• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gr

    Przeczytaj także...
    Półgrosz (półgroszek) – srebrna moneta bita w Polsce, na Litwie i na Śląsku od XIV do XVI wieku (równa 1/2 grosza). Wprowadzona przez Władysława Jagiełłę w wyniku cyklu reform z lat 1393-1398.Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.
    Waluta (jednostka monetarna) – nazwa pieniądza obowiązującego w danym państwie. Nazwę tę stosuje się przede wszystkim w kontekście wymiany międzynarodowej. Waluta jest wtedy środkiem rozliczeniowym (czyli miernikiem wartości) oraz środkiem regulowania płatności (należności i zobowiązań) w transakcjach międzynarodowych. Skrótowe oznaczenie waluty (np. GBP), to ustandaryzowany, trzyliterowy kod przyjęty przez Międzynarodową Organizację Normalizacyjną (ISO). Dwie pierwsze litery oznaczają kraj w którym dana waluta obowiązuje (np. GB - Great Britain), a trzecia to zazwyczaj inicjał danej waluty (P - Pound)
    Grosz gdański z 1579 roku z wizerunkiem Stefana Batorego
    Moneta 2 gr z 1934

    Grosz (łac. denarius grossus – gruby denar) – moneta gruba (w stosunku do emitowanych wcześniej denarów).

    Szyling austriacki był oficjalną jednostką monetarną Austrii do 31 grudnia 2001 r., kiedy to zastąpiło go euro. Kod ISO 4217 to ATS. Szyling był wymieniany na euro według parytetu €1 = 13.7603 szylingów.Euro, ευρώ, евро (znak: €, kod ISO 4217: EUR) – nazwa przyjęta na posiedzeniu w Madrycie w grudniu 1995 roku – wspólna waluta europejska wprowadzona w miejsce walut krajowych. W formie gotówkowej została wprowadzona w obieg 1 stycznia 2002 r.
  • moneta srebrna o wartości kilku lub kilkunastu denarów. Bita w wielu krajach Europy:
  • od 1172 we Włoszech
  • od 1266 we Francji (grosz turoński o masie 4,2 g)
  • od 1300 w Czechach (grosz praski, używany także w Polsce, początkowo masa ok. 3,7 g) i w innych krajach zachodniej i środkowej Europy
  • od 1329 na Węgrzech
  • polskie grosze:
  • od ok. 1367 grosze wybijał Kazimierz III Wielki (grosz krakowski, ważył 3,2 g i odpowiadał 16 denarom)
  • od reformy z 13961397 1 grosz = 3 szelągi = 6 trzeciaków = 18 denarów
  • od 1526 bito wyłącznie półgrosze, następnie całe i wielokrotności groszy (półtorak, dwojak/dwugrosze, trojak, czworak, szóstak)
  • Za czasów Zygmunta I grosz ważył 1,8 g
  • Od XVI wieku do 1918 1 grosz polski = 1/30 złotego polskiego
  • w czasach saskich 1 talar = 6 złotych = 24 grosze, również za Stanisława Augusta Poniatowskiego 1 złoty = 4 grosze srebrne (srebrniki)
  • od 1752 grosze polskie bito w miedzi
  • W zaborze rosyjskim = 1/2 kopiejki.
  • polska zdawkowa jednostka pieniężna od 1924, 1 grosz = 1/100 ,
  • przed wprowadzeniem euro – zdawkowa jednostka pieniężna Austrii (Groschen) od roku 1924 do 31 grudnia 2001, 1 grosz = 1/100 szylinga.
  • Zobacz też[]

  • grosz biały goleniowski
  • grosz biały śląski
  • grosz duński
  • grosz gdański
  • Przypisy

    1. John H. Mundy, Europa średniowieczna 1150-1309, Warszawa 2001, s. 121.
    2. Encyklopedia Powszechna PWN. T. 2. G-M. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1974, s. 126.
    Trzeciak (ternar) – polska srebrna moneta bita od 1333 do czasów Zygmunta III Wazy. Miała wartość trzech denarów. Na Śląsku używana jeszcze w XIX w.Trojak – polska moneta srebrna, później także miedziana o wartości 3 groszy. Wprowadzona przez Zygmunta Starego w 1528 r. Trojaki polskie bite były do czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego. Jako popularna moneta obiegowa trojaki funkcjonowały w obrocie monetarnym także w okresie porozbiorowym, tj. w Księstwie Warszawskim oraz Królestwie Polskim pod zaborem rosyjskim. Trojaki polskie bite były w mennicach koronnych w Krakowie, Olkuszu, Poznaniu, Malborku, Bydgoszczy, Wschowie, Lublinie i Warszawie, w mennicach litewskich w Wilnie, Tykocinie i Grodnie, w mennicach miejskich w Gdańsku, Elblągu, Toruniu i Rydze. Za panowania Augusta III trojaki biła również mennica w Lipsku. Oprócz najbardziej popularnej nazwy dla monet 3-groszowych, tj. „trojak” oraz nazwy „potrójny” występującej w Wielkim Księstwie Litewskim, na terenach gdzie były one w obiegu spotykamy także takie jak : „dutka”, „babka”, „dydek”.



    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Polska, Rzeczpospolita Polska – państwo unitarne w Europie Środkowej, położone między Morzem Bałtyckim na północy a Sudetami i Karpatami na południu, w dorzeczu Wisły i Odry. Powierzchnia administracyjna Polski wynosi 312 679 km², co daje jej 70. miejsce na świecie i dziewiąte w Europie. Zamieszkana przez ponad 38,5 miliona ludzi, zajmuje pod względem liczby ludności 34. miejsce na świecie, a szóste w Unii Europejskiej.
    Złoty polski, floren, gulden – obrachunkowa jednostka pieniężna równa 30 groszom, w czasach nowożytnych wybijana jako moneta. Powstała przed połową XV wieku dla oznaczenia 30 groszy (540 denarów), stanowiących ekwiwalent w srebrze dla złotego dukata, nazywanego czerwonym złotym.
    Europa – część świata (określana zwykle tradycyjnym, acz nieścisłym mianem kontynentu), leżąca na półkuli północnej, na pograniczu półkuli wschodniej i zachodniej, stanowiąca wraz z Azją kontynent Eurazję.
    <|||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| |||||||||| - |||||||||| |||||||||| ||||||||||>
    Srebro (Ag, łac. argentum) – pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Jest srebrzystobiałym metalem, o największej przewodności elektrycznej i termicznej. W przyrodzie występuje w stanie wolnym, a także w minerałach, takich jak argentyt czy chlorargyryt. Większość wydobywanego srebra występuje jako domieszka rud miedzi, złota, ołowiu i cynku.
    Półtorak – srebrna moneta bita w Polsce i na Litwie (równa 1,5 grosza) za czasów Zygmunta III i Jana Kazimierza. Za panowania Augusta III podjęto nieudaną próbę restytucji nominału, tym razem wybitego w miedzi.
    Miedź (Cu, łac. cuprum) – pierwiastek chemiczny, z grupy metali przejściowych układu okresowego. Nazwa miedzi po łacinie (a za nią także w wielu innych językach, w tym angielskim) pochodzi od Cypru, gdzie w starożytności wydobywano ten metal. Początkowo nazywano go metalem cypryjskim (łac. cyprum aes), a następnie cuprum. Posiada 26 izotopów z przedziału mas 55-80. Trwałe są dwa: 63 i 65.

    Reklama