• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Hipotaksa

    Przeczytaj także...
    Parataksa (z gr. parataxis - postawienie obok siebie) - współrzędne połączenie kilku zdań w jedno złożone. Często używana w języku mówionym, np. "zobaczyła przed sobą nieznanego mężczyznę, przystanęła, zapytała o drogę".Wit Stwosz, także Wit Stosz; niem. Veit Stoß (inne wersje imienia: Feyt, Veydt, Vit, nazwiska: Stoss, Stuos) (ur. ok. 1448 w Horb am Neckar, koło Stuttgartu, zm. jesienią 1533 w Norymberdze) – niemiecki rzeźbiarz, grafik i malarz, jeden z najwybitniejszych przedstawicieli późnego gotyku w rzeźbie.
    Zdanie podrzędnie złożone – zdanie złożone z wielu zdań składowych, w którym jedno z nich (zdanie podrzędne) wynika z drugiego (zdania nadrzędnego) i zastosowane samodzielnie nie zachowuje sensu, np. Okazało się, że pisały o tym wszystkie gazety. Zdania składowe oddziela się przecinkiem.

    Hipotaksa – połączenie zdań relacją podrzędną (w przeciwieństwie do parataksy). W zdaniu z hipotaksą istnieją dwie części składowe: nadrzędnik i podrzędnik. Jest przeciwieństwem parataksy. Użyta w tekście świadczy (zazwyczaj) o "literackości" tekstu lub o potencjale intelektualnym mówiącego. Jest charakterystyczna dla stylu pisanego i literatury.

    Konstanty Ildefons Gałczyński, pseud. Karakuliambro (ur. 23 stycznia 1905 w Warszawie, zm. 6 grudnia 1953 w Warszawie) – polski poeta.

    Spójniki[ | edytuj kod]

    Spójnikami charakterystycznymi dla hipotaksy są: jako, że, ponieważ, aby, skoro, jeżeli, dlatego

    Literackie przykłady hipotaksy[ | edytuj kod]

    Przykładem literackim na to jest Piosenka o Wicie Stwoszu K.I. Gałczyńskiego:

    [MATKA:] Synku, niebo się chmurzy.
    Zasłonię cię od burzy.
    Taki wiatr, mój syneczku,
    zbójcy chodzą po drogach.
    Oj, nie przechodź tą rzeczką.
    woda taka głęboka.
    (...)
    [WIT:] A tu widzisz? tu Maria
    i Jan, i gwiazdki małe,
    a te szaty wiatr targa,
    bo wiatr też wystrugałem.

    Wit używa hipotaksy, matka - parataksy; zresztą dystans pomiędzy tymi dwoma postaciami jest też zaznaczony inaczej.

    Zobacz też[ | edytuj kod]

  • zdanie podrzędnie złożone
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Nagórko 2007 ↓, s. 297.
    2. Nagórko 2007 ↓, s. 298.
    3. Nagórko 2007 ↓, s. 299.

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Bożena Chrząstowska, Seweryna Wyłosłuch: Poetyka stosowana
  • Alicja Nagórko: Zarys gramatyki polskiej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 2007. ISBN 978-83-01-15390-8.




  • Reklama

    Czas generowania strony: 0.006 sek.