• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jan bez Trwogi

    Przeczytaj także...
    Małgorzata III (13 kwietnia 1350 – 16 marca 1405), hrabina Flandrii, Artois, Burgundii, Rethel i Nevers, córka hrabiego Ludwika II de Male i Małgorzaty, córki księcia Brabancji Jana III.Stworzenie zestawienia władców Francji może nastręczać problemy ze względu na wątpliwości w ustaleniu początku państwa francuskiego. Zwykle przyjmuje się, iż był nim początek dynastii Kapetyngów w 987 roku.
    Ludwik I brzeski (Sprawiedliwy, Roztropny, Prawy) (ur. pomiędzy 1313 a 1321, zm. w grudniu 1398) – książę namysłowski w latach 1338-1342 i legnicki w latach 1342-1345 z bratem Wacławem I, w latach 1345-1346 w wyniku podziału Legnica, w latach 1346-1348/1349 bez przydziału, od 1348/1349 w Lubinie, od 1358 na połowie Brzegu i Oławy, od 1359 w Chojnowie, w latach 1364-1373 regent w Legnicy, od 1368 całość księstwa brzesko-oławskiego, od 1373 w Kluczborku, w latach 1392-1395 w Niemczy.

    Jan II bez Trwogi (ur. 28 maja 1371, zm. 10 września 1419) – książę Burgundii, hrabia Nevers, Artois i Flandrii, hrabia palatyn Burgundii, najstarszy syn księcia Burgundii Filipa II Śmiałego i hrabiny Flandrii Małgorzaty III.

    Wczesne lata życia[]

    Urodził się w stolicy Burgundii, Dijon. W 1384 r. otrzymał tytuł hrabiego Nevers. Nosił go jako następca tronu. Kiedy w 1405 r. został księciem Burgundii Nevers przypadło jego młodszemu bratu, Filipowi. Był zaręczony z Katarzyną, córką króla Francji Karola V Mądrego, ale do tego małżeństwa nie doszło. Ostatecznie jego żoną została Małgorzata Wittelsbach. Dzięki temu małżeństwu książęta Burgundii zyskali prawa do Holandii i Hainaut.

    Zygmunt Luksemburski (Luksemburczyk), (ur. 14 lub 15 lutego 1368 w Norymberdze, zm. 9 grudnia 1437 w Znojmie) – elektor (margrabia) brandenburski od 1378, król węgierski od 1387, niemiecki od 1411, książę Luksemburga od 1419, król włoski od 1431, Święty Cesarz Rzymski od 1433, król czeski od 1419 (objął władzę w 1436).Rouen – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Normandia, w departamencie Seine-Maritime. Położona jest nad Sekwaną.
    Herb Jana bez Trwogi
    Zamordowanie Jana bez Trwogi – miniatura z końca XV wieku

    W 1396 r. Jan de Nevers był jednym z dowódców francuskich krzyżowców jacy poszli z królem Węgier Zygmuntem Luksemburskim przeciwko Turkom Osmańskim. Jan dowodził 10 000 burgundzkich rycerzy i 1000 angielskich ochotników. 25 września 1396 r. pod Nikopolis Jan dowodził strażą przednią armii krzyżowców. Podczas bitwy wzbudził podziw swoją odwagą i zyskał przydomek Jana bez Trwogi (Sans-peur). Mimo tego dostał się do niewoli prowadząc nieprzygotowany atak francuskiego rycerstwa na tureckie pozycje. Został uwolniony w 1397 r., kiedy jego ojciec zapłacił Turkom spory okup.

    10 września jest 253. (w latach przestępnych 254.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 112 dni.Wojna stuletnia – nazwa nadana przez XIX-wiecznych historyków serii konfliktów zbrojnych, które z przerwami toczyły się przez 116 lat w XIV i XV wieku pomiędzy Anglią i Francją.

    Książę Burgundii[]

    Filip Śmiały zmarł w 1404 r. i Jan został księciem Burgundii jako Jan II. Rok później zmarła jego matka i Jan został hrabią Flandrii i Artois oraz hrabią palatynem Burgundii. W tym samym roku przekazał hrabstwo Nevers swojemu młodszemu bratu. W 1407 r. podpisał traktat z Anglią. Był przeciwny kontynuowaniu wojny stuletniej, gdyż nie leżało to w gospodarczych interesach Burgundii. Zaczął też występować jako sojusznik miast i mieszczaństwa, zyskując sobie ich popularność protestami przeciwko nakładaniu większych podatków.

    Arcybiskup (gr. αρχή, arché - pierwszeństwo, gr. επίσκοπος, epískopos - nadzorca, biskup) – tytuł honorowy lub urząd nadawany biskupom ważniejszych diecezji (archidiecezja), a także jako wyróżnienie samej osoby biskupa ("ad personam").Artur III (ur. 24 sierpnia 1393 w Vannes, zm. 26 grudnia 1458 w Nantes), książę Bretanii, młodszy syn księcia Jana V Zdobywcy i Joanny, córki Karola II Złego, króla Nawarry. Przed objęciem tronu Bretanii znany jako Artur de Richemont. Nosił również wówczas tytuł pana de Parthenay.

    Od początku swoich rządów Jan brał aktywny udział w wydarzeniach we Francji. Królem Francji był obłąkany Karol VI. Regencję w jego imieniu sprawował młodszy brat króla, Ludwik I, książę Orleanu, o którym mówiono, że jest kochankiem królowej Izabeli. W 1405 r. Jan zbrojnie wkroczył do Paryża. Nie udało mu się jednak uzyskać regencji, ale został mianowany opiekunem delfina i innych dzieci króla.

    Ludwik I Orleański (ur. 13 marca 1372, zm. 23 listopada 1407) – książę Orleanu, syn króla Francji Karola V Mądrego i Joanny de Burbon, pochodził z dynastii Walezjuszów.Karol I de Burbon (1401–4 grudnia 1456, w Château de Moulins) – od 1424 hrabia Clermont-en-Beauvaisis, od 1434 książę Burbon i Owernii (mimo że jego ojciec od 1415, po bitwie pod Azincourt znalazł się w niewoli, Karol przejął kontrolę na ziemiami dopiero po śmierci ojca).

    Wkrótce jednak stosunki między Janem a Ludwikiem jeszcze bardziej się pogorszyły. Stryj książąt, Jan de Berry, próbował nakłonić ich do porozumienia, ale jego wysiłki na niewiele się zdały. 23 listopada 1407 r. książę Orleanu wracający ze spotkania z królową Izabelą został zasztyletowany przez ludzi księcia Burgundii. Jan uzyskał od doktorów Uniwersytetu Paryskiego uzasadnienie swojego czynu jako usprawiedliwionego tyranobójstwa. Kosztowało go to jednak utratę łaski króla. Jan musiał uciekać z Paryża, ale w 1409 r. udało mu się powrócić do łask Karola VI. W traktacie podpisanym w Chartres 9 marca 1409 r. Karol uwalniał księcia Burgundii od odpowiedzialności za morderstwo. Jan i syn zamordowanego Ludwika, książę Karol, zaprzysięgli zgodę. Jan został ponownie mianowany strażnikiem osoby delfina.

    18 września jest 261. (w latach przestępnych 262.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 104 dni.Jan Lancaster, 1. książę Bedford KG (ur. 20 czerwca 1389, zm. 14 września 1435 w Rouen), młodszy syn króla Anglii Henryka IV Lancastera i Marii Bohun, córki 7. hrabiego Hereford. Młodszy brat króla Henryka V.

    Problemy Jana nie skończyły się jednak. Stronnicy zamordowanego księcia Orleanu znaleźli sobie nowego przywódcę w osobie hrabiego d'Armagnac, teścia księcia Karola. Od niego wzięła się nowa nazwa stronnictwa – armaniacy. Konflikt jaki wówczas rozgorzał zakończył się pokojem w 1410 r. Jan powrócił następnie do Burgundii pozostawiając władzę w Paryżu w rękach Armagnaca. Jednak napięte stosunki hrabiego z paryskimi mieszczanami sprawiły, że Jan zdobył miasto w 1411 r. W 1413 r. książę ponownie utracił kontrolę nad miastem na rzecz swoich przeciwników.

    Hrabstwo Hainaut (fr. Comté de Hainaut, nid. Graafschap Henegouwen) – historyczne terytorium, które stanowiło część Niderlandów, a także wchodziło w skład Świętego Cesarstwa Rzymskiego. Obecnie ziemie dawnego hrabstwa leżą w granicach dwóch państw, Belgii (Prowincja Hainaut) i Francji (część departamentu Nord).Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.

    W 1415 r. Francję zaatakował król Anglii Henryk V Lancaster, który wylądował w Normandii i zagroził Paryżowi. Jan brał udział w negocjacjach pokojowych, ale nie brał udziału w przegranej bitwie pod Azincourt, gdzie zginęli jego dwaj młodsi bracia – Antoni Brabancki i Filip de Nevers.

    Hrabstwo Flandrii (franc. Comté de Flandre) – jednostka administracyjna w Królestwie Francji, następnie w dominium Cesarstwa, podlegająca hrabiemu Flandrii. Jeden z najzamożniejszych regionów średniowiecznej i nowożytnej Europy.Filip II Śmiały (ur, 15 stycznia 1342, zm. 27 kwietnia 1404) – najmłodszy (czwarty) syn Jana II Dobrego króla Francji i Bonny, córki Jana I Luksemburskiego, króla Czech, książę Burgundii od 1363 nadania przez ojca, za męstwo w walce podczas bitwy pod Poitiers w 1356 r.).

    Wkrótce jednak ponownie wybuchły walki między armaniakami a Burgundczykami. W 1418 r. Jan zaatakował Paryż i zdobył miasto 30 maja 1418 r. Hrabia d'Armagnac został zamordowany, delfin Karol uciekł z miasta. Jan przybrał tytuł regenta Francji. Nie występował jeszcze jako sojusznik Anglików, ale nie przeszkodził im w zdobyciu Rouen. Kiedy północna Francja znalazła się pod angielską okupacją, a Paryż znajdował się w ręku Burgundczyków, delfin zdecydował się dojść do porozumienia z Janem. Karol i Jan spotkali się w lipcu 1419 r. i zaprzysięgli pokój na moście w Pouilly niedaleko Melun. Zdecydowali się później na odbycie jeszcze jednego spotkania.

    Albrecht I Bawarski (ur. 25 lipca 1336 w Monachium; zm. 13 grudnia 1404 w Hadze) – książę Straubing, Hrabia Holandii, Zelandii i Hainaut.Ludwik de Valois (ur. 22 stycznia 1397, zm. 18 grudnia 1415) – delfin Francji i książę Gujenny, syn króla Francji Karola VI Szalonego i Izabeli Wittelsbach, córki Stefana III, księcia Bawarii.

    Doszło do niego 10 września 1419 r. na moście w Montereau. Jan przybył z niewielką eskortą. Przeszedł barierkę, doszedł do środka mostu i przywitał się z delfinem. Panie, po Bogu pragnę służyć jedynie królowi i tobie, dla zachowania naszego królestwa. Przysiągł, że w tym celu wykorzysta wszystkie swoje siły, majątek i wpływy. Następnie zwrócił się do dworzan Karola: Czy dobrze mówię, panowie?. Nie można lepiej, kuzynie – odrzekł Karol ujmując Burgundczyka za rękę. W tym czasie od orszaku odłączył się Tanneguy du Châstel, dawny dworzanin Ludwika Orleańskiego i uderzył księcia siekierą w głowę. Jan zginął na miejscu. Został pochowany w pustelni w Champmol niedaleko Dijon. Następnie jego ciało przeniesiono do kościoła św. Benigny w Dijon. Trumnę sprofanowano podczas rewolucji francuskiej w 1789 r.

    Cambrai (hist. pisownia: Cambray) – miejscowość i gmina we Francji, w regionie Nord-Pas-de-Calais, w departamencie Nord.Paryż (fr. Paris) – stolica i największa aglomeracja Francji, położona w centrum Basenu Paryskiego, nad Sekwaną (La Seine). Miasto stanowi centrum polityczne, ekonomiczne i kulturalne kraju. Znajdują się tu liczne zabytki i atrakcje turystyczne, co powoduje, że Paryż jest co roku odwiedzany przez ok. 30 milionów turystów.

    Śmierć Jana spowodowała ostateczne zerwanie rozmów między armaniakami a Burgundczykami. Ci ostatni poparli Anglików, co umożliwiło sukcesy Wyspiarzom przez następne 10 lat. W 1521 r. do Dijon przybył król Francji Franciszek I. Jeden z mnichów pokazał mu wówczas czaszkę Jana bez Trwogi i, wskazując na ślad po uderzeniu topora, powiedział: Oto dziura, przez którą Anglicy weszli do Francji.

    Księstwo Kleve (niem. Herzogtum Kleve) było państwem wchodzącym w skład Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego i leżało na obszarach dzisiejszych Niemiec (część Nadrenii Północnej-Westfalii) i Holandii (część Limburgii, Brabancji Północnej i Geldrii). Jego terytorium rozciągało się po obu stronach Renu, wokół stolicy Kleve i w przybliżeniu pokrywało się z dzisiejszymi okręgami Kleve i Wesel oraz z obszarem miasta Duisburg.Biblioteka Narodowa Francji (fr. Bibliothèque nationale de France, BnF) – francuska biblioteka narodowa, znajdująca się w Paryżu. Przewidziana jest jako repozytorium dla wszystkich materiałów bibliotecznych, wydawanych we Francji. Obecnym dyrektorem Biblioteki jest Bruno Racine.

    Rodzina[]

    9 kwietnia 1385 r. poślubił Małgorzatę (1363 - 23 stycznia 1423), córkę Albrechta I Bawarskiego i Małgorzaty, córki Ludwika I, księcia brzeskiego. Jan i Małgorzata mieli razem syna i siedem córek:

  • Małgorzata (1390 - 30 stycznia 1441), żona Ludwika Walezjusza, księcia Gujenny, i Artura III, księcia Bretanii
  • Katarzyna (1391 - 1414), pani de Guise
  • Maria (1393 - 30 października 1463), żona Adolfa II, księcia Kleve
  • Izabela (1395 - 18 września 1412), żona Olivera de Blois-Bretagne, hrabiego Penthievre
  • Filip III Dobry (30 czerwca 1396 - 15 czerwca 1467), książę Burgundii
  • Joanna (październik 1399 - 1401)
  • Anna Burgundzka (1404 - 14 listopada 1432), żona Jana Lancastera, 1. księcia Bedford
  • Agnieszka Burgundzka (1407 - 1 grudnia 1476), żona Karola I, księcia de Burbon
  • Jan miał również następujące dzieci z nieprawego łoża:

    Filip III Dobry (ur. 31 lipca 1396 w Dijon, zm. 15 czerwca 1467 w Brugii), od 1419 (od zamordowania jego ojca) książę Burgundii, hrabia Flandrii, Artois i Franche-Comté. Syn Jana bez Trwogi i Małgorzaty Bawarskiej.Henryk V Lancaster, Henryk Monmouth (ur. 9 sierpnia lub 16 września 1387 w Monmouth w Walii, zm. 31 sierpnia 1422 w Vincennes we Francji), król Anglii w latach 1413-1422. Syn króla Henryka IV i jego pierwszej żony, Marii Bohun, córki 7. hrabiego Hereford.

    Z Agnes de Croy:

  • Jan de Bourgogne (1404 - 27 kwietnia 1480), biskup Cambrai, arcybiskup Treves, pan de Herlaer
  • Z Marguerite van Borsselen:

  • Guy Bastard von Burgund (zm. 1436), pan de Kruybeke, ożenił się z Johanną von Schagen, miał z nią syna Philippa
  • Anton Bastard von Burgund
  • Philipotte de Bourgogne (zm. 1420), żona Antoine'a de Rochebaron, barona de Berze le Chatel
  • 30 października jest 303. (w latach przestępnych 304.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 62 dni.Antoni I Brabancki (sierpień 1384 – 25 września 1415), poległ bitwie pod Azincourt) – książę Brabancji, Lothier i Limburga. Antoni był synem Filipa II, księcia Burgundii i Małgorzaty Flandryjskiej, jego bratem był Jan bez Trwogi. Założyciel brabanckiej linii Walezjuszów.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Adolf II (ur. ok. 1371/3 r., zm. we wrześniu 1448 r.) – hrabia Kleve od 1394 r., od 1417 r podniesiony do rangi księcia Kleve, i hrabia Mark (jako Adolf IV) w latach 1398–1437, jeden z najważniejszych książąt Rzeszy swoich czasów.
    Biskup (łac. episcopus z gr. ἐπίσκοπος episkopos: nadzorca, opiekun) – w Kościołach chrześcijańskich duchowny o najwyższych święceniach. Urząd kościelny w Kościele katolickim i w kościołach prawosławnych uznawany za najwyższy stopień sakramentu kapłaństwa.
    Melun to miejscowość i gmina we Francji, w regionie Île-de-France, w departamencie Sekwana i Marna. Przez miejscowość przepływa Sekwana.
    Karol VII, zwany Zwycięskim (le Victorieux, ur. 22 lutego 1403 w Paryżu, zm. 22 lipca 1461 w Mehun-sur-Yèvre), król Francji w latach 1422-1461 (koronowany w 1429), z dynastii Walezjuszy. Syn Karola VI Szalonego i Izabeli Wittelsbach, córki Stefana III, księcia Bawarii. Brat dwóch królowych Anglii: Izabeli i Katarzyny.
    Karol V Mądry (ur. 21 stycznia 1338 w Vincennes, zm. 16 września 1380 w Beauté-sur-Marne) – regent w latach 1356-1360, a następnie król Francji w latach 1364–1380, z dynastii Walezjuszów. Syn Jana II Dobrego i Bonny Luksemburskiej.
    Rewolucja francuska (nazywana też Wielką Rewolucją Francuską lub Wielką Rewolucją) – okres w historii Francji w latach 1789–1799, w którym doszło do głębokich zmian polityczno-społecznych i obalenia monarchii Burbonów.
    Karol VI Szalony (ur. 3 grudnia 1368 w Paryżu, zm. 21 października 1422 tamże) – król Francji w latach 1380 – 1422 z dynastii Walezjuszów. Był synem króla Karola V Mądrego i Joanny de Burbon.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.035 sek.