Guanlong

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Guanlong (chiń. 冠龙 „smok w koronie”) – rodzaj wczesnego tyranozauroida, jeden z najstarszych przedstawicieli Tyrannosauroidea. Osiągał długość około 3 metrów i ważył kilkadziesiąt kilogramów, żył 160 mln temu w późnej jurze, około 90 mln lat przed tyranozaurem. Ten dwunożny teropod był pod wieloma względami podobny do swoich potomków. Jego odkrycie może stać się ważne dla zrozumienia ewolucji tyranozauroidów, gdyż posiada on cechy łączące go z celurozaurowymi przodkami tyranozaurów.

Celurozaury (Coelurosauria) – grupa teropodów definiowana filogenetycznie jako wszystkie te gatunki, które są bliższe ptakom niż karnozaurom. Należą do niej między innymi tyranozauroidy, dromeozaury, ornitomimozaury i ptaki. Dzisiaj występuje tylko jedna grupa celurozaurów – ptaki.Dilong (Dilong paradoxus) – dinozaur z nadrodziny tyranozauroidów. Jego nazwa oznacza "cesarskiego paradoksalnego smoka".

Na głowie guanlonga znajdował się duży grzebień kostny, w którym za życia znajdowały się prawdopodobnie worki powietrzne, pozwalające na wydawanie donośnych dźwięków. Struktura grzebieni była zbyt filigranowa, aby mogły one służyć do walki. Kończyny przednie guanlonga były znacznie dłuższe niż u tyranozaura i zakończone trzema palcami. Pewne cechy guanlonga wskazują na jego pokrewieństwo z Dilong paradoxus („paradoksalny smok cesarski”), który był opierzony. Podobne pokrycie ciała mógł nosić również Guanlong. Grzebień kostny upodabnia guanlonga do Monolophosaurus jiangi („jednogrzebieniowy jaszczur”). Według niektórych badaczy Guanlong może być w rzeczywistości młodocianym monolofozaurem.

Paleoceńskie dinozaury – termin określający nieptasie dinozaury, które mogły przetrwać wielkie wymieranie kredowe, około 65,5 mln lat temu. Mimo iż prawie wszystkie dowody kopalne wskazują na to, że granicę kreda-trzeciorzęd (K-T) przekroczyły tylko ptaki, istnieją także poszlaki wskazujące na krótką obecność nieptasich dinozaurów w paleocenie. Są one jednak nieliczne i kontrowersyjne.Alfabetyczna lista polskich nazw rodzajowych zwierząt uznawanych obecnie za dinozaury (z wyjątkiem ptaków). W przypadku braku polskiej nazwy dinozaur jest tu wymieniony pod nazwą systematyczną.

Guanlong wucaii znany jest jak na razie z dwóch szkieletów znalezionych w okolicy Wucaiwan w Kotlinie Dżungarskiej, w północno-zachodnich Chinach, blisko granicy z Mongolią i Kazachstanem. Jeden z nich należał do dwunastolatka, który zakończył wzrost w wieku 7 lat, a drugi do sześciolatka. Znaleziono także dwa szkielety w dołach zwanych „Śmiertelną Pułapka na Dinozaury”. Odkryto dwa osobniki, które utknąwszy w błocie z wody i pyłu wulkanicznego, padły jeden na drugi. Dinozaur ten został opisany w czasopiśmie „Nature” z 9 lutego 2006 przez Xu Xinga i jego współpracowników. Przymiotnik wucaii oznacza „pięć kolorów”, co odnosi się do kolorów skały, w której odnaleziono skamieniałości.

Dinozaury (Dinosauria – z stgr. δεινός deinos – straszny, potężny + σαῦρος sauros – jaszczur) – grupa archozaurów (gadów naczelnych), które zdominowały ziemskie ekosystemy na ponad 160 mln lat, pojawiając się w środkowym triasie. Pod koniec okresu kredy, około 65,5 mln lat temu, katastrofalne wymieranie skończyło ich dominację na lądzie na wszystkich kontynentach. Jedna grupa dinozaurów przeżyła do dnia dzisiejszego: większość taksonomów uważa, że współczesne ptaki są dinozaurami z grupy teropodów. Dinosauria obejmuje dwa rzędy: Saurischia (gadziomiedniczne) oraz Ornithischia (ptasiomiedniczne).Kazachstan, Republika Kazachstanu (kaz. Қазақстан, Қазақстан Республикасы, trl. Ķazaķstan, Ķazaķstan Respublikasy, trb. Kazakstan, Kazakstan Respublikasy; ros. Казахстан, Республика Казахстан trl. Kazahstan, Respublika Kazahstan, trb. Kazachstan, Riespublika Kazachstan) – państwo leżące częściowo w Azji (88% powierzchni) i częściowo w Europie (12% powierzchni – tereny na zachód od rzeki Emba), powstałe w 1991 w wyniku rozpadu Związku Radzieckiego. Graniczy z następującymi państwami: Chinami (1460 km granicy), Kirgistanem (980 km), Turkmenistanem (380 km), Uzbekistanem (2300 km) oraz Federacją Rosyjską (6467 km). Łączna długość granic Kazachstanu wynosi 12 187 km. Kazachstan ma również dostęp do największego jeziora świata – Morza Kaspijskiego – na długości 2340 km.

Przypisy[ | edytuj kod]

  1. Supplementary Information. W: Thomas R. Holtz Jr: Dinosaurs: The Most Complete, Up-to-Date Encyclopedia for Dinosaur Lovers of All Ages. New York: Random House, 2008. ISBN 978-0-375-82419-7.
  2. Thomas Carr. Is Guanlong a tyrannosauroid or a subadult Monolophosaurus?. „Journal of Vertebrate Paleontology”. 26 (3), s. 48A, 2006 (ang.). 

Bibliografia[ | edytuj kod]

  • Xu Xing, James M. Clark, Catherine A. Forster, Mark A. Norell, Gregory M. Erickson, David A. Eberth, Chengkai Jia, Qi Zhao. A basal tyrannosauroid dinosaur from the Late Jurassic of China. „Nature”. 439, s. 715–718, 2006. DOI: 10.1038/nature04511 (ang.). 
  • Linki zewnętrzne[ | edytuj kod]

  • Pictures of newly discovered T-Rex dinosaur. George Washington University (ang.)




  • Warto wiedzieć że... beta

    Jura – drugi okres ery mezozoicznej. Trwała od 201 do 145 milionów lat temu. Nazwa pochodzi od gór Jura leżących we Francji i Szwajcarii. Wprowadził ją Alexander von Humboldt w 1823 r.
    Mongolia (mong. Монгол улс, trb.: Mongol uls; pismo mongolskie: ᠮᠤᠩᠭᠤᠯ ᠤᠯᠤᠰ, trb.: Monggol Ulus) – państwo śródlądowe w środkowowschodniej Azji. Od północy graniczy z Rosją, a od wschodu, zachodu i południa z Chinami. Stolicą i największym miastem jest Ułan Bator, gdzie zamieszkuje ok. 47% populacji całego kraju. Mongolia jest republiką parlamentarną.
    Teropody (Theropoda) – podrząd dinozaurów z rzędu dinozaurów gadziomiednicznych (Saurischia); nazwa ("theropod") oznacza "stopa bestii".
    Nature – jedno z najstarszych i najbardziej prestiżowych czasopism naukowych. Ukazuje się jako ilustrowany tygodnik. Zostało założone przez Normana Lockyera. Pierwszy numer ukazał się 4 listopada 1869 roku – poruszone w nim tematy obejmowały m.in. zapylanie kwiatów kwitnących w zimie, spotkanie niemieckich przyrodników i lekarzy w Innsbrucku, stan podróżnika Davida Livingstone’a czy otwarcie Kanału Sueskiego. Aktualnie wydawcą „Nature” jest firma Nature Publishing Group, należąca do brytyjskiego wydawnictwa Macmillan Publishers. Oprócz „Nature” wydaje ona także miesięczniki naukowe, prowadzi serwis internetowy [email protected] oraz serwis rekrutacyjny Nature Jobs.
    DOI (ang. digital object identifier – cyfrowy identyfikator dokumentu elektronicznego) – identyfikator dokumentu elektronicznego, który w odróżnieniu od identyfikatorów URL nie zależy od fizycznej lokalizacji dokumentu, lecz jest do niego na stałe przypisany.
    Xu Xing (chiń.: 徐星; pinyin: Xú Xīng; ur. w lipcu 1969 w Xinjiangu w Chinach) – chiński paleontolog specjalizujący się w badaniu dinozaurów, zajmujący się również pochodzeniem i ewolucją ptaków. Od 1999 do 2006 opisał 24 nowe gatunki, co sytuuje go na pierwszym miejscu spośród wszystkich paleontologów pod względem ilości nazwanych gatunków w przeliczeniu na rok. Według Petera Dodsona Xu, dzięki pracom na najbogatszym złożu skamielin dinozaurów na świecie w okolicach miasta Zhucheng, znalazł więcej szczątków tych gadów, niż ktokolwiek inny w całej historii paleontologii. Uzyskał tytuł doktora nauk oraz wiele chińskich nagród i odznaczeń. Pracuje w Instytucie Paleontologii Kręgowców i Paleoantropologii w Pekinie.
    Klasyfikacja dinozaurów – nadrząd dinozaury obejmuje dwa rzędy: Saurischia (gadziomiedniczne) oraz Ornithischia (ptasiomiedniczne).

    Reklama