• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Inwazja na Afganistan - 2001-2002

    Przeczytaj także...
    Wielka Brytania, Zjednoczone Królestwo (ang. United Kingdom), Zjednoczone Królestwo Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej (ang. United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland) – unitarne państwo wyspiarskie położone w Europie Zachodniej. W skład Wielkiej Brytanii wchodzą: Anglia, Walia i Szkocja położone na wyspie Wielka Brytania oraz Irlandia Północna leżąca w północnej części wyspy Irlandia. Na wyspie tej znajduje się jedyna granica lądowa Zjednoczonego Królestwa z innym państwem – Irlandią. Poza nią, Wielka Brytania otoczona jest przez Ocean Atlantycki na zachodzie i północy, Morze Północne na wschodzie, kanał La Manche na południu i Morze Irlandzkie na zachodzie.Kabul (pers. کابل) – stolica i największe miasto w Afganistanie, liczy ponad 2,5 miliona mieszkańców, i znajduje się w prowincji Kabul. Znane było w starożytności jako Ortospana lub Kabura. Dokładna liczba mieszkańców nie jest określona, ale populacja całej prowincji wynosi między od 3,5 do 5 miliona ludzi.
    Stany Zjednoczone, Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States, US, United States of America, USA) – federacyjne państwo w Ameryce Północnej graniczące z Kanadą od północy, Meksykiem od południa, Oceanem Spokojnym od zachodu, Oceanem Arktycznym od północnego zachodu i Oceanem Atlantyckim od wschodu.
    Odznaka pamiątkowa operacji
    Operacja Enduring Freedom.JPG
    Odznaka Operacji Enduring Freedom.JPG

    Inwazja na Afganistan trwała od 7 października 2001 do końca kwietnia 2002 roku pod kryptonimem Operacja Enduring Freedom. Przeprowadzona została na podstawie uchwały Organizacji Narodów Zjednoczonych.

    Organizacja Narodów Zjednoczonych (ang. United Nations, UN, fr. Organisation des Nations Unies, hiszp. Organización de las Naciones Unidas, ros. Организация Объединенных Наций Organizacyja Objedinionnych Nacyj, arab. الأمم المتحدة al-Umam al-Muttahida, chiń. 联合国 Liánhéguó), ONZ – uniwersalna (z wyjątkiem narodów niereprezentowanych) organizacja międzynarodowa, z siedzibą w Nowym Jorku, powstała 24 października 1945 r. w wyniku wejścia w życie Karty Narodów Zjednoczonych. ONZ jest następczynią Ligi Narodów.Afganistan, Islamska Republika Afganistanu (dari افغانستان, trl. Afghānestān, trb. Afghanestan; جمهوری اسلامی افغانستان, trl. Jomhūrī-ye Eslāmī-ye Afghānestān, trb. Dżomhuri-je Eslami-je Afghanestan; paszto افغانستان, trl. Afghānistān, trb. Afghanistan; د افغانستان اسلامي جمهوریت, trl. Də Afghānistān Islāmī Jumhūriyat, trb. Dy Afghanestan Eslami Dżumhurijat) – śródlądowe państwo położone w Azji Środkowej.

    Przyczyny i podstawa prawna[]

    Bezpośrednią przyczyną wybuchu wojny w Afganistanie była odmowa wydania Osamy bin Ladena, który był podejrzany o zorganizowanie zamachów na World Trade Center i Pentagon 11 września 2001 roku. Atak został zaplanowany i koordynowany na terytorium Afganistanu, którego władze zapewniały organizacji Bin Ladena ochronę i logistykę jej baz i obozów szkoleniowych na terytorium Afganistanu, co uzasadniło pierwsze w historii NATO powołanie się państwa członkowskiego Sojuszu na artykuł 5 Traktatu Waszyngtońskiego, który stał się podstawą prawną interwencji Sojuszu w Afganistanie.

    Kandahar (paszto کندهار pers. قندهار Qandahâr) – miasto w południowym Afganistanie, stolica prowincji Kandahar, położone nad rzeką Helmand. Liczba mieszkańców miasta wynosi ok. 450 300 ludzi (dane z 2006 roku), podczas gdy całej prowincji 886 000. Kandahar jest trzecim co do wielkości miastem Afganistanu i głównym ośrodkiem handlowym – w szczególności dla produktów rolniczych. W mieście znajduje się także międzynarodowy port lotniczy. Rozbudowana sieć drogowa w połączeniu z dogodnym położeniem geograficznym ułatwia komunikację z innymi ważnymi miastami regionu: Kabulem i Ghazni na wschodzie, Heratem na zachodzie i miastem Kweta w Pakistanie. Obok Peszawaru, Kandahar jest głównym miastem plemienia Pasztunów. W Kandaharze urodził się prezydent Hamid Karzai.Międzynarodowa Siła Wsparcia Bezpieczeństwa (ang. International Security Assistance Force, ISAF) – struktura wojsk operacyjnych wystawiona głównie przez siły zbrojne państw członkowskich Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego, zajmująca się utrzymaniem pokoju w Afganistanie. Utworzona na mocy Porozumienia z Bonn zawartego 5 grudnia 2001 i usankcjonowana prawnie na mocy rezolucji nr 1386 Rady Bezpieczeństwa ONZ z 20 grudnia 2001. 11 sierpnia 2003 siły ISAF przeszły pod kierownictwo NATO, co zostało usankcjonowane kolejną rezolucją ONZ nr 1510 z 13 października 2003.

    Przebieg[]

    9 października 2001 roku wojska państw NATO popierane przez pozostających w górach żołnierzy sojuszu północnego rozpoczęły bombardowania głównych miast AfganistanuKabulu, Kandaharu, Mazar i Szarif. W ciągu kilkunastu dni siły sojuszu północnego zajęły ważniejsze miasta Afganistanu i zmusiły talibów do ukrycia się w górach. W grudniu 2001 roku wojska amerykańskie podjęły szturm na twierdzę Tora-Bora, w której prawdopodobnie ukrywał się Osama bin Laden, jednak nie znalazły terrorysty.

    Organizacja Traktatu Północnoatlantyckiego (OTP, ang. North Atlantic Treaty Organization, NATO, fr. Organisation du Traité de l’Atlantique Nord, OTAN) – organizacja polityczno-wojskowa powstała 24 sierpnia 1949 na mocy podpisanego 4 kwietnia 1949 Traktatu Północnoatlantyckiego. Początkowym celem istnienia NATO była obrona militarna przed atakiem ze strony Związku Radzieckiego i jego satelitów, z czasem jednak organizacja stała się elementem utrzymania równowagi strategicznej między Wschodem i Zachodem. Po rozpadzie Układu Warszawskiego pełni rolę stabilizacyjną, podejmując działania zapobiegające rozprzestrzenianiu konfliktów regionalnych.Zamach z 11 września 2001 – seria czterech ataków terrorystycznych, przeprowadzonych rano we wtorek 11 września 2001 roku na terytorium Stanów Zjednoczonych za pomocą uprowadzonych samolotów pasażerskich. Sprawcami byli przedstawiciele organizacji Al-Ka’ida, którzy po opanowaniu samolotów skierowali je na obiekty dwóch wież World Trade Center oraz budynku Pentagonu. W czwartym przypadku usiłowanie ataku nie powiodło się z uwagi na obronne zachowanie pasażerów na jego pokładzie, wskutek czego samolot rozbił się. Łącznie w zamachu zginęły 2973 osoby.

    Straty[]

    Podczas inwazji zginęło ok. 100 żołnierzy sił NATO głównie Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. Po zakończeniu właściwej operacji rozpoczęła się misja stabilizacyjna, w której wojska Paktu Północnoatlantyckiego ponoszą większe straty.

    Skutki[]

    Po zakończeniu działań wojennych na początku 2002 roku wojska NATO w liczbie 150 tys. żołnierzy pozostały w Afganistanie. Oficjalnie zajmują się zwalczaniem terrorystów i bojowników talibańskich.

    Traktat Północnoatlantycki (ang. North Atlantic Treaty) zwany też traktatem waszyngtońskim, jest porozumieniem zawartym w oparciu o Kartę Narodów Zjednoczonych, na podstawie którego powstało NATO. Został zawarty 4 kwietnia 1949 roku w Waszyngtonie, pomiędzy Belgią, Danią, Francją, Holandią, Islandią, Kanadą, Luksemburgiem, Norwegią, Portugalią, Stanami Zjednoczonymi, Wielką Brytanią i Włochami. Wszedł w życie 24 sierpnia 1949.Usama ibn Ladin (arabski klasyczny: szejk Usāmah ibn Muḥammad ibn ʿAwaḍ ibn Lādin, أسامة بن محمد بن عوض بن لادن, znany także jako Osama bin (ben) Laden; ur. 10 marca lub 28 czerwca 1957 w Dżuddzie lub Rijadzie, zm. 2 maja 2011 w Abbottabadzie) – saudyjski terrorysta i milioner, były przywódca Al-Ka’idy. Zginął w Pakistanie z rąk żołnierzy Navy SEALs.

    Bibliografia[]

  • Maloney, Sean M. Enduring the Freedom: A Rogue Historian in Afghanistan. Washington, D.C. : Potomac Books, Incorporated, 2005. ISBN 1-57488-953-2.
  • http://www.chomsky.info/interviews/200111—04.htm
  • Zobacz też[]

  • ISAF
  • Wojna w Afganistanie (od 2001)



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wojna w Afganistanie (od 2001) – zespół zapoczątkowanych 7 października 2001 roku militarnych i niemilitarnych operacji wojskowych prowadzonych przez Sojusz Północnoatlantycki i niektóre państwa nie będące członkami NATO na terytorium Afganistanu, w działaniach skierowanych początkowo przeciwko kierowanemu przez Talibów i uznawanemu jedynie przez Pakistan, Arabię Saudyjską i Zjednoczone Emiraty Arabskie rządowi Afganistanu oraz jego siłom zbrojnym.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.018 sek.