• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Harnasie

    Przeczytaj także...
    Praga (czes. i słow. Praha, niem. Prag) – stolica i największe miasto Czech, położone w środkowej części kraju, nad Wełtawą. Jest miastem wydzielonym na prawach kraju, będąc jednocześnie stolicą kraju środkowoczeskiego.Harnaś – tytuł herszta bandy, nadawany przywódcom podhalańskich i karpackich zbójników, pochodzący z węgierskiego określenia hadnagy (porucznik, dowódca) za pośrednictwem języka słowackiego. Słynnymi harnasiami byli m.in. Juraj Jánošík, Ondraszek, Tomáš Uhorčík (zob. tołhaj).
    Libretto (wł. książeczka) – tekst stanowiący podstawę dzieł sceniczno-muzycznych, takich jak opera, operetka, kantata, musical czy balet.

    Harnasiebalet-pantomima napisany przez Karola Szymanowskiego w latach 1923–1931 (op. 55). Utwór składa się z trzech obrazów i jest przeznaczony na głos tenorowy solo, chór mieszany i orkiestrę. Był komponowany do scenariusza pisarza Jerzego Mieczysława Rytarda. Jego libretto zaginęło przed ukończeniem kompozycji, toteż Szymanowski razem z Leonem Schillerem przygotowali nowe.

    Teatr Wielki — Opera Narodowa w Warszawie – budynek zlokalizowany przy placu Teatralnym w Warszawie, będący siedzibą Opery Narodowej. W Salach Redutowych mieści się Muzeum Teatralne oraz dwie spośród trzech scen Teatru Narodowego.Filharmonia Narodowa – polska instytucja kultury, funkcjonująca w gmachu znajdującym się przy ulicy Jasnej 5 w Warszawie, który został wzniesiony w latach 1900–1901 pod kierunkiem Karola Kozłowskiego, a następnie przebudowany w 1955 przez Eugeniusza Szparkowskiego. Dyrektorem naczelnym jest Wojciech Nowak, a funkcję dyrektora artystycznego sprawuje dyrygent Jacek Kaspszyk.

    Balet opowiada historię dziewczyny porwanej przez górskich zbójników, która wkrótce zakochała się w ich harnasiu. Po powrocie do miasta została ona siłą wydana za mąż za bogatego gazdę, a następnie uprowadzona podczas wesela przez ukochanego.

    7 marca 1929 Grzegorz Fitelberg poprowadził wykonanie koncertowe I obrazu w Filharmonii Warszawskiej. Symfoniczną prezentację II obrazu usłyszano 6 maja 1931 w Teatrze Wielkim w Warszawie. Premiera sceniczna odbyła się w Pradze 10 maja 1935. Słynną okazała się premiera paryska 27 kwietnia 1936 w Théâtre National de l'Opera, z udziałem Serge'a Lifara w roli choreografa i wykonawcy partii Harnasia. W Polsce cały balet po raz pierwszy wystawił Teatr Wielki w Poznaniu 9 kwietnia 1938.

    Chór – zespół muzyczny składający się z wokalistów wykonujący utwór jedno- lub wielogłosowy, a cappella bądź z akompaniamentem. Najczęściej prowadzony przez dyrygenta lub chórmistrza.Orkiestra – duży zespół instrumentalny, liczący zazwyczaj od kilkunastu do kilkudziesięciu, a nawet ponad stu instrumentalistów. W celu synchronizacji gry takiej ilości wykonawców w orkiestrze potrzebny jest dyrygent.

    Bibliografia[]

  • Jarosław Iwaszkiewicz, "Harnasie" Karola Szymanowskiego, PWM, Kraków 1979
  • Jolanta Rybarska, Tańczyć Szymanowskiego, czyli Nie tylko "Harnasie", Erica, Warszawa 2007



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Teatr Wielki im. Stanisława Moniuszki w Poznaniu, zwany też Operą Poznańską – teatr w Poznaniu przy ul. Fredry 9 (Dzielnica Cesarska).
    Grzegorz Fitelberg (ur. 18 października 1879 w Dźwińsku obecnie Dyneburgu, zm. 10 czerwca 1953 w Katowicach) – dyrygent, kompozytor i skrzypek.
    Leon Schiller, właściwie Leon Schiller de Schildenfeld (ur. 14 marca 1887 w Krakowie, zm. 25 marca 1954 w Warszawie) – polski reżyser, krytyk i teoretyk teatralny, autor scenariuszy teatralnych i radiowych, kompozytor i pieśniarz polski pochodzenia austriackiego, poseł na Sejm Ustawodawczy z ramienia PPR, potem PZPR.
    Pantomima (mimodram) – rodzaj przedstawienia, w którym aktor (mim) nie używa głosu, tylko odgrywa przedstawienie używając ruchu, mowy ciała i gestów. Często, ale nie zawsze, ma pomalowaną twarz na biało. Teatr pantomimy ma dwie typowe postacie. Pierwsza z nich to komedia służąca łatwej rozrywce. Zwykle unika ona poważnych tematów i skomplikowanej fabuły, gdyż ma przede wszystkim doprowadzić widza do śmiechu. Druga postać pantomimy może rozśmieszać nie mniej niż pierwsza, ale ma inny cel – prowokuje refleksję nad sensem życiowych zaangażowań człowieka. Prócz komicznych, podejmuje też poważne tematy, a czasem wzrusza. Wymaga ona od widza większego wysiłku wyobraźni i intelektu, dlatego jest w pewnym sensie sztuką elitarną i światową. Pantomima nie jest tańcem.
    Karol Maciej Szymanowski herbu Korwin / Ślepowron (ur. 3 października 1882 w Tymoszówce, zm. 29 marca 1937 w Lozannie) – polski kompozytor, pianista, pedagog i krytyk muzyczny. Wraz z Grzegorzem Fitelbergiem, Ludomirem Różyckim i Apolinarym Szeluto należał do grupy kompozytorów Młodej Polski. Obok Fryderyka Chopina jest uznawany za jednego z najwybitniejszych polskich kompozytorów.
    Serge Lifar, właśc. Siergiej Michajłowicz Lifar (rus. Сергей Михайлович Лифарь, ukr. Сергій Михайлович Лифар, ur. 2 kwietnia 1905 w Kijowie, zm. 15 grudnia 1986 w Lozannie) – francuski tancerz i choreograf pochodzenia ukraińskiego.
    Jerzy Mieczysław Rytard, właściwie Mieczysław Antoni Kozłowski (ur. 8 listopada 1899 w Krakowie, zm. 21 września 1970 w Warszawie) – pisarz polski, autor utworów głównie o tematyce podhalańskiej i tatrzańskiej. Napisał pierwsze libretto do Harnasiów Karola Szymanowskiego, które zaginęło przed ukończeniem kompozycji.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.017 sek.