l
  • Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Temat nie został wyczerpany?
    Zapraszamy na Forum Naukowy.pl
    Jeśli posiadasz konto w serwisie Facebook rejestracja jest praktycznie automatyczna.
    Wystarczy kilka kliknięć.

    Johann Stobäus

    Przeczytaj także...
    Valentin Thilo (Młodszy), niem. Valentin Thilo der Jüngere (ur. 19 kwietnia 1607 w Królewcu, zm. tamże 27 lipca 1662) – teolog luterański, profesor retoryki i poeta religijny.Basista – popularnie muzyk, instrumentalista, który gra na instrumencie basowym, takim jak gitara basowa, kontrabas, basetla, rzadziej dętym (np. tuba, suzafon). Czasem terminem tym określa się wokalistę śpiewającego basem, choć w tym przypadku prawidłowym nazewnictwem jest właśnie bas. W znaczeniu popkulturowym basista to najczęściej członek zespołu muzycznego. Wraz z perkusistą i instrumentalistą, który realizuje wypełnienie harmoniczne (np. pianistą lub gitarzystą niebasowym) tworzy sekcję rytmiczną.
    Katedra w Królewcu na Knipawie została wzniesiona w stylu gotyckim i jest jedyną znaczącą budowlą, która zachowała się z dawnego miasta. Kościół był siedzibą biskupów sambijskich, od 1525 roku świątynią luterańską. Dziś jest jednym z symboli tego miasta.
    Johann Stobäus

    Johann Stobäus, w Polsce znany jako Jan Stobeusz (ur. 6 lipca 1580 w Grudziądzu, zm. 11 września 1646 w Królewcu) – muzyk i kompozytor królewiecki.

    Biografia[ | edytuj kod]

    Syn ławnika i - zapewne - muzyka Jakuba Stobbe i Agnieszki z d. Kownackiej. W Grudziądzu rozpoczął naukę szkolną i opanował podstawy gry na flecie, harfie, lutni i organach. Od 1595 uczęszczał do katedralnej szkoły łacińskiej w Królewcu, 1600 rozpoczął studia na Albertynie i śpiewał w chórze kościelnym. Od 1599 do 1608 był uczniem Johannesa Eccarda, miejskiego kapelmistrza. 1601 został basistą w kapeli elektorskiej, a 1602 kantorem katedralnym. Od 1626 był kapelmistrzem dworskim elektora Jerzego Wilhelma i obywatelem Knipawy, nadal jednak podkreślając grudziądzkie pochodzenie. Do jego uczniów należeli Georg Weissel i Heinrich Albert, wraz z nimi bliskie więzy łączyły go z Simonem Dachem i jego kręgiem poetycko-towarzyskim.

    Stanisław Poręba (ur. 28 kwietnia 1934 w Białochowie, zm. 22 października 2010 w Grudziądzu) – polski historyk-regionalista i działacz kulturalny.Lutnia – nazwa odnosząca się do rodziny instrumentów zalicznych do instrumentów strunowych szarpanych. Jej przyswojenie przez kulturę europejską nastąpiło na styku z kulturą arabską. Pochodzi z arabskiej Hiszpanii (arab al-ud) lub z Sycylii, gdzie mogła trafić też za pośrednictwem muzyków bizantyjskich. W Europie grali na niej średniowieczni minstrele. Odgrywała pierwszoplanową rolę w muzyce renesansu (lutnia renesansowa) i wczesnego baroku (lutnia barokowa), dopóki nie wyparł jej klawesyn. Istniały jednak pewne odmiany lutni używane jeszcze pod koniec XVIII i w XIX wieku (zobacz. teorban, gallichon i lutnia romantyczna)

    Często komponował wspólnie z Eccardem i opublikował 2 części jego Preussische Festlieder (1642, 1644). Opracował też 2 serie motetów. Utrzymywał kontakty z kapelą dworu królewskiego w Warszawie i jej kapelmistrzem Marco Scacchim. W jego dorobku znajdują się kompozycje wokalne w języku łacińskim, niemieckim i polskim. Mowę pogrzebową ku jego czci, zawierającą szereg szczegółów biograficznych, wygłosił i wydał drukiem Valentin Thilo (Młodszy), Simon Dach opublikował okolicznościową poezję. Trzykrotnie wstępował w związki małżeńskie i miał pięcioro dzieci, spośród których ojca przeżył jedynie syn.

    Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.Kaliningrad (ros. Калининград, do 4 czerwca 1946 Królewiec (do XVI w. także Królówgród), ros. Кёнигсберг, niem. Königsberg, łac. Regiomontium, prus. Kunnegsgarbs, lit. Karaliaučius) – stolica obwodu kaliningradzkiego – eksklawy Federacji Rosyjskiej, u ujścia Pregoły do Bałtyku, w historycznej krainie Sambii. Liczba ludności Kaliningradu w 2006 wynosiła 434,9 tys.

    W Polsce jego nazisko występuje przede wszystkim jako Jan Stobeusz, ale również jako Jan Stobbe, Jan Stobaeus, Jan Stobeus, , Jan Stoba. W Grudziądzu na Os. Kawalerii Polskiej znajduje się ulica jego imienia (ul. Jana Stobeusza).

    Jan Stobeusz znał i używał trzech języków: polskiego, niemieckiego i łacińskiego. Również jego dzieła skomponowane zostały do tekstów łacińskich, niemieckich lub polskich. Przykładem dzieł z tekstem polskim polskich mogą być muzyczne opracowania niektórych psalmów w poetyckim przekładzie Jana Kochanowskiego. Psalm 128 z muzyką Stobeusza zawiera nawet autorską dedykację: Psalm Dawida Króla, Aktu weselnemu służący, Ku, Zacnie urodzonemu domowstwu Je' Mści, Pana Gabriela Swiebody, Obywatela miasta Nieświża, oblubiencowi, y jej Mści Pannie, Halszce Mellerownie, corce sławney pamięci, Je' Mści Pana, Heinrika, Kupaca sławnego y obywatela Wilenskiego, oblubienicy, Przy ofiarowaniu zyczlywości moiey, na pięć głosow złożony y do druku podany, Przez mię, Jana Stobaeusza z Grudziądza.

    Harfa − instrument strunowy szarpany (chordofon) w kształcie stylizowanego trójkąta, jeden z najstarszych instrumentów muzycznych, wywodzący sie z łuku muzycznego. W starożytności spotykana była również w kształcie łuku. Harfa była znana już w Azji Mniejszej około 5000 lat temu. Znana była również w kulturze w starożytnej Mezopotamii (tzw. harfa z Ur). Mówi się, że biblijny król Dawid śpiewał psalmy akompaniując sobie na harfie kinnor, która w rzeczywistości jednak nazywana jest harfą błędnie, będąc odmianą liry. Instrumenty przypominające harfę znaleźć można w wielu kulturach. Harfę przypomina np. chiński instrument strunowy o nazwie konghou.Jerzy Wilhelm Hohenzollern (ur. 13 listopada 1595 w Cölln (obecnie Berlin), zm. 1 grudnia 1640 w Królewcu) – od 1620 r. władca państwa Brandenburgia-Prusy, jako elektor brandenburski i książę pruski.

    Dzieła[ | edytuj kod]

  • Cantiones Sacrae 5-10. v. item Magnificat, Frankfurt/Oder 1624
  • Geistliche Lieder auf gewöhnliche Preußische Kirchenmelodien, Danzig 1634
  • Erster und Ander Theil der Preußischen Fest-Lieder, 5-8st. (nieukończone), Elbing 1642, Königsberg 1644
  • Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Łucjan Kamieński, Jan Stobeusz z Grudziądza, "Roczniki Korporacji Studentów Uniwersytetu Poznańskiego "Pomerania", R. 3, 1928
  • Stanisław Poręba, Mały poczet zasłużonych grudziądzan, 1, Grudziądz, Grudziądzkie Towarzystwo Kultury, 1993 (maszynopis powiel.)
  • Joachim Gudel, Stobeusz Jan, [w:] Słownik biograficzny Pomorza Nadwiślańskiego, pod red. Stanisława Gierszewskiego, t. 4, Gdańsk, Wydaw. Gdańskie, 1997, ISBN 83-87359-06-8
  • Aleksandra Patalas, Stobaeus (Stobäus, Stobeus, Stoboeus, Stobeusz) Johann, [w:] Polski Słownik Biograficzny, ISBN 83-86301-01-5, t. 43, Warszawa; Kraków, Societas Vistulana, 2004-2005, ISBN 83-88909-33-9
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Kantoreiarchiv.de
  • Johannes Eccard (ur. w 1553 w Mühlhausen/Thüringen (Turyngia), zm. w 1611 w Berlinie) – niemiecki kompozytor i muzyk.Simon Dach (ur. 29 lipca 1605 r. w Kłajpedzie, zm. 15 kwietnia 1659 r. w Królewcu) – poeta niemiecki, od 1639 r. wykładowca poezji na Albertynie i od 1653 r. jej rektor. Jego ojciec był Litwinem. Do skupionego wokół jego osoby poetyckiego kręgu należeli m.in. Caspar Stein, Johannes Eccard, Valentin Thilo (Starszy), Valentin Thilo (Młodszy) i Georg Weissel.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Czy wiesz że...? beta

    Motet (franc. le mot - słowo) – gatunek muzyczny, wokalny a cappella lub wokalno-instrumentalny, trwale obecny w muzyce od XIII w. Największą rolę odegrał w okresach średniowiecza i renesansu, gdy był głównym polem rozwoju polifonii. W wiekach późniejszych wchłaniał techniki wykształcone w innych formach lub był używany jako archaizm. Stał się też źródłem wielu form – takich jak renesansowy ricercar i późniejsza fuga.
    Jan Kochanowski (ur. 1530 w Sycynie, zm. 22 sierpnia 1584 w Lublinie) – polski poeta epoki renesansu, sekretarz królewski, wojski sandomierski w latach 1579–1584, prepozyt poznański w latach 1566–1574.
    Flet – instrument dęty drewniany z grupy aerofonów wargowych. Zazwyczaj ma postać cienkiej, pustej w środku rurki (istnieją również flety o innych kształtach, np. okaryna).
    Polski Słownik Biograficzny (PSB) – wielotomowa publikacja mająca na celu gromadzenie biografii zasłużonych, nieżyjących już osób związanych z Polską (również z Wielkim Księstwem Litewskim, z Rzecząpospolitą Obojga Narodów i ich lennami), mieszkających czy działających w kraju i za granicą – od czasów legendarnego Popiela począwszy, aż do roku 2000.
    Warszawa; miasto stołeczne Warszawa, w skrócie m.st. Warszawa – stolica i największe miasto Polski, położone w środkowo-wschodniej części kraju, na Nizinie Środkowomazowieckiej, na Mazowszu, nad Wisłą. Od 2002 r. miasto stołeczne Warszawa jest gminą miejską mającą status miasta na prawach powiatu.
    Organy piszczałkowe – klawiszowy, aerofoniczny oraz idiofoniczny instrument muzyczny; umieszczany najczęściej w kościołach, salach koncertowych, synagogach reformowanych czy aulach. Organy piszczałkowe są największym instrumentem, nieporównywalnym z żadnym innym, jaki został wymyślony – pod względem rozmiarów przestrzennych, liczby źródeł fal dźwiękowych, sumarycznej mocy emitowanej do otoczenia, dynamiki i bardzo często różnorodności barw i możliwości kolorystycznych, a także pod względem złożoności konstrukcyjnej. W wielu aspektach (głośność, brzmienie, barwa) przewyższają orkiestrę symfoniczną, chociaż na organach gra tylko jeden człowiek. Rozpiętość skali dźwięków dużych organów wynosi ok. 10 oktaw, co jest porównywalne z zakresem dźwięków odbieranych przez ludzki słuch (od 16 Hz do ok. 20 000 kHz), jednakże są instrumenty, posiadające jeszcze większą skalę (patrz niżej).
    Heinrich Albert (ur. 28 czerwca 1604 w Lobenstein - zm. 6 października 1651 w Królewcu) - niemiecki kompozytor i poeta.

    Reklama

    tt