• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Hedera - typografia

    Przeczytaj także...
    Font (ang., z łac. fons – źródło) – zestaw czcionek o określonych cechach zapisany w postaci elektronicznej, w jednym pliku.Ornament (z łac. ornare - zaopatrzyć, ozdabiać) – motyw lub zespół motywów zdobniczych, stosowanych w architekturze lub sztukach plastycznych. Motywy te, złożone z drobnych elementów, mogą pokrywać całą powierzchnię, występować tylko w określonych polach albo przybierać formę pasową. Mogą także współgrać z tektoniką lub nad nią dominować. Zazwyczaj ornament nie jest elementem niezbędnym dla istnienia struktury danego przedmiotu czy budowli, a jedynie jest stosowany jako element podziału określonej kompozycji.
    Bluszcz pospolity (Hedera helix L.) – gatunek wiecznie zielonego pnącza należący do rodziny araliowatych (Araliaceae). Gatunek typowy dla rodzaju bluszcz (Hedera). Jest jedynym przedstawicielem rodziny araliowatych we florze Polski i jedynym pnączem o liściach zimotrwałych. Występuje w lasach całej Polski, gdzie podlega ochronie prawnej. Poza naturalnym zasięgiem obejmującym Europę i Azję Mniejszą jest gatunkiem inwazyjnym. Bluszcz pospolity uprawiany jest jako roślina doniczkowa, okrywowa, parkowa. W uprawie jest niewymagający, a jego walory podnosi wielość odmian uprawnych o różnorodnych kształtach i barwach liści, sposobach wzrostu i wymaganiach. Jest rośliną miododajną, leczniczą i kosmetyczną. W tradycjach wielu narodów od dawna obecny jako roślina symboliczna, zwłaszcza jako symbol wierności i trwałości życia. W starożytności odgrywał ważną rolę w kultach szeregu bóstw egipskich, greckich i rzymskich.
    ❧ ❀

    Hedera (łac. bluszcz) – jeden z najstarszych rodzajów ozdobników typograficznych. Przedstawiają one formę florystyczną, stąd też w innych językach nazywane są kwiatami drukarza (ang. printers' flower) lub, ściślej, liśćmi Aldusa (ang. aldus leaf, niem. Aldusblatt, fr. feuille aldine), od nazwiska renesansowego włoskiego drukarza Aldusa Manucjusza.

    Punktor – w typografii symbol lub glif stosowany do wyróżnienia elementów w spisie zredagowanym w formie listy nienumerowanej. Treści poprzedzone punktorem są znane jako "punkty". Zazwyczaj nie są opatrzone interpunkcją końcową (kropka, przecinek, średnik), o ile nie są pełnymi zdaniami. Przykładowo:Unicode – komputerowy zestaw znaków mający w zamierzeniu obejmować wszystkie pisma używane na świecie. Definiują go dwa standardy – Unicode oraz ISO 10646. Znaki obu standardów są identyczne. Standardy te różnią się w drobnych kwestiach, m.in. Unicode określa sposób składu.

    Często używana jako punktor lub ornament.

    Historia[ | edytuj kod]

    Przykład użycia hedery na początku wiersza w XVI-wiecznym angielskim druku

    Pierwsze hedery pojawiły się w dawnych inskrypcjach greckich i łacińskich. Były używane w funkcji znaków akapitu w środku wierszy dla podziału tekstu lub dla wypełnienia białej przestrzeni wcięcia na początku linii.

    Aldo Manuzio (Aldus Manucjusz), łac. Aldus Pius Manutius (ur. 1449 lub 1450 – zm. 6 lutego 1515) – był najznakomitszym drukarzem renesansu, protoplastą rodu Manucjuszów. Jego dorobek obejmuje wydawnictwa zawierające teksty pisane kursywą, czyli pochyłą czcionką, i wprowadzenie nowocześnie wydrukowanych, niedrogich książek w małych formatach.Akapit (od łac. a capite, dosł. od głowy, czyli początku) – podstawowy sposób dzielenia łamu na rozpoznawalne wzrokiem mniejsze fragmenty w celu zwiększenia czytelności tekstu. Podstawowa jednostka logiczna dłuższego tekstu, składająca się z jednego lub wielu zdań stanowiących pewną całość treściową (myśl). Zadaniem akapitu jest wyraźne zaznaczenie nowej myśli w bieżącym wątku wypowiedzi.

    Wraz z rozpowszechnieniem się w nowożytnych książkach znaków końca linii, praktyczna funkcja hedery zaczęła być ograniczana wyłącznie do ozdobników. Ponieważ hedery były produkowane w taki sam sposób jak inne znaki drukarskie, jako osobne metalowe czcionki, umożliwiało to elastyczne komponowanie ich w różnych wariantach, dopasowując ozdobny wzór do potrzeb danego druku, np. składając całe ramki bądź linie z drobnych elementów typograficznych.

    Również współcześni projektanci pism wprowadzają do tworzonych fontów różne rodzaje heder.

    Zastosowanie w systemach komputerowych[ | edytuj kod]

    W unikodzie znak hedery występuje w wersjach:

    Przypisy[ | edytuj kod]

    1. Bringhurst 2008 ↓, s. 338.
    2. Rare Books Collection: The Pilcrow (ang.). [dostęp 2014-09-24].
    3. Typographic Marks Unknown (ang.). [dostęp 2014-09-24].

    Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Robert Bringhurst: Elementarz stylu w typografii. Kraków: D2D.PL, 2008. ISBN 978-83-927308-0-4.



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.012 sek.