• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Język tagalog

    Przeczytaj także...
    Samogłoska – głoska, przy powstawaniu której uczestniczą jedynie wiązadła głosowe, a strumień powietrza swobodnie przepływa przez kanał głosowy. Samogłoski charakteryzują się regularnym rozkładem energii akustycznej, mają wyraźną strukturę formantową, która decyduje o ich barwie. Podczas ich artykulacji słychać tylko jedną głoskę, wymawia się je tak samo jak się pisze.Alfabet łaciński, łacinka, alfabet rzymski – alfabet, system znaków służących do zapisu większości języków europejskich oraz wielu innych. Jest najbardziej rozpowszechnionym alfabetem na świecie – posługuje się nim ok. 35% ludzkości. Wywodzi się z systemu służącego do zapisu łaciny.
    Temat-remat - w gramatyce funkcjonalnej jest to opozycja między tym, czego dotyczy wypowiedź (tematem), a tym, co o temacie jest powiedziane (rematem). Temat jest znaną, określoną wcześniej częścią wypowiedzi (informacją wyjściową), zaś remat wprowadza dodatkowe informacje. Podział zdania na temat i remat nazywa się aktualnym rozczłonkowaniem zdania.
    Zasięg geograficzny języka tagalog

    Język tagalski, tagalog – jeden z najważniejszych na Filipinach (forma urzędowa tego języka nazywa się oficjalnie filipino). Należy do zachodniej gałęzi rodziny języków malajsko-polinezyjskich. Jest jednym z około 90 głównych spokrewnionych między sobą języków i dialektów, którymi posługują się mieszkańcy archipelagu filipińskiego. Jest to język macierzysty znaczącej części mieszkańców centralnych rejonów Filipin, używa go około 24 miliony osób.

    Alfabet (nazwa pochodzi od starogreckich nazw pierwszych liter alfabetu: alfa i beta) – najpopularniejszy system zapisywania mowy. Terminu używany w trzech głównych, powiązanych ze sobą i niekiedy mylonych znaczeniach, co jest źródłem licznych nieporozumień w dziedzinie historii i teorii pisma, oraz w jednym znaczeniu pochodnym. Piąty sens obejmuje użycie niepoprawne, czyli nazywanie "alfabetami" systemów nie będących nimi (pseudoalfabetów).Słownik – zbiór słów lub wyrażeń ułożonych i opracowanych według określonej zasady. Struktura słownika dzieli się na artykuły hasłowe ułożone w porządku alfabetycznym, rzadziej tematycznym lub gniazdowym (w oparciu o wspólne gniazda etymologiczne).

    Pierwotnie do zapisu języka starotagalskiego używano siedemnastu znaków graficznych (tzw. pismo baybayin). Trzy z nich przedstawiały pięć występujących w tym języku samogłosek. Oryginalne zabytki tego pisma w zasadzie do naszych czasów nie przetrwały. Postępujący od momentu przybycia na wyspy Hiszpanów proces latynizacji pisma spowodował, że stare alfabety były stopniowo wypierane. Obecnie tagalski zapisywany jest w zmodyfikowanym alfabecie łacińskim.

    Dominikanie, Zakon Kaznodziejski (łac. Ordo Praedicatorum – OP) - katolicki zakon męski założony w 1216 przez św. Dominika Guzmána.Latynizacja (ang. romanization) – w językoznawstwie proces konwersji pisma niebędącego alfabetem łacińskim na alfabet łaciński.

    Pierwszą książką drukowaną w tym języku była wydana w 1593 Doctrina Christiana en lengua española y tagala. Gramatykę języka tagalskiego jako pierwszy opracował dominikanin Francisco de San José w wydanej w 1610 w Manili pracy „Arte y reglas de la lengua tagala”. W trzy lata później ukazał się słownik autorstwa Pedra de San Bonaventury Vocabulario de la lengua tagala. Fundamentalne znaczenie dla języka tagalskiego ma wydana w 1940 Gramatyka języka narodowego autorstwa pracowników Instytutu Języka Narodowego w Manili. Ukazuje ona wzorzec tego języka.

    Filipiny, oficjalnie Republika Filipin (fil.: Pilipinas, Republika ng Pilipinas, ang.: Philippines, Republic of the Philippines ) – państwo wyspiarskie w południowo-wschodniej Azji, położone na Archipelagu Filipińskim na Oceanie Spokojnym. Od północy Filipiny oblewane są wodami cieśniny Luzon, od zachodu wodami Morza Południowochińskiego. Archipelag oddzielony od wyspy Borneo Morzem Sulu oraz Morzem Celebes od pozostałych wysp Indonezji. Od wschodu Filipiny otoczone są wodami Morza Filipińskiego. Położenie w strefie klimatu równikowego powoduje, że Filipiny narażone są na częste tajfuny. Bliskość pacyficznego pierścienia ognia naraża je na częste trzęsienia ziemi. Jest to jednak jeden z najbogatszych obszarów na świecie pod względem bioróżnorodności. Cały archipelag składa się z 7107 wysp, lecz najczęściej dzieli się go na trzy główne jednostki: Luzon, Visayas i Mindanao. Stolicą Filipin jest Manila.Gramatyka (z greki [τέχνη] γραμματική) – dział językoznawstwa zajmujący się badaniem reguł, które rządzą generowaniem wyrazów i zdań języka. W zakres gramatyki wchodzą: fonologia, morfologia oraz składnia. Terminem tym określa się także sam zbiór reguł określających zasady tworzenia poprawnych wypowiedzi, zatem można powiedzieć, że każdy język ma własną gramatykę.

    Morfologia[]

    Rzeczownik[]

    Rzeczowniki są nieodmienne. Liczbę mnogą tworzy się, dodając przed rzeczownikiem partykułę mga (wymowa: "manga"): mga bata (dzieci).

    Składnia[]

    W języku tagalog na pierwszym miejscu zdania stoi zazwyczaj remat (nowa informacja), np.: "Malaki ang bahay niya" (Duży dom jego = "Jego dom jest duży"); "John ang pangalan ko" (John imię moje = "Mam na imię John"; "Si Gng. Garcia ang guro ko" (Pani Garcia nauczycielka moja = "Moją nauczycielką jest pani Garcia").

    Baybayin – alfabet sylabiczny używany dawniej do zapisu języka tagalog i innych języków filipińskich. Prawdopodobnie wywodzi się z odmiany pisma kawi używanego na Jawie i Sumatrze, która dotarła na Filipiny w XIV w. Pisano rylcem na kawałkach bambusa. Według zapisków pierwszych Hiszpanów znajomość umiejętności pisania była powszechna wśród kobiet. Wykorzystanie tego pisma w czasach przedhiszpańskich było ograniczone do osobistych notatek i listów. Wbrew powszechnemu przekonaniu, że podobnie jak w Meksyku, większość dawnych manuskryptów zniszczyli hiszpańscy misjonarze, nie ma jasnych dowodów na taką działalność na terenie Filipin. Paradoksalnie, to właśnie misjonarze wykorzystywali ten alfabet wydając filipińskie wersje Biblii. Pismo baybayin wyszło z użycia w XVII w. na rzecz alfabetu łacińskiego. Obecnie jest niekiedy wykorzystywane w celach ornamentalnych.Manila (filipiński Maynila) – stolica Filipin, położona na wyspie Luzon, przy ujściu rzeki Pasig do Zatoki Manilskiej (Morze Południowochińskie). Obecnie miasto liczy 1 660 714 mieszkańców (1 sierpnia 2007, spis), wraz z Quezon City, Caloocan, Pasay, Makati, Pasig i in. tworzy zespół miejski - Metro Manila z 11 553 427 mieszkańców (1 sierpnia 2007, spis). W ostatnich dwóch dekadach najszybszy wzrost notuje się w nowych przedmieściach stolicy już poza Metro Manilą w ościennych prowincjach (Laguna, Cavite, Rizal, Bulacan) razem z którymi tworzy tzw. Mega Manilę (populacja 16,1 mln w r. 1995, 18,7 mln w r. 2000, 22 mln w r. 2007).

    Przeczenie tworzy się za pomocą partykuły hindi: "Hindi malaki ang bahay" (Nie duży ten dom = "Ten dom nie jest duży.")

    Pytanie tworzy się za pomocą partykuły ba: "Malaki ba ang bahay?" (Duży-czy ten dom = "Czy ten dom jest duży?")

    Przypisy

    1. * Majewicz, Alfred F., Języki świata i ich klasyfikacja
    2. Ethnologue report for language code: tgl

    Bibliografia[]

    1. Norbert Wójtowicz, Kilka słów o języku tagalskim, [w:] Combat Kalaki. Alternatywna sztuka walki wywodząca się z tradycji dawnych wojowników filipińskich, red. J. Nycek, Oleśnica 2002, s. 59–61.
    2. Wolff, John U, Pilipino Phrasebook. Lonely Planet Publications 1988
    3. Majewicz, Alfred F., Języki świata i ich klasyfikacja, PWN, Warszawa, 1989, ISBN 83-01-08163-5

    Linki zewnętrzne[]

  • Dane Ethnologue dla języka Tagalog
  • Podstawowe zwroty na SEAsite
  • Tagalog Translator
  • Hiszpanie – naród romański zamieszkujący głównie Hiszpanię (73% ludności), posługujący się językiem hiszpańskim.Język filipiński, (oficjalna nazwa w latach 1937-87 pilipino, od 1987 roku filipino) – jeden z dwóch języków urzędowych Filipin (drugim jest język angielski), oparty na języku tagalog, z dodatkiem słów pochodzących z innych języków filipińskich. Należy do zachodniej gałęzi rodziny języków malajsko-polinezyjskich. Jest to język macierzysty znaczącej części mieszkańców centralnych rejonów Filipin, używa go jako macierzystego około 25 milionów osób. W roku 1987 dokonano reformy ortografii, dodając litery c, f, j, ñ, q, v, x oraz z, głównie w celu zapisu zapożyczeń z języka hiszpańskiego i angielskiego.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.