• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Iwan Asen II



    Podstrony: 1 [2] [3]
    Przeczytaj także...
    Drugie państwo bułgarskie – państwo bułgarskie istniejące w latach 1185-1396 ze stolicą w Tyrnowie. W okresie swego największego rozwoju terytorialnego na początku XIII wieku obejmowało w całości tereny dzisiejszej Bułgarii, a częściowo również: Macedonii, Albanii, Grecji, Rumunii i Serbii.Dubrownik (chorw. Dubrovnik, do 1909 r. Ragusa) – miasto i port na południu Chorwacji (Dalmacja), nad Morzem Adriatyckim.

    Iwan Asen II (bułg. Иван Асен II) – car bułgarski w latach 1218-1241. Syn Asena I. Objął tron w 1218 roku, po obaleniu swego kuzyna Boriła. Jego panowanie stanowi okres największej świetności drugiego państwa bułgarskiego. Dzięki umiejętnej polityce wewnętrznej i dyplomatycznej doprowadził do rozkwitu gospodarczego państwa. W 1230 roku w wyniku zwycięstwa pod Kłokotnicą nad cesarzem Tesaloniki włączył do swego państwa rozległe tereny w Tracji, Macedonii i Albanii. W wyniku zabiegów dyplomatycznych uzyskał podniesienie metropolity bułgarskiego do rangi niezależnego patriarchy. Niepowodzeniem zakończyły się podjęte w ostatnich latach panowania starania o podporządkowanie sobie łacińskiego Konstantynopola.

    Georgije Ostrogorski (nazwisko często podawane w obcych brzmieniach: ang. George Alexandrovič Ostrogorsky, niem. Georg Ostrogorski, ros. Георгий Александрович Острогорский; ur. 19 stycznia 1902 w Petersburgu, zm. 24 października 1976 w Belgradzie) – serbski historyk urodzony w Rosji, międzynarodowej sławy bizantynolog.Pindos – góry w południowo-wschodniej Europie na terenie Grecji i południowej Albanii, stanowiące oś południowej części Półwyspu Bałkańskiego. Długość ok. 200 km, szerokość do 50 km. Najwyższym szczytem jest Smolikas (2637 m n.p.m.). Jest to drugi co do wysokości masyw Grecji, ustępuje tylko masywowi Olimpu.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Początki[ | edytuj kod]

    Iwan Asen pochodził z bułgarskiej dynastii Asenowiczów. Był synem Asena I, jednego z twórców drugiego państwa bułgarskiego. Jego matka Helena, mogła pochodzić z serbskiej rodziny królewskiej. Wczesne lata życia, znaczone zamordowaniem ojca w 1196 roku, stryja Teodora, walkami o władzę, a następnie znakomitym panowaniem drugiego stryja Kałojana Iwan Asen spędził w Bułgarii. Dopiero zamordowanie Kałojana w 1207 roku przez kuzyna Boriła i objęcie przezeń rządów zmusiło Iwana Asena do opuszczenia wraz z bratem Aleksandrem Bułgarii i schronienia się najpierw za Dunajem u Kumanów, z którymi Asenowiczów łączyły więzy pokrewieństwa, a następnie na Rusi Halickiej. Po kolejnych niepowodzeniach Boriła opozycja przeciw jego rządom porozumiała się z przebywającymi na wygnaniu Iwanem Asenem i Aleksandrem. W 1217 roku Iwan Asen wkroczył z oddziałami ruskimi do Bułgarii, opanował większość terytoriów i obległ cara w Tyrnowie. Po siedmiu miesiącach oblężenia w 1218 roku obrońcy stolicy skapitulowali. Borił został schwytany i oślepiony.

    Braniczewo – gród słowiański położony na lewym brzegu rzeki Mławy przy jej ujściu do Dunaju w pobliżu wsi Kostolac (okręg Pożarewac)Cesarstwo Tesaloniki – cesarstwo powołane do istnienia w wyniku przyjęcia w 1227 roku purpury cesarskiej przez Teodora Angelosa, aspirującego do scalenia pod swoim berłem rozbitego w wyniku IV krucjaty Cesarstwa Bizantyńskiego. Istniało do 1242 roku.

    Polityka wewnętrzna[ | edytuj kod]

    Iwan Asen II
    obraz z monastyru z Góry Atos

    Objąwszy władzę Iwan Asen II musiał się uporać z silnymi tendencjami odśrodkowymi reprezentowanymi przez wielkie bojarstwo. Umiejętnie wykorzystał przeciw wielkim feudałom poparcie drobnego bojarstwa i duchowieństwa. Podjął też starania o uzyskanie poparcia u mieszczan. Podjął tolerancyjną politykę wobec prześladowanych za panowania Boriła miejskich gmin bogomilskich. Dbał o prawo do używania własnego języka przez Greków stanowiących element dominujący w wielkich miastach nad Morzem Czarnym i na południu w Macedonii i Tracji. Ustabilizowanie sytuacji wewnętrznej i prowadzenie pokojowej polityki zewnętrznej zapewniło szybki rozwój gospodarczy i rozkwit życia miejskiego. Dzięki małżeństwu z Anną Marią Węgierską, córką króla węgierskiego Andrzeja II odzyskał utracone przez Boriła ziemie belgradzką i braniczewską. Utrzymywał też przyjazne stosunki z Serbami.

    Ruś Czerwona, łac. Ruthenia Rubra lub Russia Rubra – kraina historyczna na południowo-zachodniej Ukrainie oraz w południowo-wschodniej Polsce.Tracja (gr. Θρᾴκη, Thraki, łac. Thracia, bułg. Тракия, Trakija, tur. Trakya). Historycznie: starożytna kraina położona między dolnym Dunajem, Morzem Czarnym, Morzem Egejskim i rzeką Strymon (Struma). Obecnie region geograficzny na pograniczu Bułgarii (Tracja Północna), Grecji (Tracja Zachodnia) i Turcji (Tracja Wschodnia).

    Zwycięstwo nad Teodorem Angelosem[ | edytuj kod]

    W 1225 roku Iwan Asen II zawarł przymierze z władcą Epiru Teodorem Angelosem wydając za niego swą córkę Marię. Teodor rok wcześniej zdobył Tesalonikę likwidując Królestwo Tessaloniki, w 1225 roku opanował łaciński Adrianopol i szybkimi krokami zmierzał do zajęcia dominującej pozycji na półwyspie. Najprawdopodobniej w 1227 koronował się na cesarza Romejów, zgłaszając tym samym pretensje do sukcesji po Cesarstwie Bizantyńskim. W 1228 roku zmarł cesarz łaciński Robert de Courtenay i z Konstantynopola zostały podjęte rozmowy z carem Iwanem Asenem na temat przekazania regencji w okresie małoletniości cesarza Baldwina II carowi. Iwan Asen II był spowinowacony poprzez węgierski dom panujący z rodziną de Courtenay, a związki te miały zacieśnić dodatkowo zaręczyny córki carskiej Heleny z młodym cesarzem. Nie czekając na objęcie regencji przez cara, wiosną 1230 roku Teodor Angelos wkroczył od strony Adrianopola na ziemie swego sojusznika. Car wyruszył na spotkanie najeźdźcy przytwierdziwszy do sztandaru pergamin z pogwałconym przez Teodora traktatem. We wspomnienie czterdziestu męczenników, 9 kwietnia, w bitwie pod wsią Kłokotnica, armia grecka została rozgromiona. Cesarz Teodor został pojmany, uwięziony w Tyrnowie i oślepiony.

    Serbia, Republika Serbii (serb. Република Србија/ Republika Srbija – państwo w południowej Europie, powstałe 5 czerwca 2006 roku po rozpadzie federacji Serbii i Czarnogóry. Stolicą jest Belgrad. Serbia graniczy z Węgrami na północy, Rumunią i Bułgarią na wschodzie, Macedonią i Albanią na południu oraz z Czarnogórą, Chorwacją i Bośnią i Hercegowiną na zachodzie. De facto na południu Serbia graniczy z Kosowem, którego jednostronnie ogłoszoną niepodległość uznała część państw świata. Od 29 lutego 2012 r. kraj ten posiada status oficjalnego kandydata do Unii Europejskiej, a w czerwcu 2013 UE wyraziła zgodę na rozpoczęcie rozmów akcesyjnych w styczniu 2014.Kałojan (także: Joanica; czasem z przydomkiem: Rzymianobójca, bułg. Калоян) – car bułgarski w latach 1197-1207. Brat carów Asena i Piotra. Zginął zamordowany w 1207 roku.

    Rozległe połacie państwa Teodora padły łupem Iwana Asena II. Wojska bułgarskie w krótkim czasie, nie napotykając oporu opanowały Trację Adrianopolską, Macedonię Wardarską i Egejską aż do Olimpu, Albanię od gór Pindu do Jeziora Szkoderskiego. W ręku uznającego jego zwierzchnictwo brata Teodora, Manuela car pozostawił Tesalię i Epir z Tesaloniką. W strefie wpływów Iwana Asena II znalazła się również Serbia. Zięć Teodora Radosław został zdetronizowany, a jego miejsce zajął brat Władysław, który poślubił córkę Iwana Asena.

    Teodor Angelos Dukas Komnen – (ur. 1180/1185, zm. po 1252, gr. Θεόδωρος Άγγελος Δούκας Κομνηνός, Theodōros Angelos Doukas Komnēnos) kuzyn cesarzy bizantyjskich Izaaka II i Aleksego III Angelosów, władca Epiru od 1214 do 1227 roku, cesarz Tesaloniki od 1227 do 1230 roku.Manuel Angelos Dukas Komnen (zm. 1241) – cesarz Tesaloniki w latach 1230 – 1237, władca Tesalii w latach 1239 - 1241. Brat Teodora Angelosa Dukasa Komnena.

    Finanse, handel, budownictwo[ | edytuj kod]

    Przywilej Iwana Asena II dla kupców dubrownickich

    Zwycięstwo przyniosło też zmiany gospodarcze. Około 1230 roku pojawił się pierwszy bułgarski pieniądz. Car bił monety w dużych ilościach, przeważnie srebrne (aspry). Monety były częściowo wzorowane na monetach Wenecji, z którą Bułgarzy za panowania Iwana Asena II utrzymywali ożywione kontakty, trochę przypominały białą monetę cesarzy Trebizondy. Bito też piękne monety złote przypominające wklęsłe bizantyńskie nomisma.

    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji. Jezioro Szkoderskie (serb. Skadarsko jezero, alb. Liqueni i Shkodrës) – największe jezioro na Półwyspie Bałkańskim, położone na granicy Albanii i Czarnogóry.

    Car zadbał również o ożywienie handlu w granicach jego rozległego państwa. Sieć dróg, chociaż przypominających w większości zwykły wiejski gościniec, łączyła Tyrnowo z Dyrrachionem i Raguzą (Dubrownikiem) nad Adriatykiem, a także z Warną, Nesebyrem i Burgas nad Morzem Czarnym. Inny szlak prowadził przez przełęcz Szipka w stronę Adrianopola i Konstantynopola. Ponieważ południowo-zachodnia granica Bułgarii oparła się po zwycięstwie kłokotnickim o Adriatyk Iwan Asen II nawiązał stosunki z kupcami dubrownickimi. W 1230 roku car wydał dla Raguzy przywilej swobody handlu we wszystkich jego ziemiach. Przyniosło to w następnych latach intensyfikację bułgarskiego eksportu zboża, drewna, skór, wosku i miodu oraz napływ towarów luksusowych: drogich tkanin, wyrobów ze złota i srebra, klejnotów, oręża i soli. Iwan Asen II okazywał kupcom z Raguzy szczególną łaskawość, jako mającym wiele krwi słowiańskiej. Gwarantował im liczne przywileje i nazywał bardzo kochanymi i najwierniejszymi gośćmi.

    Państwowy Instytut Wydawniczy (PIW) – polskie wydawnictwo założone w 1946 w Warszawie; od 2005 dyrektorem wydawnictwa jest Rafał Skąpski.Library of Congress Control Number (LCCN) – numer nadawany elementom skatalogowanym przez Bibliotekę Kongresu wykorzystywany przez amerykańskie biblioteki do wyszukiwania rekordów bibliograficznych w bazach danych i zamawiania kart katalogowych w Bibliotece Kongresu lub u innych komercyjnych dostawców.
    marmurowa kolumna w cerkwi 40 męczenników w Tyrnowie

    Na nowo wytyczonej południowej granicy swego państwa, w Rodopach, Iwan Asen II wzniósł łańcuch twierdz idący w poprzek głównej drogi z Płowdiwu na południe górami do Morza Egejskiego. Na południe od Stanimachos została wzniesiona niedostępna twierdza Asenowa Krepost. Iwan Asen II nakazał wykuć na skale inskrypcję: W roku 6739 od stworzenia świata (1231), czwartej indykcji, człowiek wyniesiony przez Boga, Iwan Asen II, car Bułgarów i Greków i innych ludów, ufortyfikował ten zamek i jako dowódcę osadził tu Aleksisa Sebastosa. Dla uczczenia zwycięstwa Iwan Asen II wzniósł też w swej stolicy w Tyrnowie, u stóp wzgórza Carewec, cerkiew ku czci patronów dnia zwycięskiej bitwy Czterdziestu Męczenników z Sebasty. W cerkwi umieścił granitowy filar chana Omurtaga i marmurową kolumnę z napisem sławiącym odniesione zwycięstwo i wymieniającym zdobyte ziemie – czyniące cara Bułgarii panem ziem greckich, albańskich i serbskich od Adrianopola po Dyrrachion, od którego zależni są nawet Frankowie władający Cesarstwem Łacińskim. Frankowie dzierżą jeno miasta tuż obok Konstantynopola i sam Konstantynopol, ale nawet oni są pod berłem mego imperium, nie mają bowiem innego cara poza mną I dzięki mnie jedynie żyją nadal, bo tak się spodobało Bogu.

    Durrës, Durrësi (wł. Durazzo, gr. Δυρράχιον, Dyrrhachion, łac. Dyrrachium, srb. Драч) – miasto w Albanii położone nad Adriatykiem.Borił – (bułg. Борил) car bułgarski w latach 1207-1218. Brat carów Asena i Piotra. Objął tron w 1207 roku, po zamordowaniu wuja Kałojana. Jego panowanie stanowi okres osłabienia władzy centralnej w państwie i niepokojów społecznych. Na arenie międzynarodowej doznał szeregu niepowodzeń. W 1218 roku został zdetronizowany przez swego kuzyna Iwana Asena II.

    Sojusz z Niceą – patriarchat tyrnowski[ | edytuj kod]

    Wszakże gdy niebezpieczeństwo ze strony Teodora Angelosa znikło, a potęga Bułgarii zanadto wzrosła w Konstantynopolu zrezygnowano z przekazywania regencji Iwanowi Asenowi II i wybrano na współcesarza sędziwego Jana de Brienne, tytularnego króla jerozolimskiego. Z inspiracji łacinników sojusz z Bułgarią zerwali również Węgrzy i dwukrotnie w latach 1232 i 1233 najechali ziemie bułgarskie opanowując część Banatu z ośrodkiem w Sewerinie (obec. Banat Rumuński).

    Nesebyr (bułg. Несебър) – miasto w obwodzie Burgas, w Bułgarii, położone na niewielkim półwyspie na wybrzeżu Morza Czarnego, 10 194 mieszkańców.Macedonia (gr. Μακεδονία, mac. Македонија, bułg. Македония) to region geograficzno-historyczny leżący w znacznej części na terenie Grecji, Republiki Macedonii i Bułgarii (niewielkie części regionu znajdują się w Albanii i Serbii). Ma powierzchnię około 67 000 km i liczy niemal 5 milionów mieszkańców. Nazwa regionu i obszar przez niego zajmowany powoduje wiele sporów między Grecją i Republiką Macedonii. Macedonia obejmuje dorzecza rzek Aliakmon, Wardar i Strumy, a także równiny w okolicach Salonik i Serres.

    W tej sytuacji Iwan Asen II poszukał zbliżenia z cesarzem nicejskim. W 1235 obie strony zawarły układ polityczny i kościelny w Gallipoli. Wkrótce potem odbyły się w Lampsaku zaślubiny następcy tronu cesarskiego Teodora II Laskarysa z córką Iwana Asena II, Heleną, przyrzeczoną wcześniej cesarzowi łacińskiemu Baldwinowi. Car spodziewał się dzięki zawartemu sojuszowi uzyskać część wschodniej Tracji, w zamian za pomoc w zdobyciu Konstantynopola. Najdonioślejsze skutki przyniosło zawarte porozumienie w sferze stosunków kościelnych. Car zerwał utrzymującą się dotąd nominalną zależność kościoła bułgarskiego od Rzymu. Biskupi nicejscy zgodzili się natomiast na utworzenie w Tyrnowie prawosławnego patriarchatu niezależnego od kościoła w Konstantynopolu, choć jak się wydaje uznającego starszeństwo kościoła nicejskiego. Metropolita tyrnowski Joachim został wyniesiony do godności patriarchy. Jednocześnie jednak w modlitwach liturgicznych w miejsce papieża zaczęto wymieniać patriarchę greckiego rezydującego w Nicei i uiszczać na jego rzecz przepisane opłaty.

    WorldCat – katalog rozproszony łączący zbiory 71 000 bibliotek ze 112 krajów, które są uczestnikami serwisu Online Computer Library Center. Katalog jest tworzony i prowadzony przez biblioteki, których zbiory są w nim ujęte.Wielkie Tyrnowo (bułg. Велико Търново = Weliko Tyrnowo, tur. Tırnova) – miasto położone w północno-centralnej Bułgarii nad rzeką Jantrą, u północnych podnóży Starej Płaniny, około 240 km na północny wschód od Sofii. Jedno z najstarszych miast w Bułgarii, historycznie trzecia stolica państwa. Symbol bułgarskiej niepodległości i państwowości.

    Zmienne sojusze[ | edytuj kod]

    Do przymierza bułgarsko-bizantyńskiego przyłączył się też w 1235 roku Manuel Angelos Dukas Komnen, brat więzionego przez Iwana Asena II, Teodora, władca Tesaloniki i Tesalii, po 1230 roku uniezależnił się bowiem od jego władzy Epir. Jesienią 1235 roku sojusznicy przystąpili do oblężenia, które wkrótce przerwało nadejście zimy. Kroki wojenne wznowiono w 1236 roku. Miasto trzymało się wspierane przez flotę wenecką, sytuacja była jednak na tyle krytyczna, że Baldwin II udał się na zachód szukać pomocy. W 1236 pomocy udzielił mu tylko książę Achai).

    Epir (grecki Ήπειρος – Ipiros, co po polsku oznacza kontynent lub wnętrze dużego lądu) – górzysta kraina położona w północno-zachodniej części Grecji, nad Morzem Jońskim, na północy graniczy z Albanią, na wschodzie z Tesalią, a na południu z Etolią i Akarnanią. Ponadto istnieje także Epir Północny, czyli zamieszkały przez Albańczykow, Greków i Wołochów obszar, położony po albańskiej stronie granicy.Virtual International Authority File (VIAF) – międzynarodowa kartoteka haseł wzorcowych. Jej celem jest ujednolicenie zapisu nazw osobowych (haseł), dlatego zbiera z bibliotek z całego świata – ich różne wersje i prezentuje je razem, pod jednym, unikatowym identyfikatorem numerycznym. Pozwala to obniżyć koszty i zwiększyć użyteczność danych gromadzonych przez biblioteki. Informacje po dopasowaniu i połączaniu są udostępniane online bibliotekom na całym świecie.

    Niespodziewanie jednak największej pomocy udzielił oblężonym car bułgarski zmieniając w trakcie wojny sojusze. Iwan Asen II doszedł najprawdopodobniej do spóźnionego lecz słusznego wniosku, że upadek Cesarstwa Łacińskiego wyjdzie na korzyść Cesarstwu Nicejskiemu, a Bułgarii przysporzy groźnego sąsiada aspirującego do odzyskania utraconych ziem greckich. Nawiązał więc zerwane kontakty z łacinnikami. W 1237 roku wypuścił z więzienia w Tyrnowie Teodora Angelosa. Ślepy cesarz jeszcze w tym samym roku usunął swego brata Manuela z Tesaloniki i przywrócił do istnienia, pod opieką Bułgarii, Cesarstwo Tesaloniki, przekazując koronę swemu synowi Janowi. W 1237 roku oddziały bułgarsko-kumańsko-łacińskie obległy Tzurulon – główny punkt oparcia sił nicejskich w Tracji.

    Robert de Courtenay (zm. 1228, zapewne w styczniu) - władca Cesarstwa Łacińskiego, młodszy syn poprzedniego cesarza - Piotra II, z możnego rodu de Courtenay (potomek króla Francji - Ludwika VI Grubego).Spółdzielnia Wydawniczo-Handlowa „Książka i Wiedza” – polskie wydawnictwo powstałe w 1948 z połączenia Spółdzielni Wydawniczej „Książka”" (utworzonej przez działaczy PPR) i wydawnictwa "Wiedza" (związanego z PPS). W 1973 wydawnictwo weszło w skład koncernu RSW Prasa-Książka-Ruch, którego częścią pozostawało do likwidacji konglomeratu w 1990 r.

    W Bułgarii wybuchła w tym czasie zaraza, w czasie której zmarli: żona i syn Iwana Asena II oraz patriarcha tyrnowski Joachim. Złamany nieszczęściem car uznał to za znak gniewu Bożego za złamanie przysięgi złożonej Janowi III Watatzesowi. Wycofał się z przymierza z łacinnikami i zawarł pokój z Watatzesem. Zmarł cztery lata później 24 czerwca 1241 roku.

    Edirne (wariantowo Adrianopol) – miasto w europejskiej, północno-zachodniej części Turcji, na Nizinie Trackiej, przy ujściu rzeki Tundża do Maricy, w pobliżu granicy z Grecją.Belgrad (Београд, Beograd, starożytne Singidunum, daw. Białogród, węg. Nándorfehérvár) – stolica Serbii. Miasto leży w północnej Serbii, przy ujściu Sawy do Dunaju.


    Podstrony: 1 [2] [3]




    Warto wiedzieć że... beta

    Wasił Gjuzelew - (bułg.: Васил Гюзелев, ur. 1936) bułgarski historyk, specjalista od historii Bułgarii w wiekach średnich.
    Burgas (bułg. Бургас) – miasto w południowo-wschodniej Bułgarii, nad Zatoką Burgaską Morza Czarnego. Jest ośrodkiem administracyjnym obwodu Burgas.
    Warna (bułg. Варна) – miasto w Bułgarii. Stolica obwodu Warna i gminy Warna. Port nad Morzem Czarnym. Według danych Narodowego Instytutu Statystycznego w Bułgarii z 31 grudnia 2011 miasto liczyło 334781 mieszkańców. Jest trzecim pod względem liczby ludności miastem Bułgarii (po Sofii i Płowdiwie)
    Olimp – (gr. Όλυμπος ; wymawiane, z akcentem na pierwszą literę, jako ΄Olimpos) – najwyższy masyw górski w Grecji, położony w północno-wschodniej części kraju. Jego najwyższy szczyt Mitikas wznosi się na wysokość 2918 m n.p.m. Inne szczyty to m.in. Skolio (2912 m n.p.m.), Stefani (2909 m n.p.m.), Skala (2866 m n.p.m.), Touba (2785 m n.p.m.). Masyw znajduje się między dolinami rzek Pinios i Aliakmon, nad Zatoką Termajską. Zbocza gór porośnięte są lasami iglastymi, liściastymi oraz makią. W wyższych partiach lasy przechodzą w łąki. Olimp jest ośrodkiem wypoczynkowo-turystycznym, z założonym w 1938 roku parkiem narodowym.
    Andrzej II (ur. w 1176, zm. 26 października 1235) – od 1205 król Węgier i od 1206 król halicko-włodzimierski (łac. rex Galiciae et Lodomeriae).
    Połowcy (nazywani też Komanami lub Kumanami) – lud pochodzenia ałtajskiego, należący do grupy kipczackiej, który swoje pierwotne siedziby w VIII wieku miał na stepach Kazachstanu i południowej Syberii w górnym biegu rzeki Irtysz. Są spokrewnieni z Turkami seldżuckimi. Ich język, zwany także kumańskim należy do grupy języków kipczackich. Golili głowy pozostawiając dwa długie warkocze. Charakterystyczne w ich ubiorze były krótkie kaftany.
    Tadeusz Ludwik Wasilewski (ur. 8 kwietnia 1933 w Wilnie - zm. 9 listopada 2005 w Warszawie) - polski historyk i dyplomata.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.058 sek.