• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jan Sztaudynger



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    Cmentarz Salwatorski – cmentarz położony na zachód od Salwatora w dzielnicy VII Krakowa, przy Alei Waszyngtona. Poświęcony w 1865 r., początkowo miał charakter niewielkiego cmentarza parafialnego, służącego mieszkańcom przedmieścia Zwierzyniec, Półwsia i okolicznych wsi: Przegorzał, Chełmu, Zakamycza, Bielan i Olszanicy.II Liceum Ogólnokształcące im. Króla Jana III Sobieskiego w Krakowie, dawniej Państwowe III Gimnazjum im. Króla Jana Sobieskiego – szkoła średnia działająca w Krakowie od 1883 roku.
    Jan Sztaudynger
    Tablica poświęcona Janowi Sztaudyngerowi, Łódź ul. Żwirki 1c, umieszczona przez Związek Pisarzy Polskich w 1980
    Tablica w Zakopanem – ul. Piłsudskiego 69 – gdzie mieszkał Jan Sztaudynger, autorstwa Henryka Burzca
    Tablica w Krakowie – ul. Długa – gdzie mieszkał Jan Sztaudynger w latach 1908–1929
    Nieistniejąca dziś tablica na domu w Szklarskiej Porębie, odsłonięta w połowie lat 80.

    Jan Izydor Sztaudynger (ur. 28 kwietnia 1904 w Krakowie, zm. 12 września 1970 tamże) – polski poeta, fraszkopisarz, satyryk, teoretyk lalkarstwa, tłumacz.

    Życie literackie - całokształt bieżących zjawisk związanych z literaturą danego czasu i jej rozwojem. W jego zasięgu znajdują się pisarze i publiczność literacka oraz różne formy ich kontaktów, twórczość, jej recepcja i krytyka, czasopiśmiennictwo, ugrupowania wśród twórców i odbiorców literatury, atmosfera literacka, w której wyraża się swoiste napięcie między tradycją a nowatorstwem, dawne i nowsze formy mecenatu, współczesne organizacje zawodowe pisarzy, instytucje naukowe i wydawnicze oraz różnego rodzaju imprezy służące literaturze (konkursy, nagrody, wystawy, spotkania itp.).Francuzi – naród romański zamieszkujący głównie Francję (ok. 64 mln), Wielką Brytanię (ok. 100 tys.), Katalonię (ok. 4 tys.) oraz nieliczni w Belgii, Andorze, Luksemburgu, Monako i Szwajcarii. Poza tym Francuzi żyją głównie w swoich byłych koloniach w Afryce oraz w własnych terytoriach zamorskich w Oceanii i na innych kontynentach. Około 10 milionów osób francuskiego pochodzenia mieszka w Stanach Zjednoczonych, a 5 milionów w Kanadzie. Ich ojczystym językiem jest francuski. Większość Francuzów to katolicy (chrystianizacja w II – IV wieku). Dzisiaj wielu potomków byłych imigrantów uważa się za część narodu francuskiego, są to przeważnie osoby pochodzenia afrykańskiego i arabskiego. Pozostają oni obywatelami państwa francuskiego.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Urodził się w rodzinie o pochodzeniu polskim, niemieckim i francuskim. Był synem Izydora Jana Józefa i Anny z Kokowskich.

    Uczęszczał do Wzorcowej Szkoły Ćwiczeń przy Seminarium nauczycielskim w Krakowie. Po wybuchu pierwszej wojny światowej ewakuował się wraz z rodzicami do Brna na Morawach, gdzie kontynuował naukę na Prywatnych Polskich Kursach Gimnazjalnych. W 1915 podjął naukę w II Gimnazjum im. Króla Jana Sobieskiego w Krakowie. Po jego ukończeniu i zdaniu matury podjął jednocześnie studia polonistyczne i germanistyczne na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 1923 ukończył roczne Studia Pedagogiczne, a rok później uzyskał tytuł doktora filozofii na podstawie prac: Stosunek Garczyńskiego do religii oraz Wpływ Goethego na Garczyńskiego.

    Lalka teatralna – lalka przystosowana do występów w teatrze lalek i innych rodzajach widowisk, poruszana zazwyczaj przez niewidocznego animatora, najwcześniej znana była w Chinach.Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu (UAM) – powstały w 1919 państwowy uniwersytet z siedzibą w Poznaniu. Według ogólnoświatowego rankingu szkół wyższych Webometrics Ranking of World Universities ze stycznia 2013, opracowanego przez hiszpański instytut Consejo Superior de Investigaciones Científicas uczelnia zajmuje 3. miejsce w Polsce wśród uniwersytetów, a na świecie 393. pośród wszystkich typów uczelni.

    Po ukończeniu studiów Sztaudynger objął posadę nauczyciela języka polskiego w gimnazjum im. Władysława Jagiełły w Dębicy, a po odbyciu służby wojskowej w Szkole Podchorążych Piechoty w Zaleszczykach przeniósł się do Bydgoszczy, gdzie wykładał przez pół roku w Męskim Seminarium Nauczycielskim. W 1930 przeprowadził się do Poznania, gdzie przez cztery lata wykładał w Seminarium Nauczycielskim im. Ewarysta Estkowskiego. Ożenił się z Zofią Jankowską, w 1933 urodziła mu się córka Anna. W 1934 został wykładowcą Państwowej Szkoły Wydziałowej i prowadził wykłady (1938–1939) o teatrze lalek.

    Wydział Ekonomiczno-Socjologiczny Uniwersytetu Łódzkiego – jeden z dwunastu wydziałów Uniwersytetu Łódzkiego. Jego siedziba znajduje się w przedwojennym budynku Wolnej Wszechnicy Polskiej, przy ul. Polskiej Organizacji Wojskowej 3/5 w Łodzi. Powstał w 1965 r. z przekształcenia Wydziału Ekonomicznego (który został utworzony w 1961 z połączenia Wyższej Szkoły Ekonomicznej w Łodzi i katedr ekonomicznych ówczesnego Wydziału Prawno-Ekonomicznego UŁ).Klub Szyderców - kabaret literacki działający w Poznaniu w latach 1932 - 1935, występujący w kawiarni Pod Kaktusem przy Placu Wolności.

    Po wybuchu wojny Sztaudynger z rodziną został aresztowany przez Niemców, osadzony w obozie przejściowym i przesiedlony do wsi Malice w Sandomierskim. W Opatowie brał udział w tajnym nauczaniu na poziomie gimnazjum.

    W 1944 dotarł do Lublina i przy PKWN objął stanowisko w Resorcie Kultury i Sztuki, organizując pierwsze teatry lalek. Po wojnie osiedlił się w Łodzi. Objął na krótko posadę kierownika literackiego Teatru Lalek „Biedronka” Robotniczego Towarzystwa Przyjaciół Dzieci, a do marca 1950 pracował jako referent literatury w Wydziale Kultury i Sztuki Urzędu Wojewódzkiego w Łodzi.

    Miesięcznik jest to czasopismo, które ukazuje się regularnie raz w miesiącu. Przeważnie miesięczniki poświęcone są jakiejś konkretnej problematyce, np. z zakresu sztuki, nauki, techniki, sportu, turystyki czy gier komputerowych, a także konkretnym regionom oraz problematyce politycznej i społecznej. Niektóre miesięczniki wydawane są też w formie poradników.Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski; łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.

    W 1946 urodził się syn Jacek i od tego roku poeta współpracował z Centralnym Instytutem Kultury. W latach 1947–1950 mieszkał również w Szklarskiej Porębie. W 1961 wyprowadził się z Łodzi do Zakopanego.

    Grób Jana i Zofii Sztaudyngerów na Cmentarzu Salwatorskim w Krakowie

    W roku 1954 rozpoznano u niego ciężką chorobę, wielokrotnie przebywał w szpitalach, m.in. w Łodzi, Warszawie i Krakowie. Zmarł w Klinice Hematologicznej prof. Juliana Aleksandrowicza w Krakowie 12 września 1970. Został pochowany na Cmentarzu Salwatorskim (sektor SC11-13-5).

    Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.28 kwietnia jest 118. (w latach przestępnych 119.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 247 dni.

    Był ojcem Anny Sztaudynger-Kaliszewicz, doktor socjologii oraz propagatorki jego twórczości, oraz Jana Jacka Sztaudyngera, profesora zwyczajnego Katedry Ekonometrii na Wydziale Ekonomiczno-Socjologicznym Uniwersytetu Łódzkiego.

    Twórczość[ | edytuj kod]

    W literaturze przedmiotu obecne są trzy daty debiutu literackiego: 1923, 1924, 1925. Jako eseista debiutował w 1923 artykułem opublikowanym w praskim czasopiśmie Divadelni Listy. Podczas studiów należał do grupy literackiej „Helion”, a w maju 1923 zorganizował w sali Kopernika w Collegium Novum pierwszy własny wieczór poetycki. W 1925 ukazał się w nakładem poznańskiej Księgarni Świętego Wojciecha debiutancki tomik poezji Dom mój, do którego napisał wstęp Karol Hubert Rostworowski.

    Anna Sztaudynger-Kaliszewiczowa (ur. 19 września 1933 w Poznaniu) – dr socjologii, nauczyciel akademicki, pisarka. Córka Jana Sztaudyngera i Zofii z Jankowskich Sztaudynger.Liryka (gr. λυρικóς, lyrikos – odnoszący się do liry) – jeden z trzech rodzajów literackich, obok dramatu i epiki.

    W 1930 został członkiem Związku Zawodowego Literatów Polskich. Publikował artykuły, recenzje, wiersze i fraszki m.in. w „Kurierze Literacko-Naukowym”, „Dzienniku Poznańskim Czasie”, „Tęczy”, „Dwutygodniku Literackim”. Działał również w kabarecie „Klub Szyderców”, kierowanym przez Artura Marię Swinarskiego. W latach 1930–1935 wydał dwa wiersze okolicznościowe, wydrukowane w niewielkich nakładach: Ballada o Stanisławie Wysockiej oraz Kasprowicz, napisany specjalnie dla uczestników uroczystości otwarcia Działu Kasprowiczowskiego Muzeum Miejskiego w Poznaniu oraz pięć tomików wierszy: „Ballady poznańskie”, „Ludzie”, „Rzeź na Parnasie”, „Kantyczki śnieżne”, „Umiejętności”.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Karol Hubert Rostworowski herbu Nałęcz (ur. 3 listopada 1877 w Rybnej, zm. 4 lutego 1938 w Krakowie) – polski dramaturg i poeta, muzyk; publicysta, stronnik Obozu Wielkiej Polski.

    Po zamieszkaniu w Szklarskiej Porębie w 1947 uczestniczył w życiu literackim Jeleniej Góry i okolic. Udzielał się w organizowanych przez Klub Literacki (potem Związek Zawodowy Literatów Polskich, Oddział Dolnośląski) odczytach, które służyły stopniowemu przywracaniu życia kulturalnego na Ziemiach Zachodnich. Obecny był również na Pierwszym Zjeździe Polskich Pisarzy Ziemi Sudeckiej, który odbył się w dniach 8–11 maja 1947. Podczas pobytu w Szklarskiej Porębie Sztaudynger napisał szereg wierszy, które drukiem ukazały się w tomie Puch ostu (1958). W 1946 wydał tomik wierszy: Strofy wrocławskie. W 1954 ukazał się tomik fraszek Piórka. W latach 1961–1968 ukazały się w wydawnictwie Nasza Księgarnia cztery tomiki wierszy dla dzieci.

    Durchgangslager, Dulag – w czasie II wojny światowej niemiecki obóz przejściowy dla jeńców wojennych lub wysiedleńców.Fraszka (wł. frasca – gałązka, drobiazg, bagatela, błahostka) – krótki utwór liryczny, zazwyczaj rymowany lub wierszowany, o różnorodnej tematyce często humorystycznej lub ironicznej (satyrycznej). Często kończy się wyraźną puentą. Fraszka wywodzi się ze starożytności, swoimi korzeniami sięga do epigramatu, którego twórcą był Symonides z Keos. Były to krótkie napisy na kamieniach nagrobnych (epitafium) i przedmiotach codziennego użytku. Autorami fraszek było wielu znanych polskich poetów, między innymi Jan Kochanowski, Jan Sztaudynger, współcześnie Leszek Wierzchowski. Kochanowski wprowadził fraszkę do literatury polskiej. Oprócz tematyki żartobliwej, np. fraszka O doktorze Hiszpanie, pisywał także fraszki refleksyjne (O żywocie ludzkim), pochwalne, biesiadne, miłosne (Do Kasi). Bardzo znane są: Na dom w Czarnolesie, Na lipę, Raki. Do dziś zachowało się ok. 485 fraszek Jana Kochanowskiego. Poeta ten był również autorem polskiej nazwy tego rodzaju wiersza.

    Jego twórczość literacka była wyrazem afirmacyjnej postawy wobec życia. Inspiracje czerpał z obserwacji świata przyrody, dzieł sztuki, poznawaniu legend miasta. Znany przede wszystkim z publikacji fraszek i uznawany za „odnowiciela tego gatunku”. W pewnym opracowaniu czytamy: .mw-parser-output div.cytat{display:table;padding:0}.mw-parser-output div.cytat.box{margin-top:0.5em;margin-bottom:0.8em;border:1px solid #aaa;background:#f9f9f9}.mw-parser-output div.cytat>blockquote{margin:0;padding:0.5em 1.5em}.mw-parser-output div.cytat-zrodlo{text-align:right;padding:0 1em 0.5em 1.5em}.mw-parser-output div.cytat-zrodlo::before{content:"— "}.mw-parser-output div.cytat.cudzysłów>blockquote{display:table}.mw-parser-output div.cytat.klasyczny::before{float:left;content:"";background-image:url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b9/Quote-alpha.png/20px-Quote-alpha.png");background-repeat:no-repeat;background-position:top right;width:2em;height:2em;margin:0.5em 0.5em 0.5em 0.5em}.mw-parser-output div.cytat.klasyczny>blockquote{border:1px solid #ccc;background:white;color:#333;padding-left:3em}.mw-parser-output div.cytat.cudzysłów>blockquote::before{display:table-cell;color:rgb(178,183,242);font:bold 40px"Times New Roman",serif;vertical-align:bottom;content:"„";padding-right:0.1em}.mw-parser-output div.cytat.cudzysłów>blockquote::after{display:table-cell;color:rgb(178,183,242);font:bold 40px"Times New Roman",serif;vertical-align:top;content:"”";padding-left:0.1em}.mw-parser-output div.cytat.środek{margin:0 auto}.mw-parser-output div.cytat.prawy{float:right;clear:right;margin-left:1.4em}.mw-parser-output div.cytat.lewy{float:left;clear:left;margin-right:1.4em}.mw-parser-output div.cytat.prawy:not([style]),.mw-parser-output div.cytat.lewy:not([style]){max-width:25em}

    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.

    Sztaudynger chciał wyprostować nieco wykoślawione pojęcie fraszki i przywrócić jej znaczenie poetyckie.



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]




    Warto wiedzieć że... beta

    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.
    Sandomierskie - osiedle Kielc we wschodniej części miasta, na terenie Wielkopola. Budynki mieszkalne osiedla znajdują się na obszarze ograniczonym ulicami: Leszczyńską, Poleską, Pomorską, Solidarności. Nazwa osiedla (ustalona w 1996 roku) nawiązuje do jego głównej osi komunikacyjnej - ul. Sandomierskiej - przebiegającej przez południowe obrzeża osiedla.
    Tłumaczenie lub inaczej przekład to wyrażenie w języku docelowym treści tekstu (w tym również wypowiedzi ustnej) wyprodukowanego w języku źródłowym. Słowo "tłumaczenie" można rozumieć zarówno jako proces przekładu jak i wynik tego procesu, czyli przetłumaczony na inny język tekst. W drugim znaczeniu, tłumaczenie jest rozumiane jako wtórne wobec tekstu oryginalnego.
    Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.
    Dębica – miasto i gmina w województwie podkarpackim, siedziba powiatu dębickiego, położone nad rzeką Wisłoką, w Rynnie Podkarpackiej, na północnym skraju Pogórza Strzyżowskiego. Przed 1945 rokiem Dębica należała do województwa krakowskiego, po zakończeniu II wojny światowej weszła w skład nowo utworzonego województwa rzeszowskiego. W latach 1975–1998 miasto administracyjnie należało do województwa tarnowskiego. Miasto jest ważnym ośrodkiem przemysłu chemicznego oraz spożywczego.
    Zależnie od okresu, Wydawnictwo „Nasza Księgarnia” lub Instytut Wydawniczy „Nasza Księgarnia”, to najstarszy i największy w Polsce wydawca literatury dla dzieci i młodzieży. Założony przez Związek Nauczycielstwa Polskiego w 1921, przez lata swej działalności wydał kilka tysięcy książek dla młodego czytelnika, we wszystkich przedziałach wiekowych.
    Artur Maria Swinarski (ur. 28 lipca 1900 roku w Brodnicy, zm. 21 kwietnia 1965 roku w Szwajcarii) – polski poeta, satyryk, dramatopisarz, plastyk.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.053 sek.