• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Halina Safarewiczowa

    Przeczytaj także...
    Filologia polska, in. polonistyka – filologia, której przedmiotem jest język polski, literatura polska i kultura polska.Jan Szczepan Otrębski (ur. 8 grudnia 1889 w Pilicy, zm. 26 kwietnia 1971 w Poznaniu) - polski polonista i językoznawca o międzynarodowym uznaniu, autor ponad 300 prac naukowych z zakresu m.in. slawistyki i bałtystyki (w tym języka staropruskiego).
    Odo Feliks Kazimierz Bujwid (ur. 30 listopada 1857 w Wilnie, zm. 25 grudnia 1942 w Krakowie) – pierwszy polski bakteriolog, pionier higieny i profilaktyki lecznictwa, jeden z pierwszych polskich naukowców zajmujących się wytwórczością szczepionek leczniczych, przeprowadził pionierskie szczepienia przeciwko wściekliźnie.

    Halina Safarewiczowa (ur. 5 lipca 1904 w Grybiszkach w b. powiecie brasławskim, zm. 28 listopada 1980 w Krakowie) – polska filolog, językoznawca, rusycystka i polonistka. Profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego. Matka prof. Haliny Krzanowskiej (z pierwszego małżeństwa – z Kazimierzem Datką). Żona prof. Jana Safarewicza.

    Grybiszki (lit. Grybiškės) − wieś na Litwie, w gminie rejonowej Soleczniki, 1 km na południowy-zachód od Paszek, zamieszkana przez 29 ludzi. Przed II wojną światową w Polsce, w powiecie oszmiańskim województwa wileńskiego.Uniwersytet Jagielloński (historyczne nazwy: Akademia Krakowska, Szkoła Główna Koronna, Szkoła Główna Krakowska, Uniwersytet Krakowski; łac. Universitas Jagellonica Cracoviensis) – najstarsza polska szkoła wyższa, jeden z najstarszych uniwersytetów na świecie, mieszczący się w Krakowie.

    Życiorys[]

    Była córką Władysława i Jadwigi Szczepowskich. Do szkoły średniej uczęszczała w Twerze, dokąd wraz z rodziną ewakuowała się w czasie I wojny światowej, oraz w Wilnie. Studiowała polonistykę na Uniwersytecie Stefana Batorego (1927–1931). Jeszcze w trakcie studiów została zatrudniona w macierzystej uczelni w Katedrze Językoznawstwa Indoeuropejskiego. Rozprawę doktorską O pochodzeniu i użyciu wyrazów jeśli, jeżeli w języku polskim napisała i obroniła pod kierunkiem prof. Jana Otrębskiego (1937). Wraz z drugim mężem prof. Janem Safarewiczem (ślub 19 lipca 1932) przeniosła się do Krakowa, gdzie przeżyła okupację, pracując jako karmicielka wszy w zakładzie szczepionek prof. Odona Bujwida. W 1945 rozpoczęła pracę na Uniwersytecie Jagiellońskim, najpierw jako starszy asystent w Katedrze Filologii Słowiańskiej (1945–1948), następnie lektor języka rosyjskiego (1948–1954) i wykładowca w Katedrze Historii Literatury Rosyjskiej, kierowanej przez Wiktora Jakubowskiego (od 1950). W 1954 uzyskała tytuł zastępcy profesora, w 1955 – docenta, nadany przez Radę Państwa. W 1955 objęła kierownictwo Zakładu Języków Wschodniosłowiańskich. W latach 1967–1969 stała na czele Katedry Filologii Rosyjskiej UJ. W 1971 otrzymała tytuł profesora. Była promotorem 4 doktoratów (m.in. późniejszych profesorów Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie Ludwiki Jochym-Kuszlikowej i Teresy Żeberek, profesora Uniwersytetu Śląskiego Władysława Kryzi). W 1974 przeszła na emeryturę. Zmarła w Krakowie 28 listopada 1980.

    Wiktor Jakubowski (ur. 5 grudnia 1896 w Rydze, zm. 13 sierpnia 1973 w Krakowie) – polski filolog, historyk literatury i kultury rosyjskiej, autor pierwszych powojennych podręczników do nauki języka rosyjskiego, tłumacz, organizator życia naukowego, twórca powojennej rusycystyki na Uniwersytecie Jagiellońskim. Profesor zwyczajny UJ.Kraków (łac. Cracovia, niem. Krakau) – miasto na prawach powiatu w południowej Polsce, siedziba władz województwa małopolskiego, drugie w kraju pod względem liczby mieszkańców i pod względem powierzchni.

    Zainteresowania naukowe Haliny Safarewiczowej obejmowały językoznawstwo polonistyczne i rusycystyczne, zarówno synchroniczne, jak i diachroniczne. Opublikowała m.in.:

  • O pochodzeniu i użyciu wyrazów jeśli, jeżeli w języku polskim, Wilno: Koło Polonistów Słuchaczów Uniwersytetu St. Batorego, 1937.
  • Nazwy miejscowe typu Mroczkowizna, Klimontowszczyzna, Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo PAN, 1956.
  • Oboczność я имею i у меня есть w języku rosyjskim dziś i dawniej , Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich – Wydawnictwo PAN, 1964.
  • Forma dopełnienia bliższego w rosyjskim zdaniu zaprzeczonym, „Slavia Orientalis”, t. VIII (1959), s. 77–109, cz. II: Wiek XIX, t. IX (1960), s. 69–137.
  • Język rosyjski, seria „Nauka dla Wszystkich”, nr 40, Kraków: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1967.
  • Polszczyzna XVIII wieku w podręczniku gramatyki polskiej M. Siemiginowskiego (Kijów 1791), Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1971.
  • Została pochowana na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

    Cmentarz Rakowicki – jeden z największych cmentarzy w Krakowie o powierzchni 42 ha. Położony jest w całości na terenie Dzielnicy I Stare Miasto.Polacy – naród zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, a poza granicami Polski tworzący Polonię.

    Przypisy

    1. Lista pamięci Uniwersytetu Jagiellońskiego UJ (pol.). www.uj.edu.pl. [dostęp 2013-03-29].
    2. Wiesław Witkowski: Halina Safarewiczowa. W: Złota księga Wydziału Filologicznego. Jan Michalik (red.), Wacław Walecki (red.). Kraków: Księgarnia Akademicka, 2000, s. 594–596.
    3. Historia Instytutu Filologii Wschodniosłowiańskiej UJ (pol.). http://www.ifw.filg.uj.edu.pl, oprac. Janusz Świeży. [dostęp 2013-03-29].
    4. Ludwika Jochym-Kuszlikowa – spis publikacji (pol.). www.wsp.krakow.pl/. [dostęp 2013-06-12].
    5. Teresa Żeberek – spis publikacji (pol.). www.ap.krakow.pl/. [dostęp 2013-06-12].
    6. Groby profesorów UJ na Cmentarzu Rakowickim. 2010-10-20. [dostęp 2015-08-29].
    Powiat brasławski − powiat utworzony 31 października 1919 r. pod Zarządem Cywilnym Ziem Wschodnich z części dawnych powiatów nowoaleksandrowskiego (jezioroskiego) z guberni kowieńskiej (gminy Brasław, Dryświaty, Dukszty, Opsa, Plusy, Rymszany, Słobódka, Smołwy i Widze) i iłłuksztańskiego (lub iłłukciańskiego) z guberni kurlandzkiej (gminy Borów, Boruny, Demeń, Kałkuny, Skrudelino, Sołonaj) z tymczasową siedzibą w miasteczku Brasław, wszedł w skład okręgu wileńskiego.Zakład Narodowy im. Ossolińskich (ZNiO, Ossolineum) – zasłużony dla polskiej nauki i kultury Instytut (do 1939 r. – łączył w sobie Bibliotekę, Wydawnictwo i Muzeum Książąt Lubomirskich), ufundowany dla Narodu Polskiego w 1817 roku przez Józefa Maksymiliana Ossolińskiego, otwarty w 1827 roku we Lwowie.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Slavia Orientalis – kwartalnik Komitetu Słowianoznawstwa Polskiej Akademii Nauk, będący kontynuacją wydawanego w latach 1952–1956 „Kwartalnika Instytutu Polsko-Radzieckiego” (którego ukazało się V roczników). Pierwszym redaktorem pisma był Samuel Fiszman, następnie m.in. Antonina Obrębska-Jabłońska oraz Bazyli Białokozowicz (w latach 1975–1991), a siedzibą redakcji i miejscem publikacji – Warszawa. Od 3. numeru z roku 1991 do roku 2007 funkcję redaktora naczelnego sprawował Lucjan Suchanek, a redakcja została przeniesiona do Krakowa, gdzie od roku 1993 kwartalnik był również publikowany (najpierw przez Universitas, a od roku 1997 – Wydawnictwo Bohdan Grell i córka s.c.). W roku 2008 wybrano nowy zespół redakcyjny, na którego czele stanął prof. Adam Bezwiński, siedziba redakcji przeniosła się do Bydgoszczy, a miejscem wydania znów stała się Warszawa (w latach 2008–2010 – Dom Wydawniczy Elipsa).
    Języki indoeuropejskie – jedna z największych i najwcześniej odkrytych rodzin języków. Zalicza się do niej kilkaset spokrewnionych ze sobą języków współczesnych, używanych od kilku tysięcy lat w Europie, Indiach (stąd przymiotnik indoeuropejski) i południowo-zachodniej Azji. W czasach nowożytnych języki indoeuropejskie rozprzestrzeniły się na wszystkie kontynenty, głównie za sprawą angielskiego, hiszpańskiego i portugalskiego. Obecnie jako językami ojczystymi posługuje się nimi ok. 3 miliardy osób na całym świecie (co stanowi ok. 45% ziemskiej populacji).
    Językoznawstwo diachroniczne (od gr. día „przez”, chrónos „czas”, językoznawstwo historyczne) to dział językoznawstwa zajmujący się badaniem relacji jakie występują między elementami języka w różnych epokach jego rozwoju. Językoznawstwo diachroniczne bada więc zmiany, jakie zachodzą w języku z upływem czasu. Głównym zadaniem językoznawstwa diachronicznego jest opisanie tych zmian i sformułowanie na tej podstawie możliwie ogólnych zasad obowiązujących w ewolucji języków.
    Instytut Filologii Wschodniosłowiańskiej Uniwersytetu Jagiellońskiego (w skrócie IFWsch UJ lub IFW UJ) – jednostka naukowo-dydaktyczna na Wydziale Filologicznym UJ.
    I wojna światowa – konflikt zbrojny trwający od 28 lipca 1914 do 11 listopada 1918 (w latach 20. i 30. XX wieku nazywany "wielką wojną") pomiędzy ententą, tj. Wielką Brytanią, Francją, Rosją, Serbią, Japonią, Włochami (od 1915) i Stanami Zjednoczonymi (od 1917), a państwami centralnymi, tj. Austro-Węgrami i Niemcami wspieranymi przez Turcję i Bułgarię.
    Językoznawstwo (lingwistyka) – dział nauk humanistycznych badających istotę, budowę i rozwój języka. Specjalista w zakresie językoznawstwa to językoznawca lub lingwista. Wyróżnia się lingwistykę teoretyczną i stosowaną.
    Uniwersytet Śląski w Katowicach – polski uniwersytet w Katowicach; powstał 8 czerwca 1968 roku jako dziewiąta tego typu placówka w kraju.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.028 sek.