HCP 301D

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

SU45 (dawniej SP45, typ 301Db oraz 301Da i 301Dc) – polska uniwersalna lokomotywa spalinowa produkowana w latach 1970–1976 w Zakładach Metalowych im. Hipolita Cegielskiego w Poznaniu dla Polskich Kolei Państwowych jako seria SP45, później przebudowana. Była używana do prowadzenia pociągów pasażerskich na liniach niezelektryfikowanych.

a8C22 − polski silnik wysokoprężny (z rodziny C22), wersja seryjna prototypowego silnika 8C22 do lokomotyw manewrowowych SM42, a w późniejszym czasie odmiany tegoż silnika a8C22W do lokomotyw SM31. Skonstruowany w Centralnym Biurze Konstrukcyjnym Silników Spalinowych (CBKSS). W 1967 roku wprowadzony do produkcji seryjnej w Zakładach Metalowych im. Hipolita Cegielskiego w Poznaniu. Jest to ośmiocylindrowy silnik widlasty (kąt rozwidlenia 50 stopni) z turbosprężarkowym doładowaniem cylindrów. Wersja a8C22W miała zwiększoną moc z uwagi na zastosowany intercooler. Powstały też dwa prototypowe 12 cylindrowe silniki 12C22W, przewidziane do zastosowania w lokomotywach liniowych (SP45). Nie zostały jednak wprowadzone do produkcji seryjnej. Powodem była pozatechniczna decyzja zakupu licencji - Fiat 2112SSF.H. Cegielski – Fabryka Pojazdów Szynowych Sp. z o.o. – przedsiębiorstwo produkujące pojazdy szynowe założone w 1920 w Poznaniu. W 1997 spółka przyjęła obecną nazwę i weszła w skład grupy H. Cegielski – Poznań, a od 2010 jej wyłącznym akcjonariuszem i właścicielem jest Agencja Rozwoju Przemysłu.

Historia i eksploatacja[ | edytuj kod]

Lokomotywy 301D
Lokomotywa spalinowa SU45-245 z żółtym czołem.
Lokomotywa SP45-139 w Kościerzynie.
Lokomotywa SU45 z pociągiem ekspresowym.

Początkiem serii 45 były budowane w latach 60. prototypy nowej lokomotywy spalinowej przeznaczonej do pracy na niezelektryfikowanych liniach. Potrzebę takiej konstrukcji uzasadniało stopniowe zmniejszanie się liczby sprawnych parowozów, przy wciąż rosnących potrzebach przewozowych. Pierwszy prototyp oznaczony 301D zakłady HCP zbudowały w 1967, tworząc lokomotywę o mocy 1520 KM z polskim 12-cylindrowym silnikiem 12C22W, zbudowanym na bazie doświadczeń z produkcji mniejszego silnika a8C22 serii SM42. Do 1970 zaprojektowano jeszcze dwa prototypy: 301Da (oznaczony później numerem inwentarzowym 500) i 301Db o mocy 1750 KM, który przeznaczono do produkcji seryjnej i wprowadzenia na PKP jako serii SP45. Kilka najwcześniej wyprodukowanych lokomotyw wyposażono w czuwak aktywny, jednak z braku pieniędzy pozostałe lokomotywy otrzymały czuwaki pasywne.

Kolejowy silnik spalinowy – z reguły silnik wysokoprężny, często o dwusuwowym obiegu pracy, z wtryskiem bezpośrednim (są jednakże wyjątki np. XVI JV 170/240 mający wtrysk pośredni), poza nielicznymi wyjątkami posiadający doładowanie poprzez turbosprężarkę (czasem układ złożony- turbosprężarka i sprężarka), a często wyposażony również w chłodnicę powietrza doładowującego celem wzrostu mocy i sprawności.Olej silnikowy – czynnik smarujący w silnikach spalinowych. Podstawowymi składnikami olei silnikowych są frakcje destylacji ropy naftowej wrzące w temperaturze 350-500 °C lub syntetyczne ich odpowiedniki.

Zarówno silniki jak i prądnice główne miały być produkowane w Polsce, jednak problemy techniczne wymusiły konieczność zakupu za granicą tych podzespołów do kilku pierwszych egzemplarzy. Docelowo maszyny serii 45 wyposażono w produkowany w zakładach HCP na licencji firmy Fiat silnik 2112SSF.

Egzemplarze z początku produkcji miały fabryczne wady, np. łatwo ulegały wykolejeniom, zaś układ paliwowy stwarzał możliwość pożaru. Z tego powodu w czasie produkcji zakłady HCP wprowadziły wiele poprawek, m.in. sprzęg międzywózkowy, gumowe przewody paliwowe oraz pudło samonośne (ryflowane blachy poszycia).

Lokomotywa spalinowa (również spalinowóz) – lokomotywa napędzana silnikiem spalinowym, zazwyczaj czterosuwowym (czasem dwusuwowym np. ST44) silnikiem Diesla.Prądnica – urządzenie przekształcające energię mechaniczną w energię elektryczną. Jest rodzajem maszyny elektrycznej i generatora elektrycznego. Wytwarzanie energii elektrycznej odbywa się w prądnicach dzięki zjawisku indukcji elektromagnetycznej. Dzieje się to dzięki względnemu ruchowi przewodnika i zewnętrznego pola magnetycznego.

Na przełomie lat 80. i 90. wprowadzono modyfikację układu ogrzewania pociągu. Kotły parowe starszego typu zastąpiono instalacją do elektrycznego ogrzewania wagonów, wstawiając prądnicę grzewczą LCPb-400 produkowaną przez zakłady Dolmel we Wrocławiu. Głównym powodem tej zmiany był brak kupowanych za dewizy części do importowanych kotłów ogrzewczych. Dochodziło do sytuacji, gdzie lokomotywy wychodziły z napraw okresowych w sezonie letnim z niesprawnym kotłem ogrzewczym. Dodatkowo, wraz z postępem elektryfikacji stosowanie ogrzewania parowego powodowało kłopoty przy zmianie rodzaju trakcji pociągu. Negatywnym skutkiem tej zmiany było pogorszenie osiągów lokomotywy, gdyż włączone ogrzewanie pobierało 400 kW mocy od silnika spalinowego. Zimą, szczególnie na długich wzniesieniach z cięższymi pociągami załoga pociągu musiała wybierać, czy osiągnąć rozkładową prędkość, czy ogrzewać pociąg. Przy okazji dokonano pewnych przeróbek w innych układach lokomotywy, zaś całą serię przemianowano z SP45 na SU45. Zmiany tej nie należy kojarzyć z przeznaczeniem lokomotywy, gdyż i tak głównym zadaniem serii 45 pozostała praca z pociągami pasażerskimi, choć wraz z elektryfikacją kolejnych linii lokomotywy SU45 były przenoszone na linie niższych kategorii. Ogółem na serię SU45 przebudowano 191 lokomotyw. Pierwszą przebudowaną była SP45-074. Jej modernizację zakończono w dniu 15 stycznia 1988, zmiana oznaczenia na SU45-074 nastąpiła dopiero w dniu 1 stycznia 1992. Ostatnią 191. lokomotywą była SP45-061. Jej modernizację zakończono w dniu 30 września 1997, a zmiana oznaczenia na SU45-061 nastąpiła w listopadzie 1997.

Polskie Koleje Państwowe Spółka Akcyjna (PKP S.A.) – powstała w wyniku komercjalizacji istniejącego od 1926 przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe. Ich jedynym akcjonariuszem jest Skarb Państwa, który reprezentuje obecnie Ministerstwo Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Spółka pełni dominującą rolę w Grupie PKP. Do jej podstawowych zadań należą:Silnik spalinowy – silnik wykorzystujący sprężanie i rozprężanie czynnika termodynamicznego (gazu) do wytworzenia momentu obrotowego lub siły. Sprężany jest gaz "zimny", a rozprężany — "gorący". Do sprężenia gazu zimnego zużywana jest mniejsza ilość energii mechanicznej niż uzyskuje się z rozprężania. Z tego powodu energia uzyskana z rozprężania zużywana jest do sprężania gazu i do napędu dowolnej maszyny. Gorący gaz uzyskuje się w wyniku spalenia paliwa, stąd nazwa: silnik spalinowy.

Lokomotywy typu 301Db serii SP45 wycofane ze służby przed okresem modernizacji na serię SU45 lub nie przebudowane, które zakończyły służbę jako seria SP45:

001, 002, 003, 004, 007, 008, 009, 012, 014, 015, 016, 020, 024, 026, 029, 031, 032, 033, 035, 037, 039, 046, 047, 049, 050, 053, 055, 058, 059, 063, 065, 068, 072, 075, 076, 081, 086, 087, 088, 093, 094, 102, 103, 104, 110, 127, 139, 140, 142, 144, 146, 148, 149, 150, 153, 155, 158, 160, 163, 171, 177, 181, 186, 193, 199, 222, 223, 229, 232, 237, 248, 252, 258, 262.

Pociąg – w transporcie kolejowym skład sprzęgniętych ze sobą wagonów lub innych pojazdów kolejowych (w odpowiedniej konfiguracji mogą to być wagon, człony zestawu trakcyjnego, zespół trakcyjny, wagon silnikowy albo sama lokomotywa) połączonych z co najmniej jedną czynną lokomotywą albo mających samodzielny napęd, osygnalizowany zgodnie z przepisami, odpowiednio wyposażony (obsługa, materiały eksploatacyjne), przygotowany do drogi albo będący w drodze. Podstawowym przeznaczeniem pociągu jest zaspokajanie potrzeb przewozowych polegających na przemieszczaniu osób i towarów.H.Cegielski – Poznań S.A. (HCP, gwarowo Ceglorz) – przedsiębiorstwo założone przez Hipolita Cegielskiego w 1846 w Poznaniu. Producent silników okrętowych, lokomotyw parowych, spalinowych, elektrycznych i wagonów kolejowych.

Egzemplarze, w których nie zmodernizowano ogrzewania i pozostawiono kocioł parowy, skasowano w 1999 roku, po czym pozostały lokomotywy oznaczone wyłącznie jako SU45. Pozostawiono jedynie jedną lokomotywę w skansenie kolejowym w Kościerzynie jako eksponat (SP45-139). Do niedawna SU45 można było spotkać na większości niezelektryfikowanych szlaków w Polsce, zarówno z pociągami osobowymi, jak i pospiesznymi. Obecnie seria tych lokomotyw jest w stanie likwidacji. Nieliczne zostały sprzedane dla użytkowników prywatnych, w tym SU45-141 i 165 dla spółki cywilnej Unikol Railway Workshop z Kostrzyna; 141 później trafiła do spółki S&K Train Transport z Zielonej Góry. 1 grudnia 2015 sprawne były 3 egzemplarze (079 i 089 w Przewozach Regionalnych i 141 Unikolu), które można spotkać w okolicach Kostrzyna i Krzyża Wielkopolskiego.

Kabina maszynisty – część lokomotywy lub innego pojazdu trakcyjnego, przeznaczona dla maszynisty lub także jego pomocnika, z której odbywa się kontrola pracy urządzeń lokomotywy lub innego pojazdu.SM42 (typ Ls800/6D, 6Dc, 6De, 6Df, 6Dg i 6Dk) – normalnotorowa lokomotywa spalinowa produkcji polskiej. Spalinowóz serii SM42 był produkowany w Fablok Chrzanów w latach 1965-1992. W sumie wyprodukowano i dostarczono 1822 egzemplarze tej serii, w tym dla PKP 1157 jednostek.

W ramach ogłoszonego w marcu 2016 przetargu Przewozy Regionalne sprzedały lokomotywę SU45-115 bez ważnego dopuszczenia do ruchu Stowarzyszeniu Kolejowych Przewozów Lokalnych. 20 maja została ona przetransportowana do Pleszewa, gdzie rozpoczęła stacjonowanie oraz oczekiwanie na naprawę wymaganą do przywrócenia jej do eksploatacji.

Dolmel – zakład przemysłowy działający we Wrocławiu od 1947 roku. Przedsiębiorstwo zostało zbudowane na bazie istniejących wcześniej zakładów Linke-Hoffmann oraz "Famo". W swojej historii zakład działał w branży elektromechanicznej. Prowadzono tu produkcję z zakresu maszyn elektrycznych i elektroenergetycznych. Przedsiębiorstwo położone jest przy ulicy Fabrycznej 10, w dawnej dzielnicy Fabryczna. Po przemianach ustrojowych w Polsce w latach 90. XX wieku w miejsce fabryki powstały nowe podmioty gospodarcze. Poznań (niem. Posen, łac. Posnania, jidysz פּױזן Pojzn) – miasto na prawach powiatu w zachodniej Polsce, położone na Pojezierzu Wielkopolskim, nad Wartą, u ujścia Cybiny. Historyczna stolica Wielkopolski, od 1999 r. siedziba władz województwa wielkopolskiego i powiatu poznańskiego. Miasto jest istotnym węzłem drogowym i kolejowym, funkcjonuje tu również międzynarodowy port lotniczy.

26 maja 2016 lokomotywa SU45-089 utraciła dopuszczenie do ruchu. Tym samym egzemplarz SU45-079 stał się jedynym spalinowozem tej serii pozostającym w eksploatacji.

24 września 2018 roku zaprezentowany został film dokumentalny pt. „Pochwała z Bejrutu” o historii lokomotyw serii SP45 (późniejsza SU45) i 301Dc dostarczona w latach 70 XX wieku dla kolei w Libanie.

Czuwak – w transporcie szynowym jeden z elementów zabezpieczających, którego celem jest minimalizowanie zagrożeń wynikających ze zdarzeń losowych w trakcie poruszania się pojazdu. Jego nazwa została bezpośrednio zaczerpnięta od czasownika czuwać, ponieważ jego podstawowym zadaniem jest sprawdzenie przytomności prowadzącego pojazd. W zależności od rodzaju pojazdu oraz trakcji, w której się on porusza, czuwak lub jego element musi być stale wciśnięty w trakcie jazdy (tzw. czuwak bierny lub pasywny) lub uruchamiany w określonym momencie jazdy (czuwak aktywny). Niespełnienie tych wymogów automatycznie powoduje wywołanie hamowania awaryjnego pojazdu.Układ osi lokomotywy to liczba i układ osi tocznych i napędowych lub wiązanych lokomotywy. Na oznaczenie poszczególnych układów osi, ułatwiające klasyfikację lokomotyw, stosowane są odpowiednie oznaczenia cyfrowo-literowe. Układ osi był istotną cechą zwłaszcza parowozów, gdzie występowało największe zróżnicowanie układów osi i ich oznaczeń. W przypadku lokomotyw spalinowych oraz elektrycznych, a także w przypadku wagonów motorowych układ osi jest mniej zróżnicowany, jednak i tutaj odgrywa on niebagatelną rolę w dynamice pojazdu. To wszystko sprawia, że układ osi jest istotnym parametrem występującym w każdej charakterystyce taboru trakcyjnego.


Podstrony: 1 [2] [3] [4]




Warto wiedzieć że... beta

FIAT, Fabbrica Italiana di Automobili Torino – włoski koncern motoryzacyjny, mający swą siedzibę w Turynie. Znany głównie z produkcji pod swoją marką popularnych samochodów osobowych i dostawczych.
Czuwak aktywny (CA) – elektroniczne urządzenie wchodzące w skład tzw. automatyki bezpieczeństwa pociągu (ABP), stosowanej w PKP, której zadaniem jest zapewnienie bezpieczeństwa jazdy pociągu, a tym samym podniesienie bezpieczeństwa ruchu kolejowego.
Alstom (dawniej GEC Alsthom, początkowo Alsthom) – międzynarodowy koncern zajmujący się infrastrukturą energetyczną i transportową. Zgodnie z danymi ze strony firmy, w roku 2007/2008 Alstom osiągnął sprzedaż przekraczającą 20,9 mld € i zatrudniał ponad 93 500 pracowników w ponad 70 krajach. Siedziba koncernu znajduje się w Levallois-Perret w pobliżu Paryża. Obecnym prezesem jest Patrick Kron.
Lokomotywa parowa (również parowóz) – lokomotywa napędzana maszyną parową lub rzadziej turbiną parową. Para pochodzi z kotła opalanego węglem, rzadziej drewnem, ropą czy mazutem, a w parowozach bezogniowych z zasobnika pary.
International Standard Serial Number, ISSN czyli Międzynarodowy Znormalizowany Numer Wydawnictwa Ciągłego – ośmiocyfrowy niepowtarzalny identyfikator wydawnictw ciągłych tradycyjnych oraz elektronicznych. Jest on oparty na podobnej koncepcji jak identyfikator ISBN dla książek, ISAN dla materiałów audio-wideo. Niektóre publikacje wydawane w seriach mają przyporządkowany zarówno numer ISSN, jak i ISBN.
Silnik o zapłonie samoczynnym (znany powszechnie jako silnik wysokoprężny lub silnik Diesla, ZS) – silnik cieplny spalinowy tłokowy o spalaniu wewnętrznym, w którym ciśnienie maksymalne czynnika jest znacznie większe, niż w silnikach niskoprężnych (z zapłonem iskrowym), a do zapłonu paliwa nie jest wymagane żadne zewnętrzne źródło energii, ma miejsce zapłon samoczynny. Do cylindra dostarczane jest powietrze, kiedy tłok zbliża się do swojego GMP następuje wtrysk paliwa, które następnie spala się po przekroczeniu w komorze spalania temperatury jego zapłonu. Do zainicjowania zapłonu nie są potrzebne tak jak w przypadku silnika o zapłonie iskrowym zewnętrzne źródła ciepła. Stopień sprężania w silnikach wysokoprężnych mieści się w przedziale 12-25.

Reklama