• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gwary schwyzertüütsch



    Podstrony: 1 [2] [3] [4]
    Przeczytaj także...
    Bazylea (niem. Basel, fr. Bâle, wł. /retorom. Basilea, łac. Basilia) – miasto szwajcarskie u styku granic trzech państw: Szwajcarii, Niemiec i Francji, nad rzeką Ren, u ujścia rzek Birs i Wiese. Miasto Bazylea tworzy razem z gminami Riehen i Bettingen kanton Bazylea-Miasto. Miasto dzieli się na Małą Bazyleę (Kleinbasel) na prawym i Wielką Bazyleę (Grossbasel) ze Wzgórzem Katedralnym na lewym brzegu Renu. Do miasta wcielono dawną osadę rybacką Kleinhüningen.Oberland Berneński (niem. Berner Oberland, fr. Oberland bernois, ret. Surselva bernaisa, wł. Oberland Bernese) – kraina geograficzna i historyczna w szwajcarskim kantonie Berno.
    Języki w Szwajcarii (gwary Schwyzertüütsch występują tylko na terenie strefy niemieckojęzycznej).

    Schwyzertüütsch (także: Schwyzerdütsch i Schweizerdeutsch) to grupa gwar alemańskich języka niemieckiego na terenie Szwajcarii i Księstwa Liechtenstein. Dialekty te dominują w mowie, podczas gdy językiem literackim jest standardowy język niemiecki (jednakże na terenie kantonów: Sankt Gallen, Berno i Zurych wydawane są książki w miejscowych gwarach alemańskich).

    Kanton Fryburg (fr. Fribourg, niem. Freiburg, wł. Friburgo) – jeden z kantonów Szwajcarii. Stolicą kantonu jest miasto Fryburg.Gwara zuryska – gwara alemańska, którą posługuje się ludność kantonu Zurych, część mówionego "języka" schwyzertüütsch.

    Między gwarami Schwyzertüütsch istnieją znaczne różnice: składają się z 3 głównych zespołów gwarowych: dolnoalemańskiego (w mieście Bazylea), górnoalemańskiego (większość terytorium Szwajcarii z odrębnymi gwarami Berna i Zurychu) oraz wysokoalemańskiego (wschodnia część kantonu Valais, Oberland w kantonie Berno oraz wschodnia część kantonu Fryburg). Użytkownicy języka niemieckiego często nie rozumieją szwajcarskich gwar alemańskich. W gwarach wszystkie swoje programy nadają lokalne stacje radiowe i telewizje TeleZüri, TeleBärn i Telebasel, także telewizja publiczna Schweizer Fernsehen nadaje szwajcarskie wiadomości w schwyzertüütsch (Schweiz aktuell).

    Archaizm – wyraz, konstrukcja składniowa lub związek wyrazowy, który wyszedł z użycia. Archaizmy to także wyrazy w formie przestarzałej, które są jeszcze używane, lecz postrzegane jako dawne. Te z kolei nazywa się anachronicznymi.Gwara, gwara ludowa, gwara terytorialna – terytorialna odmiana języka, mowa ludności (zwłaszcza wiejskiej), wyodrębniona z języka ogólnego i gwar sąsiadujących poprzez odrębności fonetyczne i leksykalne. Podrzędna w stosunku do dialektu. Czasem wyodrębnia się również podrzędne w stosunku do dialektu zespoły gwarowe. Granice gwar, podobnie jak granice dialektów, wyodrębniane są w badaniach językoznawczych poprzez zestawianie językowych cech dystynktywnych (cech odróżniających) na określonych terytoriach i niejednokrotnie mają charakter umowny.

    W odróżnieniu od gwar w Niemczech szwajcarskie gwary są używane przez wszystkie grupy społeczne.

    Spis treści

  • 1 Gramatyka
  • 1.1 Zasady wymowy
  • 1.2 Deklinacja (Rodzajnik)
  • 1.3 Przypadki
  • 1.4 Koniugacja (Czasownik)
  • 1.4.1 Bezokoliczniki
  • 1.4.2 Czasowniki
  • 1.5 Czasy
  • 1.6 Zaimki osobowe
  • 1.7 Konjunktiv
  • 1.8 Wyrazy łączone
  • 2 Literatura szwajcarskojęzyczna
  • 3 Zobacz też
  • 4 Bibliografia
  • 5 Linki zewnętrzne
  • Dyftongizacja – proces powstawania dwugłosek z monoftongów. Występuje np. w języku czeskim (np. u: > ou) i w pewnych gwarach polskich, np. podhalańskiej.Valais (niem. Wallis, fr. Valais, wł. Vallese, romansz Vallais) – kanton w południowej Szwajcarii. Jego stolicą jest Sion. Jest to trzeci pod względem powierzchni kanton Szwajcarii. Na całej długości kantonu rozciąga się dolina Rodanu, który wypływa z lodowca, w pobliżu Oberwaldu. Od tej głównej doliny odchodzi wiele bocznych odgałęzień, wśród nich Mattertal, w której leży Zermatt – słynna miejscowość turystyczna, u stóp Matterhornu (4477 m n.p.m.).


    Podstrony: 1 [2] [3] [4]



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Dialekt alemański (nazwa własna: Alemannisch) – właściwie grupa dialektów górnoniemieckich języka wysokoniemieckiego z rodziny języków germańskich. Niekiedy określany jako odrębny od niemieckiego "język alemański". Istnieje głównie w formie mówionej, rolę języka literackiego na obszarze jego występowania pełni język niemiecki.
    Telebasel - to lokalna stacja telewizyjna z miasta Bazylea w Szwajcarii. Główne studio mieści się w Bazylei, ale od 2004 istnieje także studio lokalne w Liestal. Stacja nie należy do żadnego dużego koncernu i jest inicjatywą lokalną. Jest trzecią najpopularniejszą lokalną stacją w Szwajcarii po TeleZüri i TeleBärn. Codziennie ogląda ją 120 tys. ludzi. Kanał dostępny jest w Internecie i lokalnej telewizji kablowej. Językiem mówionym stacji jest bazylejska gwara schwyzertüütsch, a językiem pisanym Hochdeutsch. Ramówka składa się z wiadomości lokalnych, pogody, debat i programów publicystycznych.
    Schweizer Fernsehen (SF) to niemieckojęzyczny oddział SRG SSR idée suisse, który ma za zadanie produkcję programów dla niemieckojęzycznej Szwajcarii. Założony został w 1958 roku. Do 2005 nazywał się SF DRS (skrót od: Schweizer Fernsehen der deutschen und rätoromanischen Schweiz). Siedziba główna znajduje się w Zurychu. Najbardziej znaną produkcją jest Pingu. Najczęściej oglądanym programem tej stacji w Szwajcarii jest "Tagesschau" (Wiadomości) o godzinie 19:30. Produkuje programy także dla 3sat. W 1997 założony został kanał SF zwei, a w 1999 SF info.
    Szwajcaria, Konfederacja Szwajcarska (Confoederatio Helvetica, Schweiz, Schweizerische Eidgenossenschaft) – państwo federacyjne w Europie Zachodniej. Jest jednym z niewielu państw, w których obowiązuje demokracja bezpośrednia. Szwajcaria od kongresu wiedeńskiego w 1815 roku jest państwem neutralnym. Do Organizacji Narodów Zjednoczonych przystąpiła dopiero 10 września 2002 po przegłosowaniu tej decyzji w referendum minimalną większością 52% głosów.
    Samogłoska prawie otwarta przednia niezaokrąglona - typ samogłoski spotykany w językach naturalnych. Symbol, który przedstawia ten dźwięk w Międzynarodowym Alfabecie Fonetycznym, to æ (ligatura ae).
    TeleZüri – to lokalna stacja telewizyjna miasta Zurych w Szwajcarii. Założona została przez Rogera Schawinskiego, założyciela pierwszej stacji prywatnej stacji radiowej w tym mieście. Dzisiaj należy do Swiss media company Tamedia, wydawcy gazety Tages-Anzeiger. Nadaje codziennie 45-minutową ramówkę, która jest nieustannie powtarzana od 18 do 18 następnego dnia. Ramówka składa się z ZüriNews, ZüriInfo i TalkTäglich. W weekendy dodatkowo nadawane są Lifestyle, SwissDate i SonnTalk.
    Berno (niem. Bern, fr. Berne, wł. Berna) – szwajcarski kanton, drugi co do wielkości (po Gryzonii) zarówno pod względem powierzchni jak i populacji. Leży w zachodniej części kraju, głównie w dorzeczu rzeki Aare. Na północy graniczy z kantonami Jura i Solura, na zachodzie leżą kantony Neuchâtel, Fryburg i Vaud. Na południu graniczy z trzecim co do wielkości kantonem w Szwajcarii – Valais. Na wschodzie kanton Berno graniczy z kantonami Uri, Nidwalden, Obwalden, Lucerna i Argowia.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.012 sek.