• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jan Matthijs

    Przeczytaj także...
    Amsterdam – największe miasto Holandii i jej stolica konstytucyjna. Wszystkie instytucje rządowe oraz przedstawicielstwa obcych państw znajdują się w Hadze.<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Münster – miasto na prawach powiatu w Niemczech, położone w północnej części kraju związkowego Nadrenia Północna-Westfalia, siedziba rejencji Münster. Dawna, spolszczona nazwa miasta, dziś już rzadko używana, to Monaster/Monastyr.

    Jan Matthijs (znany także jako Jan Matthias lub Johann Mathyszoon) (ur. ? – zm. 5 kwietnia 1534) — jeden z czołowych przywódców ruchu anabaptystów, przez swoich naśladowców ogłoszony prorokiem.

    Matthijs był piekarzem w Amsterdamie. W latach dwudziestych XVI wieku przyjął anabaptyzm dzięki kontaktom z Melchiorem Hoffmanem. W krótkim czasie ochrzcił tysiące nowych wyznawców. Po uwięzieniu Melchiora Hoffmana urósł do roli przywódcy ruchu anabaptystów. Wobec krwawych prześladowań anabaptystów odrzucił teologię pacyfizmu Hoffmana uznając, że na ucisk należy odpowiadać oporem.

    Jan z Lejdy (hol. Jan van Leiden lub Jan (Johan) van Leyden, właściwie Johann Bockelson lub Johan Beukelszoon) (ur. ok. 1509 – zm. 22 stycznia 1536) – przywódca anabaptystów urodzony nieopodal holenderskiego miasta Lejda, z zawodu krawiec. W 1533 roku przeniósł się do niemieckiego miasta Münster w Westfalii, gdzie stał się wpływowym prorokiem i jednym z liderów miejscowych anabaptystów którzy przejęli kontrolę na miastem. Jan Zdołał przekształcić Münster w teokratyczną-egalitarną komunę i wprowadził m.in. wspólnotę własności i produkcji oraz wielożeństwo (sam miał mieć 16 żon), a w 1534 roku ogłosił się „królem Syjonu”. W czerwcu 1535 roku, na skutek zdrady w szeregach anabaptystów, miasto zostało zdobyte przez katolickie wojska biskupa Münsteru Franza z Waldeck, sam Jan z Lejdy został wzięty do niewoli i po torturach został stracony razem z innymi przywódcami anabaptystów.Luther Loide Blissett (ur. 1 lutego 1958 r. w Falmouth na Jamajce) – angielski piłkarz i trener, w latach 80. reprezentant Anglii.

    W 1534 anabaptyści przejęli kontrolę nad niemieckim miastem Münster. Jan z Lejdy, niderlandzki anabaptysta i uczeń Matthijsa, wraz z grupą lokalnych kupców wezwał Jana Matthijsa do przybycia. Matthijs ogłosił Münster "Nowym Jeruzalem". 5 stycznia 1534 liczna grupa jego uczniów weszła do miasta wprowadzając powszechny chrzest dorosłych.

    W religiach abrahamowych prorokiem jest osoba będąca w kontakcie z Bogiem, będąca jego „ustami” na ziemi, nierzadko założyciel jakiejś religii. W każdej jednak jego rola i znaczenie są nieco inne.Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.

    Powstała wtedy "komuna z Münster" ogłosiła wojnę przeciwko biskupowi miasta Franzowi von Waldeck. W kwietniu 1534, w Niedzielę Wielkanocną, na którą przewidział nastanie dnia Sądu Ostatecznego, Matthijs wyruszył z miasta w grupie trzydziestu towarzyszy, aby prowadzić dalej działalność misyjną. Wkrótce cała grupa została zatrzymana przez wojska biskupa. Jan Matthijs i jego towarzysze zostali ścięci, a ich głowy wbite na pale przed miastem Münster w taki sposób, aby były widoczne przez mieszkańców miasta dalej objętego rebelią.

    Melchior Hofmann (ur. 1495 w Schwäbisch Hall, zm. 1543 w Strasburgu) – przywódca anabaptystów. Początkowo był entuzjastycznym uczniem Marcina Lutra. W 1530 w Strasburgu przyjął chrzest z rąk anabaptystów. Wkrótce potem rozpoczął działalność w północnych Niemczech (Emden) i Niderlandach, chrzcząc publicznie nowo pozyskanych wyznawców. Głosił bliskość paruzji, która miała nastąpić w Strasburgu. W 1533 dobrowolnie oddał się w ręce władz. Po jego uwięzieniu przywództwo w ruchu objęli Jan Matthijs oraz Jan z Lejdy, którzy doprowadzili do zbrojnej rewolty i opanowania westfalskiego miasta Münster. Hofmann zmarł w więzieniu.Gemeinsame Normdatei (GND) – kartoteka wzorcowa, stanowiąca element centralnego katalogu Niemieckiej Biblioteki Narodowej (DNB), utrzymywanego wspólnie przez niemieckie i austriackie sieci biblioteczne.

    "Komuna z Münster" przetrwała jeszcze przez rok. W czerwcu 1535 roku miasto zostało odbite przez wojska biskupa, a większość mieszkańców zginęła w zorganizowanej masakrze.

    W 2000 roku we Włoszech wydana została powieść Luthera Blissetta Q. Taniec śmierci opowiadająca między innymi dzieje Jana Matthijsa i jego towarzyszy. Jan Matthijas jest także bohaterem opery Giacomo Meyerbeera pt. "Prorok".

    Bibliografia[]

  • Claus Bernet, Jan Matthijs, [w: Biographisch-bibliographisches Kirchenlexikon, 21, 2003, 912-916]
  • Q. Taniec śmierci (org. Q) – powieść Luthera Blissetta wydana po raz pierwszy we Włoszech w 2000 roku. Przez kilka lat została przetłumaczona na wiele języków, także na polski ukazując się nakładem Wydawnictwa Albatros w marcu 2005 roku w tłumaczeniu Jana Jackowicza.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.015 sek.