Heglizm

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Heglizm – termin o co najmniej trzech znaczeniach:

Encyklopedia Britannica (ang. Encyclopædia Britannica) – najstarsza wydawana do chwili obecnej i najbardziej prestiżowa encyklopedia angielskojęzyczna. Artykuły w niej zamieszczane uważane są powszechnie przez czytelników za obiektywne i wiarygodne.Friedrich Engels, pol. Fryderyk Engels (ur. 28 listopada 1820 w Wuppertalu w Niemczech – zm. 5 sierpnia 1895 w Londynie w Wielkiej Brytanii) – niemiecki filozof i socjolog. Był jednym z głównych ideologów socjalizmu, a także jednym z organizatorów i przywódców I i II Międzynarodówki.
  1. wąskie: jest to system filozoficzny Hegla;
  2. szersze: jest to określenie dla dokonań kontynuatorów myśli Hegla:
  3. lewicy heglowskiej zwanej inaczej młodoheglistami (np. Michał Bakunin, David Friedrich Strauss, Ludwik Feuerbach, Bruno Bauer, Edgar Bauer, Arnold Ruge, Max Stirner, Karol Marks, Fryderyk Engels);
  4. prawicy heglowskiej zwanej inaczej staroheglistami (np. Karl Draub, Philipp Konrad Marheineke, Leopold von Hennig, Karl Ludwig Michelet);
  5. brytyjskiego idealizmu połowy XIX w. i początku XX w. (np. James Hutchison Stirling, Francis Herbert Bradley, Bernard Bosanqued, Andrew Seth Pringle-Pattison, John McTaggart);
  6. włoskiego idealizmu połowy XIX w. i początku XX w. (np. Benedetto Croce, Giovanni Gentile);
  7. najszersze: świadome (lub nie) nawiązywanie do poglądów Hegla lub heglistów.

Lewica heglowska[ | edytuj kod]

Lewica heglowska, inaczej młodohegliści – nurt szkoły heglowskiej, dążący do przekształcenia filozofii w krytykę, której celem była przemiana świata (A. Ruge, M. Stirner) oraz w krytykę religii (D.F. Strauss, B. Bauer, L. Feuerbach); do lewicy heglowskiej nawiązywali: K. Marks i F. Engels.

Georg Wilhelm Friedrich Hegel (ur. 27 sierpnia 1770 w Stuttgarcie, zm. 14 listopada 1831 w Berlinie) – niemiecki filozof, twórca nowoczesnego systemu idealistycznego.Bruno Bauer [ur. 6 września 1809 w Eisenbergu (Księstwo Sachsen-Altenburg), zm. 13 kwietnia 1882 w Rixdorfie pod Berlinem] – niemiecki teolog, filozof i historyk. Brat Edgara. Był przedstawicielem lewicy heglowskiej, negował autentyczność Ewangelii i historyczność Jezusa.

Zobacz też[ | edytuj kod]

  • panlogizm
  • Benedetto Croce (ur. 25 lutego 1866 w Pescasseroli koło Neapolu, zm. 20 listopada 1952 w Neapolu) – włoski filozof, krytyk literacki, liberalny publicysta i polityk, obok Giovanniego Gentile przedstawiciel włoskiego idealizmu XX w. oraz jeden z czołowych estetyków tego okresu. W latach 1902-1944 wraz z Gentilem wydawał pismo "La Critica", które wywarło duży wpływ na życie umysłowe Włoch. Poczynając od 1924 przez 20 lat pozostawał w czynnej opozycji wobec rządu Mussoliniego: w 1925 wystąpił przeciwko faszyzmowi z manifestem, który znalazł szeroki oddźwięk w kołach intelektualistów. W latach 1944-1945 współdziałał w tworzeniu frontu koalicji sił antyfaszystowskich oraz Partii Liberalnej, która wybrała go swym przewodniczącym (1944-1947), 1945-1946 był ministrem bez teki. W 1947 założył w Neapolu instytut studiów historycznych (I’Instituto Italiano per gli Studi Storici), w którym pracował do końca życia. Jego córka, Lidia, poślubiła polskiego pisarza Gustawa Herlinga-GrudzińskiegoDavid Friedrich Strauß (ur. 27 stycznia 1808 w Ludwigsburgu; zm. 8 stycznia 1874 tamże) – niemiecki pisarz, filozof i teolog.




    Warto wiedzieć że... beta

    Karl Heinrich Marx (ur. 5 maja 1818 w Trewirze, zm. 14 marca 1883 w Londynie) – niemiecki filozof, ekonomista i działacz rewolucyjny. Twórca socjalizmu naukowego, współzałożyciel I Międzynarodówki.
    Giovanni Gentile (ur. 30 maja 1875 w Castelvetrano, zm. 15 kwietnia 1944 we Florencji) - obok Benedetta Crocego najwybitniejszy filozof neoidealizmu włoskiego, twórca idealizmu aktualnego. Prowadził rozległą działalność społeczną i naukową, był pedagogiem, historykiem, propagatorem kultury włoskiej, wydawcą, ministrem edukacji w rządzie Mussoliniego. Idealizm aktualny stanowił filozoficzną podbudowę faszyzmu. Głosił, że podział na podmiot i przedmiot jest jedynie konstruktem umysłu i że "duch jest czystym aktem" objawiającym się w procesie edukacji.
    Max Stirner, właśc. Johann Kaspar Schmidt (ur. 25 października 1806, zm. 25 czerwca 1856) – filozof niemiecki, główny teoretyk anarchoindywidualizmu, autor książki Jedyny i jego własność.
    Wielka Encyklopedia Rosyjska (ros. Большая российская энциклопедия, БРЭ) – jedna z największych encyklopedii uniwersalnych w języku rosyjskim, wydana w 36 tomach w latach 2004–2017. Wydana przez spółkę wydawniczą o tej samej nazwie, pod auspicjami Rosyjskiej Akademii Nauk, na mocy dekretu prezydenckiego Władimira Putina nr 1156 z 2002 roku
    Karl Ludwig Michelet (ur. 4 grudnia 1801 w Berlinie, zm. 16 grudnia 1893, tamże) filozof – niemiecki, historyk filozofii, przedstawiciel prawicy heglowskiej.
    Kontrola autorytatywna – w terminologii bibliotekoznawczej określenie procedur zapewniających utrzymanie w sposób konsekwentny haseł (nazw, ujednoliconych tytułów, tytułów serii i haseł przedmiotowych) w katalogach bibliotecznych przez zastosowanie wykazu autorytatywnego zwanego kartoteką wzorcową.

    Reklama