• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Jan - Beber z Oświęcimia

    Przeczytaj także...
    Teologia (gr. θεος, theos, „Bóg”, + λογος, logos, „nauka”) – dyscyplina wiedzy posługująca się metodami filozoficznymi w wyjaśnianiu świata w jego relacji do Boga. Klasycznie uznawana za dziedzinę naukową, także w Polsce znajduje się na liście dziedzin naukowych, ustalonej przez Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów. Stanowi metodyczne studium prawd religijnych objawionych przez Boga, w myśl maksymy (łac.) fides quaerens intellectum – wiara szukająca zrozumienia. Współcześnie zasadność uznawania pytań o Boga za naukowe jest kwestionowana. Według części autorów teologia nie spełnia współczesnych wymagań stawianych nauce, chociażby poprzez brak weryfikowalności stawianych przez nią hipotez oraz oparcie na dogmatach jako punkcie wyjściowym swoich rozważań zamiast na metodzie naukowej, czy paradygmatach naukowych. Polemikę z tymi zarzutami przedstawił m.in. papież Benedykt XVI w Wykładzie ratyzbońskim.Studium generale – nazwa nadawana w średniowieczu niektórym szkołom o międzynarodowej randze. Ze szkół tych wykształcił się średniowieczny uniwersytet.
    Siedem sztuk wyzwolonych (łac. septem artes liberales, właściwie siedem umiejętności godnych człowieka wolnego) – podstawa wykształcenia w okresie późnej starożytności oraz średniowiecza. Siedem sztuk dzielone było na dwie mniejsze grupy – trivium i quadrivium. Kanwą tego podziału było monumentalne, encyklopedyczne dzieło Marka Terencjusza Warrona, zatytułowane Disciplinarum libri IX (Dziewięć ksiąg naukowych).

    Jan (Beber) z Oświęcimia (ok. 14201482), profesor Akademii Krakowskiej, rektor 1479-1480, zbieracz książek.

    O młodości Jana Bebera zachowało się niewiele informacji źródłowych. Wiadomo tylko na pewno, że był synem Mikołaja i pochodził z Oświęcimia. W 1449 uzyskał tytuł magistra sztuk wyzwolonych. Był profesorem teologii i rektorem na Akademii Krakowskiej. Posiadał bogatą bibliotekę złożoną z rękopisów i pierwodruków. Większość z nich przypisywano aż do połowy XX wieku Janowi (Piotrowiczowi) z Oświęcimia i Janowi (Sacranusowi) z Oświęcimia.

    Jan Buridan (ur. około 1300, zm. 1358) – francuski filozof scholastyczny, zajmujący się także fizyką i logiką; nominalista.Kazimierz III Wielki (ur. 30 kwietnia 1310 w Kowalu, zm. 5 listopada 1370 w Krakowie) – najmłodszy syn Władysława I Łokietka i Jadwigi Bolesławówny, król Polski w latach 1333–1370, ostatni monarcha z dynastii Piastów na tronie polskim.

    Na zbiory Bebera składały się m.in. słowniki: (Hugwicjusza z Pizy, św. Papiasza, Piotra Lombarda), dzieła filozoficzne: św. Alberta, św.Tomasza z Akwinu, Johna Wyclifa, komentarze Jakuba z Placencji do dzieł Arystotelesa, Jana Buridana, Alberta z Saksonii i innych), dzieła teologiczne (traktaty antyhusyckie), klasyczne (Cycerona, Owidiusza), humanistyczne (Guarin z Werony), prawnicze: (Justyniana, papieża Bonifacego VIII, Gracjana), medyczne: (Awicenny, Hipokratesa z Kos, Tomasza z Wrocławia i innych) i astrologiczne (Alkabicjusza, Klaudiusza Ptolemeusza i innych). Zakres treściowy księgozbioru, a zwłaszcza nie związane ze studiami Bebera kodeksy medyczne i astrologiczne (szczególnie ciekawy i cenny zbiór zawierający całokształt wiedzy ówczesnej z tych dziedzin, zakupiony m.in. po Andrzeju Grzymale z Poznania, a także dzieła prawnicze świadczą o miłośnictwie książek Bebera; wśród rękopisów jego biblioteki były kodeksy pergaminowe XIII-XIV w., niektóre ozdobne oraz wiele kodeksów papierowych z wieku XIV. Wśród kodeksów po A. Grzymale posiadał Beber papierowy kodeks medyczny z 1364-1368 związany z działalnością studium generale Kazimierza Wielkiego.

    Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski; łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.Św. Albert Wielki, Albert z Kolonii, Albert z Lauingen, łac. Albertus Magnus (ur. 1193/1205? w Lauingen (Szwabia), zm. 15 listopada 1280 w Kolonii) – teolog, dominikanin, filozof scholastyczny. Znany także z obszernej wiedzy przyrodniczej, przypisuje mu się także zajmowanie się alchemią. Święty Kościoła katolickiego, doktor Kościoła (znany jako doctor universalis lub doctor expertus).

    Jan Beber z Oświęcimia zmarł w 1482 prawdopodobnie w Krakowie Bogaty księgozbiór po śmierci a częściowo jeszcze za jego życia, trafił do bibliotek Akademii Krakowskiej, tylko jeden z inkunabułów dostał w dożywotnie użytkowanie Jan z Pilicy.

    Bibliografia[]

  • Marian Zwiercan Beber Jan z Oświęcimia, w: Słownik pracowników książki polskiej, pod red. Ireny Reichel, Warszawa – Łódź 1972.



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Papież (Ojciec Święty) (łac. Summus Pontifex, od staroż. Pontifex Maximus; wł. papa, gr. pappas; forma funkcjonująca w języku polskim pochodzi od czeskiego papež) – biskup Rzymu, zwierzchnik Kościoła katolickiego, głowa Stolicy Apostolskiej oraz Suweren Państwa Miasto Watykan. Obecnym papieżem jest Franciszek.
    Piotr Lombard (ur. ok. 1100 r. w Novarze (albo w Lumello) we Włoszech, zm. ok. 1160-1164 r.) – teolog średniowieczny. Studiował najpierw w Bolonii, a później w Reims i w Paryżu. We Francji nawiązał kontakt ze św. Bernardem z Clairvaux. Był słuchaczem Piotra Abelarda. Następnie został mistrzem, prawdopodobnie w szkole katedralnej, a później biskupem Paryża, ale piastował krótko ten urząd, na którym w r. 1158 lub 1159 zastąpił go Maurice de Sully, budowniczy katedry Notre-Dame.
    Klaudiusz Ptolemeusz, Ptolemeusz Klaudiusz lub po prostu Ptolemeusz (łac. Claudius Ptolemaeus, stgr. Κλαύδιος Πτολεμαῖος Klaudios Ptolemaios; ur. ok. 100, zm. ok. 168) – astronom, matematyk i geograf greckiego pochodzenia. Urodzony w Tebaidzie, kształcił się i działał w Aleksandrii należącej wówczas do Imperium rzymskiego około II wieku n.e.
    Jan (Sacranus) z Oświęcimia herbu Wieniawa, inne formy nazwiska: Sacran, Sacrarius, Johannes Sacranus, Johannes Bartholomei de Osswanczin, (ur. w 1443 w Oświęcimiu, zm. 15 listopada 1527 w Krakowie) – profesor Akademii Krakowskiej, rektor (1493-1495, 1512-1513 i 1521), kapelan i spowiednik królów :Jana Olbrachta, Aleksandra i Zygmunta I Starego, kanonik krakowski i kujawski, królewski agent dyplomatyczny, teolog, mówca i epistolograf.
    Rękopis (manuskrypt) – zapisany odręcznie tekst, w odróżnieniu od powielanego mechanicznie. Termin stosowany zwykle w odniesieniu do zabytkowych książek lub dokumentów pochodzących z okresu przed upowszechnieniem się druku. W takim rozumieniu każdy rękopis jest dziełem niepowtarzalnym o indywidualnych cechach. W szerszym znaczeniu, rękopis to każdy tekst zapisywany ręcznie za pomocą np. ołówka, atramentu, tuszu.
    Tomasz z Akwinu, Akwinata, łac. Thoma de Aquino (ur. ok. 1225, zm. 7 marca 1274) – filozof scholastyczny, teolog, członek zakonu dominikanów. Był jednym z najwybitniejszych myślicieli w dziejach chrześcijaństwa. Święty Kościoła katolickiego; jeden z doktorów Kościoła, który nauczając przekazywał owoce swej kontemplacji (łac. contemplata aliis tradere).
    Pergamin – materiał pisarski (podłoże, na którym można pisać) wyrabiany ze skór zwierzęcych. Wytwarzanie pergaminu zwano pergaminnictwem.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.057 sek.