• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gwiazda podwójna



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Niestabilność Jeansa – proces, który prowadzi do zapadania grawitacyjnego obłoków materii i formowania się gromad galaktyk, galaktyk, gwiazd, itp. Niestabilność zachodzi w przypadku, kiedy obłok gazu nie jest w stanie zachować równowagi hydrostatycznej, którą określa wzór:55 Cancri (skrót 55 Cnc; Ro-1 Cancri) – gwiazda podwójna znajdująca się w odległości ok. 40,8 lat świetlnych od Układu Słonecznego w gwiazdozbiorze Raka. System ten składa się z żółtego karła (55 Cancri A) typu G8V oraz czerwonego karła (55 Cancri B) typu M4V.
    Gwiazda podwójna Albireo w gwiazdozbiorze Łabędzia
    Animacja przedstawiająca układ dwóch gwiazd o podobnych masach, krążą one po orbitach eliptycznych wokół środka masy układu (oznaczonego czerwonym krzyżem)

    Gwiazda podwójnaukład dwóch gwiazd leżących (optycznie lub fizycznie) blisko siebie.

    Gwiazdy optycznie podwójne mogą leżeć bardzo daleko od siebie, a jednak z naszego punktu widzenia zdają się "pokrywać". Najsłynniejszą taką parą jest Mizar i Alkor w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy (w rzeczywistości jest to układ 6-krotny, lecz gołym okiem lub przez małe przyrządy optyczne są widoczne jedynie dwa składniki).

    Mizar (zeta Ursae Majoris, ζ UMa) – gwiazda wielokrotna (poczwórna), czwarta co do jasności w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy (wielkość gwiazdowa dla całego układu: 2,23). Gwiazda ta jest odległa od Słońca o ok. 78 lat świetlnych. Jej wielkość absolutna dla całego systemu wynosi 0,33.Teleskop (gr. tēle-skópos – daleko widzący) – jest narzędziem, które służy do obserwacji odległych obiektów poprzez zbieranie promieniowania elektromagnetycznego (np. światła widzialnego). Pierwsze znane praktyczne teleskopy zostały skonstruowane przy użyciu soczewek ze szkła w Holandii na początku XVII wieku przez Hansa Lippersheya, a wkrótce potem przez Galileusza we Włoszech. Znalazły zastosowanie w działaniach militarnych i w astronomii.

    Gwiazdy fizycznie podwójne to takie, które w rzeczywistości położone są blisko siebie i oddziałują na siebie grawitacyjnie (krążą wokół wspólnego środka masy). Przykładem takiego układu jest Alfa Centauri czy też Syriusz i towarzyszący mu biały karzeł.

    Szczególnym typem gwiazd fizycznie podwójnych są gwiazdy zaćmieniowe. Patrząc z Ziemi na taki układ możemy zaobserwować jak jeden ze składników przemieszczając się po swojej orbicie okresowo przysłania swojego towarzysza. Takie zdarzenie powoduje zmianę jasności układu. Algol w Perseuszu jest właśnie taką gwiazdą. Co 2,5 dnia jasność waha się w zakresie od 2 do 3.

    Grawitacja (ciążenie powszechne) – jedno z czterech oddziaływań podstawowych, będące zjawiskiem naturalnym polegającym na tym, że wszystkie obiekty posiadające masę oddziałują na siebie wzajemnie przyciągając się.Perseusz (łac. Perseus, dop. Persei, skrót Per) – gwiazdozbiór nieba północnego, najlepiej widoczny w szerokości geograficznej Polski podczas okresu jesiennego. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiek: około 90. Jest to jeden z 48 gwiazdozbiorów opisanych przez Ptolemeusza i jednocześnie jedną z 88 oficjalnych, współczesnych konstelacji.

    Spis treści

  • 1 Klasyfikacja
  • 1.1 Ze względu na metody obserwacyjne
  • 1.1.1 Układy wizualnie podwójne
  • 1.1.2 Układy spektroskopowo podwójne
  • 1.1.3 Układy zaćmieniowe
  • 1.1.4 Układy astrometryczne
  • 1.2 Z punktu widzenia konfiguracji
  • 1.2.1 Układy rozdzielone
  • 1.2.2 Układy półrozdzielone
  • 1.2.3 Układy kontaktowe
  • 2 Powstawanie układów podwójnych
  • 3 Planety w układach gwiazd podwójnych
  • 4 Zobacz też
  • 5 Przypisy
  • 6 Bibliografia
  • Alkor (80 Ursae Maioris, 80 UMa) – jedna z jaśniejszych gwiazd w gwiazdozbiorze Wielkiej Niedźwiedzicy (wielkość gwiazdowa: 3,99), jej odległość od Słońca to ok. 81 lat świetlnych. Alkor jest karłem o typie widmowym A5 V, jego absolutna wielkość gwiazdowa wynosi 2,01. Gwiazda ta ma temperaturę powierzchniową sięgającą 8000 K. Alkor posiada słabego towarzysza, gwiazdę Alkor B typu widmowego M.UZ Fornacis – gwiazda podwójna typu polar, położona w gwiazdozbiorze Pieca, składająca się z czerwonego i białego karła. Obie gwiazdy są znacznie mniejsze od Słońca. Okrążają się wzajemnie po bardzo ciasnej orbicie o promieniu mniejszym od promienia Słońca.


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Gwiazda zmienna zaćmieniowa – gwiazda, która obserwowana na ziemskim niebie wykazuje zmiany w swojej jasności. Zmienność gwiazd tego typu wynika z faktu, iż są one układami najczęściej podwójnymi, w których składniki systemu obiegając się, w regularnych odstępach czasu wzajemnie się zasłaniają. To wzajemnie zakrywanie się składników jest powodem zmiany jasności widomej.
    Wielka Niedźwiedzica (łac. Ursa Maior, dop. Ursae Maioris, skrót UMa) – gwiazdozbiór okołobiegunowy nieba północnego, a zarazem trzecia co do wielkości konstelacja nieba. Liczba gwiazd dostrzegalnych nieuzbrojonym okiem: około 125. W Polsce jest widoczna przez cały rok.
    Biały karzeł – niewielki (rzędu rozmiarów Ziemi) obiekt astronomiczny składający się ze zdegenerowanej materii, emitujący m.in. promieniowanie widzialne. Powstaje po ustaniu reakcji jądrowych w gwieździe o małej lub średniej masie. Mało masywne gwiazdy (od 0,08 do 0,4 M☉) nie osiągają w trakcie swojej ewolucji warunków wystarczających do zapłonu helu w reakcjach syntezy termojądrowej i powstają z nich białe karły helowe. Średnio masywne gwiazdy (od 0,4 do ok. 4 mas Słońca) spalają hel dając białe karły węglowe, lub węglowo-tlenowe. Pozostałością gwiazd o masach w zakresie 4-8 mas Słońca (na ciągu głównym) są białe karły z domieszką tlenu, neonu i magnezu.
    Syriusz (znany także jako Kanikuła, Psia Gwiazda oraz α CMa) – najjaśniejsza i jedna z najbliższych gwiazd nocnego nieba, położona w gwiazdozbiorze Wielkiego Psa. Jej jasność obserwowana wynosi -1,47 magnitudo, a odległość od Układu Słonecznego wynosi około 8,6 lat świetlnych. Nazwa pochodzi ze starogreckiego Σείριος Seírios (‘gorący’, ‘prażący’, ‘skwarny’, ‘ognisty’).
    Albireo (beta Cygni, β Cyg) – gwiazda potrójna, jedna z jaśniejszych w gwiazdozbiorze Łabędzia (wielkość gwiazdowa dla całego układu: 3,05). Gwiazda ta jest odległa od Słońca o ok. 385 lat świetlnych. Wielkość absolutna dla całego systemu wynosi -2,31.
    Gwiazda zmienna typu W UMa – układ podwójny zaćmieniowy, którego składniki położone są bardzo blisko siebie. Okres obiegu gwiazd wokół barycentrum, a zatem okres zmian jasności, wynosi do jednego dnia. Ze względu na swą bliskość, gwiazdy są silnie zdeformowane. Ich kształt przypomina elipsoidę obrotową. Niekiedy są one złączone w punkcie libracyjnym. Wtedy może występować między składnikami układu wymiana materii. Blask gwiazd charakteryzuje się ciągłą zmianą (krzywa przypomina niekiedy sinusoidę). Zmiana jasności jest w dużej mierze rezultatem tego, że w różnym czasie widać większe lub mniejsze powierzchnie gwiazd. Głębokości minimów są porównywalne.
    Dysk akrecyjny – wirująca struktura uformowana przez pył i gaz, opadający (poprzez zjawisko akrecji) na silne źródło grawitacji. Obiektem centralnym przyciągającym grawitacyjnie wirującą materię jest najczęściej czarna dziura, gwiazda neutronowa, biały karzeł bądź młoda gwiazda. Dyski akrecyjne różnią się od struktury typu pierścieni Saturna opadaniem materii ku centrum grawitacyjnemu w wyniku działania lepkości. Siły lepkie są niezbędne, aby materia obdarzona momentem pędu i znajdująca się na orbicie w przybliżeniu kołowej mogła zacieśnić orbitę.

    Reklama