• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Języki bałtyckie



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Celownik (łac. dativus) – forma używana jako dopełnienie dalsze (Kasia dała Ali prezent) oraz do oznaczania celu pożytku lub szkody (np. dzieci zepsuły mu telewizor - mu nie dotyczy tu bezpośrednio akcji, a jedynie jej skutków). W języku polskim odpowiada na pytania: komu? czemu?. W języku niemieckim i greckim spełnia rolę narzędnika na zasadzie tzw. synkretyzmu przypadków.Odra (czes. i dł. Odra, niem. Oder, gł. Wodra, łac. starożytna Viadua, Suevus, łac. średniowiecza Oddera (w Dagome iudex), Odera; łac. renesansowa Viadrus (od 1543)) – rzeka w Europie Środkowej, w zlewisku Morza Bałtyckiego, na terenie Czech, Polski i Niemiec. Pod względem całkowitej długości jest drugą (po Wiśle) rzeką Polski. Biorąc pod uwagę tylko jej część w granicach Polski jest trzecią rzeką pod względem długości (po jej dopływie Warcie).
    Języki bałtyckie

    Języki bałtyckie lub bałtyjskiegrupa języków w obrębie języków indoeuropejskich, którymi w przeszości posługiwali się Bałtowie na terenach od ujścia Wisły po południowe granice dzisiejszej Estonii (północne krańce łotewskiej krainy zwanej Liwonia). Większość języków z grupy bałtyckiej wymarło, co znacznie zawęziło obszar ich występowania.

    Język litewski (lit. lietuvių kalba) - język z zespołu wschodniobałtyckiego języków bałtyckich, wchodzących w skład języków bałtosłowiańskich, którym posługuje się ok. 5 mln osób. Oprócz Litwy językiem tym posługują się Litwini zamieszkujący na zachodzie Białorusi i północno-wschodniej Polsce (Suwalszczyzna), a także w Rosji, Łotwie oraz emigranci w USA, Kanadzie, Australii, Niemczech. Jest językiem urzędowym Litwy.<|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>

    Ze względu na wyróżniającą je archaiczność są obiektem badań w wielu centrach naukowych na świecie. Żywe języki w tej grupie stanowią litewski i łotewski, martwe – pruski, jaćwieski, kuroński, zemgalski oraz seloński. Po wymarłych językach bałtyckich, z wyjątkiem pruskiego, nie ostały się żadne pomniki piśmiennictwa, dlatego niewiele wiadomo zarówno o nich, jak i o liczbie ludności, która się nimi posługiwała.

    Finowie (fiń. suomalaiset) – naród ugrofiński zamieszkujący Finlandię, ok. 7 mln osób. Posługują się językiem fińskim, sporadycznie także szwedzkim i rosyjskim. Finowie najbliżej spokrewnieni są z Estończykami.Wołga (ros. Волга, mar. Jul, tat. Idel, łac. Rha) – wielka rzeka w Rosji przeduralskiej. Długość – 3531 km, powierzchnia zlewni – 1380 tys. km², średni roczny przepływ u ujścia 8060 m³/s (254,35 km³ rocznie). Największa i najdłuższa rzeka Europy i Rosji przeduralskiej, największa i najdłuższa na świecie rzeka uchodząca do jeziora. Płynie wyłącznie przez Rosję, tylko skrajne wschodnie ramię delty – Kigacz wyznacza granicę z Kazachstanem. W wyniku prowadzonej w czasach radzieckich budowy licznych zbiorników retencyjnych i regulacji koryta, bieg Wołgi został skrócony o ponad 160 km.

    Łącznie językami bałtyckimi posługuje się około 5,5 mln osób (w tym 4 mln litewskim i 1,5 mln łotewskim), głównie na terenie Litwy (litewski) i Łotwy (łotewski) oraz częściowo diaspora obu narodów, głównie w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie.

    Ze względu na podobieństwa w zakresie gramatyki języki bałtyckie zalicza się wraz z językami słowiańskimi do jednej podrodziny bałtosłowiańskiej.

    Kaliningrad (ros. Калининград, do 4 czerwca 1946 Królewiec (do XVI w. także Królówgród), ros. Кёнигсберг, niem. Königsberg, łac. Regiomontium, prus. Kunnegsgarbs, lit. Karaliaučius) – stolica obwodu kaliningradzkiego – eksklawy Federacji Rosyjskiej, u ujścia Pregoły do Bałtyku, w historycznej krainie Sambii. Liczba ludności Kaliningradu w 2006 wynosiła 434,9 tys.Zakon krzyżacki – pełna nazwa: Zakon Szpitala Najświętszej Maryi Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie (zakon krzyżacki, zakon niemiecki, łac. Ordo fratrum domus hospitalis Sanctae Mariae Theutonicorum in Jerusalem, Ordo Theutonicus, OT, niem. Orden der Brüder vom Deutschen Haus Sankt Mariens in Jerusalem, Deutscher Orden, DO) – zakon rycerski, jeden z trzech największych, obok joannitów i templariuszy, które powstały na fali krucjat w XI i XII wieku. Sprowadzony, by zapewnić bezpieczeństwo ewangelizacji Prusów, opanował militarnie obszary późniejszych Prus Wschodnich oraz dzisiejszej Łotwy i Estonii tworząc z tych ziem formację państwową Prusy Zakonne. Zakon podbił także niektóre ziemie Polski i Litwy.

    Spis treści

  • 1 Klasyfikacja języków bałtyckich
  • 2 Pochodzenie terminu i plemiona bałtyckie
  • 2.1 Historia
  • 2.2 Grupy etniczne dawnych Bałtów
  • 2.3 Wspólnota z językami germańskimi i słowiańskimi
  • 2.4 Związki z językami ugrofińskimi
  • 3 Języki zachodniobałtyckie
  • 3.1 Język pruski
  • 3.2 Język jaćwieski
  • 3.3 Język kuroński
  • 4 Języki wschodniobałtyckie
  • 4.1 Język litewski
  • 4.2 Język łotewski
  • 4.3 Język zemgalski
  • 4.4 Język seloński
  • 5 Przypisy
  • 6 Bibliografia
  • Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.Królestwo Niderlandów (nid. Koninkrijk der Nederlanden, zfrz. Keninkryk fan de Nederlannen, pap. Reino Hulandes) – państwo położone w Europie i Ameryce Północnej, tworzone przez Holandię, Arubę, Curaçao i Sint Maarten. Królestwo Niderlandów jest monarchią konstytucyjną.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Oka (ros. Ока), rzeka w Rosji, prawy (najdłuższy) dopływ Wołgi o długości 1498,6 km i powierzchni dorzecza 245 tys. km².
    Germania (łac. De Origine et situ Germanorum, dosłownie O pochodzeniu i kraju Germanów) – napisana przez Publiusza Korneliusza Tacyta około roku 98, jest etnograficznym dziełem o plemionach germańskich leżących poza Cesarstwem rzymskim.
    Germanizm (od Germania – łacińska nazwa Niemiec) – wyraz, zwrot lub konstrukcja składniowa zapożyczona z języka niemieckiego (lub innych języków germańskich). Wyróżnia się germanizmy:
    Język – ukształtowany społecznie system budowania wypowiedzi, używany w procesie komunikacji interpersonalnej. Na język składają się dwa elementy:
    Liwowie – niewielka grupa etniczna zamieszkująca w Kurlandii na Łotwie (Wybrzeże Liwońskie), rdzenni mieszkańcy ziem, zamieszkiwanych przez Bałtów, czyli Łotyszy. Posługują się oni językiem liwskim, należącym do grupy języków ugrofińskich, spokrewnionym blisko z językiem estońskim i fińskim.
    Cerkiew (z gr. kyriaké – należąca do Pana, w uzupełnieniu do eklezja – zgromadzenie, później świątynia, kościół) – budynek przeznaczony do sprawowania nabożeństw w cerkwi prawosławnej lub unickiej (greckokatolickiej). Jest przestrzenią sakralną dla celebracji Boskiej Liturgii. Prawosławni oraz grekokatolicy wierzą, iż jest ona miejscem szczególnego przebywania samego Boga.
    Język kuroński – wymarły język z zespołu wschodniobałtyckiego języków bałtyckich, którym posługiwali się Kurowie zamieszkujący Kurlandię (zachodnia część Łotwy i część zachodniej Litwy).

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.061 sek.