Hoacyn

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Hoacyn, kośnik czubaty (Opisthocomus hoazin) – gatunek średniej wielkości tropikalnego ptaka, zamieszkującego bagna w dorzeczu Amazonki i Orinoko w Ameryce Południowej. Hoacyn jest jedynym żyjącym przedstawicielem rodziny hoacynów (Opisthocomidae) oraz rzędu hoacynów (Opisthocomiformes) z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes.

Ameryka Południowa – kontynent leżący na półkuli zachodniej oraz w większej części na półkuli południowej, a w mniejszej – na półkuli północnej. Niekiedy uważana jest również za subkontynent Ameryki.Buteogallus – rodzaj ptaków z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae), obejmujący gatunki występujące w obu Amerykach.

Taksonomia[ | edytuj kod]

Po raz pierwszy gatunek opisał w 1776 roku Philipp Ludwig Statius Müller. Przydzielił mu nazwę Phasianus Hoazin, obecnie akceptowana przez Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny nazwa to Opisthocomus hoazin. Holotyp pochodził z okolic Kajenny.

Kukułkowe (Cuculiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki zasadniczo leśne, żyjące na drzewach, lecz niektóre preferują tereny otwarte, np. pustynie. Osiadłe lub wędrowne. Zamieszkują cały świat poza rejonami podbiegunowymi i największymi pustyniami. Ptaki te charakteryzują się silnym zróżnicowaniem, a o odrębności rzędu decyduje budowa wewnętrzna. Mają około 13 do 80 cm długości ciała. Są gniazdownikami, młode klują się pokryte skąpym puchem lub nagie.Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (ang. International Union for Conservation of Nature, w skrócie IUCN) – międzynarodowa organizacja zajmująca się ochroną przyrody założona w 1948 roku jako pierwsza światowa organizacja skupiona na problemach środowiska naturalnego. Jej siedziba mieści się w Gland w Szwajcarii.

Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza hoacyna w osobnym rzędzie Opisthocomiformes i rodzinie hoacynów (Opisthocomidae); autorzy The Howard and Moore Complete Checklist of the Birds of the World również stosują tę klasyfikację, podobnie jak i autorzy Handbook of the Birds of the World.

Na skutek dużej odmienności hoacynów od innych ptaków ich miejsce w systematyce jest trudne do jednoznacznego sklasyfikowania – rodzina Opisthocomidae bywała umieszczana w rzędzie kukułkowych (Cuculiformes) lub grzebiących (Galliformes). Od kukułkowych hoacyn różni się tym, że posiada 3 palce skierowane w przód i 1 skierowany w tył, podczas gdy u kukułkowych występuje zygodaktylia. Z przeprowadzonej w oparciu o dane molekularne analizy filogenetycznej opublikowanej przez Jarvisa i współpracowników (2014) wynika, że najbliższymi żyjącymi krewnymi hoacyna są żurawiowe (Gruiformes) i siewkowe (Charadriiformes); natomiast z analizy przeprowadzonej przez Pruma i współpracowników (2015) wynika, że hoacyn jest taksonem siostrzanym do kladu Telluraves obejmującego szponiaste, sowy, czepigi, kurole, trogony, dzioborożcowe, kraskowe, dzięciołowe, kariamy, sokołowe, papugowe i wróblowe. Według analizy Kuhla i współpracowników (2020) najbliższymi żyjącymi krewnymi hoacyna są lelkowe, tłuszczakowe, nocolotowe, paszczakowe, sownikowe i krótkonogie.

Jajo – jedna z faz rozwoju nowego osobnika u wielu gatunków zwierząt. Jajo zawiera surowce odżywcze pozwalające na rozwój zarodka bez dostępu do organizmu macierzystego i zewnętrznych źródeł pożywienia oraz stosunkowo bezpieczne środowisko, ale ze względu na swoją zawartość jest również cenionym pokarmem.Kariamy (Cariamiformes) – rząd ptaków z podgromady Neornithes. Obejmuje dwa współczesne gatunki z rodziny kariam (Cariamidae), zamieszkujące Amerykę Południową oraz wymarłe rodziny Ameghinornithidae, Bathornithidae, Idiornithidae oraz Phorusrhacidae. Ptaki te dawniej zaliczano do rzędu żurawiowatych (Gruiformes), jednak badania genetyczne i morfologiczne sugerują wydzielenie ich jako osobnej grupy.

Nie odkryto szczątków kopalnych hoacyna, a jedynie szczątki przedstawicieli kilku kopalnych gatunków należących do tej samej rodziny: mioceńskiego Hoazinoides magdalenae (w Kolumbii), oligoceńskiego lub mioceńskiego Hoazinavis lacustris (w Brazylii), mioceńskiego Namibiavis senutae (w Namibii i być może w Kenii) oraz eoceńskiego Protoazin parisiensis (we Francji).

Hoacyny (Opisthocomidae) – rodzina Opisthocomidae i rząd Opisthocomiformes ptaków z podgromady Neornithes, nadrzędu neognatycznych. Jedynym żyjącym przedstawicielem rodziny jest hoacyn (Opisthocomus hoazin) żyjący w dorzeczu Amazonki i Orinoko w Ameryce Południowej. Znanymi wymarłymi przedstawicielami rodziny są Hoazinoides magdalenae, żyjący w środkowym miocenie (13,5–11,8 mln lat temu) na obszarze dzisiejszej Kolumbii (jego odkrycie dowodzi, że w miocenie przedstawiciele rodziny zasiedlali też obszary na zachód od Andów), oraz Hoazinavis lacustris, żyjący w późnym oligocenie lub wczesnym miocenie (24–22 mln lat temu) na obszarze dzisiejszego brazylijskiego stanu São Paulo. Przedstawicielem rodziny mógł być też Namibiavis senutae, żyjący pod koniec wczesnego miocenu (17,5–17 mln lat temu) na obszarze dzisiejszej Namibii. Gatunek ten pierwotnie został zaliczony do wymarłej rodziny Idiornithidae (blisko spokrewnionej z kariamami), jednak Mayr, Alvarenga i Mourer-Chauviré (2011) stwierdzili, że zachowane kości N. senutae wykazują większe podobieństwo do kości hoacynów i uzasadnione jest zaliczenie tego gatunku do Opisthocomidae. Także z przeprowadzonej przez tych autorów analizy kladystycznej wynika, że Namibiavis jest taksonem siostrzanym do kladu tworzonego przez rodzaje Opisthocomus i Hoazinavis. Jeśli N. senutae faktycznie należy do hoacynów, to jego odkrycie dowodziłoby, że jeszcze w miocenie przedstawiciele Opisthocomidae żyli nie tylko na obszarze Ameryki Południowej, ale również w Afryce. Zapis kopalny nie dostarcza dowodów na to, że przedstawiciele rodziny Opisthocomidae istnieli już przed rozpadem Gondwany i oddzieleniem się Ameryki Południowej od Afryki ok. 100 mln lat temu; występowanie przedstawicieli rodziny na obu tych kontynentach dowodzi zatem, że hoacyny na pewnym etapie swojej historii musiały przekroczyć Ocean Atlantycki. Według Mayra i współpracowników nawet jeśli wczesne hoacyny były lepszymi lotnikami niż dzisiejszy hoacyn to i tak jest mało prawdopodobne, by były zdolne przelecieć nad Atlantykiem o własnych siłach; autorzy uznają za bardziej prawdopodobne, że przepłynęły one z Afryki do Ameryki Południowej na "ruchomych wyspach" powstałych z roślinności znoszonej do oceanu przez rzeki.Kapucynka oliwkowa (Cebus olivaceus) – gatunek ssaków z rodziny płaksowatych występujący w lasach Ameryki Południowej.


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

Żurawiowe (Gruiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki prowadzące naziemny tryb życia, zamieszkujące stepy, pustynie i półpustynie, bagna oraz lasy tropikalne. Wiele występuje jako gatunki reliktowe. Stanowią grupę silnie zróżnicowaną, co powoduje, że niektóre rodziny bywają klasyfikowane w innych rzędach, a ich systematyka jest powodem kontrowersji.
Orinoko, Orinoco, Rio Orinoco – rzeka w Ameryce Południowej w Wenezueli, a także na krótkim odcinku rzeka graniczna z Kolumbią.
Integrated Taxonomic Information System (ITIS) – system zaprojektowany do dostarczania informacji taksonomicznych o organizmach. Został utworzony w 1996 r. System jest wspierany przez agencje rządowe Stanów Zjednoczonych Ameryki, Kanady i Meksyku. Współpracuje z taksonomami z całego świata. Jest partnerem Species 2000 i Global Biodiversity Information Facility (GBIF). Współuczestniczy w realizacji międzynarodowego programu Katalog Życia (Catalogue of Life Programme).
Gatunek najmniejszej troski (niższego ryzyka) – w znaczeniu ogólnym to gatunek, którego Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody i Jej Zasobów nie uznaje za w większym lub mniejszym stopniu zagrożony wyginięciem (ang. least concern) lub nawet bliski zagrożenia (ang. near threatened). Do tej kategorii nie zalicza się też gatunków, które według kategorii stosowanych w latach 1994-2001 klasyfikowane były jako uzależnione od zabiegów ochronnych (ang. conservation dependent).
Science – recenzowane czasopismo naukowe wydawane przez American Association for the Advancement of Science. Ukazuje się jako tygodnik ilustrowany.
Kenia (Kenya, Republika Kenii, ang. Republic of Kenya, sua. Jamhuri ya Kenya) – państwo we wschodniej Afryce nad Oceanem Indyjskim. Państwo graniczy od północy z Somalią, Etiopią i Sudanem Południowym, od zachodu z Ugandą, a od południa z Tanzanią. Stolicą Kenii jest Nairobi.
Grzebień (łac.: spina) – w anatomii ptaków jest terminem określającym wyrostek na mostku; wyrostek ten przebiega wzdłuż mostka i kończy się za nim, leży w płaszczyźnie prostopadłej do niego i do powierzchni utworzonej przez żebra. Do mostka przyczepione są mięśnie odpowiedzialne za poruszanie skrzydłami w locie: mięsień piersiowy i mięsień kruczo-ramienny. Grzebień nie występuje u wszystkich ptaków. Wiele ptaków nielotnych nie posiada grzebienia.

Reklama