• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Hecates Tholus

    Przeczytaj także...
    Kamera marsjańskiego orbitera ang. Mars Orbiter Camera (MOC) zamontowana na orbiterze Mars Global Surveyor w rzeczywistości składała się z trzech kamer.Mars Global Surveyor (MGS) − bezzałogowa sonda kosmiczna wysłana na Marsa. Zaprojektowana i wykonana przez NASA i Jet Propulsion Laboratory. Wystrzelona w 1996, stała się początkiem ponownych badań tej planety po ponad 20-letniej przerwie. Z powodu problemów z jednym z paneli słonecznych badania Marsa rozpoczęto dopiero w 1999. Główna misja została zakończona w styczniu 2001, czyli po jednym roku marsjańskim. Najważniejszym instrumentem sondy jest Mars Orbiter Camera (MOC), umożliwiająca robienie zdjęć z rozdzielczością od 1,5 do 12 m/piksel. W czasie swojej misji kamera wykonała ponad 240 tysięcy zdjęć. Na początku listopada 2006 po blisko 10 latach owocnej pracy kontakt z sondą ustał. Dochodzenie wskazało, że najbardziej prawdopodobną przyczyną awarii sondy był błąd w oprogramowaniu.
    Mars Express – bezzałogowa misja kosmiczna Europejskiej Agencji Kosmicznej (ESA), której celem jest badanie Marsa. W jej skład wchodził orbiter Mars Express Orbiter (MEO) oraz lądownik Beagle 2. To pierwsza misja na Marsa tej agencji.

    Hecates Tholuswulkan położony w regionie Elyzjum na Marsie. Obserwacje sondy Mars Express należącej do Europejskiej Agencji Kosmicznej wskazują, że 350 milionów lat temu nastąpiła duża erupcja tego wulkanu. Wybuch utworzył kalderę o średnicy 10 km. Przypuszcza się, że pokłady lodu wypełniły następnie kalderę i przyległe obniżenie. Pomiar ilości kraterów wskazuje, że nastąpiło to od 5 do 20 milionów lat temu. Jednakże z modeli klimatycznych wynika, że lód na Hecates Tholus jest obecnie niestabilny, co wskazuje na postępującą zmianę klimatu. Wykazano, że wiek lodowców odpowiada okresowi zwiększonego nachylenia osi obrotu Marsa.

    HiRISE (ang. High Resolution Imaging Experiment Science, Naukowy Eksperyment Przetwarzania Obrazu Wysokiej Rozdzielczości) – system przetwarzania obrazu pracujący na pokładzie amerykańskiej, marsjańskiej sondy kosmicznej, Mars Reconnaissance Orbiter (MRO), wystrzelonej w sierpniu 2005 roku. Ważący 65 kg instrument jest teleskopem zwierciadlanym, jego przeznaczeniem jest badanie osadów i rzeźby terenu powstałych z procesów geologicznych i klimatycznych. HiRISE asystuje również w ocenie przyszłych lądowisk. Poprzez połączenie bardzo wysokiej rozdzielczości układów optycznych i fotografii cyfrowej oraz wysokiego stosunku sygnału do szumu urządzeń elektronicznych, pracujących w szerokim paśmie przenoszenia danych, niosących informacje z MRO na Ziemię, jest możliwe, aby zejść z rozdzielczością do 1 m, czyli do skali dotąd dostępnej tylko sporadycznie i przypadkowo przez kamery marsjańskich lądowników. HiRISE dostarcza takich zdjęć w dowolnie wybranym regionie Marsa, zapewniając pomost między orbitalną teledetekcją i możliwościami lądowników. Stereoskopowe obrazy są dostarczane z najwyższą dokładnością lokalizacji, z pionową dokładnością większą niż 25 cm na piksel.PMID (ang. PubMed Identifier, PubMed Unique Identifier) – unikatowy identyfikator przypisany do każdego artykułu naukowego bazy PubMed.

    Współrzędne wulkanu wynoszą 32,12°N, 209,76°E, średnica wulkanu to 182 km. Jest położony najdalej na północ ze wszystkich wulkanów Elyzjum; pozostałe to Elysium Mons i Albor Tholus.

    W nazewnictwie planetarnym "tholus" oznacza "małą kopulastą górę lub wzgórze".

  • Topografia Hecates Tholus.

    Mars – czwarta według oddalenia od Słońca planeta Układu Słonecznego. Nazwa planety pochodzi od imienia rzymskiego boga wojny – Marsa. Zawdzięcza ją swej barwie, która przy obserwacji z Ziemi wydaje się być rdzawo-czerwona i kojarzyła się starożytnym z pożogą wojenną. Postrzegany odcień wynika stąd, że powierzchnia planety zawiera tlenki żelaza. Mars jest planetą wewnętrzną z cienką atmosferą, o powierzchni usianej kraterami uderzeniowymi, podobnie jak powierzchnia Księżyca. Występują tu także inne rodzaje terenu, podobne do ziemskich: wulkany, doliny, pustynie i polarne czapy lodowe. Okres obrotu wokół własnej osi jest niewiele dłuższy niż Ziemi i wynosi 24,6229 godziny (24h37min22s). Na Marsie znajduje się najwyższa góra w Układzie Słonecznym – Olympus Mons i największy kanion – Valles Marineris. Gładki obszar równinny Vastitas Borealis na półkuli północnej obejmuje 40% powierzchni planety i może być pozostałością ogromnego uderzenia. W przeciwieństwie do Ziemi, Mars jest geologicznie i tektonicznie nieaktywny.Europejska Agencja Kosmiczna (ang. European Space Agency, ESA) – międzynarodowa organizacja krajów europejskich, której celem jest eksploracja i wykorzystanie przestrzeni kosmicznej.
  • Grzbiety Hecates Tholus sfotografowane przy pomocy HiRISE. Granie leżą na zachód-północny zachód od Hecates Tholus.

  • Zdjęcie wykonane przez Mars Orbiter Camera na pokładzie Mars Global Surveyor.

  • Zobacz też[]

  • Góry marsjańskie
  • Góry marsjańskie według wysokości
  • Przypisy

    1. Ernst Huber et al., S. Van Gasselt, B. Ivanov, S. Werner i inni. Discovery of a flank caldera and very young glacial activity at Hecates Tholus. „Nature”, s. 356–361, 17 marca 2005. DOI: 10.1038/nature03423. PMID: 15772654. Bibcode2005Natur.434..356H. 

    Linki zewnętrzne[]

  • Google Mars - mapa Hecates Tholus
  • Blue, Jennifer. "Hecates Tholus". Gazetteer of Planetary Nomenclature. USGS Astrogeology Research Program.
  • Trójwymiarowy obraz Hecates Tholus z Mars Express
  • Elysium Mons – największy spośród trzech wulkanów tarczowych na wyżynie Elysium na Marsie. Jest to piąty pod względem wysokości szczyt na planecie i najwyższy poza wyżyną Tharsis. Wulkan ma 401 km średnicy, wznosi się na wysokość prawie 14 km ponad otaczające równiny pokryte lawą.Lista obejmuje góry na Marsie według wysokości nad średnim poziomem powierzchni. Wymienione wysokości odnoszą się do marsjańskiego systemu odniesienia (wysokość zero jest określona na podstawie średniego ciśnienia atmosfery marsjańskiej i promienia planety). Wysokość ta nie jest wysokością względem otaczającego górę terenu.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Wulkan (z łac. Vulcanus – imię rzymskiego boga ognia) – miejsce na powierzchni Ziemi, z którego wydobywa się lawa, gazy wulkaniczne (solfatary, mofety, fumarole) i materiał piroklastyczny. Terminu tego również używa się jako określenie form terenu powstałych wskutek działalności wulkanu, choć bardziej poprawne są takie terminy jak: góra wulkaniczna, stożek wulkaniczny, kopuła wulkaniczna czy wulkan tarczowy.
    Kaldera – wielkie zagłębienie w szczytowej części wulkanu, powstałe wskutek gwałtownej eksplozji niszczącej górną część stożka wulkanicznego (np. Krakatau, Mount St. Helens), albo wskutek zapadnięcia się stropu komory pomagmowej wraz ze stożkiem wulkanicznym (np. Kīlauea i Mauna Loa na Hawajach). W wyniku dalszej działalności wulkanicznej w kalderze przeważnie tworzy się nowy stożek wulkaniczny. Jedną z największych na świecie (o średnicy 10 km) jest kaldera Santorynu w Grecji oraz krater Ngorongoro w północnej Tanzanii o powierzchni ok. 265 km². Za największe na świecie kaldery uważa się kalderę w Toba na Sumatrze oraz kalderę Yellowstone w Parku Narodowym Yellowstone w USA.
    Albor Tholus – wygasły wulkan położony na wyżynie Elysium na Marsie. Leży na południe od sąsiednich wulkanów Elysium Mons i Hecates Tholus. Albor Tholus wznosi się na wysokość 4,5 kilometra i ma średnicę 160 km przy podstawie. Jego kaldera ma 30 km średnicy i 3 km głębokości, mogłaby w sobie pomieścić całą Etnę. W porównaniu z ziemskimi wulkanami kaldera jest wyjątkowo głęboka - najgłębszy jej punkt znajduje się na tym samym poziomie co podstawa wulkanu; jednakże pierwotne niższe partie Albor Tholus mogły zostać pokryte lawą wypływającą z jego większego sąsiada Elysium Mons. Na podstawie danych uzyskanych przez sondę Mars Express oceniono, że wulkany w regionie Elysium były aktywne przez długie odcinki czasu.
    Bibcode – identyfikator używany w wielu astronomicznych systemach danych do oznaczania publikacji wymienianych w bibliografii.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.