• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Huế

    Przeczytaj także...
    Rzeka Perfumowa (wiet. Sông Hương lub Hương Giang; Hán nôm 香江) to rzeka przepływająca przez miasto Huế, w położonej w środkowym Wietnamie prowincji Thừa Thiên-Huế.Wietkong, (ang. Vietcong, wiet. Việt Cộng) – nazwa ukuta przez południowowietnamskich polityków i przyjęta przez żołnierzy amerykańskich, a potem przez światowe media, na określenie partyzantów należących w czasie wojny wietnamskiej do Narodowego Frontu Wyzwolenia Wietnamu Południowego (ang. National Front for the Liberation of South Vietnam, wiet. Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam).
    Powstanie Taysonów – masowy bunt antymandaryński w Wietnamie w latach 1771-1802 skierowany przeciw władającym klanom Nguyễn na południu i Trịnhów na północy oraz cudzoziemcom, zwłaszcza chińskim kupcom.

    Huế wymowa  − miasto w środkowym Wietnamie, nad rzeką Hương, 11 km od jej ujścia do Morza Południowochińskiego, ośrodek administracyjny prowincji Thừa Thiên-Huế. W 2009 roku liczyło 302 983 mieszkańców. Do XVII w. nazywane Phú Xuân.

    Pod koniec XVI w. Wietnam, nominalnie rządzony przez dynastię Lê, został podzielony między dwa rody magnackie: Trịnh i Nguyễnów. Nguyễnom przypadło południe Wietnamu, dawne ziemie Czamów, zajęte wówczas do przełęczy Cù Mông. W 1687 r., Nguyễnowie założyli nową siedzibę, stolicę domeny, w miejscowości Phú Xuân, leżącej nad rzeką Perfumową, kilkanaście kilometrów od ujścia. W pobliżu miasta wybudowano ogromną cytadelę, na terenie której dwór Nguyễnów rezydował do 1775 r. Na przełomie 1774 i 1775 r. Trịnhowie wykorzystując zamieszanie spowodowane powstaniem Tajsonów niespodziewanym atakiem przekroczyli, rozdzielający domeny, mur Đồng Hới. Dwór Nguyễnów w panice porzucił Phú Xuân i przeniósł się do Gia Định. Miasto znalazło się pod panowaniem Tajsonów. W początkach grudnia 1788 r. średni z braci Nguyễn Huệ ogłosił się cesarzem północy. Tymczasową stolicę swojego cesarstwa ustanowił w Phú Xuân. Panowanie Tajsonów było krótkie. 15 czerwca 1801 r. miasto zostało zdobyte przez wojska Nguyễn Ánha, który nie czekając na opanowanie Hanoi ogłosił się cesarzem, a stolicę Wietnamu przeniósł do swojego rodzinnego miasta. Pochodzenie nazwy Huế nie jest znane. Pojawiła się w dokumentach już w XVII w., a z czasem wyparła całkiem poprzednią.

    Czamowie (język wietnamski: người Chăm) – naród zamieszkujący Czampę – państwo historyczne istniejące od II do XIX w. na terenie obecnego Wietnamu Środkowego. Obecnie mniejszość etniczna zamieszkująca w Wietnamie (133 tys.), Kambodży (317 tys.), Malezji (10 tys.) i Tajlandii (4 tys.). Kilka tysięcy Czamów jest także rozproszone po świecie, głównie w USA i Francji. Posługują się językiem czamskim, należącym do grupy malajo-polinezyjskiej.Morze Południowochińskie, (chiń. 南海 Nán Hǎi, wietn. Biển Đông, indonez., malajskie Laut Tiongkong Selatan, khmerskie Samot Czen, ang. South China Sea) – morze przybrzeżne w zachodniej części Oceanu Spokojnego.

    Jako stolica Huế funkcjonowało do 1945 r. 2 września rząd Hồ Chí Minha proklamował republikę ze stolicą w Hanoi. Po konferencji genewskiej Huế znalazło się w bezpośredniej bliskości linii demarkacyjnej, co przyniosło fatalny skutek. W czasie wojny wietnamskiej było wielokrotnie niszczone przez obie strony. Tragiczny skutek miała ofensywa Tet w 1968 r. Miasto zostało zdobyte przez komunistyczną Wietnamską Armię Ludową i Việt Cộng 31 stycznia 1968 r. Następnie w ciągu 24 dni okupacji specjalne grupy Việt Cộngu dokonały masowych aresztowań i egzekucji ludzi uznanych za wrogów komunizmu:południowowietnamskich urzędników, policjantów,nauczycieli, intelektualistów. Zabito także wielu duchownych i kilku cudzoziemców. Łącznie komuniści zamordowali w Huế 3 000-4 500 osób (liczbę zaginionych oszacowano na 5000). Masowe groby ofiar tej masakry zaczęto odkrywać kilka miesięcy później. Do 26 lutego 1968 r. miasto zostało odbite przez siły USA i ARW, lecz w wyniku ciężkich walk i bombardowań było kompletnie zniszczone. Komuniści zajęli Huế ostatecznie w marcu 1975 r. podczas decydującej ofensywy na Południowy Wietnam.

    Przełęcz Cù Mông (wiet. Đèo Cù Mông) – górska przełęcz w Wietnamie na granicy prowincji Bình Định i Phú Yên w Regionie Wybrzeża Południowo-Środkowego (wiet.:Nam Trung Bộ). Przełęcz Cù Mông jest położona na drodze 1A, głównej drodze biegnącej wzdłuż wybrzeża Wietnamu, przecinającej w tym miejscu boczne pasmo gór Annamskich. Siedmiokilometrowy odcinek przez przełęcz Cù Mông należy do najtrudniejszych z 1250 km drogi 1A.Blois – miejscowość i gmina we Francji, w Regionie Centralnym, w departamencie Loir-et-Cher nad rzeką Loarą. Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 49 318 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 1317 osób/km² (wśród 1842 gmin Centre Blois plasuje się na 5. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 203.).
    Brama Hiển Nhân

    Po wojnie miasto odbudowano, restaurując również cytadelę i zakazane purpurowe miasto, w czym spory udział miał zespół polskich konserwatorów kierowany przez Kazimierza Kwiatkowskiego.

    Miasta partnerskie[]

  • Francja Blois
  • Bibliografia[]

  • Wiesław Olszewski, Historia Wietnamu, Ossolineum, 1991, ISBN 83-04-03550-2
  • Przypisy

    1. Vietnam (ang.). citypopulation.de. [dostęp 20 grudnia 2013].



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Wojna wietnamska (zwana też drugą wojną indochińską) – działania militarne na Półwyspie Indochińskim w latach 1957–1975. W konflikt zaangażowane były z jednej strony komunistyczna Demokratyczna Republika Wietnamu (Wietnam Północny, wspierany przez inne kraje komunistyczne, gł. Związek Radziecki oraz Chiny) i kontrolowane przez to państwo organizacje komunistyczne w Wietnamie Południowym, Laosie i Kambodży, a z drugiej strony Republika Wietnamu wraz z międzynarodową koalicją obejmującą Stany Zjednoczone i ich sojuszników – Koreę Południową, Tajlandię, Australię, Nową Zelandię i Filipiny. Wbrew ich woli stronami konfliktu były również Kambodża i Laos.
    Kazimierz Kwiatkowski (ur. 1944 w Lublinie, zm. 1997 w Wietnamie znany jako "Kazik") – polski architekt, konserwator zabytków. Kierował pracami konserwatorskimi w Wietnamie od 1981 r. do swojej śmierci w 1997 r. Dedykowane mu tablice pamiątkowe są w Purpurowym Zakazanym Mieście (pałac cesarski) w Huế i w sanktuarium religijnym Czamów w Mỹ Sơn. W 2007 r. w Hội An odsłonięto pomnik Kazimierza Kwiatkowskiego, uważanego tutaj za męża opatrznościowego, który uchronił zabytkowy kompleks przed likwidacją i przyczynił się do sukcesu miasta. Jemu przypisuje się główną zasługę wpisania Hội An do rejestru zabytków światowego dziedzictwa UNESCO.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.047 sek.