• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jelcz 021

    Przeczytaj także...
    Jelcz AP-02 - przegubowy autobus miejski produkowany w seryjnie latach 1964-1967 przez polską firmę Jelcz w Jelczu (obecnie Jelczu-Laskowicach) koło Oławy.Połączenie nitowe – nierozłączne połączenie pośrednie elementów za pomocą nitów zwykle w postaci trzpieni walcowych z łbami. Nitowanie przez długi czas było najważniejszą metodą łączenia metalowych elementów konstrukcyjnych. W większości sytuacji, z uwagi na prostszą technologię wykonywania, współcześnie połączenia nitowe zostały wyparte przez połączenie spawane i zgrzewane. Historycznie używane w okrętownictwie.
    Niemiecka Republika Demokratyczna (oficjalny skrót NRD; niem. Deutsche Demokratische Republik, DDR) – dawne państwo położone w Europie Środkowej powstałe 7 października 1949 na terenie byłej radzieckiej strefy okupacyjnej (niem. Sowjetische Besatzungszone in Deutschland, SBZ). Likwidacja NRD nastąpiła 3 października 1990, gdy powstałe w jej miejsce landy przystąpiły do RFN tworząc jednolite Niemcy.

    Jelcz 021przegubowy autobus miejski produkowany w seryjnie latach 1967–1979 przez polską firmę Jelcz w Jelczu (obecnie Jelczu-Laskowicach) koło Oławy.

    Historia modelu[ | edytuj kod]

    W trakcie eksploatacji autobusów przegubowych MPA AP-62 i Jelcz AP-02 ujawnione zostały wady oraz niedoskonałości tych konstrukcji, które przyczyniały się do utrudnień w ich użytkowaniu. Głównymi problemami była niska zwrotność oraz zachodzenie tylnego członu na zakrętach, wynikające z dużej długości drugiej sekcji pojazdu oraz zwisu tylnego.

    Wydawnictwa Komunikacji i Łączności Sp. z o.o. (w skrócie WKŁ) – polskie wydawnictwo, publikujące głównie z zakresu tematyki motoryzacji, elektroniki, telekomunikacji, drogownictwa i lotnictwa. Siedziba firmy i księgarnia firmowa znajduje się w Warszawie na Mokotowie przy ul. Kazimierzowskiej 52.Autobus członowy (zwany inaczej autobusem przegubowym, pot. przegubowiec) – autobus składający się z dwóch lub trzech części połączonych przegubem zginającym się podczas zakręcania i umożliwiającym swobodne przechodzenie pomiędzy członami, gdzie przegub jest osłonięty miechem (zwanym potocznie harmonią). Czasem we wrędze znajduje się podłużne okienko. Budowa autobusów członowych została zainicjowana przez firmy włoskie (Fiat, Viberti Monotral) i niemieckie (Henschel) w latach 1950. M. in. autobus Fiat Viberti był pierwszym przegubowcem jaki pojawił się w Polsce i jeździł na warszawskiej linii 107 przez kilka dni w roku 1957. Viberti to firma produkująca przyczepy, która w ten sposób rozbudowywała autobusy Fiat 411. Autobusy członowe mogły być początkowo robione w oparciu o autobusy z silnikiem z przodu lub podpodłogowym ze względu na konieczność stosowania wleczonej przyczepy, którą jest drugi człon. Np. silnik podpodłogowy jest stosowany w autobusach Ikarus 280. Powoduje to podniesienie podłogi, podczas gdy od lat trwały próby obniżenia podłogi autobusów miejskich. Zastosowanie silnika z tyłu dla obniżenia podłogi uniemożliwiało natomiast budowanie autobusów przegubowych w oparciu o dany model. Kupując licencję Berlieta PR100 i PR110 zrezygnowano z produkcji autobusów przegubowych w Polsce. Dopiero skonstruowanie mechanizmu przeciw wężykowaniu przez firmę Mercedes-Benz umożliwiło zastosowanie przyczep pchających z silnikiem umieszczonym z tyłu pojazdu i powstanie członowych autobusów niskopodłogowych. Dla pojazdów trójczłonowych stosuje się perony jak dla pojazdów kolejowych, ze względu na konieczność stosowania silnika podpodłogowego. Często są to autobusy torowe.

    W 1966 roku w wyniku prac konstruktorów Jelczańskich Zakładów Samochodowych zbudowano 2 prototypy, zmodernizowanego autobusu o oznaczeniu Jelcz 021. Model ten w stosunku do swojego poprzednika charakteryzował się skróconą o 187 cm tylną sekcją nadwozia oraz zmniejszonym o 145 cm rozstawem drugiej i trzeciej osi. W celu zapewnienia zwiększonej wymiany pasażerów, zastosowano szersze czteropłatowe drzwi środkowe o szerokości 1260 mm, w miejsce występujących w poprzedniku drzwi dwupłatowych. Zmiany w układzie jezdnym objęły zastosowanie tylnej osi skrętnej z samochodu ciężarowego Żubr A80, zamiast komponentu importowanego z Francji. Prototypowe pojazdy skierowane zostały do próbnej eksploatacji w MPK Wrocław, a pozytywne rezultaty testów przyczyniły się do rozpoczęcia produkcji seryjnej tego autobusu w 1967 roku.

    Silnik o zapłonie samoczynnym (znany powszechnie jako silnik wysokoprężny lub silnik Diesla, ZS) – silnik cieplny spalinowy tłokowy o spalaniu wewnętrznym, w którym ciśnienie maksymalne czynnika jest znacznie większe, niż w silnikach niskoprężnych (z zapłonem iskrowym), a do zapłonu paliwa nie jest wymagane żadne zewnętrzne źródło energii, ma miejsce zapłon samoczynny. Do cylindra dostarczane jest powietrze, kiedy tłok zbliża się do swojego GMP następuje wtrysk paliwa, które następnie spala się po przekroczeniu w komorze spalania temperatury jego zapłonu. Do zainicjowania zapłonu nie są potrzebne tak jak w przypadku silnika o zapłonie iskrowym zewnętrzne źródła ciepła. Stopień sprężania w silnikach wysokoprężnych mieści się w przedziale 12-25.Przegub – połączenie ruchowe dwu członów mechanizmu. Człony te mogą wykonywać tylko względne obroty wokół jednej, dwu lub trzech osi.

    Nadwozie autobusu Jelcz 021 osadzone było na podłużnicowej, nitowanej ramie z tłoczonej blachy stalowej. Sekcja przednia oraz tylna złączone były ze sobą poprzez przegub kulowy, nad którym umieszczono obrotową płytę stanowiącą element łączący dwie sekcje wewnątrz autobusu. Na zewnątrz miejsce łączenia członów, zostało zamaskowane opończą wykonaną z impregnowanego płótna. Poszycie zewnętrzne wykonane zostało z blach stalowych mocowanych do szkieletowej konstrukcji nadwozia poprzez nity. Wnętrze o wysokości 1900 mm, przeznaczone zostało do przewozu 136 pasażerów z czego 42 na miejscach siedzących. Wewnątrz przestrzeń pasażerska wykończona została lakierowanymi płytami pilśniowymi.

    Stal – stop żelaza z węglem, plastycznie obrobiony i obrabialny cieplnie, o zawartości węgla nieprzekraczającej 2,10%, co odpowiada granicznej rozpuszczalności węgla w żelazie (dla stali stopowych zawartość węgla może być dużo wyższa). Węgiel w stali najczęściej występuje w postaci perlitu płytkowego. Niekiedy jednak, szczególnie przy większych zawartościach węgla, cementyt występuje w postaci kulkowej w otoczeniu ziaren ferrytu.Jelcz – polskie przedsiębiorstwo motoryzacyjne z siedzibą w Jelczu-Laskowicach w powiecie oławskim na Dolnym Śląsku oraz marka samochodów ciężarowych i autobusów przez nie produkowanych. Od lat 50 XX wieku do 2001 roku samochody pod marką Jelcz były produkowane przez Zakłady Samochodowe Jelcz SA (dawniej Jelczańskie Zakłady Samochodowe), a następnie przez spółki zależne: Jelcz-Komponenty, Jelcz-Samochody ciężarowe i Jelcz-Autobusy. Produkcja autobusów nie jest aktualnie kontynuowana z powodu postawienia ZS Jelcz SA w stan upadłości.

    Do napędu autobusu pojazdu zastosowano importowany z Czechosłowacji wyposażony w bezpośredni wtrysk paliwa, 6-cylindrowy, rzędowy silnik wysokoprężny typu Škoda 706RT o pojemności skokowej 11781 cm³ i mocy maksymalnej 117,6 kW (160 KM). Jednostka napędowa zblokowana została z 5-biegową manualną, zsynchronizowaną skrzynią biegów. Silnik umieszczony został w przedniej części pojazdu nad osią kół przednich, napęd na środkowy most napędowy przekazywany był poprzez dwuczęściowy wał o konstrukcji rurowej.

    Żubr A80 – polski samochód ciężarowy produkowany w Jelczańskich Zakładach Samochodowych w Jelczu-Laskowicach w latach 1960-1968. Był to pierwszy pojazd ciężarowy produkowany przez tego producenta.Oława (łac. Olavia, niem. Ohlau, czes. Olava) – miasto we wschodniej części województwa dolnośląskiego, siedziba powiatu oławskiego oraz dwóch gmin: gminy miejskiej (miasto Oława) i gminy wiejskiej.

    W 1969 roku wprowadzono do oferty eksportową wersję o oznaczeniu Jelcz 021E, która przeznaczona była dla odbiorców z Niemieckiej Republiki Demokratycznej. Produkcję seryjną modelu Jelcz 021 zakończono w 1979 roku.

  • Na przystanku na Nowym Kleparzu w Krakowie.

  • Wnętrze.

    Płyta pilśniowa (pot. dykta) – wyrób z drewna w postaci płyty wykonanej z rozwłóknionej tkanki drzewnej przez spilśnienie jej i uformowanie w odpowiedniej temperaturze i pod (normalnym lub zwiększonym) ciśnieniem. Naturalne właściwości adhezyjne zwiększa się przez dodanie kleju syntetycznego. Włókna ułożone są różnokierunkowo, co zapewnia płycie wyrównanie cech jakościowo-wytrzymałościowych niezależnie od kierunku działania obciążeń. Wskutek dużego nacisku i wysokiej temperatury prasowania struktura płyty jest silnie zwarta. Płyty mają zmienną grubość poczynając od 1,5 mm. Stosowane są w meblarstwie i budownictwie.Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne Sp. z o.o. we Wrocławiu – firma zajmująca się transportem zbiorowym, autobusowym i tramwajowym na terenie Wrocławia.
  • Stanowisko kierowcy.

  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Łukasz Supel: Ocalić od zapomnienia - `Ogórek`, czyli polsko-czeskie małżeństwo. Infobus, 13 lipca 2004. [dostęp 21 października 2010].

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Wojciech Połomski: Pojazdy samochodowe i przyczepy Jelcz 1952-1970. Warszawa: Wydawnictwa Komunikacji i Łączności, 2010. ISBN 978-83-206-1741-2.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Opis modelu Jelcz 021 w serwisie Ocalić od zapomnienia
  • Dane i zdjęcia egzemplarzy modeli Jelcz AP-02 i Jelcz 021 w serwisie Transport Wroc.Biz
  • Jelcz (do 1945 roku Jeltsch) – jedno z osiedli i część miasta Jelcz-Laskowice w powiecie oławskim, w woj. dolnośląskim.Francja (fr. France, IPA: /fʁɑ̃s/), Republika Francuska (fr. République française /ʁe.py.blik fʁɑ̃.sɛz/) – państwo, którego część metropolitalna znajduje się w Europie Zachodniej, posiadające także zamorskie terytoria na innych kontynentach. Francja metropolitalna rozciąga się od Morza Śródziemnego na południu do kanału La Manche i Morza Północnego na północy, oraz od Renu na wschodzie do Zatoki Biskajskiej na zachodzie. Francuzi często nazywają swój kraj l’Hexagone (sześciokąt) – pochodzi to od kształtu Francji metropolitalnej.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Jelcz-Laskowice (niem. Jeltsch-Laskowitz) – miasto w woj. dolnośląskim, w powiecie oławskim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Jelcz-Laskowice. Leży na prawym brzegu Odry w odległości 29 km od Wrocławia i 71 km od Opola.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.