• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Heliady

    Przeczytaj także...
    Ajschylos, Aischylos z Eleusis, Eschyl (gr. Αἰσχύλος Aischýlos), (ur. 525 p.n.e. w Eleusis, zm. 456 p.n.e. na Sycylii) – jeden z najwybitniejszych (obok Sofoklesa i Eurypidesa) tragików ateńskich, powszechnie uważany za rzeczywistego twórcę tragedii greckiej - wprowadził na scenę drugiego aktora, przyczynił się do rozwoju dialogu i akcji scenicznej, ograniczył rolę chóru, wprowadził do tragedii akcję dziejącą się poza sceną.Język grecki, greka (starogr. dialekt attycki Ἑλληνικὴ γλῶττα, Hellenikè glõtta; nowogr. Ελληνική γλώσσα, Ellinikí glóssa lub Ελληνικά, Elliniká) – język indoeuropejski z grupy helleńskiej, w starożytności ważny język basenu Morza Śródziemnego. W cywilizacji Zachodu zaadaptowany obok łaciny jako język terminologii naukowej, wywarł wpływ na wszystkie współczesne języki europejskie, a także część pozaeuropejskich i starożytnych. Od X wieku p.n.e. zapisywany jest alfabetem greckim. Obecnie, jako język nowogrecki, pełni funkcję języka urzędowego w Grecji i Cyprze. Jest też jednym z języków oficjalnych Unii Europejskiej. Po grecku mówi współcześnie około 15 milionów ludzi. Język grecki jest jedynym językiem z helleńskich naturalnych, który nie wymarł.
    Diodor Sycylijski, Sycylijczyk (gr. Διόδωρος ὁ Σικελιώτης Diodoros ho Sikeliotes; łac. Diodorus Siculus; ur. ok. 80 p.n.e., zm. ok. 20 p.n.e.) – grecki historyk żyjący w epoce Cezara i Augusta, urodził się w Agyrium (d. Agira) na Sycylii (stąd przydomek). Odbywał podróże po Europie, Afryce północnej i Azji Mniejszej. Przez długi okres przebywał w Rzymie. W latach 60-56 p.n.e. mieszkał w Aleksandrii.
    Santi di Tito, Siostry Featona zmieniające się w topole

    Heliady (gr. Ἡλιαδες trb. Hêliades; l.poj. gr. Ἡλιαδαι trb. Hêliadai) − w mitologii greckiej córki słońca, córki boga Heliosa i okeanidy Klimene, siostry Faetona. Gdy ich młodszy brat Faeton zginął podczas przejażdżki rydwanem ojca po nieboskłonie, siostry zgromadziły się nad rzeką Eridan, do której wpadł i zaczęły opłakiwać śmierć brata. Opłakiwały i żaliły się tak żałośnie, że bogowie nie chcąc już dalej wysłuchiwać z litości zamienili je w topole. Ich łzy zamienione zostały w bryłki bursztynu.

    Publiusz Papiniusz Stacjusz (ok. 45 - 96), poeta rzymski, urodzony w Neapolu, związany z dworem cesarza Domicjana. Utracił względy cesarza po opublikowaniu dzieła poświęconego wojnie z Germanami (De bello Germanico), po czym powrócił do Neapolu, gdzie zmarł. Zachowały się następujące utwory Stacjusza:Okeanidy (gr. Ὠκεανίδες Ōkeanídes, łac. Oceanides, l.poj. gr. Ὠκεανίς Ōkeanís, łac. Oceanid) – w mitologii greckiej nimfy morskie.

    Były to:

    Apollonios z Rodos, Apolloniusz Rodyjski (początek III wiek p.n.e. – po 246 p.n.e.) – grecki poeta, trzeci dyrektor Biblioteki Aleksandryjskiej, zastapił na tym stanowisku Kallimacha z Cyreny. Najbardziej znane jego dzieło to poemat epicki w czterech księgach Argonautica opisujący dzieje mitologicznej wyprawy Jazona po złote runo i jego romansu z Medeą. Poemat ten łączy tradycyjne, nawiązujące do Homera wzorce poezji epickiej (tematyka bohaterska, połączenie świata bogów i ludzi, nawiązania do epizodów znanych z Homera) z elementami nowej, aleksandryjskiej poetyki (znacząca rola tematyki miłosnej, zamiłowanie do scen rodzajowych, uczoność i erudycyjność).Rydwan – pojazd konny, najczęściej dwukołowy zaprzężony w dwa lub cztery konie, zwykle z tyłu otwarty, znany od około XXVIII w. p.n.e. na całym Bliskim Wschodzie, i w Egipcie od około XVIII w. p.n.e. oraz w starożytnej Grecji od XII wieku p.n.e. (o czym wspomina Homer), później także w Rzymie. Mógł być zaprzężony w dwa konie – wtedy zwał się bigą, lub w cztery i wtedy nazywał się kwadrygą. Jechały nim zazwyczaj stojąc dwie osoby.
  • Ajgle
  • Ajterie
  • Astris
  • Dioksippe
  • Fojbe
  • Helia
  • Lampetia
  • Merope
  • Phaethusa
  • W kulturze[ | edytuj kod]

    Literatura[ | edytuj kod]

  • Owidiusz, Przemiany
  • Ajschylos, Heliades
  • Philoxenus of Cythera, Pliny, Natural History
  • Apollonios z Rodos, Argonautyki
  • Diodor Sycylijski, Library of History
  • Strabon, Geografia
  • Pauzaniasz, Wędrówki po Helladzie
  • Kwintus ze Smyrny, Upadek Troi
  • Filostrat III, Imagines
  • Pseudo-Hyginus, Fabulae
  • Waleriusz Flakkus, Argonautyki
  • Publiusz Papiniusz Stacjusz, Tebaida
  • Malarstwo[ | edytuj kod]

  • Hendrik Goltzius, Przemiana Heliad w topole i Cygnusa w łabędzia, 1580
  • Hans van Aachen, Upadek Faetona i przemiana Heliad oraz Cygnusa, , ok. 1600
  • Santi di Tito, Siostry Featona zmieniające się w topole, II poł. XVI w.
  • Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Kulesza 2012 ↓, s. 215.
    2. Aaron J. Atsma: Heliades (ang.). Theoi Project. [dostęp 2019-04-26].
    3. Anna Sobecka: Bursztyn bałtycki w kulturze. Academia.edu. [dostęp 2019-04-28].

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Mity greków i rzymian, ISKRY W-wa, ​ISBN 83-207-0543-6
  • Anna Sobecka, Bursztyn bałtycki w kulturze
  • Ryszard Kulesza i inni: Słownik kultury antycznej. Warszawa: Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, 2012. ISBN 978-83-235-0942-4.
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Heliady w Theoi Project
  • Heliady w Greek Mythology Link
  • Argonautyki – epos mitologiczny Apolloniosa z Rodos. Utwór opowiada o wyprawie Jazona i innych Argonautów po złote runo. Składa się z czterech ksiąg. Jest napisany heksametrem daktylicznym. Erydan (także Eridanos, Eridanus, gr. Ἠριδανός Eridanós, łac. Eridanus) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie rzeki o tej samej nazwie.




    Warto wiedzieć że... beta

    Strabon (gr. Στράβων, ur. ok. 63 p.n.e. w Amasei w Poncie, dziś Turcja, zm. ok. 24 n.e.) – grecki geograf, historyk i podróżnik.
    Owidiusz, Publius Ovidius Naso (43 p.n.e. - 17 lub 18 n.e.) – jeden z najwybitniejszych elegików rzymskich, najbardziej utalentowany poeta epoki Augusta, należący do młodszego pokolenia twórców augustowskich. Syn bogatego ekwity z Sulmony (środkowa Italia). Zrezygnował z kariery urzędniczej i poświęcił się pisarstwu. Znajomy Horacego, przyjaciel Propercjusza. Najbardziej znany z utworów o tematyce miłosnej: Ars amatoria (Sztuka kochania), Amores - Pieśni miłosne, a także poematu epickiego "Metamorfozy". Utwór Sztuka kochania (Ars amandi, Ars amatoria) w 1564 r. trafił do indeksu ksiąg zakazanych.
    Kwintus ze Smyrny – grecki poeta z drugiej połowy III wieku. Autor zachowanego w całości poematu epickiego w 14 księgach Τὰ μεθ’ Ὅμηρον, znanego również pod łacińskim tytułem Posthomerica.
    Helios (także Słońce, Helius, gr. Ἥλιος Hḗlios ‘Słońce’, łac. Sol, Helius ‘Słońce’) – w mitologii greckiej bóg i uosobienie Słońca; jeden z tytanów; utożsamiany z rzymskim Solem.
    Astris także Asterja (gr. Αστρις; Αστεριη trb. Astris; Asteriê) – w mitologii greckiej jedna z Heliad, córka boga Heliosa i okeanidy Klimene, siostra Faetona. Istnieje też wersja wg. której matką jej była okeanida Keto. Była żoną boga indyjskiej rzeki Hydaspesa. Mieli syna Deriadesa, króla Indii.
    Transkrypcja – w językoznawstwie system zapisu głosek danego języka za pomocą symboli graficznych (inaczej pisownia fonetyczna) lub system fonetycznej konwersji innego pisma. W szczególności może służyć do zapisu wyrazów jednego języka w formie pozwalającej łatwo odtworzyć brzmienie osobie go nie znającej – głoski jednego języka oddaje się wtedy znakami pisma innego języka, przy czym danej głosce nie zawsze musi odpowiadać tylko jeden znak, a niektóre znaki mogą być używane na oznaczanie kilku różnych głosek w języku wyjściowym. Transkrypcja taka zorientowana jest na odbiorcę posługującego się jednym, określonym językiem.
    Pauzaniasz (stgr. Παυσανίας, łac. Pausanias, zwany Periegeta, ur. między 100 a 110 n.e., zm. po 180 n.e.) – grecki geograf, autor dzieła Periegesis tes Hellados (Wędrówki po Helladzie) w 10 księgach, czyli przewodnika po Helladzie, w którym zawarł relację ze swoich licznych podróży, opisując poszczególne krainy Grecji: zabytki, lokalne kulty.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.016 sek.