lat było głównym powodem masowych polowań na te zwierzęta. Dzika, rabunkowa gospodarka łowiecka doprowadziła do wybicia niemal całej populacji szynszyli na wolności. C. langiera żyje obecnie niemal wyłącznie na terenie Parku Narodowego Szynszyli (hiszp. Reserva Nacional Las Chinchillas) – rezerwatu położonego w okolicy miasta Illapel w chilijskiej prowincji Choapa – oraz w 42 koloniach rozsianych w jego okolicy. Szynszyla mała jest obecnie zaliczana przez International Union for Conservation of Nature (IUCN) do gatunków krytycznie zagrożonych na wolności.

    Mieszkając we Włoszech Molina badał również Parco dei Gessi Bolognesi, opisując jego strukturę geologiczną i walory naturalne. W 1821 opublikował w Bolonii Memorie di Storia Naturale. Badacz zmarł mając blisko 90 lat.

    W 1834 jedno z chilijskich miast zostało nazwane jego imieniem.

    Taksonomia[]

    Juan Ignacio Molina jako pierwszy opisał liczne gatunki chilijskich roślin (m. in. araukarię chilijską, orczę boldo, mydłokę właściwą, Maytenus williamsii, Maytenus boaria, trzęślicę) i zwierząt (m. in. nutrię, koszatniczkę, kota pampasowego, wikunię, flaminga chilijskiego, szynszylę małą, huemala).

    Huemal chilijski (Hippocamelus bisulcus) – gatunek ssaka parzystokopytnego z rodziny jeleniowatych blisko spokrewniony z huemalem peruwiańskim (Hippocamelus antisensis). Gatunek rzadki i do niedawna słabo znany.Concepción – miasto w środkowym Chile, położone nad rzeką Biobío, około 10 km od jej ujścia do Oceanu Spokojnego. 36°50′S 73°03′W/-36,833333 -73,050000. Ośrodek administracyjny regionu Biobío. Miasto w 2006 liczyło 292 589, a wraz z aglomeracją 1 322 581 mieszkańców.

    W różnych dziełach, gdzie cytuje się jego publikacje, nazywany jest Opatem Moliną. Autorzy używają też włoskich form jego imienia i nazwiska – Giovanni Ignazio Molina. Hipólito Ruiz López dedykował mu nazwę rodzaju Molina, później uznanego w 1902 za podrodzaj Baccharis przez Heeringa, obecnie zaś przywróconego jako Neomolina przez F. H. Hellwiga. Inni biolodzy uczcili naturalistę nazywając jego imieniem rodzaj Gramineae – Moliniopsis, jako synonim dla Molinia używanego przez Franza Paula von Schranka.

    Trzęślica (Molinia Schrank) – rodzaj roślin należących do rodziny wiechlinowatych. Należą do niego 2–3 gatunki, występujące w Europie i Azji. Gatunkiem typowym jest Molinia caerulea L..Araukaria chilijska, igława chilijska (Araucaria araucana) – gatunek drzewa nagonasiennego z rodziny araukariowatych. Pochodzi z Ameryki Południowej z andyjskich terenów Chile, Argentyny, gdzie rośnie w lasach mieszanych na wysokości 800-1600 m n.p.m. Do Europy zostało sprowadzone w XVIII wieku ze względu na swoje właściwości. Dostarcza dość twardego drewna do budownictwa okrętowego, na narzędzia gospodarskie itp.

    Dzieła[]

  • Elejias Latinas (1761)
  • Compendio della Storia geografica, naturale, e civile del Regno del Cile (Bolonia 1776)
  • Saggio sulla Storia Naturale del Cile del Signor Abate Giavinni Ignazio Molina (Bolonia 1782)
  • Saggio sulla Storia Naturale Del Cile di Gio: Ignacio Molina Seconda edizione accreciusta e arricchita di una nuova carta geografica e del ritrati dell' autore (Bolonia 1810)
  • Analogias menos observadas de los tres reinos de la Naturaleza (1815)
  • Sobre la propagación del genero humano en las diversas partes de la tierra (1818)
  • Memorie di Storia naturale, lette in Bologna nelle adunante dell'Istituto dall'Abate Gioan-Ignazio Molina Americano. Membro dell'Istituto Pontificio (Bolonia 1821)
  • Przypisy

    1. Juan Bautista Ignacio Molina: The geographical, natural and civil history of Chili, tr. by an American gentleman R. Alsop (ang.). [dostęp 28 sierpnia 2008].

    Bibliografia[]

  • "Juan Ignacio Molina". Catholic Encyclopedia. (1913). New York: Robert Appleton Company.
  • (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Nutria amerykańska (Myocastor coypus) – gatunek gryzonia z rodziny nutriowatych (Myocastoridae), której jest jedynym przedstawicielem. W starszych systematykach rodzina nutriowatych jest włączana jako podrodzina Myocastorinae do rodziny kolczakowatych (Echimyidae).Język francuski (fr. langue française lub français) – język pochodzenia indoeuropejskiego z grupy języków romańskich. Jako językiem ojczystym posługuje się nim ok. 80 mln ludzi: ok. 65 mln Francuzów, ok. 4,5 mln Belgów (czyli 42%), ok. 1,5 mln Szwajcarów (czyli 20%), a także ok. 8 mln mieszkańców kanadyjskich prowincji Québec, Ontario i Nowy Brunszwik. Ok. 201 milionów osób na całym świecie używa francuskiego jako języka głównego (oszacowanie z 2009 r. według Organisation mondiale de la Francophonie), a 72 miliony jako drugiego języka codziennego (w tym krajach Maghrebu). Wiele z tych osób mieszka w krajach, w których francuski jest jednym z języków urzędowych, bądź powszechnie używanych (54 kraje). Paradoksalnie, w Algierii, Maroku, i Tunezji, gdzie nie ma statusu języka urzędowego, jest bardziej rozpowszechniony niż w wielu krajach Czarnej Afryki, w których jest jedynym językiem urzędowym.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Gatunek (łac. species, skrót sp.) – termin stosowany w biologii w różnych znaczeniach, zależnie od kontekstu, w jakim występuje. Najczęściej pod pojęciem gatunku rozumie się:
    Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.
    Język hiszpański (hiszp. idioma español, castellano) – język należący do rodziny romańskiej języków indoeuropejskich. Współczesne standardy literackie (z Hiszpanii i Ameryki hiszpańskojęzycznej) wywodzą się ze średniowiecznego języka kastylijskiego. Jeszcze dziś język hiszpański bywa nazywany kastylijskim, dla odróżnienia go od innych języków używanych w Hiszpanii (zob. niżej).
    Rodzaj (łac. genus, l.mn. genera) – podstawowa, obowiązkowa kategoria systematyczna obejmująca gatunek lub monofiletyczną grupę gatunków wyróżnionych na podstawie jednej lub więcej cech taksonomicznych. Nazwą rodzaj określany jest też każdy takson w randze rodzaju.
    Geologia (gr. gḗ ‘Ziemia’, lógos ‘słowo’, ‘nauka’) – jedna z nauk o Ziemi, zajmuje się budową, własnościami i historią Ziemi oraz procesami zachodzącymi w jej wnętrzu i na jej powierzchni, dzięki którym ulega ona przeobrażeniom. W szerszym znaczeniu geologia dotyczy również innych planet skalistych.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Zwierzęta (Animalia) – królestwo obejmujące wielokomórkowe organizmy cudzożywne o komórkach eukariotycznych, bez ściany komórkowej, w większości zdolne do aktywnego poruszania się. Są największym i najbardziej zróżnicowanym gatunkowo królestwem organizmów. Największą grupę zwierząt stanowią bezkręgowce, a wśród nich owady. Drugą, obok bezkręgowców, grupą zwierząt są kręgowce. Wśród nich tradycyjnie wyróżnia się ryby, płazy, gady, ptaki i ssaki, do których należy również człowiek.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.032 sek.