• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jezioro Dobczyckie

    Przeczytaj także...
    Brzączowice – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Dobczyce nad Zbiornikiem Dobczyckim.Województwo małopolskie – jedno z 16 województw Polski. W obecnym kształcie powstało 1 stycznia 1999 r. w wyniku reformy administracyjnej. Województwo zajmuje powierzchnię 15 182 km² i jest jednym z mniejszych w Polsce (12 miejsce w kraju). Pod względem liczby mieszkańców (3 mln 298 tys. osób) województwo znajduje się na 4 miejscu w Polsce. Gęstość zaludnienia jest tu jedną z najwyższych w kraju (małopolskie – 217 osób/km², średnia krajowa – 122 osób/km²).
    Raba – jest rzeką w południowej Polsce, płynie przez województwo małopolskie, w 86% znajduje się w strefie karpackiej.

    Jezioro Dobczyckie (Zbiornik Dobczycki) - zbiornik zaporowy (zbiornik retencyjny) położony w województwie małopolskim pomiędzy Myślenicami a Dobczycami, utworzony w 1986 roku poprzez spiętrzenie wód Raby przez zaporę, która ma 30 m wysokości i 617 m długości.

    Zbiornik ma powierzchnię ok. 10,7 km² i pojemność całkowitą 127 mln m³.

    Mewa siwa, mewa pospolita (Larus canus) – gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny mew (Laridae). W polskiej literaturze ornitologicznej najczęściej stosowaną nazwą jest "mewa pospolita", jednak taki epitet gatunkowy jest mylący wobec rzeczywistej pozycji tego gatunku w polskiej faunie, zatem od niedawna Sekcja Ornitologiczna Polskiego Towarzystwa Zoologicznego propaguje nazwę "mewa siwa".Dobczyce – miasto w woj. małopolskim, w powiecie myślenickim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Dobczyce, położone w dolinie rzeki Raby, między Pogórzem Wiśnickim a Pogórzem Wielickim. Jest zaliczana do ośrodków miejskich aglomeracji krakowskiej.

    Decyzja o budowie zbiornika zapadła w 1970 roku. Jego wypełnienie zostało poprzedzone wycięciem lasów (70 ha), przeniesieniem miejscowości, dróg, cmentarza, szkół, zakładów.

    Oddanie do użytku Zbiornika rozwiązało problem powodzi spowodowanych wylewami rzeki Raby. Jezioro Dobczyckie dostarcza wodę pitną między innymi do pobliskiego (około 20 km) Krakowa (około 55% zapotrzebowania). Woda pobierana jest przez 6 pomp diagonalnych, znajdujących się w żelbetowej wieży o wysokości 40 m, wybudowanej w pobliży Brzączowic.

    Droginia – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Myślenice. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.Trzemeśnianka – potok będący prawobrzeżnym dopływem Raby. Powstaje w miejscowości Poręba z połączenia potoku Kamieniczanka spływającego spod Przełęczy Suchej z innym nienazwanym potokiem spływającym spod północnych stoków Działka. Obydwa te potoki spływają z wzniesień Pasma Lubomira i Łysiny, które według regionalnego podziału Polski Jerzego Kondrackiego zaliczane są do Beskidu Wyspowego. Tak więc Trzemeśnianka tylko swoje górskie źródła ma w Beskidzie Wyspowym, płynie zaś głównie przez Pogórze Wiśnickie. Płynie przez podłoże zbudowane z piaskowców oraz łupków istebniańskich

    Poniżej zbiornika funkcjonuje elektrownia wodna o mocy 2,5 MW. Znajdują się w niej dwie turbiny Kaplana oraz dwa generatory. Średnia roczna produkcja elektrowni wynosi 9,6 GWh.

    Obecnie dostęp do jeziora ze względów sanitarnych (pobór wody pitnej) jest zablokowany.

    Do Jeziora Dobczyckiego uchodzą następujące cieki wodne (wszystkie stanowią dawne dopływy Raby, stąd rozróżnienie na prawostronne i lewostronne):

    Zbiornik zaporowy – rodzaj zbiornika antropogenicznego (nazywany często jeziorem zaporowym), utworzonego przez spiętrzenie wód rzecznych zaporą wybudowaną w miejscu gdzie morfologia doliny sprzyja wzniesieniu takiej budowli piętrzącej. Funkcjonowanie zbiorników zaporowych nawet w okresach posusznych zapewniają precyzyjnie określone funkcje potencjalnej budowli i retencji powierzchniowej oraz wystarczająca ilość wód zasilających. Zasadniczą cechą morfometryczną zbiorników zaporowych jest rozkład głębokości nawiązujący do spadków podłużnych i poprzecznych zatopionej doliny, z minimum przy brzegach sąsiadujących z jej zboczami oraz w strefie cofki i maksimum w części zbiornika przy odwodnej stronie zapory. Są one również zróżnicowane pod względem powierzchni i możliwości retencyjnych w zależności od głębokości wcięcia doliny i rozległości jej dna.Łabędź niemy (Cygnus olor) – gatunek dużego, częściowo wędrownego ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae), zamieszkujący Eurazję od Łaby i Półwyspu Jutlandzkiego po Pacyfik. Przeloty: luty-maj i wrzesień-grudzień. Zimuje w Europie, północnej Afryce oraz środkowej i południowej Azji. Polska populacja w większości odbywa krótkodystansowe koczowania. Jest jednym z najcięższych ptaków latających.
  • Prawostronne: Trzemeśnianka, Bulinka, Ratanica, Brzezówka
  • Lewostronne: San, Wolnica, Dębnik
  • Nad jeziorem znajdują się następujące miejscowości: Dobczyce, Kornatka, Brzezowa, Droginia, Osieczany, Borzęta, Brzączowice, Zakliczyn, Czechówka, Stojowice.

    Przyroda[]

    Stworzenie sztucznego jeziora stworzyło dogodne warunki dla ptactwa wodnego (czapla siwa, mewa śmieszka, mewa pospolita, łabędź niemy).

    Borzęta – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Myślenice. Pod względem geograficznym znajduje się na Pogórzu Wielickim. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.Zakliczyn – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Siepraw. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa krakowskiego.

    Bibliografia[]

  • Beskid Myślenicki, Przewodnik. Dariusz Dyląg, Piotr Sadowski.
  • Przypisy

    1. Nazwa
    2. GminaG. Siepraw GminaG., Plan odnowy miejscowości Zakliczyn, s. 9.
    3. Zakład Uzdatniania Wody Raba. [dostęp 2015-06-05].
    4. Zbiornik Wodny Dobczyce. [dostęp 2015-06-05].
    5. Jezioro Dobczyckie: Geografia. [dostęp 2015-06-05].
    Zapora wodna – rodzaj budowli hydrotechnicznej, bariera przegradzająca dolinę rzeki w celu spiętrzenia wody, zwykle betonowa, żelbetowa lub ziemna.Czapla siwa (Ardea cinerea) – gatunek dużego ptaka wodnego z rodziny czaplowatych (Ardeidae). Zasiedla Europę, Azję i Afrykę. W Polsce średnio liczny ptak osiadły.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Myślenice – miasto powiatowe w woj. małopolskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Myślenice. Jest jednym z ośrodków miejskich aglomeracji krakowskiej.
    Zbiornik retencyjny (sztuczne jezioro zaporowe) – sztuczny zbiornik wodny, który powstał w wyniku zatamowania wód rzecznych przez zaporę wodną. Zazwyczaj powstają one w terenach górskich, gdzie koszt budowy zapory w węższej dolinie jest niższy. Zbiorniki te mogą pełnić wiele funkcji, wśród których pewne nawet się wykluczają (np. funkcja energetyczna i przeciwpowodziowa, funkcja zaopatrzenia w wodę i rekreacyjna). Utworzenie sztucznego zbiornika wodnego powoduje znaczące zmiany lokalnego środowiska naturalnego, często budowie zapór towarzyszą protesty ekologów.
    Mewa śmieszka, śmieszka (Chroicocephalus ridibundus) – gatunek średniego, wędrownego ptaka wodnego z rodziny mew (Laridae).
    Kornatka – wieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie myślenickim, w gminie Dobczyce. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa krakowskiego.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.031 sek.