• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Halina Krahelska



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Eserowcy, eserzy (ros. эсеры, skrót nazwy "Partia Socjalistów-Rewolucjonistów" ros. Партия социалистов-революционеров ПСР) – rosyjska partia polityczna założona w 1901 roku przez rewolucjonistów wywodzących się z tzw. narodników, początkowo nielegalna.Andrzej Strug (właściwie Tadeusz Gałecki, ur. 28 listopada 1871 w Lublinie, zm. 9 grudnia 1937 w Warszawie) – pisarz i publicysta, wolnomularz, działacz ruchu socjalistycznego i niepodległościowego.

    Halina Krahelska, właściwie Helena Maria Krahelska z domu Śleszyńska, primo voto Grabianka (ur. 12 maja 1886 w Odessie, zm. 19 kwietnia 1945 w Ravensbrück) – polska działaczka społeczna, socjolożka, publicystka i pisarka. Tworzyła używając pseudonimów Agata, Sabina, Zofia.

    Życiorys[ | edytuj kod]

    Od 1908 w Polskiej Partii Socjalistycznej – Frakcji Rewolucyjnej, od 1912 w rosyjskiej Partii Socjalistów-Rewolucjonistów. W latach 1912–1917 na zesłaniu – najpierw w Kiszyniowie, w 1913 w Kijowie, a od listopada 1914 we wschodniej Syberii. Uczestniczyła w rewolucji październikowej. Od 1919 przebywała w Polsce, gdzie m.in. brała udział w wielu społecznych akcjach politycznych lewicy. W latach 1919–1921 i 1927–1931 pełniła funkcję zastępczyni Głównego Inspektora Pracy, zajmując się głównie systemem ochrony pracy i opieki społecznej (m.in. ochroną macierzyństwa kobiet pracujących). W latach 1921–1925 na urlopie wychowawczym. W 1928 lub 1929 w ramach Stypendium Rockefellera odbyła podróż przez Szwajcarię, Francję, Austrię i Niemcy, żeby poznać systemy pracy i opieki społecznej w Europie Zachodniej. Od 1931 była rzeczoznawczynią, reprezentują Polskę do spraw pracy przy Międzynarodowym Biurze Pracy w Genewie.

    Związek Walki Zbrojnej (ZWZ) (SSS) – Siły Zbrojne w Kraju podczas II wojny światowej, w okresie od 13 listopada 1939 do 14 lutego 1942, a następnie przemianowane na Armię Krajową.Kluby Demokratyczne – postępowa, antyfaszystowska organizacja społeczno-polityczna polskiej inteligencji tworzone w latach 1937 - 1939 powstała z inicjatywy Mikołaja Kwaśniewskiego, opozycyjna wobec rządu sanacyjnego, stanowiąca nośny społecznie ruch demokratyczny. Lokalne Kluby Demokratyczne, będąc pierwszym krokiem do zbudowania nowej partii, połączyły się 15 kwietnia 1939 roku w Stronnictwo Demokratyczne. Czołowi działacze Klubu: Marceli Handelsman, M. Michałowicz, Wincenty Rzymowski, Alfred Fiderkiewicz. Nieoficjalny organ: "Czarno na Białym".

    Działaczka Ligi Obrony Praw Człowieka i Obywatela, Stowarzyszenia Wolnomyślicieli Polskich i Międzynarodowej Organizacji Pomocy Rewolucjonistom.

    Publikowała zarówno wiersze i beletrystykę, jak i opracowania naukowo-społeczne. W 1932 ukazała się jej książka Praca kobiet w przemyśle włókienniczym wydana nakładem Instytutu Gospodarstwa Społecznego. W tym czasie przeprowadziła wstępną selekcję rękopisów nadesłanych do Instytutu na konkurs zatytułowany „Pamiętniki bezrobotnych”. W komisji konkursowej zasiedli, m.in. Tadeusz Boy-Żeleński i Bronisław Ziemięcki. Na temat finalnej publikacji pokonkursowej w prasie ukazało się ponad 200 recenzji, w tym 21 w zagranicznych. W 1933 we Lwowie wydano kolejną publikację Krahelskiej pt. Przeobrażenia w rodzinie współczesnej i w roli kobiety. W swojej dalszej pracy Krahelska razem z dwoma pisarzami: Leonem Kruczkowskim i Andrzejem Strugiem podjęła się oceny bardzo obszernego materiału nadesłanego w konkursie na „Pamiętniki chłopów”, którego organizatorem był Instytut Gospodarstwa Społecznego. Z obu publikacji powstałych w efekcie tych konkursów pamiętnikarskich do dziś obszernie korzystają badacze i badaczki historii społecznej Polski.

    Rewolucja październikowa w Rosji (według terminologii sowieckiej Wielka Socjalistyczna Rewolucja Październikowa) – określenie, stosowane na:Instytut Gospodarstwa Społecznego – placówka naukowo-społeczna w Polsce okresu międzywojennego utworzona w 1920 r. z inicjatywy jej pierwszego kierownika Włodzimierza Wakara, przez lata kierowana przez Ludwika Krzywickiego. Kolejnymi dyrektorami instytutu byli: Konstanty Krzeczkowski, Tadeusz Szturm de Sztrem, Ludwik Landau, Edward Strzelecki, Adam Andrzejewski, Mikołaj Latuch, Adam Kurzynowski, Irena Kostrowicka i Witold Rakowski. Od 2004 roku dyrektorem IGS jest Piotr Błędowski.

    Od 1933 Krahelska związana była z grupą literacką „Przedmieście”. Została oskarżona o zniesławienie władz i policji w swojej powieści pt. Strajk polski z 1937, po czym uniewinniona (jej obrońcą był Mieczysław Jarosz).

    Była współzałożycielką w 1937 Klubu Demokratycznego w Warszawie. We wrześniu 1939 była komendantką Obrony Przeciwlotniczej na Mokotowie, gdzie koordynowała gaszenie pożarów, ratowanie ludzi i organizację posiłków. Pracowała też w Wojskowym Biurze Historycznym i Biurze Informacji i Propagandy Komendy Głównej ZWZ-AK. W 1941 uległa ciężkiemu wypadkowi, potrącona przez niemiecki samochód wojskowy straciła nogę. Niosła wtedy ważne meldunki i mimo cierpienia udało jej się przekazać je w odpowiednie ręce unikając dekonspiracji. W uznaniu tego czynu odznaczono ją Krzyżem Walecznych. Autorka broszury Oświęcim – pamiętnik więźnia (później okazało się, że pamiętniki powstały w znaczącej części na podstawie relacji Władysława Bartoszewskiego). W lipcu 1944 została wydana „…przez «nieznanych sprawców» w ręce Gestapo…”, a następnie uwięziona w obozie koncentracyjnym w Ravensbrück, gdzie zginęła lub zmarła prawdopodobnie 19 kwietnia 1945. Przed śmiercią napisała Tezy do działalności inspekcji pracy w odrodzonej Polsce.

    Palestra (pełna nazwa: Palestra – Pismo Adwokatury Polskiej) – naukowe pismo prawnicze ukazujące się od marca 1924 roku. Obecnie "Palestra" jest miesięcznikiem, wydawanym zazwyczaj w numerach podwójnych.Andrzej Krzysztof Kunert (ur. 12 października 1952 w Warszawie) – polski historyk, doktor habilitowany, od 2010 sekretarz Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.

    Na cmentarzu służewskim przy ul. Wałbrzyskiej znajduje się jej grób symboliczny (grób rodzinny).

    Życie prywatne[ | edytuj kod]

    Córka Jana Śleszyńskiego, profesora matematyki Uniwersytetu Odeskiego oraz Heleny z Augustynowiczów. Latem 1917, w Smoleńsku, podczas powrotu z Syberii, zawarła związek małżeński ze swoim wieloletnim partnerem Józefem Grabianką. Rok później Grabianka zmarł na gruźlicę. W 1920 wyszła za Antoniego Krahelskiego, urzędnika ministerialnego. W tym samym roku urodziły im się bliźniaki.

    Przedmieście – grupa literacka dwudziestolecia międzywojennego, założona w 1933 r. przez Helenę Boguszewską i Jerzego Kornackiego pod nazwą Zespół Literacki "Przedmieście", rozwiązana w 1937 r. Poza założycielami należeli do niej także: Zofia Nałkowska, Władysław Kowalski, Gustaw Morcinek, Sydor Rey, Halina Krahelska, Kazimiera Muszałówna. Oprócz ośrodka warszawskiego grupy istniał także oddział lwowski, do którego zaliczano m.in. Halinę Górską, Annę i Jerzego Kowalskich, Jana Brzozę.Lwów (dawna nazwa form. Królewskie Stołeczne Miasto Lwów), ukr. Львів (Lwiw), ros. Львов (Lwow), niem. Lemberg, łac. Leopolis, jidysz לעמבערג ,לעמבעריק (Lemberg, Lemberik), orm. Լվով (Lwow) – miasto na Ukrainie, ośrodek administracyjny obwodu lwowskiego.

    Odznaczenia[ | edytuj kod]

  • Krzyż Walecznych
  • Order Krzyża Grunwaldu III klasy – pośmiertnie (1946)


  • Podstrony: 1 [2] [3] [4]




    Warto wiedzieć że... beta

    Stowarzyszenie Wolnomyślicieli Polskich - ruch świecki powołany w 1907 w Warszawie. Stowarzyszenie Wolnomyślicieli Polskich było pierwszą taką organizacją na ziemiach polskich.
    Polacy – naród zamieszkujący głównie obszar Rzeczypospolitej Polskiej i będący jej głównym składnikiem ludnościowym, a poza granicami Polski tworzący Polonię.
    Mieczysław Urban Jarosz (ur. 4 stycznia 1886 w Rozwadowie, zm. 1 października 1972 w Łodzi) – polski doktor praw, adwokat, obrońca w procesach politycznych, oficer.
    Pomoc społeczna – jedna z instytucji polityki społecznej państwa, której głównym zadaniem jest pomoc osobom i rodzinom w radzeniu sobie w trudnych sytuacjach życiowych, jakich nie mogą one same pokonać przy wykorzystaniu swoich możliwości, uprawnień i własnych środków.
    International Standard Name Identifier (ISNI) – unikalny identyfikator służący wystandaryzowanej identyfikacji obiektów, podmiotów, autorów dzieł, utworów i publikacji.
    Odessa (ukr. Одеса, ros. Одесса) – miasto i stolica obwodu odeskiego Ukrainy, położone nad Morzem Czarnym.
    Liga Obrony Praw Człowieka i Obywatela – organizacja społeczna w II Rzeczypospolitej, założona w 1921. Jej celem była obrona swobód demokratycznych. Działała przeciw prześladowaniom politycznym, a także nietolerancji. Występowała m.in. w obronie więźniów politycznych. Domagała się likwidacji obozu w Berezie Kartuskiej. W latach 1935–1936 współpracowała z Polską Partią Socjalistyczną oraz Komunistyczną Partią Polski. W 1937 została rozwiązana przez władze państwowe. W organizacji działali m.in. Andrzej Strug, Teodor Duracz, Krystyna Krahelska, Stanisław Thugutt, Herman Lieberman, Stanisław Posner, Witold Wyspiański, Ludwik Śledziński, Stanisław Więckowski, Halina Górska, Wacław Barcikowski i Stanisława Lenk-Aletowa.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.035 sek.