• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • John Wesley

    Przeczytaj także...
    List do Rzymian [Rz lub Rzym] – jeden z listów Nowego Testamentu autorstwa apostoł Pawła. List został napisany najprawdopodobniej pod koniec trzeciej podróży misyjnej apostoła Pawła w Koryncie w latach 57/58 n.e. Adresatem listu była rzymska gmina chrześcijańska. Anglicy (ang. English people) – naród germański zamieszkujący głównie Wielką Brytanię, zwłaszcza Anglię (ok. 45 mln), posługujący się językiem angielskim z grupy języków germańskich. Poza Zjednoczonym Królestwem mieszkają głównie w Republice Południowej Afryki, Związku Australijskim, Kanadzie i Stanach Zjednoczonych. Anglicy wyznają głównie anglikanizm. Ich kultura zaczęła się kształtować w średniowieczu pod wpływami celtyckimi, romańskimi (gł. francuskimi) oraz skandynawskimi (głównie normańskimi i nordyckimi). Od czasów nowożytnych zaczęła wpływać na kulturę reszty świata. Za pierwszego Anglika uważa się człowieka z Boxgrove, którego szczątki znaleziono w hrabstwie West Sussex.
    Kościół /(gr.) ἐκκλησία (ekklesia), zgromadzenie obywatelskie/ – w teologii chrześcijańskiej, wspólnota ludzi ze wszystkich narodów, zwołanych przez Apostołów, którzy zostali posłani przez Jezusa Chrystusa, by utworzyć zgromadzenie wybranych, stających się wolnymi obywatelami Królestwa niebieskiego. Wspólnota Kościoła ma cztery zasadnicze cechy, sformułowane w Nicejsko-konstantynopolitańskim wyznaniu wiary (381 r.): jedność, świętość, powszechność i apostolskość. Pierwszym zadaniem Ludu Bożego, jako ustanowionej poprzez chrzest wspólnoty /(gr.) koinonia/ wiary i sakramentów, jest bycie sakramentem wewnętrznej jedności ludzi z Bogiem oraz jedności całej ludzkości, która ma się zrealizować. Kościołem nazywa się też wspólnotę lokalną Kościoła powszechnego, tzw. kościoły lokalne, a także określone wyznanie chrześcijańskie. Tajemnicą Kościoła zajmuje się gałąź teologii – eklezjologia.

    John Wesley (ur. 17 czerwca 1703 w Epworth, Anglia, zm. 2 marca 1791 w Londynie) – angielski duchowny anglikański, teolog, kaznodzieja przebudzeniowy, współtwórca, wraz z bratem Charlesem, ruchu metodystycznego, a potem niezależnego Kościoła Metodystycznego. Jego idee miały zasadniczy wpływ na rozwój ewangelikalizmu oraz powstanie ruchu świętości, a potem także pentekostalizmu.

    Ewangelikalizm, chrześcijaństwo ewangelikalne, pot. chrześcijaństwo ewangeliczne – jest nurtem pobożnościowym w protestantyzmie, opartym na specyficznej duchowości. W większości protestantyzm ewangelikalny jest nurtem konserwatywnym i sprzeciwia się tendencjom liberalnego chrześcijaństwa, które zaznaczają się w głównym nurcie protestantyzmu. Powstał na gruncie purytanizmu, ortodoksji protestanckiej i pietyzmu. Niektóre jego elementy pobożnościowe w 2. połowie XX wieku przyjęły się także poza protestantyzmem.Pentekostalizm (ruch zielonoświątkowy) – odłam chrześcijaństwa wyrosły i zakorzeniony w ewangelikalnym protestantyzmie.

    Bohater wiary wielu Kościołów protestanckich, szczególnie metodystycznych i zielonoświątkowych, także luterańskich; uznany za odnowiciela Kościoła; święty Kościoła anglikańskiego.

    Życiorys[]

    Był jednym z dziewiętnaściorga dzieci pastora Kościoła anglikańskiego. Jego dziadek też był duchownym, dlatego John również zaczął służyć Kościołowi. Studiował na Uniwersytecie Oksfordzkim, a święcenia przyjął w 1727 roku. Razem z młodszym bratem utworzył tzw. „Święty Klub” – świeckie stowarzyszenie skupiające młodych mężczyzn, głównie studentów oksfordzkich, mające na celu działalność misyjną. Z czasem ten ruch przekształcił się w Kościół Metodystyczny.

    Kaznodzieja – duchowny zajmujący się wygłaszaniem kazań. Do najwybitniejszych kaznodziejów w dziejach Polski należą:Duchowieństwo, także kler (łac. clerus z gr. kléros) – część społeczeństwa danego państwa będąca kapłanami określonego kościoła.

    W 1735 roku bracia Wesleyowie odwiedzili jako misjonarze amerykańską kolonię Georgia, lecz pobyt tam nie okazał się udany. Gdy wrócili do Anglii w 1738 roku John doświadczył przeżycia, które odmieniło jego życie, a miało swój początek trzy lata wcześniej w czasie podróży morskiej do Georgii. W pewnej chwili w trakcie tej podróży nadszedł sztorm i połamał maszt statku. Podczas gdy wszyscy Anglicy na statku byli przerażeni, bracia morawscy znajdujący się na pokładzie spokojnie śpiewali nabożne pieśni i modlili się. To doświadczenie sprawiło, że Wesley sądził, że morawianie mieli siłę wewnętrzną, której mu brakowało. Kolejne doświadczenie z 24 maja 1738 na spotkaniu braci morawskich na ulicy Aldersgate w Londynie, na którym czytano wstęp Lutra do Listu do Rzymian i które opisał słowami: „czułem, że moje serce dziwnie rozgrzewa się”, było tylko jednym z wielu doświadczeń w jego podróży wiary. Kilka tygodni później wygłosił znaczące kazanie o doktrynie osobistego zbawienia w chwili obecnej dokonującego się przez wiarę.

    Marcin Luter (niem. Martin Luther, ur. 10 listopada 1483 r. w Eisleben, zm. 18 lutego 1546 r. tamże) – niemiecki reformator religijny, teolog i inicjator reformacji, mnich augustiański, doktor teologii, współtwórca luteranizmu. Autor 95 tez potępiających praktykę sprzedaży odpustów, w których odrzucał możliwość kupienia łaski Bożej.Odnowiciele Kościoła – tytuł nadawany osobom wspominanym w luterańskim kalendarzu liturgicznym w dowód uznania za działania na rzecz odnowy i reformacji Kościoła.

    Chociaż jego rozumienie zarówno usprawiedliwienia jak i pewności zbawienia dojrzewało, nigdy nie przestał głosić znaczenia wiary dla zbawienia i o świadectwie bycia dzieckiem Bożym, które składa Duch Boży i duch człowieka wierzącego.

    Sprzymierzył się ze społecznością braci morawskich z Fetter Lane, i w 1738 odbył podróż do Herrnhut, morawskiej centrali w Niemczech. Pod koniec 1739 roku zerwał jednak z braćmi morawskimi w Londynie z powodu ich, jak to określał, popadnięcia w różne herezje, zwłaszcza kwietyzm. Zaczął formować własny ruch, który spotykał się z opozycją i prześladowaniami.

    Protestantyzm – jedna z głównych gałęzi chrześcijaństwa, obok katolicyzmu i prawosławia, na którą składają się wyznania religijne powstałe na skutek ruchów reformacyjnych wewnątrz Kościoła rzymskokatolickiego rozpoczętych wystąpieniem Marcina Lutra w XVI wieku oraz ruchów przebudzeniowych w łonie macierzystych wyznań protestanckich w kolejnych stuleciach.Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.

    John Wesley poświęcił się misji odmieniania życia innych ludzi poprzez modlitwę, studiowanie Biblii i rygoryzm moralny. Przez pół wieku podróżował po Anglii, odprawiając nabożeństwa i wygłaszając kazania. Czasem spotkania religijne odbywały się w kościołach, często jednak pod gołym niebem lub na placach targowych. Podobno John Wesley przejechał konno 400 000 km i wygłosił 50 000 kazań. Napisał też wiele znanych pieśni religijnych. Wesley nie tylko organizował grupy metodystów, ale także ze zwykłych ludzi czynił kaznodziejów oraz swych pomocników. Pragnął pozostać członkiem Kościoła anglikańskiego, ale bolało go to, że kościół zbyt mało przejmował się tym, co go trapiło, zwłaszcza warunkami życia biednych mieszkańców miast i wsi. Do rozłamu doszło w 1784 roku, gdy Wesley naruszył reguły kościoła anglikańskiego, wyświęcając na kaznodziejów grupę metodystów. Do końca życia starał się utrzymać ruch metodystyczny w ramach Kościoła anglikańskiego i dopiero po śmierci Wesleya ukształtował się w Wielkiej Brytanii odrębny Kościół metodystyczny.

    Anglikanizm – jedna z gałęzi chrześcijaństwa, która powstała w Anglii w XVI wieku. Anglikanizm w części wywodzi się z tradycji protestanckiej, jednak w dużym stopniu zachował teologiczną więź z katolicyzmem.Londyn (ang. London) – miasto w południowo-wschodniej części Wielkiej Brytanii, stolica tego państwa, a także stolica Anglii.

    Przypisy

    1. Evangelical Lutheran Worship – Final Draft. Augsburg Fortress Press, 2006. Kościół Ewangelicko-Luterański w Ameryce.
    2. Lutheran Service Book. Concordia Publishing House, 2006. Kościół Luterański Synodu Missouri.

    Linki zewnętrzne[]

  • Wybrane kazania Jana Wesleya
  • Kościół Ewangelicko-Luterański w Ameryce (ang. Evangelical Lutheran Church in America, w skrócie ELCA) – największy Kościół luterański w Stanach Zjednoczonych, liczący według danych za 2011 rok 4 059 785 członków. Powstał w 1988 roku z połączenia trzech działających na obszarze USA Kościołów luterańskich. Jest członkiem Światowej Federacji Luterańskiej i Światowej Rady Kościołów. Od 2013 roku zwierzchnikiem Kościoła jest biskup Elizabeth Eaton.Kwietyzm – nurt w Kościele katolickim w XVII – XVIII w., kładący nacisk na osiągnięcie mistycznie pojętego spokoju (łac. quietus) wewnętrznego. Wedle kwietystów, chrześcijanin powinien całkowicie zdać się na łaskę bożą, wyzbywając się trosk i nie pokładając nadziei na zbawienie we własnych staraniach. Za twórcę nurtu uważa się hiszpańskiego księdza Miguela de Molinos (zm. 1696). Głównym propagatorem był jednak biskup Cambrai François Fénelon (zm. 1715). Kwietyzm został potępiony przez papieży Innocentego XI w 1687 r. i Innocentego XII w 1699 r.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Bracia morawscy, Ewangelicka Jednota Braterska, herrnhuci (cz. Jednota bratrská, niem. Evangelische Brüder-Unität, łac. Unitas Fratrum) – ewangelicka wspólnota kościelna ukształtowana w XVIII wieku w Niemczech, nawiązująca do doktryny i tradycji braci czeskich.
    Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.
    Uniwersytet Oksfordzki (ang. University of Oxford, łac. Universitas Oxoniensis) – uniwersytet w Oksfordzie założony przed 1167, najstarszy uniwersytet w Wielkiej Brytanii i krajach anglosaskich.
    Pastor (łac. pastor – pasterz) – w Kościołach protestanckich – duchowny, który pełni obowiązki duszpasterskie w zborze. Mianowany jest bądź przez organy centralne danego Kościoła (np. synod, generalną konferencję), bądź jest powoływany przez kongregację wiernych przez demokratyczny wybór.
    Kościół Luterański Synodu Missouri (ang. Lutheran Church – Missouri Synod, skrót: LCMS) – chrześcijański kościół protestancki tradycji staroluterańskiej działający w Stanach Zjednoczonych, należący do konserwatywnej rodziny kościołów luterańskich (tzw. wyznaniowego luteranizmu), stanowczo odrzucający teologię liberalnego chrześcijaństwa, a przez to wpisujący się w nurt protestantyzmu ewangelikalnego. Zorganizowany jest według modelu kongregacjonalnego; każdy zbór posiada autonomię.
    Biblia, Pismo Święte (z greckiego βιβλίον, biblion – zwój papirusu, księga, l.m. βιβλία, biblia – księgi) – zbiór ksiąg, spisanych pierwotnie po hebrajsku, aramejsku i grecku (w formie koinè (gr. κοινὴ)), uznawanych przez żydów i chrześcijan za natchnione przez Boga. Biblia i poszczególne jej części posiadają odmienne znaczenie religijne dla różnych wyznań. Na chrześcijańską Biblię składają się Stary Testament i Nowy Testament. Biblia hebrajska – Tanach obejmuje księgi Starego Testamentu. Poszczególne tradycje chrześcijańskie mają nieco inny kanon ksiąg biblijnych.
    Epworth – miasteczko i parafia na śródlądowej wyspie Axholme w dystrykcie North Lincolnshire, w hrabstwie ceremonialnym Lincolnshire w Anglii. Jest ono miejscem narodzin Johna Wesleya i Charlesa Wesleya. Wyspa zyskała swoją nazwę od czasu osuszenia jej przez holenderskiego inżyniera Sir Corneliusa Vermuydena (1627-1629). Dało ono nazwę wielu instytucjom związanym z metodyzmem.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.