• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Hrabia Roland

    Przeczytaj także...
    Ryga (łot. Rīga, niem. Riga, lit. Ryga, est. Riia, liw. Rīgõ, fin. Riika, jidysz ריגע, Rige, ros. Рига, Riga, ukr. Рига, Ryha) – stolica Łotwy, miasto położone nad rzeką Dźwiną w pobliżu jej ujścia do Bałtyku w Zatoce Ryskiej. Jest głównym ośrodkiem gospodarczo-przemysłowym, komunikacyjnym (port morski, lotniczy i węzeł kolejowy Ryga Centralna), kulturalnym i naukowym kraju. Posiada liczne zabytki, w tym jeszcze z czasów średniowiecza. Jest wpisana na listę światowego dziedzictwa kulturowego i przyrodniczego UNESCO. Stanowi jedno z największych w Europie skupisk architektury secesyjnej.Par Francji (fr.: Pair de France, w starszej literaturze polskiej pisany także Per) – do rewolucji francuskiej tytuł honorowy wysokiej szlachty i duchowieństwa, w latach 1814-1848 tytuł członka wyższej izby parlamentu francuskiego.
    Brandenburg an der Havel (powszechnie stosowna jest również forma skrócona Brandenburg; pol. hist. Branibór lub Branibórz) - miasto na prawach powiatu w Niemczech w kraju związkowym Brandenburgia, położone nad rzeką Hawelą.
    Karol Wielki pasuje Rolanda na rycerza
    Śmierć Rolanda w bitwie w wąwozie Roncevaux, ilustracja z manuskryptu, ok. 1455-1470

    Roland (Hruodald, Hruotland) – postać historyczna, frankijski hrabia marchii bretońskiej, wzmiankowany przez Einharda w jego dziele Vita Karoli Magni, opowiadającym o życiu Karola Wielkiego, gdzie zapisano, że Roland zginął w Hiszpanii podczas bitwy z Saracenami, co datuje się na lata 780/790. W rzeczywistości historyczny Roland zginął podczas walk z plemionami baskijskimi.

    Państwowy Instytut Wydawniczy (PIW) – polskie wydawnictwo założone w 1946 w Warszawie; od 2005 dyrektorem wydawnictwa jest Rafał Skąpski.Pieśń o Rolandzie (Chanson de Roland) – najstarszy i najbardziej znany francuski epos rycerski, należący do tzw. chansons de geste (pieśni o bohaterskich czynach). Utwór datowany jest na XI wiek, a znany jest z anglo-normandzkiego rękopisu oksfordzkiego z 1170. Autor jest nieznany, jedyną wzmianką o nim jest adnotacja na końcu rękopisu wspominająca osobę o imieniu Turold.

    Legenda[]

    Roland jest głównym bohaterem Pieśni o Rolandzie. Roland należał do grona dwunastu parów Francji, a także był dalszym siostrzeńcem Karola Wielkiego. Podczas powrotu z wyprawy przeciwko Saracenom w 778 dowodził tylną strażą wojsk frankijskich. W czasie przeprawy przez Pireneje jego oddział został napadnięty i pokonany. W rzeczywistości, według francuskiej wersji wydarzeń, "Wyprawa przeciw Saracenom" była wyprawą łupieską na obszary Hiszpanii. Hrabia Roland natknął się na nich przypadkiem podczas powrotu. Zginął na terenie wroga. Źródła arabskie podają jednak, iż wyprawa Karola Wielkiego odbyła się na wezwanie Sulejmana z Saragossy, który zamierzał wzniecić bunt przeciw królowi Marsylowi, gdy jednak francuski król dotarł do Hiszpanii, Sulejman zmienił zdanie. Karol Wielki pojmał go i próbował przeprowadzić do Francji, dlatego właśnie w ariergardzie, która trzymała nad jeńcem straż, pojawiło się tak wielu znamienitych rycerzy. Na pomoc Sulejmanowi przybyli jego synowie, odbili jeńca i pokonali tylną straż francuską, w której znaleźć się miał wedle Pieśni o Rolandzie hrabia Roland.

    Einhard (ur. ok. 775 w Dolinie rzeki Men, zm. 14 marca 840 w Seligenstadt, obecnie Niemcy), frankijski biograf i kronikarz piszący w języku łacińskim.Brema (niem. Bremen) – miasto w północnych Niemczech, położone nad rzeką Wezerą (niem. Weser) w odległości ok. 60 km od jej ujścia do Morza Północnego. Brema jest miastem na prawach kraju związkowego Niemiec (patrz: "Wolne Hanzeatyckie Miasto Brema"), któremu podlega oprócz samego miasta Brema, leżące około 60 km na północ Bremerhaven.

    Według Pieśni o Rolandzie walczył on legendarnym mieczem Durandalem częściej zwanym Durendalem. Wg tejże w tylnej straży dowodził on 1/6 wojsk francuskich, które liczyły 120 tysięcy rycerzy.

    Galeria pomników[]

  • Pomnik w Bremie

    Posąg Rolanda, niem. Rolandstatue – w średniowieczu stawiano posągi Rolanda jako znak wolności w wielu miastach Europy, tzw. miastach Rolanda. Figura Rolanda symbolizowała niezależność miasta, prawo do wolnego handlu oraz własnej jurysdykcji.Tadeusz Kamil Marcjan Żeleński, pseud. Boy (ur. 21 grudnia 1874 w Warszawie, zm. 4 lipca 1941 we Lwowie) – polski lekarz, krytyk literacki i teatralny, pisarz, poeta-satyryk, kronikarz, eseista, tłumacz literatury francuskiej, działacz społeczny, wolnomularz. Współpracownik i partner Ireny Krzywickiej, propagował świadome macierzyństwo, antykoncepcję i edukację seksualną.
  • Pomnik w Perlebergu

  • Pomnik w Quedlinburgu

  • Pomnik w Rydze

  • Pomnik w Calbe (Saale)

  • Zobacz też[]

  • Posąg Rolanda
  • Roland zakochany
  • Przypisy

    1. Jorge Ruiz Lardizabal: Mity, obyczaje i wierzenia Basków. Pruszków: Oficyna Wydawnicza „Rewasz”, 2002. ISBN 83-85557-94-5.

    Bibliografia[]

  • Pieśń o Rolandzie. Tłumaczenie Tadeusz Boy-Żeleński i Krystyna Kasprzyk. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1959.
  • Frankowie (łac. gens Francorum lub Franci) – nazwa zbiorcza określająca zachodniogermańską federację plemion, u swoich, uchwytnych źródłowo, początków, tj. w III w. n.e., zamieszkującą tereny na północ i wschód od dolnego Renu. Między trzecim, a piątym wiekiem część Franków najeżdżała terytorium cesarstwa rzymskiego, gdy inna część weszła w skład rzymskich wojsk w Galii. Tylko Frankowie saliccy utworzyli królestwo na terenach rzymskich. Pod wodzą rodzimej dynastii Merowingów podbili niemal całą Galię. Pod władzą Karolingów państwo to stało się wiodącą siłą chrześcijańskiego Zachodu. Jego rozpad dał początek dwóm wiodącym siłom średniowiecza: królestwu Francji i Świętemu Cesarstwu Rzymskiemu.Saraceni (gr. Σαρακηνοí Sarakēnoí, z arab. شرقيين szarkijjin od شرق szark "wschód") – w starożytności używana przez Greków i Rzymian nazwa koczowniczych plemion arabskich, żyjących w północno-zachodniej Arabii i na półwyspie Synaj. W średniowieczu określenie Saraceni obejmowało wszystkich Arabów – później także wszystkich wyznawców islamu – zwłaszcza tych, którzy walczyli z krzyżowcami oraz piratów muzułmańskich pływających po Morzu Śródziemnym, napadających na wybrzeża włoskie i francuskie.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Marchia Bretońska – marchia utworzona przez władców Franków (prze Pepina Krótkiego lub wcześniej) na terenie pogranicza państwa zachodniofrankijskiego z terenami książąt Bretanii, istniejąca między 753 a 851 rokiem oraz ponownie od 861 do 863/6. Początkowo była częścią Marchii Neustryjskiej, w nieznanym kszałcie istniała na przełomie VII i VIII wieku ze stolicą w Le Mans. Służyła obronie przed Bretończycykami, a potem także najeżdżającymi te obszary Normanami. Jej wschodnia granica przebiegała między Dol a Saint-Nazaire, południowa natomiast - dolnym biegiem Loary aż do ujścia. Obejmowała obecne gminy Nantes, Rennes, Vannes i Angers, o które toczyły się walki. W 799 roku Bretonia została podbita przez Karola Wielkiego, jednak wkrótce ponownie osadzono tam książąt, którzy wybili się na niezależność. Nabrała strategicznego znaczenia podczas wojen króla Karola II Łysego z hrabiami Bretanii Nominoe i jego synem Erispoe w latach 40. i 50. IX wieku. Wobec poprawy relacji z Erispoe i zawarcia traktatu pokojowego z Angers w jej tereny zostały rozdzielone między obydwa organizmy państwowe: hrabstwa Rennes i Nantes przeszły w ręce Bretończyków, a Erispoë koronowany został na króla, reszta ziem pozostała francuska. W 861 na podstawie traktatu z Entrammes została ponownie wydzielona dla Roberta Mocnego (obejmowała tereny Turenii, Andegawenii i Maine), jednak Bretończycy podbili ją wkrótce, a ostatecznym jej końcem była śmierć Roberta w 866. Tytuł po Robercie odziedziczył arcybiskup Kolonii Hugo, a po jego śmierci w 886 syn Roberta - Odon. Gdy ten ostatni wstąpił na tron, przekazał tytuł przyszłemu królowi Franków i swemu bratu, Robertowi. Sytuacja ustabilizowała się w 939 roku, kiedy Bretonię w dużo węższych granicach objął Alan II Krzywobrody.
    Baskowie – naród zamieszkujący tereny na granicy Hiszpanii i Francji nad Zatoką Biskajską. Obecnie żyje około 10 milionów Basków, z czego 2,3 miliona w Hiszpanii, około 285 tysięcy we Francji i kilka milionów na emigracji (głównie w Ameryce Łacińskiej).
    Karol I Wielki (łac. Carolus Magnus, fr. Charlemagne, niem. Karl der Große; ur. 2 kwietnia 742 lub 747, zm. 28 stycznia 814 w Akwizgranie) – król Franków i Longobardów, Święty Cesarz Rzymski od 25 grudnia 800. Wnuk Karola Młota.
    Środa Śląska (niem. Neumarkt in Schlesien, cz. Slezská Středa) – miasto w województwie dolnośląskim, w powiecie średzkim, którego jest siedzibą, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Środa Śląska.
    Durandal, Durendal, Durandan(a) – miecz należący do hrabiego Rolanda, tytułowego bohatera średniowiecznej chanson de geste pt. Pieśń o Rolandzie oraz występującego w wielu innych romansach rycerskich.
    Bitwa w wąwozie Roncevaux – bitwa pomiędzy tylną strażą wycofujących się z Hiszpanii wojsk frankijskich króla Karola Wielkiego, dowodzonych przez hrabiego Rolanda, a góralami baskijskimi, która odbyła się 15 sierpnia 778. Zginęła większość Franków, w tym sam Roland.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.026 sek.