• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Język wysokoniemiecki

    Przeczytaj także...
    Makrojęzyk (ang. macrolanguage) – termin stosowany w językoznawstwie. Kategoria wprowadzona przez międzynarodowy standard ISO 639 na określenie języków, które posiadają kilka odmian, nie zawsze wzajemnie zrozumiałych, ale które ze względów pozajęzykowych (kulturowych, politycznych, etnicznych, religijnych itd.) traktowane są jako warianty tego samego języka. Niektóre języki posiadają kilkadziesiąt takich wariantów (np. arabski 30, keczua 44, zapotecki aż 58).Schwyzertüütsch (także: Schwyzerdütsch i Schweizerdeutsch) to grupa gwar alemańskich języka niemieckiego na terenie Szwajcarii i Księstwa Liechtenstein. Dialekty te dominują w mowie, podczas gdy językiem literackim jest standardowy język niemiecki (jednakże na terenie kantonów: Sankt Gallen i Zurych wydawane są książki w miejscowych gwarach alemańskich).
    Dialekty górnoniemieckie (Oberdeutsch) - grupa dialektów wysokoniemieckich, którymi mówi się w południowej części Niemiec, Austrii, Szwajcarii i północnych Włoszech.

    Język wysokoniemiecki (niem. hochdeutsche Sprache, neuhochdeutsche Sprache, Hochdeutsch, Neuhochdeutsch) – język etniczny lub makrojęzyk posiadający co najmniej trzy warianty standardowe, część kontinuum dialektalnego języków zachodniogermańskich. W węższym znaczeniu termin Hochdeutsch odnosi się do standardowego języka literackiego (język ten opisany jest w haśle język niemiecki). W szerszym znaczeniu jest to zespół dialektów, przeciwstawny dialektom dolnoniemieckim, które obecnie bywają uznawane za odrębny język. Zespół ten jest bardzo zróżnicowany regionalnie i niektóre dialekty – takie jak dialekt używany w niemieckojęzycznej części Szwajcarii (schweizerdeutsch lub schwyzertüütsch, po polsku zwany też językiem alemańskim) – są czasem klasyfikowane jako osobne języki.

    Jidyszייִדיש (dosłownie: żydowski – od pierwotnego określenia w tym języku ייִדיש־טײַטש jidisz-tajcz; żydowski niemiecki) – język Żydów aszkenazyjskich, powstały ok. X wieku w południowych Niemczech na bazie dialektu średnio-wysokoniemieckiego (Mittelhochdeutsch) z dodatkiem elementów hebrajskich, słowiańskich i romańskich.Etnolekt wilamowicki, także wilamowski, nazywany też wymysiöeryś – etnolekt (dialekt/język) z grupy zachodniej języków germańskich, którym posługiwali się mieszkańcy Wilamowic koło Bielska-Białej. Na początku XXI wieku niemal wymarły, posługuje się nim prawdopodobnie około 70 osób. Nazwa języka pochodzi od nazwy Wilamowic w tym języku – Wymysoü.

    Często zamiast zbiorczego pojęcia język wysokoniemiecki używa się określenia dialektów wysokoniemieckich lub wręcz języków wysokoniemieckich i do niniejszej grupy zalicza się język niemiecki, język jidysz, język luksemburski i etnolekt wilamowicki.

    Język wysokoniemiecki dzieli się na dwa duże zespoły dialektalne:

    Kontinuum językowe albo dialektalne - grupa blisko spokrewnionych etnolektów, których warianty regionalne przenikają się nawzajem, uniemożliwiając nakreślenie ostrych granic lingwistycznych. Podział kontinuum na poszczególne dialekty i języki dokonywany jest według umownych zasad.Dialekt alemański (nazwa własna: Alemannisch) – właściwie grupa dialektów górnoniemieckich języka wysokoniemieckiego z rodziny języków germańskich. Niekiedy określany jako odrębny od niemieckiego "język alemański". Istnieje głównie w formie mówionej, rolę języka literackiego na obszarze jego występowania pełni język niemiecki.
  • dialekty środkowoniemieckie
  • dialekty górnoniemieckie
  • Zobacz też[]

  • język staro-wysoko-niemiecki
  • język średnio-wysoko-niemiecki
  • Linia benracka
  • Przypisy

    1. Ta nazwa wynika z faktu, iż język literacki oparty na dialekcie wysokoniemieckim był używany przez inteligencję i tzw. wyżyny społeczne, był językiem kultury i literatury, w przeciwieństwie do dialektów dolnoniemieckich, które typowe były dla ludności wiejskiej

    Linki zewnętrzne[]

  • Dialekty wysokoniemieckie w Polsce. Dziedzictwo językowe Rzeczypospolitej. Baza dokumentacji zagrożonych języków. Projekt Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. amu.edu.pl. [dostęp 9 marca 2014].
  • Niemieckie gwary Śląska. Dziedzictwo językowe Rzeczypospolitej. Baza dokumentacji zagrożonych języków. Projekt Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza. amu.edu.pl. [dostęp 9 marca 2014].
  • Język średnio-wysoko-niemiecki (niem. Mittelhochdeutsch) - historyczna forma języka niemieckiego. Formę tę poprzedza język staro-wysoko-niemiecki, zaś po niej nastąpił język wczesno-nowo-wysoko-niemiecki.Język dolnoniemiecki, dialekty dolnoniemieckie (w języku dolnoniemieckim Nedderdüütsch lub Plattdüütsch, w języku niemieckim Niederdeutsch lub Plattdeutsch) – język germański blisko spokrewniony z językami niderlandzkim, afrykanerskim i niemieckim, często uznawany również za dialekt tego ostatniego. Wywodzi się z języka starosaksońskiego i jego późniejszych stadiów. Oznaczany jest kodem ISO 639-2 nds.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Dialekty środkowoniemieckie - zespół dialektów języka wysokoniemieckiego, których obszar występowania stanowi pas rozciągający się od Nadrenii do Turyngii. Graniczą one od północy z dialektami dolnoniemieckimi i od południa z dialektami górnoniemieckimi.
    Języki zachodniogermańskie to jedna z trzech grup języków germańskich, obok języków północnogermańskich i wymarłych wschodniogermańskich. Należą do niej wszystkie istniejące obecnie języki germańskie z wyjątkiem języków skandynawskich, w tym angielski, niderlandzki, niemiecki i jidysz.
    Linia benracka, w j.niem. Benrather Linie, w lingwistyce germańskiej, linia rozdzielająca dwie główne grupy dialektów germańskich: dialekty dolno- i wysokoniemieckie. Przebiega od miejscowości Benrath (współcześnie dystrykt Duesseldorfu) do Frankfurtu nad Odrą.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.