• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Joachim II - patriarcha Konstantynopola

    Przeczytaj także...
    Melecjusz III (gr. Μελέτιος Γ΄, ur. 1772, zm. 28 listopada 1845) – ekumeniczny patriarcha Konstantynopola w 1845 roku.Seminarium duchowne na Chalki – prawosławne seminarium duchowne na wyspie Heybeliada (gr. Chalki), istniejące w latach 1844–1971. Było jedyną szkołą teologiczną przygotowującą kandydatów na kapłanów Patriarchatu Konstantynopolitańskiego oraz umożliwiającą duchownym zdobycie wykształcenia teologicznego. Patriarchat Konstantynopolitański stara się o jego powtórne otwarcie.
    Macedonia (maced. Македонија, alb. Maqedonia), Republika Macedonii (maced. Република Македонија, alb. Republika e Maqedonisë), na forum międzynarodowym państwo określane jest tymczasową nazwą Była Jugosłowiańska Republika Macedonii – BJRM, (ang. Former Yugoslav Republic of Macedonia – FYROM, mac. Поранешна Југословенска Република Македонија – ПЈРМ, transliteracja Poranešna Jugoslovenska Republika Makedonija – PJRM, alb. Ish Republika Jugosllave e Maqedonisë – IRJM) – państwo powstałe po rozpadzie Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii, leżące na Półwyspie Bałkańskim i zajmujące ok. 38% regionu historycznego i geograficznego Macedonia.
    function mfTempOpenSection(id){var block=document.getElementById("mf-section-"+id);block.className+=" open-block";block.previousSibling.className+=" open-block";}

    Joachim II, imię świeckie Joanis Kokodis (według innej wersji – Kursulidis; ur. 1802 w Kalimasii, zm. 5 sierpnia 1878 na Chalki) – grecki biskup prawosławny, patriarcha Konstantynopola od 1860 do 1863 oraz od 1873 do 1878.

    Hilarion, imię świeckie Stojan Stojanow Michajłowski (ur. 1812 w Elenie, zm. 4 czerwca 1875 w Konstantynopolu) - bułgarski biskup prawosławny, jeden z przywódców Bułgarów w walce o utworzenie samodzielnego narodowego Kościoła prawosławnego, uczestnik bułgarskiego odrodzenia narodowego.Bułgarskie odrodzenie narodowe – proces odradzania się tożsamości narodowej Bułgarów pod panowaniem osmańskim. Za jego początek przyjmuje się publikację Historii słowiano-bułgarskiej Paisjusza Chilendarskiego w 1762. Do połowy XIX wieku tożsamość narodowa Bułgarów kształtowała się pod wpływem szybko rozwijającej się sieci szkół, a następnie także czytelni ludowych. Od lat 40. XIX wieku wydawane były bułgarskie czasopisma. Ruch bułgarski wspierała Rosja, fundując stypendia dla młodych działaczy narodowych na naukę na rosyjskich uczelniach; ich absolwenci wracali następnie do kraju, otwierając kolejne instytucje kulturalne. Odrodzeniu narodowemu przewodzili przedstawiciele bułgarskiego mieszczaństwa i duchowieństwa prawosławnego. Szczególne znaczenie miała walka Bułgarów o restytucję narodowej Cerkwi autokefalicznej, zakończona utworzeniem Egzarchatu Bułgarskiego. Za moment kończący proces odrodzenia narodowego uznaje się powstanie niepodległej Bułgarii w 1877.

    Życiorys[]

    Młodość i wczesna działalność[]

    Pochodził z Chios. We wczesnym dzieciństwie stracił ojca i był wychowywany przez matkę. Na rodzinnej wyspie ukończył szkołę podstawową, następnie uczył się w Konstantynopolu. Przed 1827 złożył wieczyste śluby mnisze, przyjmując imię zakonne Joachim, i został wyświęcony na diakona przez metropolitę sofijskiego Joachima. W kolejnych latach był sekretarzem metropolity Janiny Benedykta. W 1827 przyjął chirotonię biskupią z tytułem biskupa Drinopolis. W 1835 został metropolitą Janiny, jednak po dwóch latach patriarcha Konstantynopola Grzegorz VI usunął go z urzędu i skierował do Wielkiej Ławry na Athosie. W 1840 Joachim ponownie został metropolitą Janiny, wszedł również w skład Świętego Synodu Kościoła. W 1845 przeszedł na katedrę Kyziku, po tym, gdy ordynariusz miejscowej metropolii Melecjusz został wybrany na patriarchę konstantynopolitańskiego.

    Konstantynopol stał się siedzibą patriarchy w 381, gdy do czterech dotychczasowych stolic patriarszych – Rzymu, Aleksandrii, Antiochii i Jerozolimy – Sobór konstantynopolitański I dodał piątą: Nowy Rzym (gr. Νέα Ῥώμη), czyli Konstantynopol, sytuując ją jako drugą w hierarchii patriarchatów. Ustanowienie stolicy patriarszej w Konstantynopolu było wynikiem zabiegów biskupów tego miasta, dotychczas skromnych sufraganów Heraklei. Wśród hierarchii, wiernych i cesarzy przeważył pogląd, że skoro dotychczasowe Bizancjum, którego znaczenie wynikało "tylko" z ruchu handlowego przez Bosfor, stało się stolicą wschodniej części Cesarstwa, to powinno zostać wyniesione do rangi równej Rzymowi – starej stolicy. Mimo przeciwdziałania papieży kolejne sobory powszechne przyznały biskupom Konstantynopola godność patriarszą i wydzieliły im kanoniczne terytorium, składające się ostatecznie z całej europejskiej części Cesarstwa Wschodniorzymskiego, diecezji Ilirii (należącej do cesarstwa zachodniorzymskiego) i całej Azji Mniejszej.Heybeliada – turecka wyspa we wschodniej części Morza Marmara, niedaleko azjatyckiej części Stambułu. Powierzchnia wyspy wynosi ok. 2,35 km², jest drugą pod względem wielkości wyspą w archipelagu Wyspy Książęce.

    Patriarcha Konstantynopola (1860–1863). Wewnętrzne problemy Kościoła[]

    W 1860 metropolita Joachim został wybrany na patriarchę Konstantynopola. Jako zwierzchnik Kościoła wydał szereg zarządzeń dotyczących wyświęcania nowych kapłanów i kierowania ich do parafii. Polecił biskupom ordynariuszom, by nie wyświęcali duchownych, nie kierując ich do konkretnej placówki. Zabronił także przechodzenia kapłanów z eparchii do eparchii bez listów polecających. Wprowadził wymóg uzyskiwania przez kapłanów wykształcenia teologicznego przed święceniami – obowiązkowe stało się ukończenie seminarium duchownego na Chalki lub zdanie egzaminu z wykładanego w nim programu. Wspierał również dobroczynność. W 1862 utworzył żeńskie towarzystwo dobroczynne, którego zadaniem było niesienie pomocy ubogim i chorym. W 1863 założył stowarzyszenie o podobnym profilu działające w konstantynopolitańskiej dzielnicy Fanar. Rok wcześniej Patriarchat utworzył w Salonikach szkołę dla ubogich dzieci, a następnie przytułek dla sierot z terenu Macedonii. W 1861 w Konstantynopolu powstała szkoła żeńska.

    Mołdawia (hist. także Multany) – kraina historyczna w środkowo-wschodniej Europie, obecnie podzielona pomiędzy Rumunię, Mołdawię oraz Ukrainę.Auksencjusz, nazwisko świeckie Czeszmedżiew (ur. 1798 w Samokowie, zm. 1 lutego 1865 w Konstantynopolu) – bułgarski biskup prawosławny, działacz bułgarskiego odrodzenia narodowego.

    Już rok po wyborze przeciwko niemu wystąpili metropolici Efezu Paisjusz, Nikomedii Dionizy oraz Filippola Panaret, którzy zarzucili mu łamanie niedawno uchwalonego nowego statutu Kościoła. Joachim II zdołał doprowadzić do zesłania wymienionych hierarchów na Wyspy Książęce do czasu, gdy sprawę miał rozstrzygnąć sąd. W celu rozwiązania konfliktu utworzona została komisja złożona z byłych patriarchów Grzegorza VI, Antyma VI i Cyryla VII, patriarchy jerozolimskiego Cyryla oraz ośmiu metropolitów Patriarchatu Konstantynopolitańskiego. Strony konfliktu nie doszły do porozumienia; ponadto konserwatywnie nastawiony Joachim II faktycznie był wrogiem nowego statutu. Chociaż pozostał na urzędzie, nie cieszył się zaufaniem biskupów Kościoła. Dodatkową przyczyną, dla której był niepopularny, było wymuszanie na biskupach wpłat w zamian za odstąpienie od przeniesienia na inną katedrę. W rezultacie skarg wnoszonych do sułtana przez członków Synodu Joachim w 1863 musiał złożyć urząd i zamieszkać w Erdeku, nie obejmując żadnej katedry.

    Metropolia płowdiwska — jedna z eparchii Bułgarskiego Kościoła Prawosławnego, z siedzibą w Płowdiwie. Jej obecnym (2013) ordynariuszem jest metropolita płowdiwski Mikołaj (Sewastijanow), zaś funkcje katedry pełni sobór Zaśnięcia Matki Bożej w Płowdiwie.Wołoszczyzna (rum. Țara Românească albo Valahia) – kraina historyczna w Rumunii, obejmująca Nizinę Wołoską, położona pomiędzy Karpatami Południowymi a dolnym Dunajem. Dzieli się na Muntenię (Multany) oraz Oltenię, położoną na prawym brzegu rzeki Aluty. Na stokach Karpat występują złoża ropy naftowej. Główne miasta to Bukareszt (stolica Rumunii), Ploeszti (rum. Ploiești, główny ośrodek wydobycia ropy), Braiła (port naddunajski), Piteşti oraz Krajowa (główne miasto Oltenii).

    Problemy narodowościowe w Kościele[]

    Na pierwszy okres sprawowania przez Joachima II urzędu przypadło również zaostrzenie konfliktu między prawosławnymi narodowości greckiej i bułgarskiej. Po tureckim podboju Bułgarii autokefalia miejscowego patriarchatu prawosławnego została zlikwidowana, a jego struktury podporządkowano patriarsze Konstantynopola. Praktyką stało się obejmowanie katedr biskupich na ziemiach bułgarskich przez Greków, nieznających miejscowego języka i wrogo odnoszących się do miejscowej tradycji i cerkiewnosłowiańskiego języka liturgicznego. Biskupi greccy forsowali użycie koine w liturgii, w szkołach i urzędach cerkiewnych, jak również niszczyli zabytki piśmiennictwa cerkiewnosłowiańskiego. Dodatkową przyczyną niechęci między greckimi biskupami a bułgarskim białym duchowieństwem i wiernymi stała się chciwość Greków, eksploatujących wiernych także ekonomicznie. Zdając sobie sprawę z coraz większej wrogości Bułgarów wobec greckich biskupów, w latach 1848 i 1851 patriarcha konstantynopolitański Antym IV zgadzał się wyświęcić pięciu bułgarskich biskupów. Nie zadowalało to jednak Bułgarów, którzy domagali się autokefalii, a przynajmniej gwarancji, że Konstantynopol zgodzi się kierować na ziemie bułgarskie wyłącznie biskupów tej narodowości i nie będzie przeciwstawiał się ich działalności oświatowej i narodowej. Rosnący w siłę bułgarski ruch cerkiewno-narodowy stawał się coraz bardziej radykalny. Ostatecznie w 1860 jeden z jego przywódców, biskup makariopolski Hilarion, odprawiając Świętą Liturgię, ostentacyjnie pominął imię patriarchy Konstantynopola w tych miejscach, gdzie powinna następować modlitwa za zwierzchnika odpowiedniego autokefalicznego Kościoła. Oznaczało to otwarty rozłam.

    Koine, koinè, greka wspólna (od gr. ἡ κοινὴ διάλεκτος, he koine dialektos – wspólny dialekt) – określenie powszechnej formy języka greckiego, która zastąpiła klasyczny język starogrecki i pozostawała w użyciu od początków epoki hellenistycznej do czasów późnoantycznych (ok. 300 p.n.e. - 300 n.e.). Greka koine stała się lingua franca wschodniej części basenu Morza Śródziemnego i nieoficjalnie drugim po łacinie językiem cesarstwa rzymskiego. W koine powstało wiele znanych ksiąg, m.in. Septuaginta i Nowy Testament.Antym VI, nazwisko świeckie Joannidis (ur. 1782 na wyspie Kutalis na Morzu Marmara, zm. 7 grudnia 1877) – grecki biskup prawosławny, trzykrotny Patriarcha Konstantynopola: w latach 1845–1848, 1853–1855 oraz 1871–1873.

    Joachim był przeciwny restytucji autokefalii Bułgarskiego Kościoła Prawosławnego. W 1861 pozbawił urzędów trzech bułgarskich biskupów Patriarchatu Konstantynopola, którzy przewodzili ruchowi cerkiewno-narodowego: biskupa makariopolskiego Hilariona, weleskiego Auksencjusza oraz płowdiwskiego Paisjusza. W okresie kierowania Patriarchatem przez Joachima doszło również do przejścia przez część bułgarskich wiernych na katolicyzm z prawem do zachowania własnego obrządku. Ruch na rzecz unii miał jednak ograniczoną skalę i wygasł już ok. 1862. Na polecenie Joachima tych duchownych, którzy przeszli na unię, ale postanowili wrócić do Kościoła prawosławnego, przyjmowano bez potrzeby powtarzania święceń, nie uznawano natomiast święceń przyjętych w Kościele katolickim. Joachim II bezskutecznie protestował przeciwko konfiskacie majątków prawosławnych klasztorów na terenie Mołdawii i Wołoszczyzny.

    Chios (gr. Χίος, łac. Chius) - wyspa w Grecji na Morzu Egejskim, położona w Azji (na azjatyckim szelfie kontynentalnym) u wybrzeży Turcji. Ważny ośrodek turystyczny.Grzegorz VI (Γρηγόριος ΣΤ΄), właściwie Georgios Furtuniadis (gr. Γεώργιος Φουρτουνιάδης) (ur. 1 marca 1798; zm. 8 czerwca 1881) – patriarcha Konstantynopola w latach 1835–1840 i 1867–1871. W latach 1825-1833 metropolita Pelagonii, w latach 1833-1835 metropolita Seres.

    Patriarcha Konstantynopola (1873–1878)[]

    W 1872 były patriarcha Joachim mógł wrócić do Konstantynopola. W roku następnym został po raz drugi wybrany na patriarchę Konstantynopola. Sprawując drugi raz urząd patriarchy, Joachim II starał się poprawić sytuację materialną Kościoła, przyciągając do niego zamożnych ofiarodawców – greckich kupców, bankierów, arystokratów. Bronił tradycyjnych przywilejów Patriarchatu Konstantynopolitańskiego i praw chrześcijan do rozstrzygania spraw rozwodowych i majątkowych przed własnymi sądami. Joachim II zgodził się również formalnie przekazać mnichom rosyjskim monaster św. Pantelejmona na Athosie. Nadal dążył do podniesienia poziomu wykształcenia duchowieństwa parafialnego, tworzył w Konstantynopolu i w innych prowincjach Imperium Osmańskiego towarzystwa kulturalno-oświatowe.

    Autonomiczna Republika Góry Athos, Athos, Święta Góra (nowogr. Άγιο Όρος, grec. staroż. Ἅγιον Ὄρος - Agion Oros) – górzysty półwysep w Grecji, posiadający status okręgu autonomicznego, zamieszkiwanego wyłącznie przez mnichów prawosławnych.Monaster św. Pantelejmona (grec. Άγιος Παντελεήμων, Aghios Panteleimon; ros. Пантелеймонов, nazywany również Ρωσσικόν, Rossikon – ruski) – jeden z monasterów na Górze Athos. Położony jest w południowo-zachodniej części półwyspu. Zajmuje dziewiętnaste miejsce w atoskiej honorowej hierarchii monasterów.

    Drugi patriarchat Joachima II trwał do jego śmierci w 1878. Został pochowany w monasterze Ikony Matki Bożej „Życiodajne Źródło” w Konstantynopolu.

    Jego siostrzeńcem był Nikolaos Krusuludis, późniejszy patriarcha Konstantynopola Joachim IV.

    Przypisy

    1. ИОАКИМ II. www.pravenc.ru. [dostęp 2015-10-29].
    2. M. Ławreszuk: Prawosławie wobec tendencji nacjonalistycznych i etnofiletystycznych. Studium teologiczno-kanoniczne. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Semper, 2009, s. 185. ISBN 9788375070453.
    3. T. Wasilewski: Historia Bułgarii. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1988, s. 149–152. ISBN 8304024667.
    4. ИОАКИМ IV. www.pravenc.ru. [dostęp 2015-10-29].


    Klasztor Wielkiej Ławry (gr. Μονή Μεγίστης Λαύρας) – pierwszy klasztor na Górze Athos, położony w południowo-wschodniej części półwyspu. Zbudowany został w 963 roku przez mnicha Atanazego Atoskiego, zwanego też Atanazym z Trebizondu dzięki funduszom bizantyjskiego cesarza Nicefora II Fokasa, który zamierzał abdykować i zostać mnichem, zanim został zamordowany w 969 roku. Wielka Ławra jest najstarszym i największym klasztorem na Górze Athos w Grecji. W roku 2000 mieszkało w nim 362 mnichów. Znajduje się tu 37 kaplic.Adalar (tr. ada- wyspa; Czerwone Wyspy, Wyspy Książęce) – wyspy po anatolijskiej stronie Stambułu na Morzu Marmara. Grupa dziesięciu wysp i dwóch małych skalnych raf.
    (window.RLQ=window.RLQ||).push(function(){mw.log.warn("Gadget \"edit-summary-warning\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"wikibugs\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"ReferenceTooltips\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");mw.log.warn("Gadget \"main-page\" styles loaded twice. Migrate to type=general. See \u003Chttps://phabricator.wikimedia.org/T42284\u003E.");});
    Joachim IV, imię świeckie Nikolaos Krusuludis (ur. 5 lipca 1837 w Kalimasji na Chios, zm. 15 lutego 1887 tamże) – grecki biskup prawosławny, patriarcha Konstantynopola w latach 1884–1886.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.061 sek.