• Artykuły
  • Forum
  • Ciekawostki
  • Encyklopedia
  • Gottfried Semper

    Przeczytaj także...
    Zwinger – późnobarokowy zespół architektoniczny znajdujący się w centrum Drezna. Jest zaliczany do najbardziej znaczących budowli późnego baroku w Europie. Określenie "Zwinger" pochodzi od pierwotnego położenia budynku, pomiędzy zewnętrznymi i wewnętrznymi murami obronnymi.Narodowy socjalizm (niem. Nationalsozialismus), nazizm (skrót od Nationalsozialismus), czasem określany również jako hitleryzm (od nazwiska Adolfa Hitlera) – rasistowska, antykomunistyczna i antysemicka ideologia Niemieckiej Narodowosocjalistycznej Partii Robotników (NSDAP). Niemiecka skrajna odmiana faszyzmu, opierająca się na biologicznym rasizmie, w szczególności na antysemityzmie, czerpiąca z haseł zarówno nacjonalistycznych, jak i socjalnych, trudna do jednoznacznego uplasowania na klasycznej osi prawica-lewica. Ideologia państwowa w czasie sprawowania władzy w totalitarnych Niemczech przez NSDAP w latach 1933-1945.
    Hof – miasto na prawach powiatu w Niemczech, w kraju związkowym Bawaria, w rejencji Górna Frankonia, siedziba regionu Oberfranken-Ost oraz powiatu Hof, chociaż do niego nie należy. Leży nad Soławą. Liczy 45 904 mieszkańców (2011). Najbliżej położone duże miasta: Norymberga ok. 100 km na południowy zachód, Praga ok. 100 km na wschód i Lipsk ok. 150 km na północny wschód. Nie zostało zburzone podczas II wojny światowej. Hof leży przy granicy z krajem związkowym Saksonia.
    Gottfried Semper

    Gottfried Semper (ur. 29 listopada 1803 w Altonie – ob. część Hamburga, zm. 15 maja 1879 w Rzymie) – niemiecki architekt epoki historyzmu, tworzący głównie w stylu neorenesansowym, działający także w Szwajcarii.

    Semper urodził się w wówczas należącej do Holsztynu Altonie jako syn zamożnego fabrykanta, piąte z ośmiorga rodzeństwa. Nauki pobierał w Johanneum w Hamburgu, a po maturze w 1823 rozpoczął w Getyndze studia matematyczne i historyczne. W 1825 studiował architekturę u Friedricha von Gärtnera w Monachium.

    Zwickau (pol. hist. Ćwików, czes. Cvikov) — miasto powiatowe we wschodniej części Niemiec, w kraju związkowym Saksonia, w okręgu administracyjnym Chemnitz, stolica powiatu Zwickau, na przedgórzu Rudaw.Kopuła – sklepienie o kształcie czaszy, półkoliste, półeliptyczne, ostrołukowe lub cebulaste, oparte na murze lub bębnie budowane nad pomieszczeniami o planie kolistym, eliptycznym albo wielobocznym za pośrednictwem pendentywów lub tromp.

    W 1826 wyjechał do Paryża i rozpoczął pracę w pracowni architektonicznej Franza Christiana Gaua. W Paryżu był świadkiem wydarzeń rewolucji lipcowej 1830. W latach 1830-1833 odbył podróże po Włoszech i Grecji w celu zapoznania się z architekturą starożytną. W 1832 przez cztery miesiące brał udział w wykopaliskach na ateńskim Akropolu, przede wszystkim zajmował się budzącym kontrowersje zagadnieniem, czy budowle antyczne były pierwotnie pokryte polichromią czy też nie. Twierdząca odpowiedź na to pytanie zawarta w publikacji z 1834 pod tytułem Vorläufige Bemerkungen über bemalte Architectur und Plastik bei den Alten (Pierwsze uwagi na temat polichromowanej architektury i rzeźby u starożytnych) zyskała mu szeroki rozgłos.

    Drezno (niem. Dresden, górnołuż. Drježdźany, czes. Drážďany, dawniej Drezdno) – miasto we wschodnich Niemczech na Pogórzu Zachodniosudeckim, położone nad Łabą, stolica kraju związkowego Saksonia. Aglomeracja drezdeńska liczy ok. 1,036 mln mieszkańców (2004).Wieża – w architekturze konstrukcja o wymiarach poprzecznych znacznie mniejszych od wysokości, pracująca jako wspornik utwierdzony w fundamencie, obciążony działaniem wiatru w kierunku poziomym oraz obciążeniem grawitacyjnym. Wieże miały różne funkcje, szczególnie popularne były w architekturze średniowiecznej, przede wszystkim jako wieże obronne i kościelne – zarówno wolno stojące (kampanile, dzwonnice), jak i stanowiące część budynku kościoła. W średniowiecznym zamku występowała tzw. wieża ostatniej obrony (donżon).
    G. Semper: wnętrze Teatru Dworskiego w Dreźnie

    30 września 1834 Semper został dzięki staraniom Franza Christiana Gaua powołany na stanowisko profesora Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych w Dreźnie. Rosnące miasto potrzebowało nowej infrastruktury, zaś dwór królewski zamawiał wytworne budowle, co dało młodemu architektowi szerokie pole do popisu.

    Holsztyn (niem. Holstein) – historyczna kraina niemiecka położona na południe od dzielącej go od Szlezwiku rzeki Eider, zamieszkana w średniowieczu od zachodu przez plemiona północnych Sasów (Nordalbingów), a od wschodu przez słowiańskich Wagrów ze związku Obodrytów.Włochy (Republika Włoska, wł. Italia, Repubblica Italiana) – państwo położone w Europie Południowej, na Półwyspie Apenińskim, będące członkiem wielu organizacji, m.in.: UE, NATO, należące do ośmiu najbardziej uprzemysłowionych i bogatych państw świata – G8.

    Semper początkowo należał do zwolenników nawiązującego do architektury wczesnochrześcijańskiej, bizantyńskiej i romańskiej stylu arkadowego (Rundbogenstil), który propagował w swojej publikacji Über den Bau evangelischer Kirchen (O budowie kościołów ewangelickich). W tym okresie preferował silną centralizację przestrzeni, podkreślaną także w bryle budynku poprzez wieżę, kopułę lub nadbudowę, a jednocześnie oszczędną dekorację, nadającą budynkowi wrażenie zamkniętości i masywności. Stworzył wówczas zburzoną w czasach hitlerowskich synagogę w Dreźnie, jak również projekty kilku kościołów ewangelickich, m.in. niezrealizowany św. Mikołaja w Hamburgu. Szczególnie interesujące są rozwiązania urbanistyczne stosowane przez Sempera, przede wszystkim w położonym wokół placu ze Zwingerem, Kościołem Dworskim i zamkiem zespole zabudowy, rozszerzonym o Galerię Malarstwa i Teatr Dworski (obecnie Opera Sempera). Dalsze dzieła z okresu drezdeńskiego to szpital Maternihospital, pałac miejski bankiera Martina Wilhelma Oppenheima i zbudowana dla niego Villa Rosa, wzór dla niemieckiej architektury willowej.

    Hofburg – wiedeński pałac władców Austrii, poczynając od Rudolfa I aż do Karola I, czyli od XIII w. do 1918 r.; przez cały ten czas pałac był rozbudowywany i przebudowywany przez kolejnych władców.Friedrich Wilhelm von Gärtner (ur. 10 grudnia 1791 w Koblencji, zm. 21 kwietnia 1847 w Monachium) – niemiecki architekt, przedstawiciel stylu arkadowego (niem. Rundbogenstil), działający głównie w Monachium. Dyrektor artystyczny manufaktury porcelany na zamku Nymphenburg w Monachium (od 1822). Dyrektor monachijskiej Akademii Sztuk Pięknych (od 1841).

    1 września 1835 Semper poślubił Berthę Thimmig, z którą do 1848 doczekał się sześciorga dzieci.

    W 1849 Semper wraz z Richardem Wagnerem, jako republikanie z przekonania, wzięli udział w drezdeńskim powstaniu majowym w czasie Wiosny Ludów i m.in. planował barykady. Po upadku powstania poszukiwany od 16 maja 1849 listem gończym Semper zbiegł z Królestwa Saksonii. List gończy został wprawdzie odwołany w 1863, lecz Semper nigdy nie powrócił do Drezna. Gdy pierwszy budynek Teatru Dworskiego spłonął w 1869 i król Saksonii Jan I na wyraźne prośby mieszkańców zamówił nowy projekt, Semper dostarczył plany, lecz zlecił ich realizacje swemu synowi, Manfredowi.

    Burgtheater (Teatr Zamkowy, początkowo k.k. Theater nächst der Burg, później do 1920 k.u.k. Hofburgtheater) – teatr, oficjalne otwarty 14 marca 1741 r. w Wiedniu. Znajduje się przy wiedeńskim Ringu.Akropol ateński (nw.gr. Ακρόπολη Αθηνών, od akropolis = górne miasto) to położone w Atenach wapienne wzgórze o wysokości względnej 90 m (157 m n.p.m.). Był ufortyfikowanym wzgórzem, na którym już w czasach mykeńskich zbudowano cytadelę. W okresie późniejszym Akropol stał się miejscem kultu. Świątynie zbudowane w okresie archaicznym zostały zniszczone podczas wojen perskich. Podczas odbudowy zainicjowanej przez Peryklesa powstał tu kompleks świątyń: Partenon, Erechtejon, Apteros, sanktuarium Artemidy Brauronia i Propyleje. Zniszczone rzeźby, elementy starszych budowli zostały użyte przy poszerzaniu tarasu w kierunku południowym (odnaleziono je podczas prac archeologicznych rozpoczętych w latach siedemdziesiątych XVIII wieku, w tzw. "gruzowisku perskim"). Perykles odbudowę Akropolu powierzył Fidiaszowi. W pracach uczestniczyli także inni wielcy architekci greccy: Iktinos, Mnesikles i Kallikrates.

    Poprzez Zwickau, Hof, Karlsruhe i Strasburg Semper udał się do Paryża. Jesienią 1850 wyjechał do Anglii, gdzie otrzymał wprawdzie kilka zleceń, lecz nie znalazł stałego zatrudnienia. Z tego względu poświęcił się w czasie pobytu w Londynie intensywniej pracom teoretycznym. Powstały wówczas Cztery elementy architektury (1851) oraz Nauka, przemysł i sztuka (1852). W tym czasie powstały też ważne części głównej publikacji Sempera, Styl w sztukach technicznych i tektonicznych albo Estetyka praktyczna, wydanej w 1860 i 1863 w dwóch tomach. Pod wpływem Richarda Wagnera Semper powrócił w 1855 na kontynent europejski – do Zurychu.

    Hamburg (łac. Hammonia; dolnoniem. Hamborg [ˈhaˑmbɔːχ]), właściwie Wolne i Hanzeatyckie Miasto Hamburg (niem. Freie und Hansestadt Hamburg) – miasto w północnych Niemczech na prawach kraju związkowego niedaleko ujścia Łaby do Morza Północnego. Wolne miasto i zarazem związkowy kraj niemiecki (pow. 755 km², ludność 1,74 mln – drugie po Berlinie). Największy port morski kraju (75 mln ton przeładunku), wielki ośrodek przemysłowy (statki, elektrotechnika, przetwórstwo ropy, przemysł spożywczy) i finansowy. W 2011 roku miasto to otrzymało tytuł Europejskiej Stolicy Czystości.Historyzm – nurt w XIX-wiecznej architekturze światowej, polegający na naśladownictwie stylistyki minionych epok. Kierunek nietwórczy i eklektyczny, polegający na zaniechaniu dążenia do stworzenia stylu, odpowiadającego aktualnym warunkom historyczno-społecznym, na rzecz naśladowaniu przeszłych wielkich stylów w sztuce i architekturze.
    Gmach główny ETH w Zurychu
    Teatr Zamkowy w Wiedniu
    Opera Sempera w Dreźnie

    W Szwajcarii powstał w tym czasie, w dobie gwałtownego rozwoju przemysłu, pomysł zorganizowania wspólnej dla całej konfederacji uczelni technicznej. Projekty zgłoszone na konkurs budynku dla niej, które Semper oceniał jako ekspert, zostały uznane za niezadowalające. Ostatecznie sam Semper zaprojektował nowy budynek uczelni. Stojący na górującym nad starym miastem wzgórzu, w miejscu nieco wcześniej wyburzonych umocnień widoczny zewsząd gmach stał się symbolem nowej epoki. Początkowo wzniesiona przez Sempera siedziba Politechniki mieściła także uniwersytet.

    II wojna światowa – największy konflikt zbrojny w historii świata, trwający od 1 września 1939 do 2 września 1945 roku (w Europie do 8 maja 1945), obejmujący zasięgiem działań wojennych prawie całą Europę, wschodnią i południowo-wschodnią Azję, północną Afrykę, część Bliskiego Wschodu i wszystkie oceany. Niektóre epizody wojny rozgrywały się nawet w Arktyce i Ameryce Północnej. Poza większością państw europejskich i ich koloniami, brały w niej udział państwa Ameryki Północnej i Ameryki Południowej oraz Azji. Głównymi stronami konfliktu były państwa Osi i państwa koalicji antyhitlerowskiej (alianci). W wojnie uczestniczyło 1,7 mld ludzi, w tym 110 mln z bronią. Według różnych szacunków zginęło w niej od 50 do 78 milionów ludzi.List gończy – urzędowe ogłoszenie, zamieszczane w gazetach lub (rzadziej) rozklejane w formie plakatów, pokazywane w telewizji w porach największej oglądalności, ogłaszane czasem też przez radio, a także dostarczane do jednostek policji, straży granicznej itp., informujące o poszukiwaniu osób podejrzanych o popełnienie przestępstwa lub osób zbiegłych z aresztu lub więzienia. Najczęściej jest to rodzaj publicznego ogłoszenia przez prokuratora, że wydał nakaz aresztowania podejrzanego. W liście gończym zazwyczaj zamieszcza się wizerunek poszukiwanego (jego zdjęcie lub rysunek, czasem tylko portret pamięciowy), rysopis i inne dane personalne, o ile są znane, a także rodzaj przestępstwa, o które jest podejrzany.

    Od 1855 Semper był profesorem architektury nowej politechniki i między innymi dzięki wielu swoim uczniom – często także uznanym architektom – uzyskał międzynarodową sławę. Dzięki profesorskiej pensji sprowadził rodzinę z Saksonii do Szwajcarii. W latach 1864-1866 zaprojektował dla króla Bawarii Ludwika II Teatr Richarda Wagnera w Monachium, który nie doczekał się jednak realizacji.

    Polichromia – wielobarwna ozdoba malarska ścian, sufitów, podniebienia sklepień, rzeźb stosowana do dekoracji wewnętrznych i zewnętrznych. Polichromie wykonywano nie tylko na materiałach kamiennych i tynkach, ale także na drewnie, wewnątrz i na zewnątrz pomieszczeń w budownictwie sakralnym i świeckim.Karlsruhe – miasto na prawach powiatu w południowo zachodnich Niemczech, w kraju związkowym Badenia-Wirtembergia. Siedziba rejencji Karlsruhe, regionu Mittlerer Oberrhein oraz powiatu Karlsruhe do którego miasto jednak nie należy. Leży na Nizinie Górnoreńskiej, nad rzekami Alb i Pfinz, na wysokości 115 m.

    W latach 60. XIX w. dyskutowano w Wiedniu nad tzw. sprawą muzeów, czyli możliwością przeniesienia rozproszonych w różnych miejscach eksponatów z cesarskiej kolekcji do nowych gmachów. Semperowi zlecono opracowanie projektu gmachów muzealnych przy wiedeńskim Ringu. W 1869 zaprojektował olbrzymie forum cesarskie, które jednak nie zostało zrealizowane w tej formie. Przed zamkiem Hofburg powstały natomiast na podstawie jego planów dwa gmachy muzealne i teatr. W 1871 Semper przeniósł się do Wiednia, aby nadzorować realizację budynków. Ponieważ stale dochodziło do konflików z przydzielonym mu architektem Karlem von Hasenauerem, w 1876 Semper wyjechał z Wiednia. W następnym roku zapadł na zdrowiu. Zmarł w 1879 w czasie podróży do Włoch.

    Architektura (gr. αρχιτεκτονική architektonike) – nauka i sztuka projektowania, konstruowania i wykonywania budynków oraz innych budowli przestrzennych.Getynga (niem. Göttingen, dolnoniem. Chöttingen) – akademickie miasto powiatowe w Niemczech, nad rzeką Leine, na południowym krańcu kraju związkowego Dolna Saksonia, siedziba powiatu Getynga. W roku 2008 miasto liczyło 121 455 mieszkańców. Jeden z głównych ośrodków naukowych kraju (ponad 30 tys. studentów). Liczące się centrum turystyczne oraz kulturalne.

    Semper został upamiętniony pomnikami przed gmachem Akademii Sztuk Pięknych w Dreźnie (autor: Johannes Schilling) i przed ETHZ w Zurychu.

    Wybrane dzieła[]

  • w Dreźnie
  • Teatr Dworski, 1838-1841 (spłonął 1869)
  • Villa Rosa, 1839 (zniszczona w II wojnie światowej)
  • synagoga, 1839-1840 (zniszczona w czasie nocy kryształowej w 1938)
  • pałac Oppenheima, 1845-1848
  • Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie, 1847-1854
  • Nowy Teatr Miejski (Opera Sempera), 1871-1878
  • w Zurychu
  • Politechnika, obecnie ETHZ, 1858-1864
  • ratusz (Stadthaus) w Winterthur, 1865-1869
  • w Wiedniu
  • Teatr Zamkowy (Burgtheater), 1873-1888
  • Muzeum Historii Sztuki (1872–1881, ukończone 1889)
  • Muzeum Przyrodnicze (1872–1881, ukończone 1891)
  • Gottfried Semper był pionierem nowoczesnego budownictwa teatralnego. Zwracał uwagę na celowość budowli, szczerość materiału i rzetelność rzemiosła.

    Galeria Obrazów Starych Mistrzów w Dreźnie (niem. Gemäldegalerie Alte Meister), muzeum Państwowych Zbiorów Sztuki w Dreźnie, jedna z największych kolekcji malarstwa europejskiego na świecie.Architektura romańska rozwijała się w X-XIII wieku w nowo powstających, samodzielnych krajach Europy. Termin "romańska" został wprowadzony dopiero w XIX wieku, naprzód w filologii dla określenia grupy języków wywodzących się z łaciny, później dla sztuki i architektury powstałej po ponownym zainteresowaniu się sztuką starożytnego Rzymu. Okres trwania architektury romańskiej jest umowny i przyjmowany różnie w poszczególnych państwach. Najtrudniej jest określić moment przejścia od architektury wczesnego chrześcijaństwa do romańskiej we Włoszech. Przyjmuje się, że pod tym względem Francja i Niemcy wyprzedziły Włochy. Tak samo mało precyzyjnie określa się moment zakończenia epoki romańskiej. Najwcześniej, bo już w połowie XII wieku, od tego stylu odeszli budowniczowie we Francji, w innych krajach Europy okres romański trwał jeszcze przez prawie cały wiek.





    w oparciu o Wikipedię (licencja GFDL, CC-BY-SA 3.0, autorzy, historia, edycja)

    Warto wiedzieć że... beta

    Biblioteka Kongresu Stanów Zjednoczonych (ang.: Library of Congress) – największa biblioteka świata. Gromadzi ponad 142 mln różnego rodzaju dokumentów, ponad 29 mln książek, 58 mln rękopisów, 4,8 mln map i atlasów, 12 mln fotografii, 6 mln mikrofilmów, 3,5 mln dokumentów muzycznych, 500.000 filmów; wszystko w ponad 460 językach. 7% zbiorów to dokumenty w językach słowiańskich, w tym największy w USA zbiór polskich książek. Całość zajmuje 856 km półek. Biblioteka dysponuje (w 3 budynkach) 22 czytelniami ogólnymi, 3 wydzielonymi czytelniami dla kongresmenów oraz biblioteką sztuki (John F. Kennedy Center). Zatrudnia 5 tysięcy pracowników. Wyposażona jest w system komputerowy o pojemności 13 mln rekordów oraz w 3000 terminali. Pełni funkcję biblioteki narodowej.
    Synagoga, bożnica, bóżnica (z stgr. συναγωγή synagoge - zgromadzenie, miejsce zebrań) – żydowski dom modlitwy. W judaizmie miejsce modlitw i zgromadzeń religijnych, również miejsce zebrań społecznych gminy żydowskiej.
    Barykada (fr. barricade) – doraźna fortyfikacja przegradzająca w całości przejazd danym szlakiem komunikacyjnym, zbudowana w miejscu uniemożliwiającym jego bezpośrednie obejście, zbudowana z materiałów dostępnych na miejscu lub zgromadzonym specjalnie w tym celu. Barykada z uwagi na jej charakter musi być broniona przed jej rozebraniem lub sforsowaniem przez przeciwnika.
    Konfederacja – związek; grupa utworzona przez partie, państwa lub miasta dla osiągnięcia określonych celów. Taka forma stowarzyszenia zakłada zachowanie pełnej równości.
    Architekt (gr. architéktōn – kierownik budowy, majster budowniczy) – interdyscyplinarny zawód trudny do jednoznacznego zdefiniowania i w zależności od kraju, w różnym czasie, przedstawiciele tego zawodu spełniali nieco odmienne funkcje. Jest to zawód interdyscyplinarny (łączący wiele dziedzin nauki i techniki). Architektami nazywa się:
    Neorenesans – nurt w architekturze XIX-wiecznego historyzmu, nawiązujący formalnie do architektury renesansowej. W krajach Europy Środkowej nawiązywano przede wszystkim do tzw. renesansu północnego.
    Londyn (ang. London) – miasto w południowo-wschodniej części Wielkiej Brytanii, stolica tego państwa, a także stolica Anglii.

    Reklama

    Czas generowania strony: 0.036 sek.