• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • HMS York - 1928



    Podstrony: [1] 2 [3]
    Przeczytaj także...
    U-48 – niemiecki okręt podwodny (U-Boot) typu VII B z okresu II wojny światowej. Okręt wprowadzony do służby w 1939.Supermarine Walrus (pol. mors) amfibijna łódź latająca zaprojektowana przez R. J. Mitchella i produkowana w zakładach Supermarine, używana jako samolot rozpoznawczy i ratowniczy.
    Służba[ | edytuj kod]

    Ocean Atlantycki i Morze Północne[ | edytuj kod]

    Po wejściu do służby okręt wcielono początkowo do 2. Eskadry Krążowników Home Fleet (floty w założeniu działającej w pobliżu Wielkiej Brytanii), z bazą w Scapa Flow, jako okręt flagowy eskadry. Uczestniczył następnie w wizytach zagranicznych, m.in. w 1932 roku odbył rejs z 2. Eskadrą do Indii Zachodnich (Karaiby). Podczas remontu w październiku 1933 roku zmieniono lekkie uzbrojenie przeciwlotnicze i wydłużono podniesione burty pokładu dziobowego o około 12 m (do przedniego komina), dla polepszenia własności morskich. Okręt przydzielono następnie do 8. Eskadry Krążowników, bazującej na Bermudach w składzie sił Stacji Ameryki i Indii Zachodnich (America & West Indies Station). We wrześniu 1935 roku odwiedził Helsinki.

    Nadbudówka – konstrukcja znajdująca się na pokładzie jednostki pływającej. Jej zadaniem jest zwiększenie pojemności pomieszczeń pod pokładem (poprzez zwiększenie ich wysokości ponad krawędź burty), nadanie jednostce odpowiedniego aerodynamicznego opływu, estetycznego kształtu oraz częściowo wzmocnienie jej konstrukcji. Dodatkowo nadbudówki stanowią obudowę otworów komunikacyjnych takich jak zejściówki.Bari – miasto i gmina w południowych Włoszech, położone nad Adriatykiem. Bari jest stolicą prowincji Bari i regionu Apulia. W styczniu 2009 ludność miasta wynosiła 320,15 tys. mieszkańców, cały zespół miejski Bari liczy ok. 1,5 mln mieszkańców.
    HMS „York” z wizytą w Hawanie w styczniu 1938 r.

    W chwili wybuchu II wojny światowej „York” znajdował się w składzie 8. Eskadry Krążowników na wodach Indii Zachodnich (wraz z HMS „Berwick”, HMAS „Perth” i HMS „Orion”). Służył następnie w eskorcie konwojów atlantyckich, stacjonując głównie w Halifaksie. 5 października 1939 roku utworzył wraz z „Berwickiem” Zespół F (Force F), mający uczestniczyć w poszukiwaniach niemieckich rajderów„pancerników kieszonkowych”Admiral Graf Spee” i „Deutschland”, oraz niemieckich statków handlowych usiłujących przedrzeć się do portów Rzeszy, lecz faktycznie krążowniki zespołu były nadal używane do eskorty konwojów na północnym Atlantyku. Między grudniem 1939 roku a 10 stycznia 1940 roku „York” był remontowany w Liverpoolu, po czym wszedł w skład 1. Eskadry Krążowników w Rosyth, patrolując północne przejście na Atlantyk między Szetlandami a Islandią (tzw. „patrol północny” – Northern Patrol). 3 marca 1940 roku przechwycił koło Islandii niemiecki statek „Arucas” (3359 BRT), samozatopiony następnie przez załogę i dobity artylerią „Yorka”, który uratował 43 rozbitków (3 z nich jednak zmarło).

    HMAS Sydney – krążownik lekki pływający pod banderą Royal Australian Navy, jeden z trzech okrętów zmodyfikowanego typu Leander, z okresu międzywojennego i II wojny światowej.Bitwa o Kretę – całokształt zmagań wojennych pomiędzy wojskami alianckimi a niemieckimi w maju 1941 roku, których celem była kontrola nad grecką wyspą Kreta, mającą strategiczne znaczenie ze względu na swe centralne położenie we wschodnim basenie Morza Śródziemnego. Rozpoczęły się one największą operacją powietrznodesantową wojsk niemieckich podczas II wojny światowej (Operacja Merkury, niem. Unternehmen Merkur), które kosztem bardzo ciężkich strat zdołały zdobyć i utrzymać kluczowe porty oraz lotniska. W rezultacie 11-dniowej kampanii cała wyspa znalazła się pod niemiecką kontrolą, a broniące jej alianckie siły zostały zniszczone lub zmuszone do ewakuacji.

    7 kwietnia 1940 roku na „York” zaokrętowano żołnierzy w celu uczestnictwa w planowanym brytyjskim desancie wojsk w norweskich portach Stavanger i Bergen (operacja R4), lecz desant następnie odwołano i żołnierzy zdjęto. Zamiast tego, 8 kwietnia „York” z krążownikami HMS „Devonshire”, „Berwick” i „Glasgow” poszukiwał bezskutecznie niemieckich okrętów zaobserwowanych na Morzu Północnym (płynących, jak sądzono, na Atlantyk). Już po niemieckiej inwazji na Norwegię, 9 kwietnia krążowniki dołączyły do sił głównych adm. Forbesa, będących następnie celem niemieckich ataków lotniczych. 11 kwietnia „York” przejął załogę z uszkodzonego niszczyciela „Eclipse” i do 13 kwietnia holował go w kierunku Wielkiej Brytanii. 11 kwietnia wieczorem krążownik był celem nieudanego ataku okrętu podwodnego U-48 pod Trondheim (wskutek niemieckich problemów z zapalnikami w tym okresie, trzy wystrzelone torpedy wybuchły przedwcześnie). 16 kwietnia „York” z krążownikami „Effingham”, „Calcutta” i niszczycielem „Ashanti” patrolował pod Åndalsnes. 24 kwietnia z krążownikami „Birmingham” i „Manchester” i niszczycielami przetransportował z Wielkiej Brytanii do Åndalsnes oddziały 15. Brygady Piechoty. Następnego dnia był nieskutecznie atakowany przez okręt podwodny U-23. Podczas brytyjskiej ewakuacji z Norwegii, w nocy z 2 na 3 maja „York”, wchodzący w skład brytyjsko-francuskiego zespołu dowodzonego przez admirała Johna H.D. Cunninghama, ewakuował 540 żołnierzy brytyjskich straży tylnej z Namsos. W maju 1940 roku został przydzielony do 18. Eskadry Krążowników w Scapa Flow, następnie eskortował konwoje atlantyckie i patrolował na Morzu Północnym.

    Niszczyciele typu Soldati – typ włoskich niszczycieli z okresu II wojny światowej, znanych także jako typ Camicia Nera. Ich nazwy pochodziły od żołnierzy lub członków organizacji paramilitarnych. Łącznie rozpoczęto budowę 19 jednostek w dwóch seriach, ukończono 17 okrętów. Siedem z nich przetrwało wojnę, z tego trzy zostały w ramach reparacji wojennych przekazane Francji a dwa Związkowi Radzieckiemu. Dwa pozostały we włoskiej marynarce wojennej.Armata 40 mm (2-pdr) Vickers QF Mark II (w skrócie Mk II) – brytyjska morska automatyczna armata przeciwlotnicza z okresu I wojny światowej, używana także podczas II wojny światowej, na okrętach brytyjskich oraz innych państw. W terminologii brytyjskiej kaliber oznaczony był jako "2-pdr" – 2 funty. Potocznie nazywana pom-pom (łącznie z późniejszą armatą Mark VIII).

    Morze Śródziemne[ | edytuj kod]

    Pod koniec sierpnia 1940 roku „York” został skierowany na wschodnią część Morza Śródziemnego, eskortując po drodze wokół Afryki do Suezu konwój AP-1 i na krótko AP-2. 26 września dotarł do Aleksandrii i wszedł w skład 3. Eskadry Krążowników Floty Śródziemnomorskiej (krążowniki lekkie HMS „Gloucester”, „Liverpool” i HMAS „Sydney”). Dowódcą okrętu był komandor Reginald H. Portal. Krążownik brał następnie aktywny udział w licznych operacjach Floty Śródziemnomorskiej, związanych głównie z osłoną konwojów zaopatrzeniowych na Maltę (operacje: MB-5 w dniach 28 września − 3 października, MB-6 – 8−14 października, MB-8 – początek listopada, Collar – 24−29 listopada, MC-2 – 16−24 grudnia 1940 roku, Excess – początek stycznia 1941 roku). Podczas operacji MB-6, w potyczce znanej jako bitwa koło przylądka Passero 12 października 1940 roku, „York” przechwycił i dobił artylerią i dwoma torpedami uszkodzony wcześniej przez krążownik HMS „Ajax” włoski niszczyciel „Artigliere”.

    Rajder − określenie okrętów używanych w trakcie wojny jako korsarskie, do zwalczania i dezorganizowania żeglugi nieprzyjaciela na jego liniach komunikacyjnych (działania rajderskie lub krążownicze). Nie można w tym wypadku mówić o jakiejś klasie okrętów. Słowo „rajder” określa przeznaczenie okrętu w danej chwili i nie determinuje żadnego z parametrów bojowych okrętu.Samozatopienie – akt zniszczenia lub poważnego uszkodzenia jednostki pływającej przez własną załogę polegający na umożliwieniu dostania się wody do wnętrza kadłuba.

    W listopadzie 1940 roku „York” ubezpieczał lotniskowiec HMS „Illustrious”, którego lotnictwo pokładowe dokonało ataku na Tarent. Między 15 a 20 listopada dwukrotnie transportował żołnierzy z Aleksandrii do Pireusu i do zatoki Suda oraz działa przeciwlotnicze do Pireusu (operacja Barbarity). Podczas operacji Collar 27 listopada 1940 roku „York” i krążownik HMS „Glasgow” były celem nieudanego ataku włoskiego okrętu podwodnego „Tembien” na południe od Malty. „York” brał następnie udział w działaniach na wodach Grecji, po włoskiej inwazji na to państwo, bazując m.in. w zatoce Suda na Krecie.

    Wyrzutnia torpedowa — odporna na ciśnienie wody struktura wyposażona we wrota wylotowe z przodu oraz zamkowe zamknięcie wsadowe, służąca do wystrzeliwania torped lub innych aparatów pływających z okrętu, a dawniej także z lądu. Z uwagi na sposób wystrzeliwania torpedy, wyrzutnie mogą przybrać postać wyrzutni impulsowych, bądź występujących niezależnie od nich wyrzutni swobodnego wypływania (swim-out).Suda – zatoka, gmina i miejscowość portowa na Krecie. Obecnie znajduje się tam baza morska NATO, a także cmentarz aliancki z okresu II wojny światowej, na którym pochowani są również cywile zabici podczas walk o Kretę. Na cmentarzu pochowany jest również polski lotnik zestrzelony 19 listopada 1943 w okolicach Krety J. Zbyszyński. Według tablicy umieszczonej na cmentarzu, spoczywa tam: 862 Brytyjczyków, 5 Kanadyjczyków, 197 Australijczyków, 446 Nowozelandczyków, 9 obywateli RPA, 1 Hindus, 7 innych.

    26 marca 1941 roku po 5.00 rano, „York”, zakotwiczony w zatoce Suda, został ciężko uszkodzony przez włoskie specjalne środki szturmowe – dwie motorówki wybuchowe typu MTM z X flotylli MAS, kierowane przez porucznika Cabrini i mechanika Tedeschi (inne z sześciu użytych motorówek uszkodziły norweski tankowiec „Pericles”; wszyscy Włosi zostali wzięci do niewoli). Zniszczeniu uległa przednia maszynownia i zalane zostały obie kotłownie krążownika, natomiast straty załogi były niewielkie – zginęło tylko dwóch marynarzy, a pięciu zostało rannych. „York” został osadzony na mieliźnie, gdzie prowadzono na niewielką skalę prace remontowe, nieukończone do czasu niemieckiej inwazji na Kretę. Głębszy remont i ewakuacja okrętu były niemożliwe z powodu braku odpowiedniej infrastruktury. „York” wykorzystywany był jako pływająca bateria artylerii przeciwlotniczej, lecz odniósł dalsze uszkodzenia w kilku nalotach niemieckich bombowców Junkers Ju 88, począwszy od 21 kwietnia, kiedy bomba zabiła dwóch nurków pracujących przy okręcie. Po niemieckim desancie na Krecie, 22 maja 1941 roku okręt stał się celem silnego nalotu Ju 88 z dywizjonu III/LG 1 (porucznik Horst Beeger za zbombardowanie krążownika został w listopadzie 1941 roku odznaczony Krzyżem Rycerskim). Wrak został tego dnia porzucony przez Brytyjczyków, którzy dodatkowo uszkodzili go ładunkami wybuchowymi. Został następnie złomowany na miejscu w latach 1952–53 (według innych informacji, podniesiony w lutym 1952 roku przez włoską firmę i 3 marca przeholowany na złom do Bari).

    Kreta (gr. Κρήτη od słowa krateia – silna, łac. Creta, tur. Kirid, wen. Candia) – grecka wyspa położona na Morzu Śródziemnym. Jest ona największą grecką wyspą i piątą co do wielkości wyspą śródziemnomorską. Linia brzegowa ma długość ok. 1040 km. Największym miastem jest Heraklion (Iraklion).Krzyż Rycerski, właśc. Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego (niem. Ritterkreuz des Eisernen Kreuzes, RK) - niemiecki order, najwyższe odznaczenie wojskowe okresu III Rzeszy. Stanowił rozszerzenie klas Krzyża Żelaznego.

    Okręt otrzymał 4 wyróżnienia bojowe (battle honours): Atlantyk 1939, Norwegia 1940, Morze Śródziemne 1940-41 i konwoje maltańskie 1941.

    Dane techniczne[ | edytuj kod]

    Uzbrojenie:

  • 6 dział kalibru 203 mm BL Mk VIII w wieżach Mk II (3 x II)
  • długość lufy: 50 kalibrów (L/50), szybkostrzelność praktyczna: 3–4 strz./min, masa pocisku: 116,1 kg, donośność: 28 030 m, kąt podniesienia: od -3° do +70°, zapas amunicji: 172 na działo
  • 4 działa przeciwlotnicze 102 mm QF Mk V (4 x I)
  • 2 automatyczne działka przeciwlotnicze 40 mm Vickers Mk II na podstawach Mk II (2 x I) (do 1933 r.)
  • 8 wkm 12,7 mm plot Vickers Mk III na podstawach Mk I (2 x IV) (od 1933 r.)
  • 2 działka przeciwlotnicze 20 mm Oerlikon (2 x I) (od 1941 r.)
  • 10 karabinów maszynowych 7,7 mm Lewis
  • 4 działka salutacyjne 47 mm Hotchkiss (do 1939 r.)
  • 6 wyrzutni torpedowych 533 mm w dwóch potrójnych aparatach TR III (2 x III), 6 torped Mk VII
  • 1 wodnosamolot (od 1931 r. Fairey IIIB, od 1932 r. być może Hawker Osprey, od ok. 1935 r. Supermarine Walrus), 1 katapulta
  • Opancerzenie:

    Home Fleet - istniejąca od 1902 z przerwami do 1967 roku flota brytyjskiej Royal Navy, której zadaniem była obrona wód terytorialnych Zjednoczonego Królestwa.II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.
  • pas burtowy: 76 mm (w rejonie siłowni)
  • pokład pancerny: 35–37 mm
  • przednia i tylna gródź cytadeli pancernej: 25 mm
  • wieże: 25 mm
  • barbety: 25 mm
  • komory amunicyjne: do 111 mm
  • Wyposażenie:

  • główny dalocelownik DCT Mk III z dalmierzem 15-stopowym (na nadbudówce dziobowej)
  • zapasowy dalocelownik z dalmierzem 8-stopowym (na nadbudówce rufowej)
  • dalocelownik przeciwlotniczy HACS Mk I z dalmierzem 12-stopowym na nadbudówce rufowej (później Mk II)
  • 2 dalmierze 15-stopowe (na skrzydłach nadbudówki dziobowej)
  • 3 dalmierze 24-stopowe w wieżach artyleryjskich
  • 3 reflektory 36-calowe (914,4 mm) (2 na platformie na drugim kominie i 1 na nadbudówce rufowej)
  • 1 reflektor sygnalizacyjny 18-calowy (457,2 mm) (na platformie na fokmaszcie)
  • trał typu parawan
  • Indie Zachodnie (obecnie Karaiby) – najwcześniejsza z nazw używanych w odniesieniu do wysp położonych w basenie Morza Karaibskiego. Z upływem czasu zaczęto używać innych nazw, takich jak Antyle czy Karaiby. Dzisiaj nazwą Indie Zachodnie określa się jedynie wyspy należące do Małych Antyli i Bahamów.Åndalsnes to norweskie miasto leżące w gminie Rauma. Jest zaludnione przez ok. 3 tys. mieszkańców i ulokowane jest na wybrzeżu Romsdalsfjordu.


    Podstrony: [1] 2 [3]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Junkers Ju 88 – niemiecki dwusilnikowy samolot z okresu II wojny światowej. Był jednym z najbardziej wszechstronnych samolotów tego konfliktu rywalizując w tej kategorii z samolotem de Havilland Mosquito (stąd nazwa ,,niemiecki Mosquito"). Zaprojektowany jako szybki bombowiec był bezkonkurencyjny w atakach z niewielkiej wysokości i płytkiego lotu nurkowego. Mógł też pełnić rolę nocnego myśliwca, bombowca torpedowego i samolotu rozpoznawczego. Prędkością, pułapem, udźwigiem bomb oraz uzbrojeniem pokładowym przewyższał standardowy niemiecki bombowiec taktyczny Heinkel He 111.
    Bermudy – terytorium zależne Wielkiej Brytanii na Oceanie Atlantyckim położone na wyspach Bermudach. Składa się z około 100 nizinnych wysp koralowych. Na całkowitej powierzchni wynoszącej 53,3 km² mieszkają 65 773 osoby z czego 2000 żyje w stolicy terytorium Hamilton. Temperatura waha się od 17 °C w styczniu do 26 °C w lipcu, a roczna ilość opadów wynosi 1500 mm. Na Bermudach na niewielką skalę rozwinął się przemysł i rolnictwo. Głównym źródłem dochodów jest turystyka.
    MTM (wł. Motoscafi da Turismo Modificati – zmodyfikowana motorówka turystyczna) – typ motorówek wybuchowych konstrukcji włoskiej z okresu II wojny światowej.
    Krążowniki ciężkie typu County – typ brytyjskich krążowników ciężkich z okresu II wojny światowej. Okręty budowano w 3 podstawowych wersjach: Kent, London i Norfolk. Łącznie zbudowano 13 okrętów: 11 dla Royal Navy i dwa dla Royal Australian Navy.
    Barbeta – nieruchoma, opancerzona, niska, cylindryczna osłona na okrętach wojennych, stanowiąca podstawę wieży artyleryjskiej, która obracała się na łożysku na barbecie. Barbeta chroniła mechanizmy i elementy mocowania dział, zwłaszcza przy większych kątach podniesienia lufy, gdy tylna część działa przemieszczała się w dół wewnątrz barbety. Chroniła również mechanizmy zasilania w amunicję oraz obsługę dział. Barbety stosowano przy działach większych kalibrów (z reguły od 150 mm), przede wszystkim na dużych pancernych okrętach artyleryjskich – pancernikach i krążownikach.
    HMS Illustrious – brytyjski lotniskowiec z okresu II wojny światowej. Był przedstawicielem preferowanej wówczas w Wielkiej Brytanii koncepcji lotniskowców pancernych, pierwszą jednostką swojego typu. Zwodowany w 1939 roku, do służby wszedł w maju 1940 roku jako czwarty okręt o tej nazwie w Royal Navy. Walczył na Morzu Śródziemnym, Oceanie Indyjskim a w końcowym okresie wojny na Pacyfiku. Z okrętu wystartowały samoloty do ataku na Tarent, następnie wspierał on lądowanie aliantów na Madagaskarze i desant pod Salerno. Wchodząc w skład Brytyjskiej Floty Pacyfiku wziął udział w bitwie o Okinawę. Był uszkodzony przez bombowce Luftwaffe na Morzu Śródziemnym oraz kamikaze na Pacyfiku. Po zakończeniu II wojny światowej został przeklasyfikowany na lotniskowiec szkolny. Pozostał w służbie do 1954 roku, po czym został odstawiony do rezerwy i sprzedany na złom 3 listopada 1956 roku.
    Atak na Tarent (operacja Judgement) – atak brytyjskich samolotów torpedowych na bazę włoskiej marynarki wojennej w Tarencie. Był częścią większej operacji Royal Navy, mającej na celu odzyskanie przez Wielką Brytanię lokalnej przewagi w basenie Morza Śródziemnego. W wyniku nalotu włoska Regia Marina utraciła jeden pancernik, uszkodzeniom uległy dwa inne oraz krążownik ciężki i niszczyciel. Był to pierwszy w historii udany atak samolotów torpedowych startujących z lotniskowca na okręty stacjonujące w dobrze chronionej bazie.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.756 sek.