• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Häme

    Przeczytaj także...
    Mänttä-Vilppula (szw. Mänttä-Filpula) - miasto i gmina w Finlandii w regionie Pirkanmaa. Powstało 1 stycznia 2009 roku przez połączenie miast Mänttä i Vilppula. Gmina jest fińskojęzyczna.Wyborg, (ros. Выборг, fin. Viipuri, szw. Viborg) - miasto w Rosji, w obwodzie leningradzkim, leżące na Przesmyku Karelskim, nad Zatoką Wyborską. W Wyborgu występuje głównie przemysł stoczniowy, spożywczy, chemiczny, odzieżowy i elektrotechniczny. Miasto jest również ośrodkiem uzdrowiskowym i celem wypraw turystów. Według oficjalnych danych federalnych w 2010 roku zamieszkiwało je 79 962 osób.
    Birger Magnusson, znany jako Birger jarl (ur. ok. 1210, zm. 21 października 1266) – możnowładca szwedzki, jarl od 1248, regent swego małoletniego syna króla Waldemara od 1250, prawdopodobnie założyciel Sztokholmu. Uznawany za najwybitniejszego męża stanu średniowiecznej Szwecji, twórcę skonsolidowanego Królestwa Szwecji.
    Herb Häme
    Kraina historyczna na mapie Finlandii

    Häme (szw. Tavastland) – region historyczny w zachodniej części Pojezierza Fińskiego. Obecnie jest podzielony pomiędzy regiony Kanta-Häme (Tavastia Właściwa), Päijät-Häme, Pirkanmaa oraz Finlandię Środkową.

    Häme w I tysiącleciu n.e. było zamieszkane przez fińskie plemię o takiej samej nazwie (zwani też Tawastami), które w IX-XIII wieku tworzyło w miarę spójną organizację z głównymi ośrodkami w Rapola i Vanaja. Wraz z II krucjatą szwedzką jarla Birgera w 1249 roku, zostało wraz z resztą Finlandii przyłączone królestwa Szwecji. W latach 60. rozpoczęto budowę twierdzy Tavastehus, jako jednej z trzech (obok Åbo i Wyborga, mających gwarantować porządek we wschodniej kolonii. Po pokoju w Nöteborgu Hämeenlinna straciła swe znaczenie obronne, jednak nadal pozostawała ważnym centrum administracyjne. W 1809 roku, wraz z całą Finlandią, Häme stało się częścią Rosji.

    Tampere szw. Tammerfors, (ros. Тампере) – miasto w południowej Finlandii leżące między jeziorami Näsijärvi i Pyhäjärvi, w prowincji Häme. Różnica poziomów jezior wynosi 18 metrów, połączone są kaskadą Tammerkoski, na której się znajduje jedna z ważniejszych siłowni. Jeden z największych ośrodków przemysłowych w kraju, przez co bywa nazywane "Manchesterem Finlandii". Ludność: ponad 209 tys. mieszkańców, aglomeracja – 340 tys. W skład zespołu miejskiego wchodzą: Nokia, Pirkkala, Kangasala i Aito. W mieście znajduje się część koncernu Metso Automation (przemysł papierniczy, mineralny i automatyka przemysłowa). Uniwersytet założony w 1925 r., uniwersytet techniczny w 1972 r. W mieście działał także polski konsulat honorowy (obecnie nieaktywny).Język szwedzki (szw. svenska språket, svenska) – język północnogermański wschodni (wschodnioskandynawski), używany głównie w Szwecji i częściach Finlandii, przez ok. 9 mln ludzi. W Finlandii język szwedzki jest, obok fińskiego, językiem urzędowym, z uwagi na 5% szwedzkojęzycznych obywateli Finlandii zamieszkałych głównie na wybrzeżach tego kraju. Szwedzki jest dość dobrze zrozumiały dla Norwegów i w mniejszym stopniu także dla Duńczyków. Język standardowy w Szwecji, tzw. rikssvenska (szwedzki państwowy) oparty jest na dialektach regionu sztokholmskiego.

    Region był ważnym ośrodkiem produkcji drewna oraz papieru. Największymi ośrodkami papierniczymi były, i są nadal, Mänttä i Valkeakoski. Od XIX wieku funkcję głównego ośrodka przemysłu przejęło Tampere, gdzie działały liczne fabryki tekstylne i metalurgiczne.

    Największe miasta:

    Pojezierze Fińskie (fin. Järvi-Suomi, szw. Insjöfinland) - obszar polodowcowy w południowej Finlandii, ograniczony od północy i południa wałami moren czołowych Salpausselkä. Obszar ten to wysoczyzna (do 355 m), na której znajduje się blisko 55 tysięcy jezior, m.in. Saimaa (czwarte co do wielkości w Europie, największe w Finlandii), Päijänne, Pielinen, Kallavesi. Występują tam krótkie, bogate w wodę rzeki (na przykład: Vuoksi, Kymijoki, Kokemäenjoki) z licznymi bystrzami i wodospadami. przeważające formacje drzewne to lasy świerkowe i sosnowe, w związku z czym główną gałęzią gospodarki jest przemysł drzewny. Największe miasta Pojezierza Fińskiego to: Tampere, Jyväskylä, Kuopio, Lahti i Hämeenlinna.Turku (fiń. Turku, szw. Åbo, ros. Турку) – miasto w południowo-zachodniej Finlandii, u ujścia rzeki Aurajoki. Stolica kraju do roku 1812 (oficjalnie od 1809), najstarsze miasto fińskie. Uniwersytet założony w 1640 roku. Obecnie stolica regionu Varsinais-Suomi, do 2009 roku prowincji Finlandia Zachodnia, ważny port (w 2007 obsłużył 3,6 mln pasażerów). Rozwinięty przemysł. W skład zespołu miejskiego wchodzą: Raisio, Kaarina i Naantali. Jest atrakcyjnym turystycznie miejscem. Działa tam także m.in. polski konsulat honorowy. Bardzo silne wpływy kultury szwedzkiej.
  • Tampere – 212 tys.
  • Hämeenlinna – 66 tys.



  • w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    II krucjata szwedzka – na wpół historyczna wyprawa wojenna do Finlandii, podjęta przez jarla Birgera w XIII wieku. W rezultacie krucjaty Finlandia stała się częścią Szwecji na następne 550 lat.
    Finlandia Środkowa (Keski-Suomi) – region Finlandii, położony w prowincji Finlandia Zachodnia. Stolicą regionu jest Jyväskylä.
    Hämeenlinna (szw. Tavastehus, rus. Хямеэнлинна) - miasto w południowo-zachodniej Finlandii, ośrodek administracyjny prowincji Häme. Jest to jedno z najstarszych miast kraju. Urodził się tu Jean Sibelius.
    Pokój w Nöteborgu, także pokój w Pähkinäsaari (fin. Pähkinäsaaren rauha; szw. Nöteborgstraktaten) – traktat zawarty w 12 sierpnia 1323 roku nad Newą w miejscowości Pähkinäsaari (szw. Nöteborg) pomiędzy Szwecją a Księstwem Nowogrodu, ustalający granicę pomiędzy tymi dwoma państwami. Jego zawarcie miało zakończyć długoletnie walki, które toczyły się na ziemiach zamieszkanych przez ludność fińską. W wyniku podziału większa cześć Karelii znalazła się pod panowaniem Nowogrodu i potwierdziło się panowanie Szwecji na terenie południowej i zachodniej Finlandii oraz w okolicach Viipuri (Wyborga). Linia podziału biegła od Przesmyku Karelskiego przez Sawonię, Ostrobotnię i kończyła się na rzece Pyhäjoki, wpadającej do Zatoki Botnickiej. Na zachód od tej granicy ludność wyznawała religię katolicką (lub się nawracała), a na wschodzie zaczęło dominować prawosławie.
    Päijät-Häme (pełna nazwa: Päijät-Hämeen maakunta) – region Finlandii, położony na południu kraju, na południe od jeziora Päijänne. Do 2010 roku w granicach prowincji Finlandia Południowa. Stolicą regionu jest Lahti.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.023 sek.