• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Heterodonta

    Przeczytaj także...
    Kategoria systematyczna, kategoria taksonomiczna, ranga taksonomiczna – w systematyce organizmów, pozycja (ranga) taksonu w hierarchicznym systemie klasyfikacji biologicznej (układzie systematycznym) obejmująca dany takson oraz wszystkie zaliczane do niego taksony niższego poziomu.Blaszkoskrzelne właściwe (Eulamellibranchiata), blaszkoskrzelne (Eulamellibranchia) – podgromada morskich i słodkowodnych małży o parzystych skrzelach, których nici są połączone mostkami. Obejmuje większość współcześnie występujących gatunków, ok. 18 000, w tym wszystkie, poza omułkiem jadalnym, małże występujące w Polsce.
    Veneroida – rząd małży (Bivalvia) zaliczanych do Heterodonta obejmujący gatunki o jednakowo wykształconych połówkach muszli, z dwoma mięśniami zwieraczy. Zęby główne zamka położone są blisko szczytów, a przednie i tylne zęby boczne są od nich wyraźnie oddalone.

    Heterodonta – duża i mocno zróżnicowana grupa małży (Bivalvia) obejmująca większość ze współcześnie żyjących oraz wiele wymarłych linii ewolucyjnych małży. Są to zwierzęta głównie morskie, z dobrze zaznaczoną listwą zamka z zębami głównymi i bocznymi, o znacznym zróżnicowaniu kształtów i osiąganych wymiarów (od 2 mm do ponad 1 m).

    Klasyfikacja biologiczna – szeregowanie organizmów w uporządkowany sposób według zasad systematyki biologicznej. Wynikiem tego procesu jest hierarchiczny układ systematyczny prezentujący aktualny w danym okresie stan wiedzy o podobieństwie i pochodzeniu organizmów. W zależności od przyjętej metody badawczej może to być hierarchiczny układ oparty na kategoriach systematycznych lub drzewie filogenetycznym, może obejmować wszystkie znane nauce organizmy lub ich określoną grupę. Dziedziną biologii, która zajmuje się klasyfikowaniem organizmów, jest systematyka organizmów, a reguły klasyfikacji i nazewnictwa systematycznego określa jej poddyscyplina – taksonomia.Takson – jednostka zdefiniowana w systematyce organizmów jako grupa organizmów (populacja lub grupa populacji) zwykle uznawanych za filogenetycznie spokrewnione, wyróżniających się konkretną cechą różniącą je od innych jednostek taksonomicznych. Takson obejmuje wszystkie zawarte w nim taksony niższego poziomu. Kryterium pokrewieństwa stosowane jest w systemach filogenetycznych, mimo że taksonem w zasadzie może być dowolna grupa organizmów.

    Klasyfikacja biologiczna tej grupy, a zwłaszcza jej ranga taksonomiczna wielokrotnie ulegała zmianom. Tradycyjnie grupa ta zaliczana była do blaszkoskrzelnych (Eulamellibranchia) w randze podgromady, nadrzędu lub rzędu i dzielona była na Myoida oraz Veneroida. Obecnie uznawana jest za klad bez rangi lub w randze podgromady małży obejmujący oprócz dotychczas zaliczanych do tej grupy taksonów również takie jak Anomalodesmata.

    Zamek muszli (łac. cardo) – blokująca struktura wykształcona na połówkach muszli małży (Bivalvia) w postaci wypukłości (guzków, zębów), rowków i zagłębień oraz listew wytwarzanych przez każdą z połówek muszli. Zapobiega przesuwaniu się muszli w trakcie wędrówek oraz w czasie ich otwierania i zamykania.Myoida – rząd małży z podgromady Heterodonta. Występują w wodach słonych, słonawych i słodkich. Charakteryzują się cienkościennymi skorupkami bez warstwy perłowej, o jednakowych lub różniących się połówkach, ze zwykle słabo zaznaczonymi listwami i uzębieniem zamka, oraz z dwoma mięśniami zwieraczami tej samej wielkości lub zróżnicowanymi.

    Współcześnie żyjące Heterodonta klasyfikowane są w wielu rodzinach grupowanych przez taksonomów w licznych kategoriach pośrednich (nadrodzinach, infrarzędach, rzędach, infragromadach lub podgromadach – gdzie Heterodonta jest kladem bez rangi taksonomicznej). Niżej wymieniono przykładowe:

    Anomalodesmata – takson obejmujący małże (Bivalvia) z podgromady Heterodonta, u których muszla jest cienka, złożona z nierównych połówek zawierających wewnątrz warstwę perłową, zamek muszli jest słabo zaznaczony i zwykle bezzębny, wewnętrzna część więzadła jest wapienna, skrzela mają kształt poziomej przegrody, a syfony są dobrze rozwinięte. Są to gatunki morskie, występujące głównie w strefie tropikalnej i subtropikalnej, żyjące w osadach dennych lub drążące skały. W zależności od ujęcia, Anomalodesmata klasyfikowane są w randze podgromady, nadrzędu lub rzędu (tutaj przyjęto nadrząd).Wydawnictwo Naukowe PWN SA – wydawnictwo z siedzibą w Warszawie, założone w 1951, w obecnej formie prawnej działające od 1997. Wydawnictwo Naukowe PWN SA stanowi jednostkę dominującą Grupy kapitałowej PWN, w skład której wchodzi kilkanaście przedsiębiorstw, głównie wydawnictw.
  • Anomalodesmata
  • Carditoida
  • Lucinoida
  • Myoida
  • Veneroida
  • Przypisy

    1. Heterodonta, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
    2. Zoologia : bezkręgowce. T. 1. Red. nauk. Czesław Błaszak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009. ISBN 978-83-01-16108-8.
    3. Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
    4. Gofas, S.: Heterodonta (ang.). World Register of Marine Species, 2011. [dostęp 15 maja 2011].
    5. Gonzalo Giribet, Ward Wheeler. On bivalve phylogeny: a high-level analysis of the Bivalvia (Mollusca) based on combined morphology and DNA sequence data. „Invertebrate Biology”. 121 (4), s. 271–324, 2002. DOI: 10.1111/j.1744-7410.2002.tb00132.x (ang.). 
    6. W. F. Ponder, David R. Lindberg: Phylogeny and evolution of the Mollusca. University of California Press, 2008. ISBN 9780520250925.
    Małże (Bivalvia, z gr. bi – dwa + łac. valva – skorupka), dawniej również blaszkoskrzelne (Lamellibranchiata) – takson w randze gromady obejmujący około 8000 gatunków mało aktywnych lub osiadłych, wyłącznie wodnych, bentosowych mięczaków (Mollusca) o bocznie spłaszczonym ciele okrytym dwuklapową muszlą. Ciało małża składa się z tułowia (zwanego workiem trzewiowym) i nogi. Jest pozbawione głowy, szczęki i tarki. Małże pełzają, żyją w dnie, ryją, pływają lub przytwierdzają się bisiorem do podłoża. Liczne gatunki, np. ostrygi, wenerydowate i omułki, są jadalne. Z niektórych pozyskuje się cenne perły oraz masę perłową. Małże są znane od kambru. W wodach śródlądowych Polski stwierdzono występowanie 34 gatunków – m.in.: szczeżuja pospolita (Anodonta piscinalis), kilka gatunków skójek (Unio) i racicznica zmienna (Dreissena polymorpha) – a w Morzu Bałtyckim 9 gatunków.DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Klad (z gr. ο κλάδος – gałąź) – w kladystyce, grupa organizmów mających wspólnego przodka, obejmująca wszystkie wywodzące się z niego grupy potomne (linie rozwojowe). W ujęciu ścisłym klady rozdzielają się dychotomicznie, tworząc dychotomiczne drzewo pokrewieństw. Diagramy przedstawiające drzewa pokrewieństw konstruowane metodami kladystycznymi nazywane są kladogramami. Ponieważ klady obejmują organizmy wszelkich rang systematycznych i mogą dotyczyć grup organizmów opisywanych w systemach klasyfikacyjnych w ramach zróżnicowanych kategorii systematycznych (lub ich części) – zwykle organizmy należące do określonego kladu nazywa się mianem "grupy".

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.026 sek.