• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Języki sztuczne



    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]
    Przeczytaj także...
    ISO 639 – zestaw standardów międzynarodowych dotyczących jednoznacznego reprezentowania nazw języków za pomocą krótkich, 2-, 3- lub 4-literowych identyfikatorów.Rajmund Lull OFS, właśc. kat. Ramón Llull, również z łac. Doctor Illuminatus (Doktor Oświecony), (ur. ok. 1232 w Palma na Majorce, zm. ok. 1315) − kataloński tercjarz franciszkański i misjonarz, filozof średniowieczny, poeta, teolog, uważany za pierwotnego wynalazcę kombinatoryki zastosowanej w konstrukcji maszyny logicznej i błogosławiony Kościoła rzymskokatolickiego.

    Języki sztuczne (także konlangi, conlangi) – języki, których fonologia, gramatyka oraz słownictwo zostało świadomie wymyślone przez jednostkę indywidualną (zwaną językotwórcą bądź konlangerem) bądź grupę osób. Ich przeciwieństwem są języki, które wyewoluowały drogą naturalną. Istnieje wiele możliwych przyczyn, dla których tworzy się języki: ułatwienie komunikacji międzyludzkiej, eksperymenty lingwistyczne, gry językowe, użycie w fikcyjnych światach.

    Toki pona (po tokipońsku toki pona znaczy "dobry język" albo "prosty język") jest sztucznym językiem stworzonym przez kanadyjską tłumaczkę i lingwistkę Sonję Elen Kisa. Pierwszy raz zaprezentowany został w połowie 2001.George Orwell, właściwie Eric Arthur Blair (ur. 25 czerwca 1903, zm. 21 stycznia 1950) – pisarz i publicysta angielski, uczestnik hiszpańskiej wojny domowej. Urodzony w Motihari w Bengalu, do Anglii przeprowadził się w 1907 roku. Jego dzieła odznaczają się inteligencją i dowcipem oraz wrażliwością na nierówności społeczne. Zagorzały krytyk systemów totalitarnych, zwolennik socjalizmu demokratycznego.

    Synonim języki planowane odnosi się czasem do międzynarodowych języków użytkowych lub innych języków przeznaczonych do użycia w komunikacji międzyludzkiej. Bardziej powszechnym terminem jest język sztuczny, lecz może on mieć pewne pejoratywne skojarzenia względem niektórych języków. Poza społeczeństwem esperanta termin „języki planowane” odnosi się także do preskryptywnej miary względem języków naturalnych. Pod tym kątem nawet języki naturalne mogą być rozważane jako sztuczne. W przypadku gramatyk preskryptywnych, gdzie spotykamy się wyłącznie ze sztucznymi regułami, kwestia, by mówić o nich jako o językach planowanych, jest trudna do rozstrzygnięcia. Termin „glossopoeia” ukuty przez J.R.R. Tolkiena jest używany w odniesieniu do konstruowania języków artystycznych.

    Język adûnaicki (adûnaic, język zachodu) także númenorejski – jeden z języków stworzonych przez J. R. R. Tolkiena na potrzeby stworzonej przez niego mitologii Śródziemia.The Sims – komputerowa gra symulacyjna, stworzona przez projektanta gier Willa Wrighta wydaną przez firmę Maxis. Od czasu wydania (styczeń 2000) sprzedała się w ponad szesnastu milionach kopii na całym świecie, dzięki czemu otrzymała tytuł najlepiej sprzedającej się gry na komputery osobiste w historii gier. Z początku The Sims miała być programem do projektowania wnętrz, a Simowie mieli być tylko modelami obrazującymi ludzi.

    Spis treści

  • 1 Podział
  • 1.1 Według pochodzenia
  • 1.2 Według celu utworzenia
  • 1.3 Według sposobu użycia
  • 2 Użycie konlangów
  • 3 Historia
  • 4 Współpraca przy tworzeniu języków sztucznych
  • 5 Języki sztuczne w roli lingua franca
  • 6 Klasyfikacja języków sztucznych
  • 6.1 Języki pomocnicze (stworzone z zamiarem używania ich przez ludzi)
  • 6.1.1 Języki oparte na rzeczywistych tendencjach
  • 6.2 Języki programowania
  • 6.3 Języki projektowe (logiczne, filozoficzne, eksperymentalne)
  • 6.4 Języki artystyczne
  • 6.4.1 Języki fikcyjnych światów i ludów
  • 6.4.2 Języki obrzędowe
  • 6.4.3 Zabawy językowe
  • 7 Przypisy
  • 8 Bibliografia
  • 9 Linki zewnętrzne
  • 9.1 Listy sztucznych języków
  • 9.2 Poradniki jak stworzyć własny sztuczny język
  • 9.3 Fora dyskusyjne poświęcone językom sztucznym
  • Język sztuczny schematyczny – typ języka sztucznego, którego gramatyka i morfologia zostały celowo uproszczone i zregularyzowane (specyficzne cechy języków źródłowych zostały usunięte, aby był on prostszy niż języki etniczne), nawet kosztem zniekształcenia wyrazów z języków źródłowych, utrudniającego ich rozpoznanie osobom nie znających tego języka.Adam (hebr. אדם; arab. آدم - "człowiek" / "mężczyzna"), dosł. "czerwony", od koloru ziemi, z której został ulepiony) i Ewa (hebr. חוה Chawa - "budząca życie"; arab. حواء Hawwaa) – według relacji biblijnych, zawartych w Księdze Rodzaju, pierwsi ludzie. Podobną historię zawiera tradycja manichejska; wzbogacona o dodatkowe elementy została też zawarta w Koranie.

    Podział[]

    Według pochodzenia[]

    Języki sztuczne klasyfikujemy jako języki aprioryczne bądź języki aposterioryczne. W językach apriorycznych gramatyka i słownictwo są tworzone od podstaw, efekt ludzkiej wyobraźni lub wyniki obliczeń, natomiast w językach aposteriorycznych gramatyka i słownictwo ma pochodzenie z języka naturalnego.

    Láadan - sztuczny język stworzony przez Suzette Haden Elgin na potrzeby powieści science fiction Native Tongue, opisującej przyszłe społeczeństwo amerykańskie.Nowomowa (ang. Newspeak) – sztuczny język obowiązujący w fikcyjnym, totalitarnym państwie Oceania opisanym przez George’a Orwella w powieści Rok 1984. Charakteryzuje się tendencją do eliminacji jak największej liczby "niepotrzebnych" lub niekorzystnie (z punktu widzenia ideologii państwowej) nacechowanych wyrazów przez zastąpienie ich sztucznymi, ale poprawnymi ekwiwalentami, w celu strywializowania języka (ogłupienie ludności) oraz wyeliminowania nieprawomyślności przez takie przekonstruowanie języka, by niemożliwe stało się sformułowanie w myśli czegokolwiek, co godziłoby w panujący reżim – zarówno poprzez mowę, jak i myśli (tzw. myślozbrodnia).

    Z kolei języki aposterioryczne dzielone są na języki schematyczne w których naturalne lub częściowo naturalne słownictwo jest zmieniane i dopasowywane do wcześniej ustalonych zasad oraz na języki naturalistyczne gdzie naturalne słownictwo zachowuje swoje brzmienie i wygląd. Esperanto jest powszechnie uważany jako język schematyczny natomiast interlingua jest postrzegana jako język naturalistyczny. Ido traktuje się jako język schematyczny albo jako kompromis między tymi dwoma typami.

    Legendarium Tolkiena – fikcyjne uniwersum stworzone przez J.R.R. Tolkiena, przedstawione w dziełach o Śródziemiu (Ardzie), m.in. we Władcy Pierścieni, Hobbicie i Silmarillionie, w którym Tolkien wykorzystał swoją wiedzę o wierzeniach Anglosasów. W rozumieniu tolkienistycznym nazwa legendarium Tolkiena (mitologia Tolkiena) może oznaczać także część uniwersum Tolkiena poświęconą wierzeniom i legendom elfów, czyli w myśl świata przedstawionego: historycznym wydarzeniom, które przeszły do świata legend z perspektywy bohaterów Władcy Pierścieni.Wired – amerykański magazyn publikowany w formie papierowej jako miesięcznik oraz internetowej. Siedziba wydawnictwa znajduje się w San Francisco w Kalifornii, czasopismo jest wydawane od marca 1993 roku przez Condé Nast Publications. Informuje on, jak technologia wpływa na kulturę, ekonomię i politykę.

    Według celu utworzenia[]

    Ponadto języki fikcyjne lub eksperymentalne mogą być językami naturalistycznymi. Ich brzmienie może imitować język naturalny, posiadać realistyczne nieregularności językowe, jeśli dodatkowo są pochodzenia aposteriorycznego na bazie prawdziwego języka naturalnego (tak jak łacina ludowa lub język praindoeuropejski) bądź fikcyjnego prajęzyka, to próbują nawet naśladować naturalne procesy fonologiczne, leksykalne i gramatyczne.

    Damin — rytualny język dwóch australijskich plemion: Lardil i Yangkal, zamieszkałych na Wyspach Welseleya na zatoce Karpentaria u wybrzeży stanu Queensland i mówiących spokrewnionymi językami należącymi do małej rodziny językowej Tangka (dosł: osoba). Samo słowo Damin oznacza w Lardil "bycie cicho". Języka tego używano głównie podczas związanych z obrzezaniem rytuałów luruku i warama — ostatnie z nich odbyły się w latach 50. — lecz niekiedy także w życiu codziennym. Obecnie jest znany jedynie grupce starców. Damin posiada zaledwie ok. 150 własnych rdzeni, reszta słów jest zapożyczona z języka Lardil, do którego posiada także zbliżony system fonetyczny. Wielką osobliwością języka Damin jest dodatkowa obecność w nim mlasków, co czyni go jedynym językiem mlaskowym poza Afryką. Ponadto w skład systemu fonetycznego Damin wchodzą dwie spółgłoski, nie zanotowane w innych językach, choć teoretycznie możliwe: wdechowa spółgłoska szczelinowa boczna, odpowiadająca miejscem artykulacji walijskiemu "ll" lub zuluskiemu "hl" oraz dwuwargowy mlask egresywny (powietrze nie jest zasysane do jamy ustnej, jak w przypadku "normalnych" mlasków, ale wyrzucane z jamy ustnej przez napięcie jej mięśni — a nie przez wydech, jak w "normalnych" spółgłoskach). Osobliwości te na równi z plemiennymi legendami wskazują, że Damin jest w istocie językiem sztucznym, obmyślonym w zamierzchłej przeszłości dla potrzeb plemiennych rytuałów.Chrześcijaństwo, chrystianizm (gr. Χριστιανισμóς, łac. Christianitas) – monoteistyczna religia objawienia, bazująca na nauczaniu Jezusa Chrystusa zawartym w kanonicznych ewangeliach. Jej wyznawcy uznają w nim obiecanego Mesjasza i Zbawiciela, który ustanowił Królestwo Boże poprzez swoje Zmartwychwstanie. Kanon wiary chrześcijańskiej został spisany w Nowym Testamencie i przekazywany jest przez Kościoły.

    W przeciwieństwie do interlingwy te języki nie są zazwyczaj przeznaczone dla łatwej nauki lub komunikacji, a większość twórców języków artystycznych nie będzie rozważała tej pierwszej jako języka naturalistycznego w znaczeniu, jakim oni go postrzegają. Tak więc fikcyjne języki naturalistyczne dążą do skomplikowanej i złożonej gramatyki, podczas gdy interlingwa ma prostszą gramatykę, składnię i ortografię niż języki, z których pochodzi (chociaż bardziej złożoną i nieregularną niż esperanto czy ido). Typowym zachowanie fikcyjnych języków naturalistycznych jest naśladowanie języka naturalnego w zakresie nieregularności czasowników, rzeczowników i skomplikowanych procesów fonologicznych.

    Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.Klingoński (klingon, nazwa własna: tlhİngan Hol) – sztuczny język artystyczny wymyślony przez dra Marca Okranda dla rasy Klingonów na potrzeby serialu Star Trek. Klingoński posiada własną gramatykę, składnię i słownictwo.

    Według sposobu użycia[]

    W zależności od sposobu użycia większość języków sztucznych możemy najogólniej podzielić na:

  • języki projektowe dzielimy dalej na języki filozoficzne, logiczne i eksperymentalne; opracowywane do celów doświadczalnych w logice, filozofii, lingwistyce.
  • języki pomocnicze opracowane dla komunikacji międzynarodowej np. International Auxiliary Language (Międzynarodowy Język Pomocniczy)
  • języki artystyczne mają dostarczać estetycznych przyjemności lub stwarzać efekt humorystyczny, tworzone są tylko dla zabawy; zazwyczaj języki tajne lub mistyczne są klasyfikowane jako języki artystyczne
  • Granice pomiędzy tymi kategoriami nie są jednoznaczne. Język sztuczny może łatwo mieścić się w więcej niż jednej z powyższych kategorii. Logiczny język stworzony dla walorów estetycznych można by również sklasyfikować jako język artystyczny, język ten w zamyśle mógł zostać stworzony przez kogoś z filozoficznych motywów, a przez jeszcze inne osoby wykorzystany jako język pomocniczy. Ponadto nie ma żadnych reguł zewnętrznych czy też związanych z procesem budowy języka, które mogłyby ograniczyć skonstruowanie języka tylko dla jednej z powyższych kategorii.

    Ill Bethisad – projekt historii alternatywnej, rozpoczęty w 1996 pod nazwą "the Brithenig Project" przez Nowozelandczyka Andrew Smitha. W przeciwieństwie do innych utworów tej samej kategorii Ill Bethisad nie jest dziełem jednej osoby, lecz wyrósł w ciągu kilku lat do bieżącego, wspólnego projektu około siedemdziesięciu uczestników. Projekt, który można zaliczyć do podgatunku steampunk, należy do najstarszych i najbardziej rozpracowanych historii alternatywnych aktywnych w sieci. Ill Bethisad ma charakter głównie encyklopedyczny. Składa się z języków sztucznych, linii chronologicznych, dziejów napisanych, wiadomości, flag, map i innych obrazów, krótkich filmów, opisów religii i technologii oraz krótkich opowiadań.Eden (hebr. Gan Eden, גַּן עֵדֶן "ogród rozkoszy") – biblijny raj stworzony przez Boga dla pierwszych ludzi – Adama i Ewy. W ogrodzie ludzie wszystkiego mieli pod dostatkiem i ze wszystkiego mogli korzystać, z wyjątkiem Drzewa Poznania Dobra i Zła, którego owoców nie mogli zrywać. Jednak Szatan pod postacią węża skusił Ewę do zerwania zakazanego owocu, który po skosztowaniu podała mężowi. Za ten akt nieposłuszeństwa wobec Boga zostali oboje wygnani z Edenu, którego od tej pory strzegły cheruby i wirujący ognisty miecz, aby nikt nie mógł zerwać owoców z drzewa życia. W Biblii da się wyróżnić dwie tradycje dotyczące Edenu – zawartą w Księdze Ezechiela i zawartą w Księdze Rodzaju. Prawdopodobnie obie są niezależnymi od siebie nawiązaniami do mezopotamskich mitów i tradycji królewskich i boskich ogrodów, takich jak wiszące ogrody Semiramidy, dostosowanymi do teologii judaistycznej.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4] [5]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Język – ukształtowany społecznie system budowania wypowiedzi, używany w procesie komunikacji interpersonalnej. Na język składają się dwa elementy:
    Avatar – amerykański film z 2009 roku z gatunku science fiction. Twórcą, scenarzystą i reżyserem filmu jest James Cameron, który swój poprzedni film fabularny nakręcił 12 lat wcześniej. Film został stworzony w technice trójwymiarowej. Światowa premiera odbyła się 18 grudnia 2009, a do polskich kin trafił on 25 grudnia 2009. Avatar jest najbardziej dochodowym filmem w historii kina.
    Kryptologia (z gr. κρυπτός – kryptos – "ukryty" i λόγος – logos – "słowo") – dziedzina wiedzy o przekazywaniu informacji w sposób zabezpieczony przed niepowołanym dostępem. Współcześnie kryptologia jest uznawana za gałąź zarówno matematyki, jak i informatyki; ponadto jest blisko związana z teorią informacji, inżynierią oraz bezpieczeństwem komputerowym.
    Basic English (z ang. podstawowa angielszczyzna, także skrót inicjałów angielskich wyrazów: British = "brytyjski", American = "amerykański", scientific = "naukowy", international = "międzynarodowy" i commercial = "handlowy") – język angielski uproszczony do 850 podstawowych wyrazów o nieskomplikowanej budowie gramatycznej. Został stworzony w 1930 r. przez C.K. Ogdena.
    Hipoteza Sapira-Whorfa (inna nazwa: prawo relatywizmu językowego) – teoria lingwistyczna głosząca, że używany język wpływa w mniejszym lub większym stopniu na sposób myślenia. Nazwa wywodzi się od dwóch językoznawców – Edwarda Sapira i Benjamina Lee Whorfa, zajmujących się głównie językami rdzennych mieszkańców Ameryki.
    Starożytność – okres w historii Bliskiego Wschodu, Europy i Afryki Północnej nazywany też antykiem i obejmujący dzieje tych regionów od powstania pierwszych cywilizacji do około V wieku n.e.
    Simlisz (ang. Simlish) - sztuczny język używany przez Simów, głównych bohaterów, członków społeczeństwa w grach wyprodukowanych przez studio Maxis: serie SimCity oraz The Sims. Po raz pierwszy język ten pojawił sie w grze SimCopter w roku 1996. Większe zmiany zaszły w nim w The Sims, częściowe w The Sims 2.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.079 sek.