• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jaskinia Denisowa

    Przeczytaj także...
    Język rosyjski (ros. русский язык, russkij jazyk; dawniej też: język wielkoruski) – język należący do grupy języków wschodniosłowiańskich, posługuje się nim jako pierwszym językiem około 145 mln ludzi, ogółem (według różnych źródeł) 250-300 mln. Jest językiem urzędowym w Rosji, Kirgistanie i na Białorusi, natomiast w Kazachstanie jest językiem oficjalnym oraz jest jednym z pięciu języków oficjalnych a jednocześnie jednym z sześciu języków konferencyjnych Organizacji Narodów Zjednoczonych. Posługuje się pismem zwanym grażdanką, graficzną odmianą cyrylicy powstałą na skutek jej upraszczania.Jaskinia – naturalna pusta przestrzeń w skale o rozmiarach umożliwiających jej penetrację przez człowieka. Najliczniejsze są jaskinie krasowe, grawitacyjne, tektoniczne, lodowcowe, wietrzeniowo-erozyjne lub pseudokrasowe. Odkrywanie (eksploracja), dokumentowanie oraz naukowe badanie jaskiń to speleologia.
    Ałtaj (ros.: Алтай; kaz.: Алтай таулары, Ałtaj taułary; mong.: Алтайн нуруу, Altajn nuruu; chiń. upr.: 阿尔泰山脉; pinyin: Ā’ěrtài Shānmài) – system górski w Azji Środkowej, na terytorium Rosji, Kazachstanu, Chin i Mongolii. Rozciąga się na długości ponad 2000 km od równin pustyni Gobi ku północnemu zachodowi, rozszerzając się w części zachodniej. Ałtaj dzieli się na trzy części:
    Turyści u wejścia do Denisowej Jaskini

    Denisowa Jaskinia (ros. Денисова пещера, w języku lokalnej ludności również Aju-Tasz, czyli „Niedźwiedzia Skała”) – jaskinia krasowa w Ałtaju na Syberii, położona ok. pięciu kilometrów na północ od miejscowości Czarny Anuj (Чёрный Ануй).

    Paleoantropologia – dział antropologii zajmujący się zróżnicowaniem kopalnych form przedludzkich i ludzkich oraz ich filogenezą.Człowiek z Denisowej Jaskini, denisowianin – niezdefiniowany co do rangi systematycznej takson z rodzaju człowiek (Homo) z epoki paleolitu opisany w 2010 r. Zidentyfikowany został w oparciu o analizę molekularną mitochondrialnego DNA z dwóch zębów i kości palca u ręki. Szczątki należały do osobników, które żyły około 41 tys. lat temu. Znaleziono je w Denisowej Jaskini w paśmie górskim Ałtaj na Syberii. Jak wykazały badania, palec i zęby należały do dwóch różnych osób. Jedną z nich było zidentyfikowane na podstawie DNA z małego palca u ręki dziecko płci żeńskiej między piątym a siódmym rokiem życia. Denisowianie wykazywali niskie zróżnicowanie genetyczne, z drugiej zaś strony wysoki i zróżnicowany poziom hybrydyzacji z neandertalczykiem oraz innym (nieznanym dotąd) archaicznym przedstawicielem rodzaju Homo. Przedstawiciele Homo sapiens z Azji wykazują domieszkę genetyczną denisowian, u Papuasów jest ona najwyższa i wynosi ok. 6%.

    Jaskinia uformowana w sylurskim piaskowcu znajduje się ok. 28 metrów powyżej prawego brzegu rzeki Anuj. Ze speleologicznego punktu widzenia nie jest zbyt interesująca. Całkowita powierzchnia jaskini, złożonej z centralnej pieczary o wymiarach ok. 9×11 metrów z kilkoma krótkimi galeriami, wynosi ok. 270 m². Według miejscowych legend jaskinię miał zamieszkiwać w XVIII wieku pustelnik Dionizy (inaczej Denis), od którego imienia wzięła się jej nazwa.

    Archeologia (z gr. ἀρχαῖος archaīos – dawny, stary i -λογία -logiā – mowa, nauka) – nauka, której celem jest odtwarzanie społeczno-kulturowej przeszłości człowieka na podstawie znajdujących się w ziemi, na ziemi lub w wodzie źródeł archeologicznych, czyli materialnych pozostałości działań ludzkich.Anuj (ros. Ану́й ) – rzeka w Rosji, lewy dopływ Obu. Długość rzeki wynosi 327 km, powierzchnia zlewni 6930 km.

    Archeologowie dotarli do niej w latach 70. XX wieku i odkryli w niej kilka interesujących szczątków. W trakcie poszukiwań wyróżniono kilkadziesiąt poziomów badawczych, w których odkryto szczątki ludzkie i artefakty. Na ich podstawie paleoantropologowie metodami datowania termoluminescencyjnego i radiowęglowego ustalili, że była ona zamieszkana już przed około 125 tysiącami lat (wyróżnia się trzynaście okresów od 125 do 30 tys. lat p.n.e.). Przed około 40 tysiącami lat przebywali w niej ludzie nieznanego wcześniej gatunku pokrewnego neandertalczykowi.

    przed naszą erą (p.n.e.) − wyrażenie i skrót stosowane w języku polskim, oznaczające datę przed początkiem ery chrześcijańskiej, który wiązany jest z datą narodzenia Jezusa Chrystusa. Odpowiada on łacińskiemu skrótowi AC, czyli ante Christum lub angielskiemu B.C. lub BC, czyli before Christ (pol. "przed Chrystusem").Syberia (ros. Сибирь, Sibir’) – kraina geograficzna w północnej Azji, wchodząca w skład Rosji, położona między Uralem na zachodzie, Oceanem Arktycznym na północy, działem wód zlewisk Oceanu Arktycznego i Spokojnego na wschodzie, oraz stepami Kazachstanu i Mongolii na południu. W ujęciu historycznym (oraz potocznym w Rosji) do Syberii należy również rosyjski Daleki Wschód.

    Przypisy

    1. Zmiany wprowadzone na 87. posiedzeniu Komisji (4 marca 2015 roku). ksng.gugik.gov.pl. [dostęp 2015-03-28].

    Bibliografia[]

  • informacja o nowym gatunku na portalu Onet
  • „Obcy z Syberii” Polityka.pl/Nauka, 24.3.2010
  • „Kolejny kochanek człowieka”, Gazeta Wyborcza/Nauka, 23.12.2010
  • „Denisova Cave”, showcaves.com
  • Kris Hirst, „Altai Mountain Paleolithic Site of Denisova Cave”. About.com

  • Człowiek neandertalski, neandertalczyk – wymarły przedstawiciel rodzaju Homo (człowiek), znany z plejstocenu (ok. 400 000 do ok. 24 500 lat temu), w zależności od autorów klasyfikowany jako podgatunek człowieka rozumnego – Homo sapiens neanderthalensis – lub odrębny od niego gatunek – Homo neanderthalensis.Speleologia – nauka o jaskiniach. Przedmiotem zainteresowania speleologii są m.in.: geneza i rozwój jaskiń, cechy środowiska przyrodniczego jaskiń (mikroklimat, stosunki wodne, przyroda ożywiona – flora i fauna, itp.), problemy ochrony i in. Jaskinie są również obiektem zainteresowania innych nauk, m.in.: geologii, hydrogeologii, paleontologii, archeologii, turyzmu. Mianem speleologii często określa się inne formy aktywności ludzkiej w jaskiniach, zwłaszcza o charakterze eksploracyjnym czy sportowym, np. alpinizm podziemny.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Datowanie radiowęglowe – metoda badania wieku przedmiotów oparta na pomiarze proporcji między izotopem promieniotwórczym węgla C a izotopami trwałymi C i C (datowanie izotopowe). Metoda dostępna w wielu laboratoriach, również w Polsce, opracowana została przez Willarda Libby’ego i jego współpracowników w 1949. Libby otrzymał za tę pracę Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii w 1960 roku.
    Artefakt – wytwór ręki ludzkiej, każdy przedmiot wykonany lub zmodyfikowany przez człowieka, a następnie odkryty w wyniku badań archeologicznych.
    Metoda termoluminescencyjna, metoda TL metoda określania wieku używana w archeologii do datowania przede wszystkim ceramiki oraz w geologii do datowania osadów czwartorzędowych.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.029 sek.