• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Indie Portugalskie

    Przeczytaj także...
    Dom Francisco de Almeida (ur. ok. 1450, zm. 1 marca 1510) − portugalski żeglarz, admirał, pierwszy wicekról portugalskich Indii.Rewolucja goździków (port. Revolução dos Cravos) – wojskowy zamach stanu w Portugalii, który doprowadził do obalenia dyktatury następcy António Salazara – Marcelo Caetano. Nazwa pochodzi stąd, że żołnierzom w lufy karabinów wkładano goździki. Rewolucja oprócz obalenia Caetano przyniosła dekolonizację portugalskich posiadłości w Afryce i Azji. Wydarzenia te zapoczątkowały burzliwy proces demokratyzacji systemu politycznego w tym kraju.
    Imperium Marathów - państwo indyjskie istniejące od 1674 do 1818 roku. W szczytowym momencie obejmowało 1 mln kilometrów kwadratowych.

    Indie Portugalskie (Índia Portuguesa, oficjalnie: Estado Português da Índia, Portugalskie Państwo Indii) – nazwa byłej kolonii portugalskiej na zachodnim wybrzeżu Indii, w skład której wchodziły trzy terytoria: Diu, Daman i Goa. W skład terytorium Daman wchodził również obszar zwany Dadra i Nagarhaweli.

    Mumbaj lub Bombaj (hindi i marathi मुंबई, trl. Muṁbaī, trb. Mumbaj; ang. Mumbai; do 1995 hindi बम्बई/बॉम्बे, trl. Bambaī/Bômbe, trb. Bambaj/Bombe, ang. Bombay – stare nazwy wciąż w powszechnym użyciu) – stolica indyjskiego stanu Maharasztra, położona na wyspie Salsette, na Morzu Arabskim.Stare Goa (ang. Old Goa, Velha Goa, Vela Goa; konkani पोरणों गोंय – trb. Poranom Gomja; hindi ओल्ड गोवा – trb. Old Gowa, पुराणा गोवा – trb. Purana Gowa) – obecnie ok. 5 tys. miejscowość, dawniej ponad 200 tys. miasto, w Indiach w stanie Goa, ok. 10 km na wschód od stolicy stanu Panaji. Miejscowość, wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO, słynie z zespołu obiektów sakralnych.

    Historia[]

    Portugalskie panowanie w Indiach[]

    Portugalczycy dotarli do Indii wraz z wyprawą Vasco da Gamy w roku 1498. Początkowo próbowano prowadzić handel z Kozhikode, jednak szybko stosunki pomiędzy oboma stronami popsuły się i Portugalczycy musieli zdobywać towary siłą. Skłoniło to Portugalczyków do rozpoczęcia ekspansji w Indiach. W 1505 roku Francisco de Almeida został mianowany wicekrólem Indii i podjął wyprawę mającą na celu założenie faktorii handlowej w Koczinie. Wywołało to konflikt z dążącymi do monopolizacji handlu z Indiami Arabami. W 1508 roku egipska wyprawa rozbiła Portugalczyków.

    Daman (hindi दमन, trb.: Daman, trl.: Daman; gudźarati દમણ, trl.: Damaṇ; ang. Daman; port. Damão) - jest jednym z dwóch dystryktów wchodzących w skład indyjskiego terytorium związkowego Daman i Diu. Dystrykt ma powierzchnię 72 km², a zamieszkany jest przez 114.000 mieszkańców (dane na 2001). Dystrykt leży na zachodnim wybrzeżu Indii, nad Morzem Arabskim, graniczy tylko ze stanem Gujarat.Daman i Diu (hindi दमन और दीव, trb.: Daman aur Diw, trl.: Daman aur Dīv; gudźarati દમણ અને દિયૂ, trl.: Damaṇ ane Diyū; ang. Daman and Diu; hist. nazwa port. Damão e Diu) - terytorium związkowe w Indiach, położone nad Morzem Arabskim. Powierzchnia terytorium wynosi 112 km², a zamieszkane jest przez ok. 160.000 osób. Terytorium powstało w 1987 roku w wyniku podziału terytorium związkowego Goa, Daman i Diu na stan Goa i terytorium związkowe Daman i Diu.

    W roku 1510 Afonso de Albuquerque stanął na czele nowej wyprawy do Indii, w wyniku której Portugalczycy zniszczyli Sułtanat Bidżapuru i utworzyli trwałą faktorię handlową w Goa. W następnych latach Portugalczycy zdobyli w sposób zbrojny lub pokojowy nowe terytoria kosztem sułtana Gudźaratu: Daman (1531), Salsette, Bombaj i Baçaim (1534), oraz Diu (1535).

    Afonso de Albuquerque (1453 – 16 grudnia 1515) – portugalski żeglarz, odkrywca i zdobywca, wicekról Indii, wywodzący się z otoczenia króla Jana II. Jego bratem był inny znany żeglarz portugalski Francisco de Albuquerque. Uczestniczył w portugalskich próbach dotarcia do Indii.Organizacja Narodów Zjednoczonych (ang. United Nations, UN, fr. Organisation des Nations Unies, hiszp. Organización de las Naciones Unidas, ros. Организация Объединенных Наций Organizacyja Objedinionnych Nacyj, arab. الأمم المتحدة al-Umam al-Muttahida, chiń. 联合国 Liánhéguó), ONZ – uniwersalna (z wyjątkiem narodów niereprezentowanych) organizacja międzynarodowa, z siedzibą w Nowym Jorku, powstała 24 października 1945 r. w wyniku wejścia w życie Karty Narodów Zjednoczonych. ONZ jest następczynią Ligi Narodów.

    W roku 1661 Bombaj został przekazany Brytyjczykom. W 1739 Imperium Marathów podbiło większość portugalskich posiadłości w północnych Indiach. W 1779 roku do Indii Portugalskich włączono ostatni nabytek terytorialny – Dadra i Nagarhaweli.

    Powrót do Indii[]

    24 lipca 1954 roku hinduska organizacja paramilitarna Azad Gomantak Dal zajęła Dadrę, a 2 sierpnia Nagarhaweli. W Goa doszło do manifestacji zwolenników zjednoczenia z Indiami. Manifestacja została brutalnie stłumiona przez władze kolonialne. W odpowiedzi na to Indie rozpoczęły blokadę lądową Indii Portugalskich. Dadra i Nagarhaweli stała się de facto samorządną enklawą na terytorium Indii.

    Dadra i Nagarhaweli (hindi दादर और नगर हवेली, trb.: Dadra aur Nagarhaweli, trl.: Dādrā aur Nagarhavelī; gudźarati દાદરા અને નગર હવેલી; ang. Dadra and Nagar Haveli) - terytorium związkowe w zachodnich Indiach, około 150 km na północ od Bombaju.Goa (hindi गोवा, trb.: Gowa, trl.: Govā; konkani गोंय, trb.: Gomja, trl.: Goṃya; port. Goa, ang. Goa) – stan na zachodnim wybrzeżu Półwyspu Indyjskiego, nad Morzem Arabskim, słynny region turystyczny Indii, 500 km na południe od Mumbaju.

    18 grudnia 1961 roku armia indyjska niespodziewanie przeprowadziła inwazję na terytoria portugalskie. Mimo zaciekłego oporu, dziesięciokrotnie mniej liczne siły portugalskie zostały pokonane w ciągu kilku godzin. Następnego dnia, 19 grudnia, rząd indyjski ogłosił oficjalnie przyłączenie Indii Portugalskich do Indii.

    Koczin (malajalam കൊച്ചി, trl. Kocci, trb. Koćći; hindi कोच्चि, trl. Koćći, trb. Koćći; ang. Kochi; dawniej: hindi कोचीन, trl. Koćīn, trb. Koćin; ang. Cochin) - miasto w południowej części Indii, w stanie Kerala, na Wybrzeżu Malabarskim nad Morzem Arabskim, będące jednym z najważniejszych portów kraju. Jest zamieszkane przez około sześćset tysięcy ludzi, a wraz z całą aglomeracją populacja wynosi około półtora miliona.Arabowie (arab.: عرب ’Arab, w pierwotnym znaczeniu: „koczownicy”) – grupa ludów pochodzenia semickiego zamieszkująca od czasów starożytnych Półwysep Arabski. Większość Arabów to ludzie biali, choć w Afryce spotkać też można Arabów o negroidalnym wyglądzie.

    Obecna sytuacja[]

    Po zajęciu przez Indie dawne Indie Portugalskie stały się terytoriami związkowym: Goa, Daman i Diu oraz Dadra i Nagarhaweli. Rząd portugalski odmawiał uznania indyjskiej władzy na tych terytoriach i wciąż posiadały one swoją oficjalną reprezentację w portugalskim parlamencie. Również ONZ nie uznało indyjskiej władzy nad tym terytorium, traktując indyjskie działania z 1961 roku jako agresję na suwerenny kraj.

    Diu (hindi दीव, trb.: Diw, trl.: Dīv; gudźarati દિયૂ, trl.: Diyū; ang. Diu; port. Diu) - jest jednym z dwóch dystryktów wchodzących w skład indyjskiego terytorium związkowego Daman i Diu. Dystrykt ma powierzchnię 38,8 km², a zamieszkany jest przez 44.000 mieszkańców (dane na 2001). Dystrykt zajmuje przybrzeżną wyspę Diu, na której znajduje się jego stolica - miasto Diu, oraz niewielki półwysep Ghoghla.Kozhikode (hist. Kalikat; malajalam കോഴിക്കോട്, trl. Kōḻikkōṭ; ang. Kozhikode, dawniej Calicut; hindi कोष़िक्कोड, trl. Koḻikkoḍ, trb. Kolikkod, dawniej कालीकट, trl. Kālīkaṭ, trb. Kalikat) – miasto w Indiach; trzecie co do wielkości miasto w stanie Kerala. Ludność: 801 190 (1991).

    Po rewolucji goździków w roku 1974 Portugalia nawiązała stosunki z Indiami i uznała terytorium Goa, Daman i Diu za część Indii, jednak jego mieszkańcy wciąż utrzymywali portugalskie obywatelstwo.

    W 1987 roku obszar Goa, Daman i Diu zostało podzielony na stan Goa oraz terytorium związkowe Daman i Diu.

    Od roku 2006 zgodnie z uchwałą portugalskiego parlamentu, obywatelstwo portugalskie przysługuje już jedynie tym osobom, które urodziły się za czasów panowania portugalskiego.

    Gudźarat (hindi गुजरात, trb.: Gudżarat, trl.: Gujarāt; gudżarati ગુજરાત; ang. Gujarat) – drugi po stanie Maharasztra najbardziej uprzemysłowiony stan w Indiach. Leży w północno-zachodniej części kraju. Jego stolicą jest Gandhinagar, zaś największym miastem – Ahmadabad.Salsette (Portugalski: Salsete, Marathi: Sashti (साष्टी)) - to wyspa w stanie Maharasztra przy indyjskim zachodnim wybrzeżu. Aglomeracja Mumbaju zajmuje całą jej powierzchnię.
  • Daman na mapie z 1956

  • Diu na mapie z 1956

  • Dadra i Nagarhaweli na mapie z 1956

  • Przypisy

    1. Flags of portuguese colonies. Colonies’ flags proposal (ang.). Flags of the World. [dostęp 2013-07-06].



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Goa, Daman i Diu - w latach 1962-1987 indyjskie terytorium związkowe, w skład którego wchodziły trzy terytoria na zachodnim wybrzeżu kraju: Diu - 40 km, Daman - 72 km i Goa - 3,7 tys. km.
    Terytorium związkowe – jednostka podziału administracyjnego Indii. W przeciwieństwie do stanów, które posiadają własne rządy regionalne, terytoria związkowe są rządzone bezpośrednio przez rząd federalny w Delhi.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.058 sek.